|
hausa
|
español
|
|
RUHANTA OF ƘARIYA RUWA
|
CONSTITUCION DE LA NACION ARGENTINA
|
|
|
|
|
BABI NA
|
PREÁMBULO
|
|
|
|
|
Mu ne wakilan mutanen kasar Argentine, waɗanda
suka taru a majalisa ta majalisa ta hanyar za ~ en da za ~ e na lardunan da
suka tsara shi, bisa ga bin dokokin da suka rigaya suka gabata, don tabbatar
da} ungiyoyi masu zaman kansu, da tabbatar da adalci, da inganta zaman
lafiyar cikin gida, samar da kariya ta kowa, inganta zaman lafiya, da tabbatar
da amfanin 'yanci, da mu, da zuriyar mu, da kuma dukan mutanen duniya waɗanda
suke so su zauna a kasar ta Argentine: suna neman kare Allah, tushen dukkan
dalili da adalci: muna umurni, da dokoki da kuma kafa wannan Tsarin Mulki na
kasar Argentina.
|
Nos los representantes del pueblo de la
Nación Argentina, reunidos en Congreso General Constituyente por voluntad y
elección de las provincias que la componen, en cumplimiento de pactos
preexistentes, con el objeto de constituir la unión nacional, afianzar la
justicia, consolidar la paz interior, proveer a la defensa común, promover el
bienestar general, y asegurar los beneficios de la libertad, para nosotros,
para nuestra posteridad, y para todos los hombres del mundo que quieran
habitar en el suelo argentino: invocando la protección de Dios, fuente de
toda razón y justicia: ordenamos, decretamos y establecemos esta
Constitución, para la Nación Argentina.
|
|
|
|
|
SASHE NA
|
PRIMERA PARTE
|
|
|
|
|
Na farko Mataki
|
Capítulo Primero
|
|
|
|
|
Sanarwa, haƙƙin haƙƙin haƙura da garanti
|
Declaraciones, derechos y garantías
|
|
|
|
|
Mataki na 1.- Ƙasar Argentine ta amince da
gwamnatinta ta zama wakilin wakilin tarayya, kamar yadda tsarin mulki na
yanzu yake.
|
Artículo 1º.- La Nación Argentina adopta
para su gobierno la forma representativa republicana federal, según la
establece la presente Constitución.
|
|
|
|
|
Mataki na 2 .- Gwamnatin tarayya ta goyi
bayan addinin Buddha.
|
Artículo 2º.- El Gobierno federal sostiene
el culto católico apostólico romano.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da uku. - Hukumomin da ke
aiki da gwamnatin tarayya, suna zaune a cikin birnin da aka bayyana babban
birnin kasar ta hanyar dokar ta musamman na majalisa, kafin gabatarwa da daya
daga cikin majalisa ko lardin da ke cikin yankin.
|
Artículo 3º.- Las autoridades que ejercen
el Gobierno federal, residen en la ciudad que se declare Capital de la
República por una ley especial del Congreso, previa cesión hecha por una o
más legislaturas provinciales, del territorio que haya de federalizarse.
|
|
|
|
|
Mataki na 4.- Gwamnatin Tarayya ta bayar da
kudi na kasa tare da kudaden da aka tanada daga asusun ajiyar kuɗin da aka
samo daga samfurin shigarwa da fitarwa, daga sayarwa ko sayarwa na ƙasar
mallakar ƙasa, daga samun kudin shiga na Ofishin Gida, daga wasu gudummawar
da Majalisar Dinkin Duniya ta dauka ta yi daidai da yawancin jama'a, da kuma
rancen kuɗi da ayyukan bashi da wannan majalisar ta tsara don gaggawa na kasa,
ko kuma ga kamfanoni masu amfani da ƙasa.
|
Artículo 4º.- El Gobierno federal provee a
los gastos de la Nación con los fondos del Tesoro nacional formado del
producto de derechos de importación y exportación, del de la venta o locación
de tierras de propiedad nacional, de la renta de Correos, de las demás
contribuciones que equitativa y proporcionalmente a la población imponga el
Congreso General, y de los empréstitos y operaciones de crédito que decrete
el mismo Congreso para urgencias de la Nación, o para empresas de utilidad
nacional.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da biyar (5 )- Kowace
lardin za ta ba da kanta tsarin mulki a karkashin tsarin wakilan majalisar
wakilai, bisa ga ka'idodin, bayanan da tabbatar da tsarin Kundin Tsarin
Mulki; da kuma tabbatar da tabbatar da adalci, tsarin mulkinta, da kuma ilimi
na farko. A karkashin wadannan yanayi, gwamnatin tarayya ta ba da tabbaci ga
kowace lardin jin dadi da motsa jiki na cibiyoyinta.
|
Artículo 5º.- Cada provincia dictará para
sí una Constitución bajo el sistema representativo republicano, de acuerdo
con los principios, declaraciones y garantías de la Constitución Nacional; y
que asegure su administración de justicia, su régimen municipal, y la
educación primaria. Bajo de estas condiciones el Gobierno federal, garante a
cada provincia el goce y ejercicio de sus instituciones.
|
|
|
|
|
Mataki na shida- Gwamnatin tarayya ta yi
aiki a yankunan larduna don tabbatar da gwamnatin gwamnatin kasar, ko kuma ta
dakatar da hare-haren kasashen waje, da kuma neman hukumomin da aka kafa don
su ci gaba da sake su, idan sun yi zanga-zanga ta hanyar hargitsi, ko kuma ta
hanyar mamayewa. wani lardin.
|
Artículo 6º.- El Gobierno federal
interviene en el territorio de las provincias para garantir la forma
republicana de gobierno, o repeler invasiones exteriores, y a requisición de
sus autoridades constituidas para sostenerlas o restablecerlas, si hubiesen
sido depuestas por la sedición, o por invasión de otra provincia.
|
|
|
|
|
Mataki na bakwai .- Ayyukan jama'a da kuma
tsarin shari'a na lardin suna jin dadin bangaskiya ga sauran; kuma majalisa
na iya yin hukunci ta hanyar dokoki na musamman game da abin da zai zama
nau'i na irin wadannan ayyukan da hanyoyin, da kuma sakamakon shari'a da zasu
samar.
|
Artículo 7º.- Los actos públicos y
procedimientos judiciales de una provincia gozan de entera fe en las demás; y
el Congreso puede por leyes generales determinar cuál será la forma
probatoria de estos actos y procedimientos, y los efectos legales que
producirán.
|
|
|
|
|
Mataki na takwas .- Jama'a na kowane lardin
suna jin dadin duk haƙƙoƙin, haƙƙoƙin da kariya da ke tattare da sunan ɗan ƙasa
a cikin wasu. Hanyatar da masu aikata laifuka ya zama wajibi ne a tsakanin
dukkanin larduna.
|
Artículo 8º.- Los ciudadanos de cada
provincia gozan de todos los derechos, privilegios e inmunidades inherentes
al título de ciudadano en las demás. La extradición de los criminales es de
obligación recíproca entre todas las provincias.
|
|
|
|
|
Mataki na 9.- A dukan ƙasashen ƙasar ba za
a sami kwastomomi fiye da sauran ƙasashe ba, inda farashin da yarjejeniyar
Majalisar za ta yi mulki.
|
Artículo 9º.- En todo el territorio de la
Nación no habrá más aduanas que las nacionales, en las cuales regirán las
tarifas que sancione el Congreso.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 10 .- A cikin
Jamhuriyar Jamhuriyar Jamhuriyar Afirka ba ta da haƙƙoƙin walwala daga
sakamakon samar da ƙasa ko yinwa, da na kayan kaya da kaya iri iri, wanda aka
aika a cikin al'adun waje.
|
Artículo 10.- En el interior de la
República es libre de derechos la circulación de los efectos de producción o
fabricación nacional, así como la de los géneros y mercancías de todas
clases, despachadas en las aduanas exteriores.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da goma sha biyu. -
Labarin ƙasashe ko ƙetare ko kuma kayan aiki na waje, da dabbobi na kowane
nau'i, suna tafiya ta ƙasa daga lardin zuwa wancan, za su zama 'yanci daga
abin da ake kira transit rights, har ma suna kasancewa cikin motar, jirgi ko
dabba a da za a kawo su; kuma babu wata dama da za a iya sanyawa a kansu, duk
abin da sunansu, ta hanyar tafiya ta ƙasa.
|
Artículo 11.- Los artículos de producción o
fabricación nacional o extranjera, así como los ganados de toda especie, que
pasen por territorio de una provincia a otra, serán libres de los derechos
llamados de tránsito, siéndolo también los carruajes, buques o bestias en que
se transporten; y ningún otro derecho podrá imponérseles en adelante,
cualquiera que sea su denominación, por el hecho de transitar el territorio.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da na 12.- Shirin da aka ƙaddara
daga wata lardi zuwa wani bazai buƙaci shiga, kafa da kuma biyan kuɗi don
hanyar tafiya ba, ba tare da wani shari'ar ba don ba da izini ga tashar
jiragen ruwa ɗaya a kan wani, ta hanyar dokoki ko ka'idodin cinikayya
|
Artículo 12.- Los buques destinados de una
provincia a otra, no serán obligados a entrar, anclar y pagar derechos por
causa de tránsito, sin que en ningún caso puedan concederse preferencias a un
puerto respecto de otro, por medio de leyes o reglamentos de comercio.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 13 .- Za a iya shigar
da sabon lardin a cikin Nation; amma ba za a iya gina lardin a wani yanki ko
wasu ba, kuma ba dama a kafa su ba, ba tare da yarda da majalisar dokoki na
larduna da kuma majalisar ba.
|
Artículo 13.- Podrán admitirse nuevas provincias
en la Nación; pero no podrá erigirse una provincia en el territorio de otra u
otras, ni de varias formarse una sola, sin el consentimiento de la
Legislatura de las provincias interesadas y del Congreso.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 14 .- Dukan mazaunan ƙasar
suna jin dadin hakkoki kamar yadda dokokin ke tsara su; wato: yin aiki da
kuma motsa jiki duka masana'antu; don kewaya da kasuwanci; don yin kira ga
hukumomi; don shiga, zauna, wucewa kuma barin yankin Argentine; don wallafa
ra'ayoyinsu ta hanyar jarida ba tare da yin bincike ba; don amfani da kuma
jefa kayan ku; don haɗi don dalilai masu amfani; don yardar da kansu don yin
sujada; don koyar da koya.
|
Artículo 14.- Todos los habitantes de la
Nación gozan de los siguientes derechos conforme a las leyes que reglamenten
su ejercicio; a saber: de trabajar y ejercer toda industria lícita; de
navegar y comerciar; de peticionar a las autoridades; de entrar, permanecer,
transitar y salir del territorio argentino; de publicar sus ideas por la
prensa sin censura previa; de usar y disponer de su propiedad; de asociarse
con fines útiles; de profesar libremente su culto; de enseñar y aprender.
|
|
|
|
|
Mataki na 14 bis .- Ayyukan aiki da nau'o'i
daban-daban za su ji daɗin kariya ga dokokin, wanda zai tabbatar da
ma'aikacin: al'amuran aiki masu adalci da daidaito, lokutan aiki masu iyaka;
hutawa da biya hutu; azabar gaskiya; wayar hannu mai mahimmanci. Daidaita
daidai don wannan aikin; shiga cikin ribar kamfanonin, tare da sarrafa
sarrafawa da haɗin kai a cikin kulawa; kariya daga watsi da kullun; kwanciyar
hankali na ma'aikacin ma'aikaci; Ƙungiyar ƙungiya ta dimokuraɗiyya da kuma
mulkin demokraɗiyya, wanda aka gane ta hanyar sauƙin rubutu a cikin wurin yin
rajista.
|
Artículo 14 bis.- El trabajo en sus
diversas formas gozará de la protección de las leyes, las que asegurarán al
trabajador: condiciones dignas y equitativas de labor, jornada limitada; descanso
y vacaciones pagados; retribución justa; salario mínimo vital móvil; igual
remuneración por igual tarea; participación en las ganancias de las empresas,
con control de la producción y colaboración en la dirección; protección
contra el despido arbitrario; estabilidad del empleado público; organización
sindical libre y democrática, reconocida por la simple inscripción en un
registro especial.
|
|
|
|
|
An tabbatar da guilds: shiga cikin
yarjejeniyar ciniki tare; mafaka ga sulhuntawa da sulhu; da hakkin ya buga. Ƙungiyar
wakilan kungiyoyi za su ji dadin abubuwan da ke bukata don tabbatar da haɗin
gwiwar ƙungiyar su da wadanda ke da alaka da zaman lafiyar aikin su.
|
Queda garantizado a los gremios: concertar
convenios colectivos de trabajo; recurrir a la conciliación y al arbitraje;
el derecho de huelga. Los representantes gremiales gozarán de las garantías
necesarias para el cumplimiento de su gestión sindical y las relacionadas con
la estabilidad de su empleo.
|
|
|
|
|
Gwamnatin za ta ba da damar amfani da
lafiyar jama'a, wanda zai zama wani abu mai mahimmanci da kuma rashin dacewa.
Musamman ma, doka za ta kafa: inshora na asibiti, wacce za ta kasance mai
kula da ƙananan hukumomi ko na larduna tare da kudaden kudi da tattalin
arziki, waɗanda masu sha'awar da ke aiki tare da shigar da jihohi, ba tare da
samun kaya ba; ƙaura da kuma ƙwallon ƙafa; da kariya ta iyali; kare dukiyar
iyali; asusun tattalin arziki na iyali da kuma samun dama ga gidaje mai kyau.
|
El Estado otorgará los beneficios de la
seguridad social, que tendrá carácter de integral e irrenunciable. En
especial, la ley establecerá: el seguro social obligatorio, que estará a
cargo de entidades nacionales o provinciales con autonomía financiera y
económica, administradas por los interesados con participación del Estado,
sin que pueda existir superposición de aportes; jubilaciones y pensiones
móviles; la protección integral de la familia; la defensa del bien de
familia; la compensación económica familiar y el acceso a una vivienda digna.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 15 .- A cikin kasar
Argentine babu bayi: 'yan tsirarun da suke wanzu a yau ba su da kariya daga
rantsuwa da wannan Tsarin Mulki; kuma doka ta musamman za ta tsara albashin
da abin da wannan furci ya kawo. Kowace kwangila don siyar da sayarwa mutane
shi ne laifi wanda za a gudanar da alhakin waɗanda suka tsarkake shi, da
magatakarda ko kuma mai izini na hukuma. Kuma bayin da suke shiga cikin
kowane hanya suna da 'yanci ne kawai ta hanyar gaskiya ne kawai a kan iyakar ƙasar.
|
Artículo 15.- En la Nación Argentina no hay
esclavos: los pocos que hoy existen quedan libres desde la jura de esta
Constitución; y una ley especial reglará las indemnizaciones a que dé lugar
esta declaración. Todo contrato de compra y venta de personas es un crimen de
que serán responsables los que lo celebrasen, y el escribano o funcionario
que lo autorice. Y los esclavos que de cualquier modo se introduzcan quedan
libres por el solo hecho de pisar el territorio de la República.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da na 16 .- Kasar
Argentina ba ta yarda da jini ko haihuwar haihuwa ba: babu wasu kaya ko
sunayen sarauta. Dukan mazaunanta suna daidaita a gaban shari'a, kuma suna
iya yin aiki ba tare da wani yanayi ba fiye da dacewa. Daidaitawa shine
tushen asusun haraji da kuma zargin jama'a.
|
Artículo 16.- La Nación Argentina no admite
prerrogativas de sangre, ni de nacimiento: no hay en ella fueros personales
ni títulos de nobleza. Todos sus habitantes son iguales ante la ley, y
admisibles en los empleos sin otra condición que la idoneidad. La igualdad es
la base del impuesto y de las cargas públicas.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da bakwai (17) .- Dukiyar
ba ta da iko, kuma ba wanda ke zaune a cikin ƙasa ba zai iya hana shi ba,
amma ta hanyar jumla bisa doka. Kashewa don dalilai na masu amfani da jama'a,
dole ne doka ta dace da su kuma a baya an biya su. Sai kawai Majalisa na
bayar da gudummawar da aka bayyana a Mataki na 4. Babu sabis na sirri da ake
buƙata, sai dai bisa ga doka ko hukunci bisa ga doka. Kowane marubucin ko mai
kirkiro ne mai kula da aikinsa, ƙaddararsa ko ganowa, don kalmar da doka ta
amince. Rushewar dukiyoyi an share shi har abada daga Code Criminal Code.
Babu jiki mai karfi da zai iya yin buƙatar, ko kuma neman taimako na kowane
irin.
|
Artículo 17.- La propiedad es inviolable, y
ningún habitante de la Nación puede ser privado de ella, sino en virtud de
sentencia fundada en ley. La expropiación por causa de utilidad pública, debe
ser calificada por ley y previamente indemnizada. Sólo el Congreso impone las
contribuciones que se expresan en el Artículo 4º. Ningún servicio personal es
exigible, sino en virtud de ley o de sentencia fundada en ley. Todo autor o
inventor es propietario exclusivo de su obra, invento o descubrimiento, por
el término que le acuerde la ley. La confiscación de bienes queda borrada
para siempre del Código Penal argentino. Ningún cuerpo armado puede hacer
requisiciones, ni exigir auxilios de ninguna especie.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da takwas (18) - Ba wanda
za a iya azabtar da mutumin ba tare da an gabatar da shi ba bisa ka'ida kafin
tabbatar da tsarin, ko hukunci ta kwamitocin musamman, ko cire daga alƙalai
da doka ta tsara kafin hujja. Ba wanda za a tilasta masa ya yi shaida akan
kansa; kuma ba a kama sai ta hanyar rubutacciyar doka ta ikon iko. Tsaron
mutum da kuma hakkoki ba shi da izini. Adireshin ba shi da izini, da kuma
takarda da takardun sirri; kuma doka za ta ƙayyade abin da ya faru da kuma
abin da za su iya ci gaba da bincika da kuma zama. Kisa ga ƙaddamar da
siyasa, kowane nau'i na azabtarwa da ƙuƙwalwa an ƙare har abada. Kurkuku na
kasar za su kasance lafiya da tsabta, don tsaro kuma ba hukunci ga fursunoni
da aka tsare a cikinsu ba, kuma duk wani ma'auni cewa kariya daga kariya ya
haifar da su da komai fiye da abin da suke buƙata, zai yi alƙali ya ba shi
alhakin.
|
Artículo 18.- Ningún habitante de la Nación
puede ser penado sin juicio previo fundado en ley anterior al hecho del
proceso, ni juzgado por comisiones especiales, o sacado de los jueces
designados por la ley antes del hecho de la causa. Nadie puede ser obligado a
declarar contra sí mismo; ni arrestado sino en virtud de orden escrita de
autoridad competente. Es inviolable la defensa en juicio de la persona y de
los derechos. El domicilio es inviolable, como también la correspondencia
epistolar y los papeles privados; y una ley determinará en qué casos y con
qué justificativos podrá procederse a su allanamiento y ocupación. Quedan
abolidos para siempre la pena de muerte por causas políticas, toda especie de
tormento y los azotes. Las cárceles de la Nación serán sanas y limpias, para
seguridad y no para castigo de los reos detenidos en ellas, y toda medida que
a pretexto de precaución conduzca a mortificarlos más allá de lo que aquélla
exija, hará responsable al juez que la autorice.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da tara .- Ayyuka masu
zaman kansu na mutanen da ba su da wani laifi ga jama'a da kuma halin kirki,
ko cutar da wani ɓangare na uku, an ajiye su ne kawai ga Allah, kuma ba su da
izinin shari'ar. Babu wanda ke zaune a cikin kasar da zai tilasta yin abin da
doka bata umarta ba, kuma bai hana abin da bai haramta ba.
|
Artículo 19.- Las acciones privadas de los
hombres que de ningún modo ofendan al orden y a la moral pública, ni
perjudiquen a un tercero, están sólo reservadas a Dios, y exentas de la
autoridad de los magistrados. Ningún habitante de la Nación será obligado a
hacer lo que no manda la ley, ni privado de lo que ella no prohíbe.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 20 .- Kasashen waje
sun ji daɗi a ƙasashen ƙasar duk hakkokin dan adam; za su iya yin aiki da
masana'antu, kasuwanci da sana'a; mallaki dukiya, saya da sayar da su; kewaya
kogunan koguna; Ku yi aikinku kyauta; don jarraba da aure bisa ga dokokin. Ba
dole ba ne su yarda da zama dan kasa, ko kuma su biya gudunmawar gudunmawa.
Sun sami ƙasashe masu zaman kansu suna rayuwa shekaru biyu a cikin Nation;
amma ikon na iya rage wannan lokaci don neman wanda yake buƙatar shi, yana
jayayya da tabbatar da sabis ga Jamhuriyar.
|
Artículo 20.- Los extranjeros gozan en el
territorio de la Nación de todos los derechos civiles del ciudadano; pueden
ejercer su industria, comercio y profesión; poseer bienes raíces, comprarlos
y enajenarlos; navegar los ríos y costas; ejercer libremente su culto; testar
y casarse conforme a las leyes. No están obligados a admitir la ciudadanía,
ni a pagar contribuciones forzosas extraordinarias. Obtienen nacionalización
residiendo dos años continuos en la Nación; pero la autoridad puede acortar
este término a favor del que lo solicite, alegando y probando servicios a la
República.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 21 .- Kowane dan kasar
Argentine ya wajaba a kansa ya kare kansa don kare ƙasar da kuma wannan
Tsarin Mulki, bisa ga dokokin da Majalisar ta yanke da ka'idodi na Babban
Shugaban kasa. Jama'a ta hanyar rarrabawa suna da kyauta don samar da wannan
sabis ko ba don wani lokaci na shekaru goma ƙidaya daga ranar da suka sami
katin 'yan ƙasa.
|
Artículo 21.- Todo ciudadano argentino está
obligado a armarse en defensa de la patria y de esta Constitución, conforme a
las leyes que al efecto dicte el Congreso y a los decretos del Ejecutivo
nacional. Los ciudadanos por naturalización son libres de prestar o no este
servicio por el término de diez años contados desde el día en que obtengan su
carta de ciudadanía.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 22 .- Mutane ba sa
ganganci ko mulki, amma ta hanyar wakilan su da kuma hukumomi da kundin
tsarin mulki ya kafa. Duk wani makami mai karfi ko haɗuwa da mutane da suke
da'awar 'yancin jama'a da takaddama a madadin jama'a suna aikata laifin
fitina.
|
Artículo 22.- El pueblo no delibera ni
gobierna, sino por medio de sus representantes y autoridades creadas por esta
Constitución. Toda fuerza armada o reunión de personas que se atribuya los
derechos del pueblo y peticione a nombre de éste, comete delito de sedición.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 23 .- Idan akwai
rikice-rikice na ciki ko matsayi na waje da ke damun aiwatar da wannan Tsarin
Mulki da kuma hukumomin da aka yi ta, za a bayyana wani tsari a lardin ko
yankin inda akwai rikice-rikice, da dakatarwa a nan ne tsarin mulki ya
tabbatar. Amma a lokacin da aka dakatar da shi, shugaban Jamhuriyar
Republican ba zai iya hukunta kansa ko kuma ya yi amfani da hukuncin kisa ba.
Za a iyakance ikonsa a irin wannan hali game da mutane, don kama su ko don
canja su daga wata aya zuwa wani daga cikin Nation, idan basu fi son barin ƙasar
Argentina ba.
|
Artículo 23.- En caso de conmoción interior
o de ataque exterior que pongan en peligro el ejercicio de esta Constitución
y de las autoridades creadas por ella, se declarará en estado de sitio la
provincia o territorio en donde exista la perturbación del orden, quedando
suspensas allí las garantías constitucionales. Pero durante esta suspensión
no podrá el presidente de la República condenar por sí ni aplicar penas. Su
poder se limitará en tal caso respecto de las personas, a arrestarlas o
trasladarlas de un punto a otro de la Nación, si ellas no prefiriesen salir
fuera del territorio argentino.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 24 .- Majalisar za ta
ci gaba da sake fasalin dokokin da ke cikin dukkan rassansa, da kuma gabatar
da shari'ar da lauyoyi suka yi.
|
Artículo 24.- El Congreso promoverá la
reforma de la actual legislación en todos sus ramos, y el establecimiento del
juicio por jurados.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da biyar .- Gwamnatin
tarayya za ta inganta Turai ta shige da fice; kuma bazai ƙuntata, iyaka ko
haraji ba tare da shigarwa cikin ƙasashen Argentine na kasashen waje wanda ke
kawo kayan aikin gona, inganta masana'antu, da gabatarwa da koyar da kimiyya
da fasaha.
|
Artículo 25.- El Gobierno federal fomentará
la inmigración europea; y no podrá restringir, limitar ni gravar con impuesto
alguno la entrada en el territorio argentino de los extranjeros que traigan
por objeto labrar la tierra, mejorar las industrias, e introducir y enseñar
las ciencias y las artes.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da na 26 .- Gudun ruwan
koguna na ƙasar yana da 'yanci ga dukkan fannoni, banda ka'idojin da hukumar
ta bayar.
|
Artículo 26.- La navegación de los ríos
interiores de la Nación es libre para todas las banderas, con sujeción
únicamente a los reglamentos que dicte la autoridad nacional.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da biyu . - Gwamnatin
tarayya wajibi ne ta karfafa dangantakarta da zaman lafiya da cinikayya tare
da ikon kasashen waje ta hanyar yarjejeniyar da ta dace da ka'idojin dokar da
aka kafa a wannan Tsarin Mulki.
|
Artículo 27.- El Gobierno federal está obligado
a afianzar sus relaciones de paz y comercio con las potencias extranjeras por
medio de tratados que estén en conformidad con los principios de derecho
público establecidos en esta Constitución.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 28 .- Sharuɗɗa,
tabbacin da hakkoki da aka gane a cikin bayanan da aka gabata, bazai canzawa
ta dokokin da ke tsara aikin su ba.
|
Artículo 28.- Los principios, garantías y
derechos reconocidos en los anteriores artículos, no podrán ser alterados por
las leyes que reglamenten su ejercicio.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 29 .- Majalisa ba za
ta iya bai wa shugaban kasa ba, kuma ba majalisar dokokin larduna ga
gwamnonin lardin ba, kwarewa ta musamman , ko kuma yawan kuɗin jama'a , kuma
ba su ba su kyauta ko kariyar rayuwa ba, wanda rayuwa, girmamawa ko wadata
Argentine suna cikin jinƙai ne na gwamnatoci ko wani. Ayyukan wannan dabi'a
suna ɗauka tare da su marar amfani, kuma batun waɗanda suka tsara su, yarda
ko alamar, ga alhakin da hukuncin da masu laifi suka yi wa kasar.
|
Artículo 29.- El Congreso no puede conceder
al Ejecutivo nacional, ni las Legislaturas provinciales a los gobernadores de
provincia, facultades extraordinarias, ni la suma del poder público, ni
otorgarles sumisiones o supremacías por las que la vida, el honor o las
fortunas de los argentinos queden a merced de gobiernos o persona alguna.
Actos de esta naturaleza llevan consigo una nulidad insanable, y sujetarán a
los que los formulen, consientan o firmen, a la responsabilidad y pena de los
infames traidores a la patria.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 30 .- Tsarin Mulkin
zai iya gyara a cikin duka ko a cikin sassansa. Dole ne majalisar ta bayyana
mahimmancin sauye-sauye da kuri'a na akalla kashi biyu cikin uku na
mambobinsa; amma ba za a yi ba sai dai ta hanyar yarjejeniyar da aka shirya
don wannan dalili.
|
Artículo 30.- La Constitución puede
reformarse en el todo o en cualquiera de sus partes. La necesidad de reforma
debe ser declarada por el Congreso con el voto de dos terceras partes, al
menos, de sus miembros; pero no se efectuará sino por una Convención
convocada al efecto.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 31 .- Wannan Tsarin
Mulki, dokoki na Ƙasar cewa sakamakon da majalisar dokoki ta faɗar da shi, da
kuma yarjejeniyar tare da ikon kasashen waje shine babbar doka ta al'ummar;
kuma hukumomi na kowane lardi sun wajaba su bi da shi, duk da duk wani
shari'ar da ya saba wa doka ko lardin lardin, sai dai a lardin Buenos Aires,
yarjejeniyar da aka ƙulla bayan yarjejeniyar ranar 11 ga Nuwamba, 1859.
|
Artículo 31.- Esta Constitución, las leyes
de la Nación que en su consecuencia se dicten por el Congreso y los tratados
con las potencias extranjeras son la ley suprema de la Nación; y las
autoridades de cada provincia están obligadas a conformarse a ella, no
obstante cualquiera disposición en contrario que contengan las leyes o
constituciones provinciales, salvo para la provincia de Buenos Aires, los
tratados ratificados después del Pacto de 11 de noviembre de 1859.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 32 .- Majalisar tarayya
ta Tarayya ba zata bayyana dokokin da ta hana 'yancin wallafe-wallafen ba ko
kafa hukumcin tarayya akan shi.
|
Artículo 32.- El Congreso federal no
dictará leyes que restrinjan la libertad de imprenta o establezcan sobre ella
la jurisdicción federal.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 33 .- Bayyanawa, haƙƙin
haƙƙin haƙƙin haƙura kuma tabbatar da cewa Tsarin Tsarin Mulki ba za a
fahimci shi ba wajen ƙin sauran haƙƙin haƙƙin haƙƙin haƙƙin haƙƙin haƙƙin
haƙƙin haƙƙin haƙƙin haƙƙin haƙƙin haƙƙin haƙƙin haƙƙin haƙƙin haƙƙin haƙƙin
haƙƙin ƙasa. amma an haife su ne daga tsarin mulkin mallaka da mutane da kuma
gwamnatin gwamnati.
|
Artículo 33.- Las declaraciones, derechos y
garantías que enumera la Constitución no serán entendidos como negación de
otros derechos y garantías no enumerados; pero que nacen del principio de la
soberanía del pueblo y de la forma republicana de gobierno.
|
|
|
|
|
Mataki na 34.- Alƙalai na kotun tarayya
bazai kasance a lokaci guda na kotu na lardin ba, kuma ba ma'aikatar tarayya
ba, dukiya da na soja suna ba da mazauni a lardin da aka yi amfani da su,
kuma wannan ba shine na mazaunin ma'aikaci, fahimtar wannan don dalilai na
neman aikin yi a lardin da suka samu kansu ba zato ba tsammani.
|
Artículo 34.- Los jueces de las cortes
federales no podrán serlo al mismo tiempo de los tribunales de provincia, ni
el servicio federal, tanto en lo civil como en lo militar da residencia en la
provincia en que se ejerza, y que no sea la del domicilio habitual del
empleado, entendiéndose esto para los efectos de optar a empleos en la
provincia en que accidentalmente se encuentren.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da ɗaya na tasa'in da
bakwai da bakwai. Lambobin da aka karɓa daga 1810 zuwa yanzu, wato: yankunan
United na Plateau Riba, Jamhuriyar Argentine, Ƙungiyar Argentine, za su zama
sunayen sunayen hukuma ba bisa ka'ida ba don sanya gwamnatin da yankunan
lardin, kalmomi "Argentine Nation" a cikin kafa da izinin dokokin.
|
Artículo 35.- Las denominaciones adoptadas
sucesivamente desde 1810 hasta el presente, a saber: Provincias Unidas del
Río de la Plata, República Argentina, Confederación Argentina, serán en
adelante nombres oficiales indistintamente para la designación del Gobierno y
territorio de las provincias, empleándose las palabras "Nación
Argentina" en la formación y sanción de las leyes.
|
|
|
|
|
BABI NA BIYU
|
CAPÍTULO SEGUNDO
|
|
|
|
|
Sabuwar hakkoki da tabbacin
|
Nuevos derechos y garantías
|
|
|
|
|
Mataki na 36.- Wannan Tsarin Mulki zai kula
da mulkinsa har ma lokacin da aka dakatar da shi ta hanyar yin amfani da
karfi ga tsarin tsarin hukuma da tsarin demokradiyya. Wadannan ayyukan zasu
zama maras kyau.
|
Artículo 36.- Esta Constitución mantendrá
su imperio aun cuando se interrumpiere su observancia por actos de fuerza
contra el orden institucional y el sistema democrático. Estos actos serán
insanablemente nulos.
|
|
|
|
|
Mawallafinsu za su kasance ƙarƙashin izinin
da aka bayar a cikin Mataki na ashirin da 29, wanda aka ƙyale shi har abada
don ya zama ofishin gwamnati kuma ya ƙetare daga amfãni da gafara da juyawa
kalmomi.
|
Sus autores serán pasibles de la sanción
prevista en el Artículo 29, inhabilitados a perpetuidad para ocupar cargos
públicos y excluidos de los beneficios del indulto y la conmutación de penas.
|
|
|
|
|
Za su kasance da takunkumi guda ɗaya,
saboda sakamakon waɗannan ayyukan, ayyukan ɓoye da aka tsara ga hukumomi na
wannan Tsarin Mulki ko wadanda ke lardin, wanda zai amsa laifin mutum da
laifi don ayyukansu. Ayyukan da za a yi da su ba za su iya ba.
|
Tendrán las mismas sanciones quienes, como
consecuencia de estos actos, usurparen funciones previstas para las
autoridades de esta Constitución o las de las provincias, los que responderán
civil y penalmente de sus actos. Las acciones respectivas serán
imprescriptibles.
|
|
|
|
|
Dukan 'yan ƙasa suna da' yancin yin juriya
da waɗanda ke aikata ayyukan da aka yi musu da'a a cikin wannan labarin.
|
Todos los ciudadanos tienen el derecho de
resistencia contra quienes ejecutaren los actos de fuerza enunciados en este
artículo.
|
|
|
|
|
Har ila yau, za ta yi ƙoƙari ga tsarin
demokra] iyya wanda ke aikata wani mummunan laifi na aikata laifin da ya
shafi gwamnatin da ta ƙunshi yin amfani da shi, wanda aka katse don lokacin
da dokokin sun ƙayyade su zama matsayi ko ayyuka na jama'a.
|
Atentará asimismo contra el sistema
democrático quien incurriere en grave delito doloso contra el Estado que
conlleve enriquecimiento, quedando inhabilitado por el tiempo que las leyes
determinen para ocupar cargos o empleos públicos.
|
|
|
|
|
Majalisa za ta ba da izinin doka game da
bin ka'idojin jama'a don aikin aikin.
|
El Congreso sancionará una ley sobre ética
pública para el ejercicio de la función.
|
|
|
|
|
Mataki na 37.- Wannan Tsarin Mulki ya
tabbatar da cikakken motsa jiki na 'yancin siyasa, bisa ga ka'idar mulkin
sarauta da kuma dokokin da aka bayar daidai. Suffrage ne duniya, daidai,
asiri da kuma wajibi.
|
Artículo 37.- Esta Constitución garantiza
el pleno ejercicio de los derechos políticos, con arreglo al principio de la
soberanía popular y de las leyes que se dicten en consecuencia. El sufragio
es universal, igual, secreto y obligatorio.
|
|
|
|
|
Hakikanin daidaito na damar tsakanin maza
da mata don samun dama ga masu zabe da magoya bayan matsayi za su tabbatar da
tabbatattun ayyuka a tsarin tsarin jam'iyyun siyasa da kuma tsarin mulki.
|
La igualdad real de oportunidades entre
varones y mujeres para el acceso a cargos electivos y partidarios se
garantizará por acciones positivas en la regulación de los partidos políticos
y en el régimen electoral.
|
|
|
|
|
Mataki na 38 .- Jam'iyyun siyasa sune
ginshiƙai na tsarin dimokuradiyya.
|
Artículo 38.- Los partidos políticos son
instituciones fundamentales del sistema democrático.
|
|
|
|
|
Tsarinsa da aikin aikinsa suna da 'yanci a
cikin wannan tsarin mulki, wanda ke tabbatar da tsarin mulkin demokuradiyya
da aiki, wakiltar' yan tsiraru, da ƙwarewa ga zaɓen 'yan takara don zaɓen
matsayi na jama'a, samun dama ga bayanan jama'a da kuma rarraba ra'ayoyinsu.
|
Su creación y el ejercicio de sus
actividades son libres dentro del respeto a esta Constitución, la que
garantiza su organización y funcionamiento democráticos, la representación de
las minorías, la competencia para la postulación de candidatos a cargos
públicos electivos, el acceso a la información pública y la difusión de sus
ideas.
|
|
|
|
|
Gwamnatin ta taimaka wajen bunkasa tattalin
arziki da ayyukanta da kuma horar da shugabanninta.
|
El Estado contribuye al sostenimiento
económico de sus actividades y de la capacitación de sus dirigentes.
|
|
|
|
|
Dole ne jam'iyyun siyasa su bayyana asalin
su da kuma makomar kudadensu da dukiya.
|
Los partidos políticos deberán dar
publicidad del origen y destino de sus fondos y patrimonio.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da ɗaya na 39.- Jama'a
suna da 'yancin yin aiki don gabatar da takardar kudi a majalisar wakilai.
Dole ne majalisa ta ba su sanarwa a cikin watanni goma sha biyu.
|
Artículo 39.- Los ciudadanos tienen el
derecho de iniciativa para presentar proyectos de ley en la Cámara de
Diputados. El Congreso deberá darles expreso tratamiento dentro del término
de doce meses.
|
|
|
|
|
Majalisa, tare da kuri'un rinjaye mafi
rinjaye na 'yan majalisa na kowace gida, za su amince da dokar da ba za ta
iya buƙatar fiye da kashi uku cikin jerin kuri'un da aka zaɓa na kasa ba,
wanda dole ne yayi la'akari da rarraba yanki na musamman don biyan kuɗi himma
|
El Congreso, con el voto de la mayoría
absoluta de la totalidad de los miembros de cada Cámara, sancionará una ley
reglamentaria que no podrá exigir más del tres por ciento del padrón
electoral nacional, dentro del cual deberá contemplar una adecuada
distribución territorial para suscribir la iniciativa.
|
|
|
|
|
Ayyukan da ake magana da su game da sake
fasalin tsarin mulki, yarjejeniya ta duniya, haraji, kasafin kuɗi da kuma
laifukan aikata laifuka ba zai zama abin sha'awa ba.
|
No serán objeto de iniciativa popular los
proyectos referidos a reforma constitucional, tratados internacionales,
tributos, presupuesto y materia penal.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 40.- Majalisa, a cikin
shirin majalisar wakilai, na iya gabatar da takardun shaida zuwa shawarwari
masu kyau. Ba za a iya sauke doka ba. Ainihin zabe na wannan aikin da mutanen
kasar za su sanya shi a matsayin doka kuma yunkurinsa zai kasance na atomatik.
|
Artículo 40.- El Congreso, a iniciativa de
la Cámara de Diputados, podrá someter a consulta popular un proyecto de ley.
La ley de convocatoria no podrá ser vetada. El voto afirmativo del proyecto
por el pueblo de la Nación lo convertirá en ley y su promulgación será
automática.
|
|
|
|
|
Majalisa ko Shugaban kasa, a cikin ikon su,
na iya kiran maraba da kariya. A wannan yanayin ba za a yi zabe ba.
|
El Congreso o el presidente de la Nación,
dentro de sus respectivas competencias, podrán convocar a consulta popular no
vinculante. En este caso el voto no será obligatorio.
|
|
|
|
|
Majalisa, tare da kuri'un rinjaye mafi
rinjaye na dukan 'yan gidan kowane gida, za su daidaita batun, hanyoyin da
kuma damar da za a yi da shahararren shahara.
|
El Congreso, con el voto de la mayoría
absoluta de la totalidad de los miembros de cada Cámara, reglamentará las
materias, procedimientos y oportunidad de la consulta popular.
|
|
|
|
|
Mataki na 41 .- Duk mazaunan suna da damar
samun lafiya, daidaitaccen yanayi, dace da ci gaban dan Adam da kuma ayyuka
masu mahimmanci don saduwa da bukatun yanzu ba tare da magance wadanda ke
gaba ba; kuma suna da alhakin kiyaye shi. Halin lalacewar muhalli zai ba da
fifiko ga wajibi na sake sakewa, kamar yadda doka ta kafa.
|
Artículo 41.- Todos los habitantes gozan
del derecho a un ambiente sano, equilibrado, apto para el desarrollo humano y
para que las actividades productivas satisfagan las necesidades presentes sin
comprometer las de las generaciones futuras; y tienen el deber de
preservarlo. El daño ambiental generará prioritariamente la obligación de
recomponer, según lo establezca la ley.
|
|
|
|
|
Hukumomi za su bayar da kariya ga wannan
hakki, yin amfani da albarkatun kasa, da adana al'adun halitta da al'adu da
bambancin halittu, da kuma bayanin muhalli da ilimi.
|
Las autoridades proveerán a la protección
de este derecho, a la utilización racional de los recursos naturales, a la
preservación del patrimonio natural y cultural y de la diversidad biológica,
y a la información y educación ambientales.
|
|
|
|
|
Ya dace da Nation don ya bayyana dokoki da
suka ƙunshi kasafin kuɗi na kariya, da kuma larduna, wajibi ne don su dace da
su, ba tare da sun canza ƙananan hukumomi ba.
|
Corresponde a la Nación dictar las normas
que contengan los presupuestos mínimos de protección, y a las provincias, las
necesarias para complementarlas, sin que aquéllas alteren las jurisdicciones
locales.
|
|
|
|
|
Ya haramta shigarwa a cikin ƙasa na yanzu
na yanzu ko yiwuwar hadari mai lalacewa, da kuma rediyo.
|
Se prohíbe el ingreso al territorio
nacional de residuos actual o potencialmente peligrosos, y de los
radiactivos.
|
|
|
|
|
Mataki na 42.- Masu amfani da masu amfani
da kayayyaki da ayyuka suna da hakkin, a cikin haɗin mabukaci, don kare
lafiyarsu, aminci da kuma tattalin arziki; don cikakkun bayanai; da 'yanci na
zabi, da kuma yanayin sha'anin adalci da karimci.
|
Artículo 42.- Los consumidores y usuarios
de bienes y servicios tienen derecho, en la relación de consumo, a la
protección de su salud, seguridad e intereses económicos; a una información
adecuada y veraz; a la libertad de elección, y a condiciones de trato
equitativo y digno.
|
|
|
|
|
Hukumomi za su kare kariya daga wadannan
hakkoki, ilimi don amfani, kare kalubalen ga dukkan nau'o'in kasuwa na
kasuwa, kula da tsarin tsararraki na al'ada da na shari'a, da inganci da
ingancin sabis jama'a, da kuma kafa ƙungiyoyi masu amfani da masu amfani.
|
Las autoridades proveerán a la protección
de esos derechos, a la educación para el consumo, a la defensa de la
competencia contra toda forma de distorsión de los mercados, al control de
los monopolios naturales y legales, al de la calidad y eficiencia de los
servicios públicos, y a la constitución de asociaciones de consumidores y de
usuarios.
|
|
|
|
|
Dokar zata kafa hanyoyin da za a iya karewa
da kuma magance rikice-rikice, da kuma tsarin tsarin ayyuka na jama'a na kasa
da kasa, don ba da izini ga ƙungiyoyin masu amfani da masu amfani da larduna
masu sha'awar, a cikin ƙungiyoyin kulawa.
|
La legislación establecerá procedimientos
eficaces para la prevención y solución de conflictos, y los marcos
regulatorios de los servicios públicos de competencia nacional, previendo la
necesaria participación de las asociaciones de consumidores y usuarios y de
las provincias interesadas, en los organismos de control.
|
|
|
|
|
Mataki na 43.- Duk wani mutum na iya yin
aiki da gaggawa na amparo, idan ba'a da wata hanya ta dace da doka, a kan duk
wani aiki ko tsallakewa daga hukumomin gwamnati ko mutane, wanda a halin
yanzu ko kuma yana da haɗari, yana ƙuntatawa, musanya ko barazana , tare da
yanke hukunci ko bayyana rashin doka, haƙƙin haƙƙin haƙƙin da aka tabbatar da
wannan Tsarin Mulki, yarjejeniya ko doka. A cikin shari'ar, alƙali na iya
furta rashin daidaituwa na mulkin da aka yi ko aikin ɓoye.
|
Artículo 43.- Toda persona puede interponer
acción expedita y rápida de amparo, siempre que no exista otro medio judicial
más idóneo, contra todo acto u omisión de autoridades públicas o de
particulares, que en forma actual o inminente lesione, restrinja, altere o
amenace, con arbitrariedad o ilegalidad manifiesta, derechos y garantías
reconocidos por esta Constitución, un tratado o una ley. En el caso, el juez
podrá declarar la inconstitucionalidad de la norma en que se funde el acto u
omisión lesiva.
|
|
|
|
|
Za su iya kawo wannan mataki a kan kowane
nau'i na nuna bambanci da kuma dangane da hakkokin da ke kare yanayi, gasar,
mai amfani da mabukaci, da kuma haɗin kai na kowa, da abin ya shafa, da
ombudsman da ƙungiyoyi waɗanda suke bin wannan manufar, rajista bisa ga doka,
wanda zai ƙayyade bukatun da siffofin ƙungiyar su.
|
Podrán interponer esta acción contra
cualquier forma de discriminación y en lo relativo a los derechos que
protegen al ambiente, a la competencia, al usuario y al consumidor, así como
a los derechos de incidencia colectiva en general, el afectado, el defensor
del pueblo y las asociaciones que propendan a esos fines, registradas
conforme a la ley, la que determinará los requisitos y formas de su
organización.
|
|
|
|
|
Kowane mutum na iya kawo wannan aikin don
gane da bayanan da ake kira da kuma manufarsa, waɗanda aka rubuta a
rubuce-rubucen jama'a ko bayanan bayanai, ko bayanan sirri da aka yi niyyar
samar da rahotanni, kuma idan akwai ƙarya ko nuna bambanci, don buƙatar
sharewa , gyare-gyare, sirri ko sabunta waɗannan. Ba za a iya shafar asirin
tushen labarai ba.
|
Toda persona podrá interponer esta acción
para tomar conocimiento de los datos a ella referidos y de su finalidad, que
consten en registros o bancos de datos públicos, o los privados destinados a
proveer informes, y en caso de falsedad o discriminación, para exigir la
supresión, rectificación, confidencialidad o actualización de aquéllos. No
podrá afectarse el secreto de las fuentes de información periodística.
|
|
|
|
|
Lokacin da 'yancin ya sabawa, ƙuntatawa,
canza ko barazanar shi ne' yanci na jiki, ko kuma idan akwai rashin halatta
doka a cikin tsari ko yanayin tsare, ko kuma a tilasta wa mutum ya ɓace, za a
iya kawo habeas corpus aiki ta ƙungiyar da aka shafi. da duk wanda ke cikin
ni'imarka da alƙali zai yanke shawara nan da nan, ko da a lokacin tabbatar da
jihar siege.
|
Cuando el derecho lesionado, restringido,
alterado o amenazado fuera la libertad física, o en caso de agravamiento
ilegítimo en la forma o condiciones de detención, o en el de desaparición
forzada de personas, la acción de hábeas corpus podrá ser interpuesta por el
afectado o por cualquiera en su favor y el juez resolverá de inmediato, aun
durante la vigencia del estado de sitio.
|
|
|
|
|
Sashe na biyu
|
SEGUNDA PARTE
|
|
|
|
|
GASKIYA NA ƘASA
|
AUTORIDADES DE LA NACION
|
|
|
|
|
TITTA KAYA
|
TITULO PRIMERO
|
|
|
|
|
Gwamnatin FEDERAL
|
GOBIERNO FEDERAL
|
|
|
|
|
FIRST SASHE
|
SECCION PRIMERA
|
|
|
|
|
OF GASKIYA KUMA
|
DEL PODER LEGISLATIVO
|
|
|
|
|
Mataki na 44.- Za a kashe majalissar
majalisa guda biyu, daya daga cikin wakilai na kasa da kuma sauran 'yan
majalisa na lardin da Buenos Aires, tare da Majalisa ta Majalisar Dokoki.
|
Artículo 44.- Un Congreso compuesto de dos
Cámaras, una de Diputados de la Nación y otra de Senadores de las provincias
y de la ciudad de Buenos Aires, será investido del Poder Legislativo de la
Nación.
|
|
|
|
|
BABI NA ƊAYA
|
CAPÍTULO PRIMERO
|
|
|
|
|
Daga majalisar wakilai
|
De la Cámara de Diputados
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 45.- Majalisar wakilai
za ta hada da wakilai da aka zaba a fili na mutanen lardin, Buenos Aires, da
kuma Babban Birnin idan aka canja su, wanda aka yi la'akari da shi a matsayin
mazabun zabe na wata ƙasa. da kuma sauƙi na yawan damuwa. Yawan wakilai za su
zama ɗaya ga kowane mutum talatin da dubu uku ko raguwa wanda ba ya fada a kasa
goma sha shida da ɗari biyar. Bayan binciken kowane ƙidaya, majalisar za ta
ƙayyade wakilci daidai da wannan, yana iya ƙara amma ba don rage tushen da
aka bayyana wa kowane mataimaki ba.
|
Artículo 45.- La Cámara de Diputados se
compondrá de representantes elegidos directamente por el pueblo de las provincias,
de la ciudad de Buenos Aires, y de la Capital en caso de traslado, que se
consideran a este fin como distritos electorales de un solo Estado y a simple
pluralidad de sufragios. El número de representantes será de uno por cada
treinta y tres mil habitantes o fracción que no baje de dieciséis mil
quinientos. Después de la realización de cada censo, el Congreso fijará la
representación con arreglo al mismo, pudiendo aumentar pero no disminuir la
base expresada para cada diputado.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da tara . - Za a zaba
wakilan majalisa na farko a kashi na biyu: ga lardin Buenos Aires goma sha
biyu: domin lardin Córdoba shida: domin lardin Catamarca, uku: ga lardin
Corrientes, hudu: a lardin Entre Ríos, biyu: don Jujuy dos: ga Mendoza uku:
ga La Rioja na biyu: ga salta ta uku: ga Santiago hudu: San Juan biyu: domin
Santa biyu: domin San Luis ta biyu: kuma ga Tucumán uku.
|
Artículo 46.- Los diputados para la primera
Legislatura se nombrarán en la proporción siguiente: por la provincia de
Buenos Aires doce: por la de Córdoba seis: por la de Catamarca tres: por la
de Corrientes cuatro: por la de Entre Ríos dos: por la de Jujuy dos: por la
de Mendoza tres: por la de La Rioja dos: por la de Salta tres: por la de
Santiago cuatro: por la de San Juan dos: por la de Santa Fe dos: por la de
San Luis dos: y por la de Tucumán tres.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da na 47 .- Ga Dokar na
biyu, za a gudanar da ƙidayar yawan jama'a, kuma yawancin wakilai dole ne a
gyara su; amma wannan ƙidaya za a iya sabunta kowane shekaru goma.
|
Artículo 47.- Para la segunda Legislatura
deberá realizarse el censo general, y arreglarse a él el número de diputados;
pero este censo sólo podrá renovarse cada diez años.
|
|
|
|
|
Mataki na 48.- Don zama Mataimakin da ake
buƙatar ya kai shekarun shekaru ashirin da biyar, yana da shekaru hudu na
zama ɗan ƙasa, kuma ya kasance dan asalin lardin da ya zaɓa, ko kuma shekaru
biyu na zama a nan gaba.
|
Artículo 48.- Para ser diputado se requiere
haber cumplido la edad de veinticinco años, tener cuatro años de ciudadanía
en ejercicio, y ser natural de la provincia que lo elija, o con dos años de
residencia inmediata en ella.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 49 .- A wannan lokaci
majalisar dokoki za ta tsara hanyar da za ta yi tasiri a kai tsaye na zaben
wakilai na kasa: domin magatakarda majalisa za ta ba da doka.
|
Artículo 49.- Por esta vez las Legislaturas
de las provincias reglarán los medios de hacer efectiva la elección directa
de los diputados de la Nación: para lo sucesivo el Congreso expedirá una ley
general.
|
|
|
|
|
Mataki na 50.- Masu wakilai za su rike
mukamin mulki na tsawon shekaru hudu, kuma za a sake zabar su; amma za a sake
sabunta majalisar a rabin rabin shekara; wanda hakan zai sa wadanda aka zaba
don majalisar dokokin farko, bayan sun hadu, suyi wa waɗanda suka kamata su fita
a farkon lokacin.
|
Artículo 50.- Los diputados durarán en su
representación por cuatro años, y son reelegibles; pero la Sala se renovará
por mitad cada bienio; a cuyo efecto los nombrados para la primera
Legislatura, luego que se reúnan, sortearán los que deban salir en el primer
período.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 51.- Idan akwai wani
wuri, gwamnati ko kuma babban birnin kasar, za ta ci gaba da zaɓen zaben
sabon sabon memba.
|
Artículo 51.- En caso de vacante, el
Gobierno de provincia, o de la Capital, hace proceder a elección legal de un
nuevo miembro.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 52 .- Majalisar
Dattijai ta dace ne kawai don bin ka'idojin dokokin da aka bayar game da
gudunmawa da kuma tattara sojoji.
|
Artículo 52.- A la Cámara de Diputados
corresponde exclusivamente la iniciativa de las leyes sobre contribuciones y
reclutamiento de tropas.
|
|
|
|
|
Mataki na 53 .- Ta kawai tana da damar da
ake zargi a gaban majalisar dattijai shugaban kasa, mataimakin shugaban kasa,
babban sakataren ministocin, ministocin da membobin Kotun Koli, a cikin
asalin alhakin da aka gwada musu, don mugunta yin aiki ko aikata laifuka a
aikin aikin su; ko kuma don laifuffuka na yau da kullum, bayan sun san su
kuma sun bayyana cewa akwai dalilin haifar da rinjaye ta mafi rinjaye na
kashi biyu cikin uku na mambobin a halin yanzu.
|
Artículo 53.- Sólo ella ejerce el derecho
de acusar ante el Senado al presidente, vicepresidente, al jefe de gabinete
de ministros, a los ministros y a los miembros de la Corte Suprema, en las
causas de responsabilidad que se intenten contra ellos, por mal desempeño o
por delito en el ejercicio de sus funciones; o por crímenes comunes, después
de haber conocido de ellos y declarado haber lugar a la formación de causa
por la mayoría de dos terceras partes de sus miembros presentes.
|
|
|
|
|
BABI NA BIYU
|
CAPÍTULO SEGUNDO
|
|
|
|
|
Daga Majalisar Dattijan
|
Del Senado
|
|
|
|
|
Mataki na 54 - Majalisar dattijai za ta
hada da 'yan majalisar dattijai guda uku a kowace lardin da uku don birnin
Buenos Aires, wanda aka zaba a kai tsaye da kuma haɗin gwiwa, tare da wuraren
zama guda biyu da suka dace da jam'iyyun siyasar da ke da rinjaye mafi girma,
kuma sauran jam'iyyun siyasar da suka biyo baya a yawan kuri'un. Kowane
dattijai na da kuri'a daya.
|
Artículo 54.- El Senado se compondrá de
tres senadores por cada provincia y tres por la ciudad de Buenos Aires,
elegidos en forma directa y conjunta, correspondiendo dos bancas al partido
político que obtenga el mayor número de votos, y la restante al partido
político que le siga en número de votos. Cada senador tendrá un voto.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 55 .- Bukatun da za a zaba
a majalisar dattijai: suna da shekara talatin, sun kasance dan shekaru shida
na al'ummar, suna jin dadin samun kudin shiga na shekara dubu biyu ko
takaddun kudade mai kyau, kuma zama dan asali na lardin zabi shi, ko kuma
tare da shekaru biyu na gidan zama a ciki.
|
Artículo 55.- Son requisitos para ser
elegido senador: tener la edad de treinta años, haber sido seis años
ciudadano de la Nación, disfrutar de una renta anual de dos mil pesos fuertes
o de una entrada equivalente, y ser natural de la provincia que lo elija, o
con dos años de residencia inmediata en ella.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 56 .- Sanata na karshe
shekaru shida a cikin aiwatar da ayyukansu, kuma suna da damar samun damar
shiga har abada; amma Majalisar Dattijai za a sake sabuntawa a kashi na uku
na gundumar za ~ e a kowace shekara biyu.
|
Artículo 56.- Los senadores duran seis años
en el ejercicio de su mandato, y son reelegibles indefinidamente; pero el
Senado se renovará a razón de una tercera parte de los distritos electorales
cada dos años.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da bakwai na 57.-
Mataimakin Shugaban kasa zai zama shugaban majalisar dattijai; amma ba za ta
sami kuri'a ba sai dai akwai taye a zaben.
|
Artículo 57.- El vicepresidente de la
Nación será presidente del Senado; pero no tendrá voto sino en el caso que
haya empate en la votación.
|
|
|
|
|
Mataki na 58 - Majalisar dattijai za ta
nada shugaban kasa mai mulki don shugabancin shi idan babu mataimakin
mataimakin shugaban kasa, ko kuma lokacin da karshen wannan yake aiki da
shugaban kasa.
|
Artículo 58.- El Senado nombrará un
presidente provisorio que lo presida en caso de ausencia del vicepresidente,
o cuando éste ejerce las funciones de presidente de la Nación.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da biyar . - Za a yi
hukunci a majalisar dattijai a gaban wanda ake tuhuma da majalisar wakilai,
wajibi ne mambobinta suyi rantsuwa da wannan aiki. Lokacin da ake tuhuma shi
ne shugaban kasa, shugaban majalisar koli zai jagoranci majalisar dattijai.
Ba wanda za a yi masa hukunci sai dai mafi yawan kashi biyu cikin uku na
mambobi a yanzu.
|
Artículo 59.- Al Senado corresponde juzgar
en juicio público a los acusados por la Cámara de Diputados, debiendo sus
miembros prestar juramento para este acto. Cuando el acusado sea el
presidente de la Nación, el Senado será presidido por el presidente de la
Corte Suprema. Ninguno será declarado culpable sino a mayoría de los dos
tercios de los miembros presentes.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 60.- Ba yanke hukunci
ba sai dai ya aika da wanda ake tuhuma, har ma ya bayyana shi ba zai iya yin
aiki na girmamawa, dogara ko albashi a cikin Nation ba. Amma kotun yanke
hukunci, za ta zama abin zargi, tuhuma da hukunci bisa ka'idoji kafin kotu.
|
Artículo 60.- Su fallo no tendrá más efecto
que destituir al acusado, y aun declararle incapaz de ocupar ningún empleo de
honor, de confianza o a sueldo en la Nación. Pero la parte condenada quedará,
no obstante, sujeta a acusación, juicio y castigo conforme a las leyes ante
los tribunales ordinarios.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 61.- Haka kuma ya dace
da Majalisar Dattijai don ya ba da izini ga Shugaban kasa don bayyana wani
yanayi na siege, ɗaya ko maimaita maki na Jamhuriyyar idan aka kai hari ta
waje.
|
Artículo 61.- Corresponde también al Senado
autorizar al presidente de la Nación para que declare en estado de sitio, uno
o varios puntos de la República en caso de ataque exterior.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 62 .- Lokacin da aka
kashe duk wani wuri na Sanata ta hanyar mutuwar, murabus ko wani dalili,
Gwamnatin da ta dace da wannan wuri ya ci gaba da zaɓen sabon mamba.
|
Artículo 62.- Cuando vacase alguna plaza de
senador por muerte, renuncia u otra causa, el Gobierno a que corresponda la
vacante hace proceder inmediatamente a la elección de un nuevo miembro.
|
|
|
|
|
BABI NA TAKA
|
CAPITULO TERCERO
|
|
|
|
|
Sharuɗɗan da aka ba su duka biyu
|
Disposiciones comunes a ambas Cámaras
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 63. Dukansu Dakunan
zasu hadu da kansu a cikin zaman yau da kullum daga watan Maris zuwa Nuwamba
30. Har ila yau, Shugaban {asa na iya kiransu, ko kuma ya] aukar tarurrukan
su.
|
Artículo 63.- Ambas Cámaras se reunirán por
sí mismas en sesiones ordinarias todos los años desde el primero de marzo
hasta el treinta de noviembre. Pueden también ser convocadas
extraordinariamente por el Presidente de la Nación o prorrogadas sus
sesiones.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da huɗu na 64.- Kowane Ɗauki
na alƙali ne na za ~ e, 'yancin da lakabi na mambobinta game da ingancin su.
Babu wani daga cikinsu da zai shiga cikin zama ba tare da yawancin membobinta
ba; amma karamin lamba zai iya tilasta wa] anda ba su halarta ba, don
halartar zaman, a cikin sharu]] an da kuma a ƙarƙashin hukuncin da kowane ɗakin
Majalisar zai kafa.
|
Artículo 64.- Cada Cámara es juez de las
elecciones, derechos y títulos de sus miembros en cuanto a su validez.
Ninguna de ellas entrará en sesión sin la mayoría absoluta de sus miembros;
pero un número menor podrá compeler a los miembros ausentes a que concurran a
las sesiones, en los términos y bajo las penas que cada Cámara establecerá.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da ɗaya na 65.- Dukkan ɗakin
suna farawa da kuma gama zaman su a lokaci guda. Babu wani daga cikinsu,
yayin da suke gamuwa, na iya dakatar da zaman su na tsawon kwanaki uku, ba
tare da izinin ɗayan ba.
|
Artículo 65.- Ambas Cámaras empiezan y
concluyen sus sesiones simultáneamente. Ninguna de ellas, mientras se hallen
reunidas, podrá suspender sus sesiones más de tres días, sin el
consentimiento de la otra.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da huɗu na 66 .- Kowane
yanki zai yi tsarinta kuma zai iya yin kashi biyu cikin uku na kuri'un, ya
gyara duk wani mamba don yin rashin lafiya a cikin aikin aikinsu, ko kuma
cire shi don rashin lafiyar jiki ko halin kirki wanda yake rinjaye haɗarsu,
har ma ya ware shi daga ƙirjinku; amma yawanci na daya a kan rabin takardun
za su isa su yanke hukunci game da takaddun da aka ba su kyauta.
|
Artículo 66.- Cada Cámara hará su
reglamento y podrá con dos tercios de votos, corregir a cualquiera de sus
miembros por desorden de conducta en el ejercicio de sus funciones, o
removerlo por inhabilidad física o moral sobreviniente a su incorporación, y
hasta excluirle de su seno; pero bastará la mayoría de uno sobre la mitad de
los presentes para decidir en las renuncias que voluntariamente hicieren de
sus cargos.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 67 .- Sanata da
wakilai za su ba da gudummawa, a cikin aikin yin rajista, yin rantsuwa don
yin aiki da kyau, kuma suyi aiki daidai bisa ga abin da wannan tsarin mulki
ya tsara.
|
Artículo 67.- Los senadores y diputados
prestarán, en el acto de su incorporación, juramento de desempeñar
debidamente el cargo, y de obrar en todo en conformidad a lo que prescribe
esta Constitución.
|
|
|
|
|
Mataki na 68 .- Babu wani daga cikin
wakilan majalisa da za a iya zarge shi, a yi masa tambayoyi bisa ga doka, ko
kuma ra'ayoyin da aka bayar da cika alkawarinsa a matsayin mai doka.
|
Artículo 68.- Ninguno de los miembros del
Congreso puede ser acusado, interrogado judicialmente, ni molestado por las
opiniones o discursos que emita desempeñando su mandato de legislador.
|
|
|
|
|
Mataki na 69.- Babu sata ko mataimakin,
daga ranar zabe har sai da murabus, za'a iya kama shi; sai dai idan an kama
shi a cikin aikata laifin da ya dace da mutuwa, marar laifi, ko kuma wani abu
mai wahala; na abin da za a bayar da rahoton zuwa ga Chamber din da ke da
cikakken bayani game da taron.
|
Artículo 69.- Ningún senador o diputado,
desde el día de su elección hasta el de su cese, puede ser arrestado; excepto
el caso de ser sorprendido in fraganti en la ejecución de algún crimen que
merezca pena de muerte, infamante, u otra aflictiva; de lo que se dará cuenta
a la Cámara respectiva con la información sumaria del hecho.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 70.- Lokacin da aka
gabatar da takarda a rubuce gaban kotu na kotu tare da wani Sanata ko
Mataimakin, ya binciki cancantar taƙaitawa cikin shari'ar jama'a, kowace
gida, tare da kashi biyu cikin uku na kuri'un, dakatar da wanda ake tuhuma,
kuma ya sa ta samuwa na mai hukunci mai hukunci don hukuncinsa.
|
Artículo 70.- Cuando se forme querella por
escrito ante las justicias ordinarias contra cualquier senador o diputado,
examinado el mérito del sumario en juicio público, podrá cada Cámara, con dos
tercios de votos, suspender en sus funciones al acusado, y ponerlo a
disposición del juez competente para su juzgamiento.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 71. Kowane ɗakin Ɗaukaka
na iya kawo Ministocin Ma'aikatar Kwamfuta zuwa ɗakinsa don karɓar bayani da
rahotanni da ya tsammanin su dace.
|
Artículo 71.- Cada una de las Cámaras puede
hacer venir a su sala a los ministros del Poder Ejecutivo para recibir las
explicaciones e informes que estime convenientes.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 72. Babu wani memba na
majalisa da zai iya samun aikin aiki ko kwamiti daga ikon zartarwar, ba tare
da izini na Chamber ba, sai dai aikin aikin gwanin.
|
Artículo 72.- Ningún miembro del Congreso
podrá recibir empleo o comisión del Poder Ejecutivo, sin previo
consentimiento de la Cámara respectiva, excepto los empleos de escala.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da na 73 .- Ikilisiyoyi
na yau da kullum ba zasu iya kasancewa wakilan majalisa, ko gwamnonin lardin
da umurnin su ba.
|
Artículo 73.- Los eclesiásticos regulares
no pueden ser miembros del Congreso, ni los gobernadores de provincia por la
de su mando.
|
|
|
|
|
Mataki na 74 .- Ayyukan senators da wakilai
suna biya wa ma'aikata daga cikin asusun, tare da ba da kyauta cewa doka za
ta nuna.
|
Artículo 74.- Los servicios de los
senadores y diputados son remunerados por el Tesoro de la Nación, con una
dotación que señalará la ley.
|
|
|
|
|
BABI NA BIYU
|
CAPITULO CUARTO
|
|
|
|
|
Halayen Majalisar
|
Atribuciones del Congreso
|
|
|
|
|
Mataki na 75.- Ya dace da taron:
|
Artículo 75.- Corresponde al Congreso:
|
|
|
|
|
1. Sha'idar doka ta al'ada. Kafa ainihin
fitarwa da fitarwa, wanda, da kuma ƙididdigar da suke fada, za su kasance ɗaya
a cikin Nation.
|
1. Legislar en materia aduanera. Establecer
los derechos de importación y exportación, los cuales, así como las
avaluaciones sobre las que recaigan, serán uniformes en toda la Nación.
|
|
|
|
|
2. Samar da gudunmawar kai tsaye ba tare da
haɗin gwiwa ba tare da larduna. Samar da gudummawar kai tsaye, ga wani lokaci
mai ƙayyade, daidai da daidaito a dukan ƙasashen ƙasar, idan har kare, tsaro
ta gari da kuma kyakkyawan jihar na bukatar shi. Taimakon da aka gani a cikin
wannan sashi, banda ɓangaren ko jimlar waɗanda ke da ƙayyadaddun ƙayyadaddun
wuri, suna iya shiga tsakani.
|
2. Imponer contribuciones indirectas como
facultad concurrente con las provincias. Imponer contribuciones directas, por
tiempo determinado, proporcionalmente iguales en todo el territorio de la
Nación, siempre que la defensa, seguridad común y bien general del Estado lo
exijan. Las contribuciones previstas en este inciso, con excepción de la
parte o el total de las que tengan asignación específica, son
coparticipables.
|
|
|
|
|
Dokar yarjejeniya, bisa ga yarjejeniyar
tsakanin al'umma da larduna, za su kafa hukumomin haɗin gwiwar don waɗannan
gudunmawar, suna tabbatar da tsabta a cikin kudaden kuɗi.
|
Una ley convenio, sobre la base de acuerdos
entre la Nación y las provincias, instituirá regímenes de coparticipación de
estas contribuciones, garantizando la automaticidad en la remisión de los
fondos.
|
|
|
|
|
Za a gudanar da rarraba a tsakanin al'umma,
larduna da birnin Buenos Aires da kuma tsakanin waɗannan, a cikin dangantaka
ta dace da fasaha, ayyuka da ayyuka na kowane ɗayansu suna yin la'akari da
ka'idojin rarrabaccen tsari; Zai zama daidai, mai dorewa kuma zai ba da fifiko
ga cimma nasarar daidaito, ingancin rayuwa da damar daidaitawa a duk fadin ƙasa.
|
La distribución entre la Nación, las
provincias y la ciudad de Buenos Aires y entre éstas, se efectuará en
relación directa a las competencias, servicios y funciones de cada una de
ellas contemplando criterios objetivos de reparto; será equitativa, solidaria
y dará prioridad al logro de un grado equivalente de desarrollo, calidad de
vida e igualdad de oportunidades en todo el territorio nacional.
|
|
|
|
|
Dokar yarjejeniya za ta kasance Majalisar
Dattijai a matsayin Yankin asali kuma dole ne a yi masa izini tare da
cikakken rinjaye na mambobin ɗayan majalisar, ba za a iya canzawa ba ko kuma
an tsara shi kuma ba za a amince da ita ba.
|
La ley convenio tendrá como Cámara de
origen el Senado y deberá ser sancionada con la mayoría absoluta de la
totalidad de los miembros de cada Cámara, no podrá ser modificada
unilateralmente ni reglamentada y será aprobada por las provincias.
|
|
|
|
|
Ba za a canja wurin iko ba, ayyuka ko
ayyuka ba tare da haɓaka albarkatu ba, wanda dokar ta Congress ta amince da
ita idan ya dace da kuma lardin da ake ciki ko birnin Buenos Aires inda ya
dace.
|
No habrá transferencia de competencias,
servicios o funciones sin la respectiva reasignación de recursos, aprobada
por ley del Congreso cuando correspondiere y por la provincia interesada o la
ciudad de Buenos Aires en su caso.
|
|
|
|
|
Wata hukumar tarayya ta tarayya za ta kula
da kulawa da kulawa da aiwatar da tanadi na wannan sashe, kamar yadda doka ta
tsara, wanda zai tabbatar da wakiltar dukan larduna da birnin Buenos Aires a
cikin rukuninsa.
|
Un organismo fiscal federal tendrá a su
cargo el control y fiscalización de la ejecución de lo establecido en este
inciso, según lo determina la ley, la que deberá asegurar la representación
de todas las provincias y la ciudad de Buenos Aires en su composición.
|
|
|
|
|
3. Kafa da kuma gyara takamaiman ƙayyadaddun
albarkatun da suka dace, don takamaiman lokaci, ta hanyar dokar ta musamman
ta amince da rinjaye mafi rinjaye na mambobi na kowane ɗakin.
|
3. Establecer y modificar asignaciones
específicas de recursos coparticipables, por tiempo determinado, por ley
especial aprobada por la mayoría absoluta de la totalidad de los miembros de
cada Cámara.
|
|
|
|
|
4. Gudanar da bashi a kan bashi na Ƙasar.
|
4. Contraer empréstitos sobre el crédito de
la Nación.
|
|
|
|
|
5. Don kaddamar da amfani da rarraba ƙasashen
ƙasar mallakar ƙasa.
|
5. Disponer del uso y de la enajenación de
las tierras de propiedad nacional.
|
|
|
|
|
6. Kafa da kuma tsara banki na tarayya tare
da ikon bayar da kuɗi, da sauran bankuna na kasa.
|
6. Establecer y reglamentar un banco
federal con facultad de emitir moneda, así como otros bancos nacionales.
|
|
|
|
|
7. Sauke biyan bashin da bashin gida da
waje na Ƙasar.
|
7. Arreglar el pago de la deuda interior y
exterior de la Nación.
|
|
|
|
|
8. Sanya kowace shekara, bisa ga jagororin
da aka kafa a cikin sakin layi na uku na inc. 2 na wannan labarin, dafin kudi
na kudade da lissafi na albarkatun gwamnati, bisa ga tsarin gwamnati da
shirin zuba jarurruka na jama'a da kuma amincewa ko karɓar asusun zuba
jarurruka.
|
8. Fijar anualmente, conforme a las pautas
establecidas en el tercer párrafo del inc. 2 de este artículo, el presupuesto
general de gastos y cálculo de recursos de la administración nacional, en
base al programa general de gobierno y al plan de inversiones públicas y
aprobar o desechar la cuenta de inversión.
|
|
|
|
|
9. Bayanin yarjejeniya na Ofishin
Jakadancin ga larduna, wanda kudaden shiga ba su isa, bisa ga lissafin kuɗinsu,
don biyan kuɗin kuɗinsu.
|
9. Acordar subsidios del Tesoro nacional a
las provincias, cuyas rentas no alcancen, según sus presupuestos, a cubrir
sus gastos ordinarios.
|
|
|
|
|
10. Yi rajista da kyauta na yin amfani da
kogi na cikin ciki, don taimakawa tashar jiragen ruwa wanda ya dace, kuma ya
haifar ko kawar da al'adu.
|
10. Reglamentar la libre navegación de los
ríos interiores, habilitar los puertos que considere convenientes, y crear o
suprimir aduanas.
|
|
|
|
|
11. Sanya kudin, gyara darajarta da na
kasashen waje; da kuma dauka tsarin ma'auni na ma'auni da ma'auni ga dukan ƙasar.
|
11. Hacer sellar moneda, fijar su valor y
el de las extranjeras; y adoptar un sistema uniforme de pesos y medidas para
toda la Nación.
|
|
|
|
|
12. Yi kama da Ƙungiyoyin, Harkokin Ciniki,
Harkokin Kasa, Ƙasa, da Labari da Tsaro na Tsaro, a unguwanni ko rabuwa , ba
tare da dokokin da ke canza ƙananan hukumomi ba, sun dace da aikace-aikace ga
kotu ko lardin lardin, bisa ga abin da waɗannan abubuwa suke ko mutane sun fāɗi
a ƙarƙashin ikon su; da kuma mahimmanci dokoki na musamman ga dukan al'umma
game da daidaituwa da kuma kasa, bisa ka'idar dan'adam na ƙasa da kuma zaɓi
don amfanin Argentina: kazalika da bankruptcies, kan cinyewar kudin da
takardun jama'a na jihar, da waɗanda suke buƙata kafa shari'ar juriya.
|
12. Dictar los Códigos Civil, Comercial,
Penal, de Minería, y del Trabajo y Seguridad Social, en cuerpos unificados o
separados, sin que tales códigos alteren las jurisdicciones locales,
correspondiendo su aplicación a los tribunales federales o provinciales,
según que las cosas o las personas cayeren bajo sus respectivas jurisdicciones;
y especialmente leyes generales para toda la Nación sobre naturalización y
nacionalidad, con sujeción al principio de nacionalidad natural y por opción
en beneficio de la argentina: así como sobre bancarrotas, sobre falsificación
de la moneda corriente y documentos públicos del Estado, y las que requiera
el establecimiento del juicio por jurados.
|
|
|
|
|
13. Shirya cinikayya tare da kasashen waje,
da larduna tare da juna.
|
13. Reglar el comercio con las naciones
extranjeras, y de las provincias entre sí.
|
|
|
|
|
14. Shirya da kuma kafa babban matsayi na
Nation.
|
14. Arreglar y establecer los correos
generales de la Nación.
|
|
|
|
|
15. Ƙaddamar da iyakar ƙasashen ƙasar,
gyara wadanda ke lardin, ƙirƙirar sababbin, kuma ƙayyade ta hanyar dokoki na
musamman da ƙungiya, gwamnati da gwamnati cewa yankunan ƙasashen dole su
kasance, waɗanda ke cikin iyakokin da aka sanya su ga larduna.
|
15. Arreglar definitivamente los límites
del territorio de la Nación, fijar los de las provincias, crear otras nuevas,
y determinar por una legislación especial la organización, administración y
gobierno que deben tener los territorios nacionales, que queden fuera de los
límites que se asignen a las provincias.
|
|
|
|
|
16. Samar da tsaro ga iyakoki.
|
16. Proveer a la seguridad de las
fronteras.
|
|
|
|
|
17. Gane kabilun kabilanci da al'adun
gargajiya na 'yan asalin kasar Argentine.
|
17. Reconocer la preexistencia étnica y
cultural de los pueblos indígenas argentinos.
|
|
|
|
|
Tabbatar da girmamawa ga ainihin su da kuma
hakkin samun ilimin bilingual da intercultural; sun amince da matsayin
shari'a na al'ummarsu, da kuma mallakan al'ummomin da mallakar mallakar ƙasashen
da suka saba zama al'ada; da kuma tsara yadda za a ba da sauran dacewa da
kuma isa ga ci gaban dan Adam; babu wani daga cikinsu wanda zai iya zama
wanda ba zai iya ba shi damar ba, wanda zai iya canjawa ko kuma abin dogaro
ne don ɗaukar kaya . Tabbatar da su shiga cikin gudanarwa da ake magana da su
akan albarkatu na duniya da sauran bukatun da suke shafar su. Ƙasashen za su
iya yin amfani da waɗannan iko a lokaci ɗaya.
|
Garantizar el respeto a su identidad y el
derecho a una educación bilingüe e intercultural; reconocer la personería
Jurídica de sus comunidades, y la posesión y propiedad comunitarias de las
tierras que tradicionalmente ocupan; y regular la entrega de otras aptas y
suficientes para el desarrollo humano; ninguna de ellas será enajenable,
transmisible ni susceptible de gravámenes o embargos. Asegurar su participación
en la gestión referida a sus recursos naturales y a los demás intereses que
los afecten. Las provincias pueden ejercer concurrentemente estas
atribuciones.
|
|
|
|
|
18. Samar da abin da ke da nasaba ga
wadatawar kasar, ga ci gaba da jin daɗi na dukkanin larduna, da ci gaba da
fadakarwa, tsara tsarin tsare-tsaren ilimi da jami'a, da kuma inganta
masana'antu, shige da fice, gina gine-gine da tashoshin jiragen ruwa. ,
mulkin mallaka na ƙasashe masu mallakar ƙasa, gabatarwa da kafa sababbin
masana'antu, shigar da manyan kasashen waje da kuma bincike na kogunan ruwa,
da dokokin tsaro don waɗannan dalilai da kuma ta hanyar jinkirta izini na
kyauta da sakamako na mai kara kuzari.
|
18. Proveer lo conducente a la prosperidad
del país, al adelanto y bienestar de todas las provincias, y al progreso de
la ilustración, dictando planes de instrucción general y universitaria, y promoviendo
la industria, la inmigración, la construcción de ferrocarriles y canales
navegables, la colonización de tierras de propiedad nacional, la introducción
y establecimiento de nuevas industrias, la importación de capitales
extranjeros y la exploración de los ríos interiores, por leyes protectoras de
estos fines y por concesiones temporales de privilegios y recompensas de
estímulo.
|
|
|
|
|
19. Samar da abin da ke da nasaba ga
bunkasa mutum, ci gaban tattalin arziki da adalci na zamantakewar jama'a,
samar da yawan tattalin arziki na kasa, tsara aikin aiki, horar da ma'aikatan
ma'aikata, kare lafiyar kuɗi, bincike da kuma kimiyya da fasaha ci gaban, da
watsawa da amfani.
|
19. Proveer lo conducente al desarrollo
humano, al progreso económico con justicia social, a la productividad de la
economía nacional, a la generación de empleo, a la formación profesional de
los trabajadores, a la defensa del valor de la moneda, a la investigación y
al desarrollo científico y tecnológico, su difusión y aprovechamiento.
|
|
|
|
|
Don samar da daidaituwar ci gaban al'umma
da kuma daidaita yankunanta; inganta manufofi daban-daban da suke daidaita
daidaitattun dangi na yankuna da yankuna. Ga waɗannan manufofi, Majalisar
Dattijan za ta kasance gidan asali.
|
Proveer al crecimiento armónico de la
Nación y al poblamiento de su territorio; promover políticas diferenciadas
que tiendan a equilibrar el desigual desarrollo relativo de provincias y
regiones. Para estas iniciativas, el Senado será Cámara de origen.
|
|
|
|
|
Don halatta dokoki na kungiyoyi da tushe na
ilimin da ke ƙarfafa ɗakin na ƙasa game da yankunan lardin da na gida; don
tabbatar da nauyin da Gwamnatin ta ba ta wakilta, da haɗin iyali da kuma
al'umma, da ci gaban dimokuradiyya da daidaitattun dama da damar ba tare da
nuna bambanci ba; kuma suna tabbatar da ka'idodi na kyauta da daidaitattun
ilimin jihohin jama'a da kuma 'yancin kai da kuma autarky na jami'a na kasa.
|
Sancionar leyes de organización y de base
de la educación que consoliden la unidad nacional respetando las
particularidades provinciales y locales; que aseguren la responsabilidad
indelegable del Estado, la participación de la familia y la sociedad, la
promoción de los valores democráticos y la igualdad de oportunidades y
posibilidades sin discriminación alguna; y que garanticen los principios de
gratuidad y equidad de la educación pública estatal y la autonomía y
autarquía de las universidades nacionales.
|
|
|
|
|
Yi amfani da dokoki da suke kare ainihi da
al'adun al'adu, da kyautar kyauta da rarraba ayyukan marubucin; da al'adun
gargajiya da kuma al'adun gargajiya da kuma na zamani.
|
Dictar leyes que protejan la identidad y
pluralidad cultural, la libre creación y circulación de las obras del autor;
el patrimonio artístico y los espacios culturales y audiovisuales.
|
|
|
|
|
20. Kafa kotunan da ba su da daraja ga
Kotun Koli na Kotu; haifar da dakatar da aikin yi, kafa ikon su, bayar da
fansa, yin hukunci da daraja, kuma bayar da amnesties.
|
20. Establecer tribunales inferiores a la
Corte Suprema de Justicia; crear y suprimir empleos, fijar sus atribuciones,
dar pensiones, decretar honores, y conceder amnistías generales.
|
|
|
|
|
21. Tallaka ko ƙin yarda da dalilai na
murabus na shugaban kasa ko mataimakin shugaban kasar; da kuma sanar da
lamarin don ci gaba da sabon zabe.
|
21. Admitir o desechar los motivos de
dimisión del presidente o vicepresidente de la República; y declarar el caso
de proceder a nueva elección.
|
|
|
|
|
22. Yarda ko ƙin yarda da yarjejeniyar da
aka ƙulla da sauran ƙasashe da kuma kungiyoyi da kungiyoyi na duniya tare da
Mai Tsarki See. Yarjejeniyar da concordats suna da matsayi mafi girma fiye da
dokokin .
|
22. Aprobar o desechar tratados concluidos
con las demás naciones y con las organizaciones internacionales y los
concordatos con la Santa Sede. Los tratados y concordatos tienen jerarquía
superior a las leyes.
|
|
|
|
|
Bayanin Amurka akan Hakkoki da Ayyuka na
Mutum; Tsarin Tsarin Harkokin Dan-Adam na Duniya; Yarjejeniyar Amirka game da
Hakkin Dan Adam; Yarjejeniya ta Duniya akan Harkokin Tattalin Arziki,
Tattalin Arziki da Al'adu; Yarjejeniya ta Duniya game da 'Yanci da' Yancin
Siyasa da Tsarin Mulki; da Yarjejeniyar kan Rigakafin da Hukuncin Kisa na
Kariya; Yarjejeniyar ta Duniya akan kawar da dukkan nau'i na bambancin
racial; Yarjejeniyar kan kawar da dukkan nau'i na nuna bambanci ga mata;
Yarjejeniyar da za a yi da azabtarwa da sauran mummunan hali, cututtuka ko
bala'in ko mugunta; Yarjejeniyar kan Hakkin Dan yaro; a cikin yanayin
halayensu, suna da tsarin tsarin mulki, ba su keta duk wani sashi na ɓangare
na farko na wannan Tsarin Mulki ba kuma dole ne a fahimci su dacewa da haƙƙin
haƙƙin haƙƙin haƙƙin haƙƙin haƙƙin da aka tabbatar da shi. Za a iya ƙaddamar
da su, idan ya dace, da Ƙarfin Ƙwararrun Ƙasa, tare da yarda da kashi biyu bisa
uku na dukan mambobin ɗayan ɗakin.
|
La Declaración Americana de los Derechos y
Deberes del Hombre; la Declaración Universal de Derechos Humanos; la
Convención Americana sobre Derechos Humanos; el Pacto Internacional de
Derechos Económicos, Sociales y Culturales; el Pacto Internacional de
Derechos Civiles y Políticos y su Protocolo Facultativo; la Convención sobre
la Prevención y la Sanción del Delito de Genocidio; la Convención
Internacional sobre la Eliminación de todas las Formas de Discriminación
Racial; la Convención sobre la Eliminación de todas las Formas de
Discriminación contra la Mujer; la Convención contra la Tortura y otros
Tratos o Penas Crueles, Inhumanos o Degradantes; la Convención sobre los
Derechos del Niño; en las condiciones de su vigencia, tienen jerarquía
constitucional, no derogan artículo alguno de la primera parte de esta
Constitución y deben entenderse complementarios de los derechos y garantías
por ella reconocidos. Sólo podrán ser denunciados, en su caso, por el Poder
Ejecutivo Nacional, previa aprobación de las dos terceras partes de la
totalidad de los miembros de cada Cámara.
|
|
|
|
|
Sauran yarjejeniyoyi da kundin tsarin mulki
na 'yancin ɗan adam, bayan da majalisar ta amince da ita, za ta buƙaci kashi
biyu bisa uku na dukan' yan majalisa na kowane bangare don su ji dadin tsarin
mulkin.
|
Los demás tratados y convenciones sobre
derechos humanos, luego de ser aprobados por el Congreso, requerirán del voto
de las dos terceras partes de la totalidad de los miembros de cada Cámara
para gozar de la jerarquía constitucional.
|
|
|
|
|
23. Sharuɗɗa da kuma inganta matakan da
suka dace da tabbatar da daidaito da dama da magani, da cikakken jin dadi da
kuma aiwatar da hakkokin da aka tsara ta wannan Tsarin Mulki da kuma
yarjejeniya ta duniya a kan 'yancin ɗan adam, musamman game da yara, mata,
tsofaffi da mutanen da ke da nakasa.
|
23. Legislar y promover medidas de acción
positiva que garanticen la igualdad real de oportunidades y de trato, y el
pleno goce y ejercicio de los derechos reconocidos por esta Constitución y
por los tratados internacionales vigentes sobre derechos humanos, en
particular respecto de los niños, las mujeres, los ancianos y las personas
con discapacidad.
|
|
|
|
|
Yi la'akari da tsarin kula da zamantakewa
na musamman da kare lafiyar yaron da yake wahala, daga ciki har zuwa ƙarshen
lokacin ilimi, da na mahaifiyar lokacin lokacin haihuwa da kuma lokacin nono.
|
Dictar un régimen de seguridad social
especial e integral en protección del niño en situación de desamparo, desde
el embarazo hasta la finalización del período de enseñanza elemental, y de la
madre durante el embarazo y el tiempo de lactancia.
|
|
|
|
|
24. Tabbatar da yarjejeniya ta hade da
wakilai da iko ga ƙungiyoyi masu tasowa a karkashin ka'idojin karɓa da
daidaito, da kuma girmama tsarin mulkin demokuradiyya da 'yancin ɗan adam.
Dokokin da aka rubuta a sakamakon su yana da matsayi mafi girma ga dokokin.
|
24. Aprobar tratados de integración que
deleguen competencias y jurisdicción a organizaciones supraestatales en
condiciones de reciprocidad e igualdad, y que respeten el orden democrático y
los derechos humanos. Las normas dictadas en su consecuencia tienen jerarquía
superior a las leyes.
|
|
|
|
|
Tabbatar da waɗannan yarjejeniyar tare da
Amurka ta Amurka za su buƙaci cikakken rinjaye daga cikin mambobin ɗayan
majalisar. A game da yarjejeniya da wasu ƙasashe, majalisar wakilai na kasa,
tare da rinjaye mafi rinjaye daga cikin mambobi a kowace gidan, za su bayyana
yadda za a amince da yarjejeniyar kuma za a yarda da su tare da kuri'un mafi
rinjaye na dukan na mambobi ne na kowace gida, bayan kwana ɗari da ashirin da
suka gabata.
|
La aprobación de estos tratados con Estados
de Latinoamérica requerirá la mayoría absoluta de la totalidad de los
miembros de cada Cámara. En el caso de tratados con otros Estados, el
Congreso de la Nación, con la mayoría absoluta de los miembros presentes de
cada Cámara, declarará la conveniencia de la aprobación del tratado y sólo
podrá ser aprobado con el voto de la mayoría absoluta de la totalidad de los
miembros de cada Cámara, después de ciento veinte días del acto declarativo.
|
|
|
|
|
Karyatawar yarjejeniyar da ake magana akan
wannan sashe, zai buƙaci kafin amincewa da rinjaye mafi rinjaye na dukan
mambobin ɗayan ɗakin.
|
La denuncia de los tratados referidos a
este inciso, exigirá la previa aprobación de la mayoría absoluta de la
totalidad da los miembros de cada Cámara.
|
|
|
|
|
25. Izinin Ƙwararren Ƙaddara don bayyana
yaki ko yin salama.
|
25. Autorizar al Poder Ejecutivo para
declarar la guerra o hacer la paz.
|
|
|
|
|
26. Ƙaddamar da Ƙwararren Hukumomin don
biyan kuɗi, da kuma kafa dokoki ga fursunoni.
|
26. Facultar al Poder Ejecutivo para
ordenar represalias, y establecer reglamentos para las presas.
|
|
|
|
|
27. Sanya sojojin a lokacin zaman lafiya da
yakin, kuma suyi dokoki ga kungiyar su da gwamnati.
|
27. Fijar las fuerzas armadas en tiempo de
paz y guerra, y dictar las normas para su organización y gobierno.
|
|
|
|
|
28. Izinin gabatarwar dakarun kasashen waje
zuwa yankin ƙasar, da kuma tashi daga cikin dakarun kasar waje.
|
28. Permitir la introducción de tropas
extranjeras en el territorio de la Nación, y la salida de las fuerzas
nacionales fuera de él.
|
|
|
|
|
29. Bayyana wani tsari na siege a kan ɗaya
ko fiye da maki na kasar idan akwai rikice-rikice na ciki, da kuma amincewa
ko dakatar da matsayin da aka yi da shi a lokacin da aka yi masa izini, a
lokacin da yake da shi.
|
29. Declarar en estado de sitio uno o
varios puntos de la Nación en caso de conmoción interior, y aprobar o
suspender el estado de sitio declarado, durante su receso, por el Poder
Ejecutivo.
|
|
|
|
|
30. Dokta ta musamman a yankin ƙasar babban
birnin kasar kuma ya ba da dokoki masu dacewa don cika wasu manufofi na ƙauyukan
masu amfani da ƙasa a ƙasar Jamhuriyar Republic. Hukumomin lardin da na birni
za su rike ikon 'yan sanda da kuma tilasta yin aiki a kan waɗannan ƙauyuka,
muddin ba su da tsangwama a cikar waɗannan dalilai.
|
30. Ejercer una legislación exclusiva en el
territorio de la capital de la Nación y dictar la legislación necesaria para
el cumplimiento de los fines específicos de los establecimientos de utilidad
nacional en el territorio de la República. Las autoridades provinciales y
municipales conservarán los poderes de policía e imposición sobre estos
establecimientos, en tanto no interfieran en el cumplimiento de aquellos
fines.
|
|
|
|
|
31. Samar da agajin tarayya a lardin ko
birnin Buenos Aires.
|
31. Disponer la intervención federal a una
provincia o a la ciudad de Buenos Aires.
|
|
|
|
|
Tabbatar ko sake soke sa'ar da aka tsara, a
lokacin da yake da shi, ta hanyar Ƙwararraki mai iko .
|
Aprobar o revocar la intervención
decretada, durante su receso, por el Poder Ejecutivo.
|
|
|
|
|
32. Don yin dukkan dokoki da ka'idojin da
suka dace don yin aiki da ikon da aka yi, da kuma duk sauran da wannan Tsarin
Mulkin ya ba Gwamnatin kasar Argentina.
|
32. Hacer todas las leyes y reglamentos que
sean convenientes para poner en ejercicio los poderes antecedentes, y todos
los otros concedidos por la presente Constitución al Gobierno de la Nación
Argentina.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 76 - An hana
majalissar wakilan majalisa a iko mai iko, sai dai a wasu batutuwa na gwamnati
ko gaggawa na jama'a, tare da lokaci mai tsawo domin aikinsa da kuma cikin
sansanonin tawagar da Majalisar ta kafa.
|
Artículo 76.- Se prohíbe la delegación
legislativa en el Poder Ejecutivo, salvo en materias determinadas de
administración o de emergencia pública, con plazo fijado para su ejercicio y
dentro de las bases de la delegación que el Congreso establezca.
|
|
|
|
|
Ƙarshen sakamakon da ƙarshen lokacin da aka
bayar a cikin sakin layi na baya ba zai buƙaci sake duba dangantakar da ke
tsakanin doka da dokokin majalisar wakilai ba.
|
La caducidad resultante del transcurso del
plazo previsto en el párrafo anterior no importará revisión de las relaciones
jurídicas nacidas al amparo de las normas dictadas en consecuencia de la
delegación legislativa.
|
|
|
|
|
BABI NA BIYU
|
CAPÍTULO QUINTO
|
|
|
|
|
A kan kafa da kuma izinin dokoki
|
De la formación y sanción de las leyes
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 77 .- Ana iya samo
dokoki a cikin ɗakin majalisar wakilai, ta hanyar ayyukan da membobinta suka
gabatar ko kuma da ikon sarrafawa, sai dai ga waɗanda aka raba a cikin wannan
Tsarin Mulki.
|
Artículo 77.- Las leyes pueden tener
principio en cualquiera de las Cámaras del Congreso, por proyectos
presentados por sus miembros o por el Poder Ejecutivo, salvo las excepciones
que establece esta Constitución.
|
|
|
|
|
Dole ne a amince da takardun da za su canza
tsarin za ~ e da jam'iyyun siyasa, ta hanyar yawancin wakilai na Chambers.
|
Los proyectos de ley que modifiquen el
régimen electoral y de partidos políticos deberán ser aprobados por mayoría
absoluta del total de los miembros de las Cámaras.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 78 .- An yarda da
lissafin da House of origin ya amince, ya wuce don tattaunawa da sauran
House. Tabbatar da duka biyu, yana wucewa zuwa Ƙarfin Ƙungiyar ta Ƙasar don
jarrabawa; kuma idan har ya sami amincewarsa, sai ya gabatar da ita a
matsayin doka.
|
Artículo 78.- Aprobado un proyecto de ley
por la Cámara de su origen, pasa para su discusión a la otra Cámara. Aprobado
por ambas, pasa al Poder Ejecutivo de la Nación para su examen; y si también
obtiene su aprobación, lo promulga como ley.
|
|
|
|
|
Mataki na 79 - Kowane yanki, bayan amincewa
da lissafin a general, zai iya ba wa kwamitocin amincewa musamman ga aikin,
tare da kuri'un rinjaye mafi rinjaye daga cikin dukan mambobi. Kotu na iya,
tare da kuri'un kuri'un da yawa, su bar tawagar ba tare da tasiri ba kuma su
sake ci gaba da aikin. Dogaro a hukumar za ta buƙaci kuri'un rinjaye mafi
rinjaye na dukan mambobi. Da zarar an yarda da aikin a kwamiti, za a bi hanya
na musamman.
|
Artículo 79.- Cada Cámara, luego de aprobar
un proyecto de ley en general, puede delegar en sus comisiones la aprobación
en particular del proyecto, con el voto de la mayoría absoluta del total de
sus miembros. La Cámara podrá, con igual número de votos, dejar sin efecto la
delegación y retomar el trámite ordinario. La aprobación en comisión
requerirá el voto de la mayoría absoluta del total de sus miembros. Una vez
aprobado el proyecto en comisión, se seguirá el trámite ordinario.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 80 - Duk wani aikin da
bai sake dawowa cikin kwanaki goma ba, ya amince da shi. Za a iya yarda da
ayyukan da aka saki a wasu sassa ba a cikin sauran ɓangaren ba. Duk da haka,
za a iya kwantar da wasu jam'iyyun da ba a lura da su ba idan suna da
mutuntaka na al'ada da kuma amincewa da kansu ba zai canza ruhun ko haɗin
aikin da majalisar ta amince ba. A wannan yanayin hanya da aka yi la'akari da
ka'idojin da ake bukata da gaggawa za a yi amfani.
|
Artículo 80.- Se reputa aprobado por el
Poder Ejecutivo todo proyecto no devuelto en el término de diez días útiles.
Los proyectos desechados parcialmente no podrán ser aprobados en la parte
restante. Sin embargo, las partes no observadas solamente podrán ser
promulgadas si tienen autonomía normativa y su aprobación parcial no altera
el espíritu ni la unidad del proyecto sancionado por el Congreso. En este
caso será de aplicación el procedimiento previsto para los decretos de
necesidad y urgencia.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 81 - Babu wata dokar
da aka ƙi ta daya daga cikin Ɗaukin da za a iya maimaitawa a cikin zaman
wannan shekarar. Babu wani Ɗaukin da zai iya watsar da aikin da ya samo asali
daga nan kuma sai a kara shi ko gyara ta gidan mai dubawa. Idan aikin ya
kasance ƙarƙashin ƙarawa ko gyare-gyare daga ɗakin Sakamako, dole ne a nuna
sakamakon sakamakon zaɓen don tabbatar da irin wannan ƙari ko gyare-gyare da
aka yi ta mafi yawancin waɗanda suke a yanzu ko kashi biyu cikin uku na waɗanda
ba a ba. Ƙungiyar na asali na iya ƙila yawancin waɗanda ba su yarda da wannan
aikin ba tare da ƙarawa ko gyare-gyare da aka gabatar ko jurewa a kan ainihin
maganar, sai dai idan mai dubawa ya ƙara tarawa ko gyare-gyaren kashi biyu
cikin uku na waɗanda ba a nan ba. A wannan akwati na ƙarshe, aikin zai wuce
zuwa Ƙarfin Ƙarfin tare da tarawa ko gyare-gyare na Ɗauren Maimaitawa, sai
dai idan ɗakin asalin ya nace akan ainihin kalmominsa tare da kuri'un kashi
biyu cikin uku na waɗanda ba su halarta ba. Ƙungiyar na asali ba za ta iya
gabatar da sababbin ƙari ba ko gyare-gyare ga waɗanda Sakamako ya yi.
|
Artículo 81.- Ningún proyecto de ley
desechado totalmente por una de las Cámaras podrá repetirse en las sesiones
de aquel año. Ninguna de las Cámaras puede desechar totalmente un proyecto
que hubiera tenido origen en ella y luego hubiese sido adicionado o enmendado
por la Cámara revisora. Si el proyecto fuere objeto de adiciones o
correcciones por la Cámara revisora, deberá indicarse el resultado de la
votación a fin de establecer si tales adiciones o correcciones fueron
realizadas por mayoría absoluta de los presentes o por las dos terceras
partes de los presentes. La Cámara de origen podrá por mayoría absoluta de
los presentes aprobar el proyecto con las adiciones o correcciones
introducidas o insistir en la redacción originaria, a menos que las adiciones
o correcciones las haya realizado la revisora por dos terceras partes de los
presentes. En este último caso, el proyecto pasará al Poder Ejecutivo con las
adiciones o correcciones de la Cámara revisora, salvo que la Cámara de origen
insista en su redacción originaria con el voto de las dos terceras partes de
los presentes. La Cámara de origen no podrá introducir nuevas adiciones o
correcciones a las realizadas por la Cámara revisora.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da takwas - Dole kowane
Gida ya bayyana kansa; An ƙyale tacit ko fictional izini a duk lokuta.
|
Artículo 82.- La voluntad de cada Cámara
debe manifestarse expresamente; se excluye, en todos los casos, la sanción
tácita o ficta.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 83. - An watsar da shi
a cikin duka ko a cikin wani ɓangare na aiki ta hanyar Mai Runduna, sai ya
sake dawowa tare da bayanan da aka yi wa majalisar ta asalinsa: ya sake
tattauna shi, kuma idan ya tabbatar da ita ta hanyar kuri'a mafi girma na
biyu bisa uku, ya sake komawa zuwa Ƙungiyar Bincike. Idan ƙungiyoyi biyu sun
yarda da ita ta hanyar rinjaye guda ɗaya, doka ita ce doka kuma ta wuce zuwa
ga Manajan Ƙaddamar don aiwatarwa. Za a jefa kuri'un da aka yi a gida biyu a
cikin wannan shari'ar, da kansu ko a'a; kuma dukansu sunaye da tushe na masu
jefa kuri'a, da kuma rashin amincewa da Kwamitin Gudanarwa, za a buga su nan
da nan ta hanyar jarida. Idan ɗakunan ya bambanta akan abubuwan da aka ƙi, ba
za a iya sake aiwatar da aikin ba a cikin zaman wannan shekarar.
|
Artículo 83.- Desechado en el todo o en
parte un proyecto por el Poder Ejecutivo, vuelve con sus objeciones a la
Cámara de su origen: ésta lo discute de nuevo, y si lo confirma por mayoría
de dos tercios de votos, pasa otra vez a la Cámara de revisión. Si ambas
Cámaras lo sancionan por igual mayoría, el proyecto es ley y pasa al Poder
Ejecutivo para su promulgación. Las votaciones de ambas Cámaras serán en este
caso nominales, por si o por no; y tanto los nombres y fundamentos de los
sufragantes, como las objeciones del Poder Ejecutivo, se publicarán
inmediatamente por la prensa. Si las Cámaras difieren sobre las objeciones,
el proyecto no podrá repetirse en las sesiones de aquel año.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 84 - A cikin izinin
dokokin, za a yi amfani da wannan matsala: Majalisar Dattijan da majalisar
wakilai na kasar Argentine, sun taru a majalisa, ... suna gabatarwa ko izini
tare da ikon doka.
|
Artículo 84.- En la sanción de las leyes se
usará de esta fórmula: El Senado y Cámara de Diputados de la Nación
Argentina, reunidos en Congreso, ... decretan o sancionan con fuerza de ley.
|
|
|
|
|
BABI NA BIYU
|
CAPITULO SEXTO
|
|
|
|
|
Daga Janar Audit na Nation
|
De la Auditoría General de la Nación
|
|
|
|
|
Mataki na 85 - Ƙasashen waje na yankunan
jama'a a cikin abubuwan da suka shafi al'ada, tattalin arziki, kudi da kuma
aiki, zasu zama halayen ikon Ikklisiya.
|
Artículo 85.- El control externo del sector
público nacional en sus aspectos patrimoniales, económicos, financieros y
operativos, será una atribución propia del Poder Legislativo.
|
|
|
|
|
Binciken da kuma ra'ayi na Dokar Mai
Shari'a game da aikin da kuma halin da ake ciki na gwamnati za a tallafawa
cikin ra'ayoyin Janar Gudanar da Ƙasar.
|
El examen y la opinión del Poder
Legislativo sobre el desempeño y situación general de la administración
pública estarán sustentados en los dictámenes de la Auditoría General de la
Nación.
|
|
|
|
|
Wannan kundin taimakon ma'aikata na
Congress, tare da aikin aiki, za a haɗa shi cikin ka'ida da doka ta kafa ta
tsara tsarinta da aiki, wanda dole ne mafi rinjaye daga cikin mambobi na
kowane ɗakin. Za a nada shugaban kungiyar ne a tsari na jam'iyyun siyasar
adawa da mafi yawan majalisa a majalisar.
|
Este organismo de asistencia técnica del
Congreso, con autonomía funcional, se integrará del modo que establezca la
ley que reglamenta su creación y funcionamiento, que deberá ser aprobada por
mayoría absoluta de los miembros de cada Cámara. El presidente del organismo
será designado a propuesta del partido político de oposición con mayor número
de legisladores en el Congreso.
|
|
|
|
|
Zai kasance mai lura da kula da shari'a,
gudanarwa da kuma nazarin duk ayyukan da gwamnati ke gudanarwa da kuma rarraba
jama'a, koda kuwa irin tsarin, da sauran ayyukan da doka ta ba shi. Dole ne
ya shiga tsakani ta hanyar amincewa ko ƙin yarda da asusun da kuma zuba
jarurruka na asusun jama'a.
|
Tendrá a su cargo el control de legalidad,
gestión y auditoría de toda la actividad de la administración pública
centralizada y descentralizada, cualquiera fuera su modalidad de
organización, y las demás funciones que la ley le otorgue. Intervendrá
necesariamente en el trámite de aprobación o rechazo de las cuentas de
percepción e inversión de los fondos públicos.
|
|
|
|
|
BABI NA GOMA
|
CAPÍTULO SEPTIMO
|
|
|
|
|
Daga Ombudsman
|
Del Defensor del Pueblo
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 86.- Ombudsman ne mai
zaman kanta wanda aka kafa a cikin majalisar dokokin kasar, wanda zai yi aiki
tare da cikakken aikin aiki, ba tare da samun umarnin daga kowane iko ba.
Manufarta ita ce tsaro da kariya ga 'yancin ɗan adam da sauran hakkoki,
tabbacin da bukatun da aka kare a cikin wannan Tsarin Mulki da kuma dokokin,
kafin ayyukan, ayyukan ko dakatar da gwamnatin; da kuma kula da aikin gudanar
da ayyukan gwamnati.
|
Artículo 86.- El Defensor del Pueblo es un
órgano independiente instituido en el ámbito del Congreso de la Nación, que
actuará con plena autonomía funcional, sin recibir instrucciones de ninguna
autoridad. Su misión es la defensa y protección de los derechos humanos y
demás derechos, garantías e intereses tutelados en esta Constitución y las
leyes, ante hechos, actos u omisiones de la Administración; y el control del
ejercicio de las funciones administrativas públicas.
|
|
|
|
|
Ombudsman yana da haɗin kai. Majalisar
wakilai ta nada shi kuma ta cire kuri'u kashi biyu cikin uku na mambobin da
ke cikin kowane ɗakin Chambers. Yana farin ciki da irin abubuwan da ke faruwa
da kuma 'yan majalisa. Zai kasance a cikin matsayi shekaru biyar, ana iya
sake sanya shi ta lokaci guda.
|
El Defensor del Pueblo tiene legitimación
procesal. Es designado y removido por el Congreso con el voto de las dos
terceras partes de los miembros presentes de cada una de las Cámaras. Goza de
las inmunidades y privilegios de los legisladores. Durará en su cargo cinco
años, pudiendo ser nuevamente designado por una sola vez.
|
|
|
|
|
Ƙungiyar da aikin wannan ma'aikata za a
tsara su ta hanyar doka ta musamman.
|
La organización y el funcionamiento de esta
institución serán regulados por una ley especial.
|
|
|
|
|
Na biyu Sashe
|
SECCIÓN SEGUNDA
|
|
|
|
|
DA KASA KUMA
|
DEL PODER EJECUTIVO
|
|
|
|
|
BABI NA ƊAYA
|
CAPÍTULO PRIMERO
|
|
|
|
|
Daga yanayinta da tsawon lokaci
|
De su naturaleza y duración
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 87 .- Ƙarfin Ƙarfin
Ƙasar za a buga wani dan ƙasa da sunan "Shugaban kasar Argentine".
|
Artículo 87.- El Poder Ejecutivo de la
Nación será desempeñado por un ciudadano con el título de "Presidente de
la Nación Argentina".
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 88.- Idan ya faru da
rashin lafiya, babu Capital, mutuwa, murabus ko sokewa na shugaban kasa,
Mataimakin Shugaban kasa zai yi amfani da Kwamitin Ƙafa. Idan aka yi watsi da
kisa, mutuwa, murabus ko rashin iyawa na Shugaban kasa da Mataimakin Shugaban
kasa, majalisar zata yanke shawarar wane jami'in gwamnati zai rike
shugabancin, har sai an kawo rashin lafiya ko kuma sabon shugaban kasa.
|
Artículo 88.- En caso de enfermedad,
ausencia de la Capital, muerte, renuncia o destitución del Presidente, el
Poder Ejecutivo será ejercido por el vicepresidente de la Nación. En caso de
destitución, muerte, dimisión o inhabilidad del Presidente y vicepresidente
de la Nación, el Congreso determinará qué funcionario público ha de
desempeñar la Presidencia, hasta que haya cesado la causa de la inhabilidad o
un nuevo presidente sea electo.
|
|
|
|
|
Mataki na 89 - Don zama shugaban kasa ko
Mataimakin Shugaban kasa na kasa, an bukaci a haife shi a ƙasar Argentine, ko
kuma dan ɗan ƙasa ne, wanda aka haife shi a wata kasa; da sauran halaye da
ake buƙatar zama wakilai.
|
Artículo 89.- Para ser elegido Presidente o
vicepresidente de la Nación, se requiere haber nacido en el territorio
argentino, o ser hijo de ciudadano nativo, habiendo nacido en país
extranjero; y las demás calidades exigidas para ser elegido senador.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 90 - Shugaban kasa da
Mataimakin Shugaban kasa zasu rike mukaminsa na tsawon shekaru hudu kuma za a
iya sake zabar su ko kuma su sake yin magana a kan kalma guda ɗaya. Idan an
sake zaba su ko kuma sun sami nasara, ba za a iya zaɓin su ba a kowane matsayi,
amma tare da lokaci ɗaya na lokaci guda.
|
Artículo 90.- El Presidente y
vicepresidente duran en sus funciones el término de cuatro años y podrán ser
reelegidos o sucederse recíprocamente por un solo período consecutivo. Si han
sido reelectos o se han sucedido recíprocamente no pueden ser elegidos para
ninguno de ambos cargos, sino con el intervalo de un período.
|
|
|
|
|
Mataki na 91 - Shugaban kasa ya dakatar da
mulki a ranar da ya kare shekaru hudu; ba tare da wani taron da ya katse shi
ba, yana iya zama dalili don a kammala shi daga baya.
|
Artículo 91.- El Presidente de la Nación
cesa en el poder el mismo día en que expira su período de cuatro años; sin
que evento alguno que lo haya interrumpido, pueda ser motivo de que se le
complete más tarde.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 92. - Shugaban kasa da
Mataimakin Shugaban kasa suna jin daɗin albashin da Baitulmalin Kasar ya
biya, wadda ba za a iya canza ba a lokacin lokacin da suka yi. A wannan
lokaci kuma ba za su iya yin wani aiki ba, kuma ba za su karbi wata alama ta
kasa ba, ko kuma kowane lardin.
|
Artículo 92.- El Presidente y
vicepresidente disfrutan de un sueldo pagado por el Tesoro de la Nación, que
no podrá ser alterado en el período de sus nombramientos. Durante el mismo
período no podrán ejercer otro empleo, ni recibir ningún otro emolumento de
la Nación, ni de provincia alguna.
|
|
|
|
|
Mataki na 93 - Bayan ya yi mulki, shugaban
kasa da mataimakin shugaban kasa za su yi rantsuwa, a hannun shugaban
majalisar dattijai da kuma gaban taron majalissar a majalisa, game da
addininsu na addini, don "yin wasa tare da nuna goyon baya da nuna goyon
baya ga ofishin shugaban kasa (ko mataimakin shugaban kasa) Ƙasar da kuma
lura da aminci da Tsarin Mulki na kasar Argentine ".
|
Artículo 93.- Al tomar posesión de su cargo
el presidente y vicepresidente prestarán juramento, en manos del presidente
del Senado y ante el Congreso reunido en Asamblea, respetando sus creencias
religiosas, de "desempeñar con lealtad y patriotismo el cargo de
Presidente (o vicepresidente) de la Nación y observar y hacer observar
fielmente la Constitución de la Nación Argentina".
|
|
|
|
|
BABI NA BIYU
|
CAPÍTULO SEGUNDO
|
|
|
|
|
A kan hanyar da lokacin zaben shugaban kasa
da mataimakin shugaban kasar
|
De la forma y tiempo de la elección del
Presidente y vicepresidente de la Nación
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 94. - Shugaban kasar
da mataimakin shugaban kasar za a zabi shi tsaye ta hanyar mutane, a cikin
zagaye biyu, kamar yadda aka kafa a wannan Tsarin Mulki. Zuwa wannan ƙarshen
yankin ƙasar zai zama ƙungiya ɗaya.
|
Artículo 94.- El Presidente y el
vicepresidente de la Nación serán elegidos directamente por el Pueblo, en
doble vuelta, según lo establece esta Constitución. A este fin el territorio
nacional conformará un distrito único.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da na 95.- Za a gudanar
da darussan a cikin watanni biyu kafin ƙarshen lokacin shugabancin a ofishin.
|
Artículo 95.- La lección se efectuará
dentro de los dos meses anteriores a la conclusión del mandato del Presidente
en ejercicio.
|
|
|
|
|
Mataki na 96.- Za a gudanar da zagaye na
biyu na zaɓen, idan an zartar, a tsakanin matakan da aka zaɓa na mutum biyu
da aka zaɓa, a cikin kwanaki talatin na baya.
|
Artículo 96.- La segunda vuelta electoral,
si correspondiere, se realizará entre las dos fórmulas de candidatos más
votadas, dentro de los treinta días de celebrada la anterior.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 97.- Lokacin da tsarin
da ya sa mafi rinjaye a zagaye na farko, ya sami fiye da kashi arba'in da
biyar na kuri'un da aka zaba, an kirkira mambobinta a matsayin shugaban kasa
da mataimakin shugaban kasar.
|
Artículo 97.- Cuando la fórmula que
resultare más votada en la primera vuelta, hubiere obtenido más del cuarenta
y cinco por ciento de los votos afirmativos válidamente emitidos, sus
integrantes serán proclamados como Presidente y vicepresidente de la Nación.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 98 .- Lokacin da aka
samo asali mafi rinjaye a zagaye na farko, za a samu akalla kashi arba'in na
kuri'un da aka zaba a gaskiya, kuma, a cikin haka, akwai bambanci fiye da
kashi goma cikin dari game da yawan kuri'un da aka zaɓa da aka bayar a kan
hanyar da ta biyo bayan kuri'un da aka kada, za a yi kira ga membobinsa a
matsayin shugaban kasa da mataimakin shugaban kasar.
|
Artículo 98.- Cuando la fórmula que
resultare más votada en la primera vuelta hubiere obtenido el cuarenta por
ciento por lo menos de los votos afirmativos válidamente emitidos y, además,
existiere una diferencia mayor de diez puntos porcentuales respecto del total
de los votos afirmativos válidamente emitidos sobre la fórmula que le sigue
en número de votos, sus integrantes serán proclamados como Presidente y
vicepresidente de la Nación.
|
|
|
|
|
BABI NA TAKA
|
CAPÍTULO TERCERO
|
|
|
|
|
Ikon ikon iko
|
Atribuciones del Poder Ejecutivo
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da tara na 99.- Shugaban
kasa na Ƙasa yana da ƙayyadaddun:
|
Artículo 99.- El Presidente de la Nación
tiene las siguientes atribuciones:
|
|
|
|
|
1. Shi ne babban shugaban kasa, shugaban
gwamnati da shugaban siyasa na gwamnatin tarayya na kasar.
|
1. Es el jefe supremo de la Nación, jefe
del gobierno y responsable político de la administración general del país.
|
|
|
|
|
2. Tambaya umarni da ka'idojin da suka
wajaba don aiwatar da dokokin ƙasar, kulawa kada ku canza ruhunsu tare da
ƙayyadaddun tsarin.
|
2. Expide las instrucciones y reglamentos
que sean necesarios para la ejecución de las leyes de la Nación, cuidando de
no alterar su espíritu con excepciones reglamentarias.
|
|
|
|
|
3. Kasancewa wajen kafa dokoki bisa ga
Tsarin Mulkin, wallafawa da wallafa su.
|
3. Participa de la formación de las leyes
con arreglo a la Constitución, las promulga y hace publicar.
|
|
|
|
|
Ƙarfin Ƙungiyar ba zai iya zama a kowane
hali ba saboda hukuncin kullun da ba zai yiwu ba, tanadin batun batun tsarin
doka.
|
El Poder Ejecutivo no podrá en ningún caso
bajo pena de nulidad absoluta e insanable, emitir disposiciones de carácter
legislativo.
|
|
|
|
|
Sai kawai idan lokuta masu ban mamaki ba su
yiwu ba su bi hanyoyin da aka tsara ta wannan Tsarin Mulki don aiwatar da
dokoki, kuma ba dokokin da ke tsara laifuka, haraji, zabe ko jam'iyyun siyasa
ba, na iya gabatar da dokoki don dalilan da ake bukata da kuma gaggawa, wanda
za a yanke shawara a cikin yarjejeniya ta musamman na ministoci wanda dole ne
ya amince da su, tare da shugaban majalisar ministoci.
|
Solamente cuando circunstancias
excepcionales hicieran imposible seguir los trámites ordinarios previstos por
esta Constitución para la sanción de las leyes, y no se trate de normas que
regulen materia penal, tributaria, electoral o de régimen de los partidos
políticos, podrá dictar decretos por razones de necesidad y urgencia, los que
serán decididos en acuerdo general de ministros que deberán refrendarlos,
conjuntamente con el jefe de gabinete de ministros.
|
|
|
|
|
Shugaban majalisar ministocin da kaina kuma
a cikin kwanaki goma zai mika ma'auni don la'akari da Kwamitin Bicameral
Duka, wanda abin da ya kamata ya yi daidai da matsayin wakilai na kowane ɗakin
majalisar. Wannan kwamiti za ta tayar da shi a cikin kwanaki goma zuwa
gayyatar kowane ɗakin Jam'iyyar don magance shi, wanda Kwamitin ya yi
la'akari da shi. Dokar ta musamman ta amince da rinjaye mafi rinjaye na
mambobin ɗayan majalisar zasu tsara tsarin da kuma ikon yin amfani da
majalisar.
|
El jefe de gabinete de ministros
personalmente y dentro de los diez días someterá la medida a consideración de
la Comisión Bicameral Permanente, cuya composición deberá respetar la
proporción de las representaciones políticas de cada Cámara. Esta comisión
elevará su despacho en un plazo de diez días al plenario de cada Cámara para
su expreso tratamiento, el que de inmediato considerarán las Cámaras. Una ley
especial sancionada con la mayoría absoluta de la totalidad de los miembros
de cada Cámara regulará el trámite y los alcances de la intervención del
Congreso.
|
|
|
|
|
4. Zaba wa mahukuntan Kotun Koli tare da
yarjejeniyar Majalisar Dattijan ta kashi biyu bisa uku na mambobin da ke
wurin, a cikin zaman jama'a, an kira su don wannan dalili.
|
4. Nombra los magistrados de la Corte
Suprema con acuerdo del Senado por dos tercios de sus miembros presentes, en
sesión pública, convocada al efecto.
|
|
|
|
|
Sanya wasu alƙalai na kotun tarayya ta kasa
bisa ka'idar da aka yi a cikin majalisar dokoki ta uku, tare da izinin
Majalisar Dattijan, a cikin zaman jama'a, wanda zai la'akari da dacewar 'yan
takara.
|
Nombra los demás jueces de los tribunales
federales inferiores en base a una propuesta vinculante en terna del Consejo
de la Magistratura, con acuerdo del Senado, en sesión pública, en la que se
tendrá en cuenta la idoneidad de los candidatos.
|
|
|
|
|
Sabuwar alƙawari, wanda aka riga ya kasance
daidai da yarjejeniya ɗaya, zai zama wajibi ne a ci gaba da kasancewa ɗaya
daga cikin waɗannan magistrates a ofishin, idan sun isa shekarun saba'in da
biyar. Duk alƙawalin majalisa wanda shekarun da aka nuna ko mafi girma zai
kasance shekaru biyar, kuma za'a iya maimaita su akai-akai, don wannan hanya.
|
Un nuevo nombramiento, precedido de igual
acuerdo, será necesario para mantener en el cargo a cualquiera de esos
magistrados, una vez que cumplan la edad de setenta y cinco años. Todos los
nombramientos de magistrados cuya edad sea la indicada o mayor se harán por
cinco años, y podrán ser repetidos indefinidamente, por el mismo trámite.
|
|
|
|
|
5. Yana iya yafewa ko ya aika da
hukunce-hukuncen laifuka game da laifukan da ke ƙarƙashin ikon tarayya, a kan
rahotanni na kotu mai dacewa, sai dai a cikin ƙararrakin da majalisar wakilai
ta bayar.
|
5. Puede indultar o conmutar las penas por
delitos sujetos a la jurisdicción federal, previo informe del tribunal
correspondiente, excepto en los casos de acusación por la Cámara de
Diputados.
|
|
|
|
|
6. Biyan kuɗi, janyewa, lasisi da kuma
biyan kuɗi bisa ga dokokin ƙasar.
|
6. Concede jubilaciones, retiros, licencias
y pensiones conforme a las leyes de la Nación.
|
|
|
|
|
7. Zaba da kuma kawar da jakadu, ministocin
majalisa da manajan kasuwanci tare da yarda da majalisar dattijai; shi kadai
ya nada kuma ya kawar da shugaban majalisar ministoci da sauran ministocin
ofishin, wakilan sakatariya, wakilan ma'aikata da ma'aikatan wanda ba a yi
hukunci a kan wannan tsarin ba.
|
7. Nombra y remueve a los embajadores,
ministros plenipotenciarios y encargados de negocios con acuerdo del Senado;
por sí solo nombra y remueve al jefe de gabinete de ministros y a los demás
ministros del despacho, los oficiales de su secretaría, los agentes
consulares y los empleados cuyo nombramiento no está reglado de otra forma
por esta Constitución.
|
|
|
|
|
8. Kowace shekara, za a gudanar da taro na
majalisa, a duk gida biyu na taron, don bayar da rahoto game da jihar, game
da sake fasalin da Kundin Tsarin Mulki ya yi, da kuma bada shawara don
la'akari da matakan da ya tsammanin ya kamata kuma ya dace.
|
8. Hace anualmente la apertura de las
sesiones del Congreso, reunidas al efecto ambas Cámaras, dando cuenta en esta
ocasión del estado de la Nación, de las reformas prometidas por la
Constitución, y recomendando a su consideración las medidas que juzgue
necesarias y convenientes.
|
|
|
|
|
9. Taɗa zaman zaman jama'a na Majalisa, ko
kuma kiran shi zuwa wani taro mai ban mamaki, lokacin da mai ban sha'awa na
tsari ko ci gaba yana buƙatar shi.
|
9. Prorroga las sesiones ordinarias del
Congreso, o lo convoca a sesiones extraordinarias, cuando un grave interés de
orden o de progreso lo requiera.
|
|
|
|
|
10. Dubi aikin ikon shugaban majalisar
ministocin game da tattara kudaden shiga na Ƙasar da zuba jarurruka, bisa ga
doka ko kasafin kudi na kudade na kasa.
|
10. Supervisa el ejercicio de la facultad
del jefe de gabinete de ministros respecto de la recaudación de las rentas da
la Nación y de su inversión, con arreglo a la ley o presupuesto de gastos
nacionales.
|
|
|
|
|
11. Ƙarshe da alamomi da alamomi,
shawarwari da sauran shawarwari da ake bukata don tabbatar da kyakkyawan
dangantaka da ƙungiyoyi masu zaman kansu da kasashen waje, sun karbi
ministocin su kuma sun yarda da su.
|
11. Concluye y firma tratados, concordatos
y otras negociaciones requeridas para el mantenimiento de buenas relaciones
con las organizaciones internacionales y las naciones extranjeras, recibe sus
ministros y admite sus cónsules.
|
|
|
|
|
12. Shi ne babban kwamandan mayakan
Jam'iyyar.
|
12. Es comandante en jefe de todas las
Fuerzas Armadas de la Nación.
|
|
|
|
|
13. Samar da aikin aikin soja na al'umma:
tare da izinin Majalisar Dattijan, a bayar da aikin yi ko darajar manyan
jami'an dakarun; kuma a kan kansa a fagen fama.
|
13. Provee los empleos militares de la
Nación: con acuerdo del Senado, en la concesión de los empleos o grados de
oficiales superiores de las Fuerzas Armadas; y por sí solo en el campo de
batalla.
|
|
|
|
|
14. Yana da Rundunar Soja, kuma tana gudana
tare da kungiyarsa da rarraba bisa ga bukatun ƙasar.
|
14. Dispone de las Fuerzas Armadas, y corre
con su organización y distribución según las necesidades de la Nación.
|
|
|
|
|
15. Bayar da yaki da kuma bada izini tare
da izini da yarda da majalisar.
|
15. Declara la guerra y ordena represalias
con autorización y aprobación del Congreso.
|
|
|
|
|
16. Yayi bayani a kan batun siege ɗaya ko
maimaita maki na kasar, idan akwai wani hari na waje da na ɗan lokaci, tare
da yarjejeniyar Majalisar Dattijan. Idan akwai rikici na ciki, to yana da
wannan iko lokacin da Congress ke cikin hutawa, saboda yana da haɗin da ya
dace da wannan jiki. Shugaban ya gabatar da shi tare da iyakokin da aka tsara
a Mataki na ashirin da 23.
|
16. Declara en estado de sitio uno o varios
puntos de la Nación, en caso de ataque exterior y por un término limitado,
con acuerdo del Senado. En caso de conmoción interior sólo tiene esta
facultad cuando el Congreso está en receso, porque es atribución que
corresponde a este cuerpo. El Presidente la ejerce con las limitaciones
prescriptas en el Artículo 23.
|
|
|
|
|
17. Zai iya buƙatar shugaban ma'aikatan
ministocin da shugabannin dukkan bangarori da sassan gwamnati, kuma ta
hanyarsa da sauran ma'aikatan, da rahotanni da ya yi daidai, kuma dole ne su
ba su.
|
17. Puede pedir al jefe de gabinete de
ministros y a los jefes de todos los ramos y departamentos de la
administración, y por su conducto a los demás empleados, los informes que
crea convenientes, y ellos están obligados a darlos.
|
|
|
|
|
18. Zan iya barin yankin ƙasar, tare da
izini daga Congress. A cikin wannan lokacin, ba za ka iya yin ba tare da
lasisi ba don dalilai na gaskiya na aikin gwamnati.
|
18. Puede ausentarse del territorio de la
Nación, con permiso del Congreso. En el receso de éste, sólo podrá hacerlo
sin licencia por razones justificadas de servicio público.
|
|
|
|
|
19. Zaka iya cika wuraren aiki, wanda ke
bukatar yarjejeniyar Majalisar Dattijai, kuma wannan yana faruwa a lokacin
zamanka, ta hanyar alƙawarin hukumar da za ta ƙare a ƙarshen Majalisa na
gaba.
|
19. Puede llenar las vacantes de los
empleos, que requieran el acuerdo del Senado, y que ocurran durante su
receso, por medio de nombramientos en comisión que expirarán al fin de la
próxima Legislatura.
|
|
|
|
|
20. Yi umurni da shiga tarayya a lardin ko
kuma garin Buenos Aires idan ya kasance a cikin majalisa, kuma dole ne ya
kira shi a lokaci daya don maganin sa.
|
20. Decreta la intervención federal a una
provincia o a la ciudad de Buenos Aires en caso de receso del Congreso, y
debe convocarlo simultáneamente para su tratamiento.
|
|
|
|
|
BABI NA BIYU
|
CAPÍTULO CUARTO
|
|
|
|
|
Daga manyan ma'aikata da kuma sauran
ministoci na ikon iko
|
Del jefe de gabinete y demás ministros del
Poder Ejecutivo
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 100. - Shugaban
majalisar ministoci da sauran ministoci na asiri wadanda lambobi da kwarewa
za su kafa ta hanyar dokoki na musamman, za su kasance da alhakin ƙetare
harkokin kasuwancin kasar, kuma za su amince da halatta ayyukan shugaban kasa
ta hanyar your sa hannu, ba tare da wanda ake bukata ba su da tasiri.
|
Artículo 100.- El jefe de gabinete de
ministros y los demás ministros secretarios cuyo número y competencia será establecida
por una ley especial, tendrán a su cargo el despacho de los negocios de la
Nación, y refrendarán y legalizarán los actos del presidente por medio de su
firma, sin cuyo requisito carecen de eficacia.
|
|
|
|
|
Shugaban majalisar ministoci, tare da aikin
siyasa a gaban majalisar dokokin kasa, yana da alhakin:
|
Al jefe de gabinete de ministros, con
responsabilidad política ante el Congreso de la Nación, le corresponde:
|
|
|
|
|
1. Gudanar da gwamnati ta gari na ƙasar.
|
1. Ejercer la administración general del
país.
|
|
|
|
|
2. Fassara ayyukan da dokoki da suka wajaba
don yin amfani da iko da aka danganci wannan labarin da kuma wadanda shugaban
kasar ya ba da kyauta, tare da amincewa da sakataren sakataren reshe na abin
da doka ko ka'idar ke nunawa.
|
2. Expedir los actos y reglamentos que sean
necesarios para ejercer las facultades que le atribuye este artículo y
aquellas que le delegue el presidente de la Nación, con el refrendo del
ministro secretario del ramo al cual el acto o reglamento se refiera.
|
|
|
|
|
3. Yi alƙawarin ma'aikata na gwamnati, sai
dai wadanda suka dace da shugaban.
|
3. Efectuar los nombramientos de los
empleados de la administración, excepto los que correspondan al presidente.
|
|
|
|
|
4. Gudanar da ayyukan da ikon da Shugaban
kasa ya ba shi, kuma, a cikin yarjejeniyar majalisar, yanke shawara game da
batutuwa da hukumar ta bayyana, ko kuma ta yanke shawararsa, a kan waɗannan,
saboda muhimmancinsa, yana ganin ya cancanta, a filin na gasar.
|
4. Ejercer las funciones y atribuciones que
le delegue el presidente de la Nación y, en acuerdo de gabinete resolver
sobre las materias que le indique el Poder Ejecutivo, o por su propia decisión,
en aquellas que por su importancia estime necesario, en el ámbito de su
competencia.
|
|
|
|
|
5. Gudanarwa, shirya da kuma tarurruka
tarurruka na ministoci na ministoci, masu kula da su a cikin shugaban kasa.
|
5. Coordinar, preparar y convocar las reuniones
de gabinete de ministros, presidiéndolas en caso de ausencia del presidente.
|
|
|
|
|
6. Aika wa Majalisa takardun kudade na
ma'aikatar da kasafin kuɗin kasa, bayan jiyya a cikin yarjejeniyar majalisar
da amincewa da Kwamitin Gudanarwa.
|
6. Enviar al Congreso los proyectos de ley
de ministerios y de presupuesto nacional, previo tratamiento en acuerdo de
gabinete y aprobación del Poder Ejecutivo.
|
|
|
|
|
7. Ku tattara kudaden shiga na Ƙasar kuma
ku aiwatar da doka ta kasafin kuɗi.
|
7. Hacer recaudar las rentas de la Nación y
ejecutar la ley de presupuesto nacional.
|
|
|
|
|
8. Don amince da ka'idodin dokokin dokoki,
dokokin da ke bayar da damar ƙara zaman zaman na majalisa ko taron tarurruka
na musamman da kuma sakonnin shugaban da ke inganta ka'idar majalisa.
|
8. Refrendar los decretos reglamentarios de
las leyes, los decretos que dispongan la prórroga de las sesiones ordinarias
del Congreso o la convocatoria de sesiones extraordinarias y los mensajes del
presidente que promuevan la iniciativa legislativa.
|
|
|
|
|
9. Ku tafi cikin taro na majalisa kuma ku
shiga cikin muhawararsu, amma ba ku zabe ba.
|
9. Concurrir a las sesiones del Congreso y
participar en sus debates, pero no votar.
|
|
|
|
|
10. Da zarar taro na yau da kullum na
majalisa suka fara, tare da sauran ministocin tare da cikakken rahoto game da
jihar na dangane da harkokin kasuwanci na bangarori daban-daban.
|
10. Una vez que se inicien las sesiones
ordinarias del Congreso, presentar junto a los restantes ministros una
memoria detallada del estado de la Nación en lo relativo a los negocios de
los respectivos departamentos.
|
|
|
|
|
11. Sakamakon rahotanni da kalmomi ko kuma
bayanan da aka rubuta cewa ko dai daga cikin Chambers na buƙatar daga
Executive Branch.
|
11. Producir los informes y explicaciones
verbales o escritos que cualquiera de las Cámaras solicite al Poder
Ejecutivo.
|
|
|
|
|
12. Ta amince da sharuɗɗan da ke yin amfani
da ikon da majalisar wakilai ke wakilta, wanda zai kasance ƙarƙashin ikon
Hukumar Bicameral Dattijai.
|
12. Refrendar los decretos que ejercen
facultades delegadas por el Congreso, los que estarán sujetos al control de
la Comisión Bicameral Permanente.
|
|
|
|
|
13. Tattaunawa tare da sauran ministoci don
tabbatar da hukunce-hukuncen da ake bukata da kuma gaggawa da kuma dokokin da
ke bin doka. Ya sauko da kansa da cikin kwanaki goma na amincewa da waɗannan
dokoki don la'akari da Dokar Bincame na Kullum.
|
13. Refrendar conjuntamente con los demás
ministros los decretos de necesidad y urgencia y los decretos que promulgan
parcialmente leyes. Someterá personalmente y dentro de los diez días de su
sanción estos decretos a consideración de la Comisión Bicameral Permanente.
|
|
|
|
|
Shugaban majalisar ministoci ba zai iya yin
wani aikin ba da lokaci guda.
|
El jefe de gabinete de ministros no podrá
desempeñar simultáneamente otro ministerio.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 101. - Shugaban
majalisar ministoci dole ne ya halarci majalisa a kalla sau ɗaya a wata, a
kowane ɗakin ƙungiyarsa, don bayar da rahoto game da ci gaba na gwamnati, ba
tare da nuna rashin amincewa da tanadi na Mataki na 71 ba. ga sakamakon
maganin tashin hankali, ta hanyar kuri'un rinjaye mafi rinjaye na dukan 'yan
majalisa, kuma za a cire su ta hanyar kuri'un kuri'un rinjaye mafi rinjaye na
mambobin ɗakin Chambers.
|
Artículo 101.- El jefe de gabinete de
ministros debe concurrir al Congreso al menos una vez por mes,
alternativamente a cada una de sus Cámaras, para informar de la marcha del
gobierno, sin perjuicio de lo dispuesto en el Artículo 71. Puede ser
interpelado a los efectos del tratamiento de una moción de censura, por el voto
de la mayoría absoluta de la totalidad de los miembros de cualquiera de las
Cámaras, y ser removido por el voto de la mayoría absoluta de los miembros de
cada una de las Cámaras.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da ɗaya na 102.- Kowane
ministan yana da alhakin ayyukan da ya halatta; kuma a cikin hadin kai da waɗanda
suka yarda da abokan aiki.
|
Artículo 102.- Cada ministro es responsable
de los actos que legaliza; y solidariamente de los que acuerda con sus
colegas.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da tara (103) .
Ministocin ba zasu iya yin la'akari da kansu ba, sai dai duk abin da ya shafi
tsarin tattalin arziki da tsarin mulki na sassan su.
|
Artículo 103.- Los ministros no pueden por
sí solos, en ningún caso, tomar resoluciones, a excepción de lo concerniente
al régimen económico y administrativo de sus respectivos departamentos.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da ɗaya na 104.- Bayan
taron ya bude zamansa, ministocin ofishin dole ne su gabatar da cikakken
rahoto game da jihar na dangane da harkokin kasuwancin su.
|
Artículo 104.- Luego que el Congreso abra
sus sesiones, deberán los ministros del despacho presentarle una memoria
detallada del estado de la Nación en lo relativo a los negocios de sus
respectivos departamentos.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 105 .- Ba za su iya
zama wakilai ko wakilai ba, ba tare da sun yi watsi da aikin su ba a matsayin
ministoci.
|
Artículo 105.- No pueden ser senadores ni
diputados, sin hacer dimisión de sus empleos de ministros.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da ɗaya na 106.-
Ministoci na iya halartar taro na Majalisar Dinkin Duniya da kuma shiga cikin
muhawararsu, amma ba zabe ba.
|
Artículo 106.- Pueden los ministros
concurrir a las sesiones del Congreso y tomar parte en sus debates, pero no
votar.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 107 .- Za su ji daɗi
don ayyukansu albashi da doka ta kafa, wadda ba za ta ƙara ƙaruwa ba ko kuma
ta rage shi don jin dadinsa ko nuna bambancin waɗanda suke cikin aikin.
|
Artículo 107.- Gozarán por sus servicios de
un sueldo establecido por la ley, que no podrá ser aumentado ni disminuido en
favor o perjuicio de los que se hallen en ejercicio.
|
|
|
|
|
SABARI NA'AR
|
SECCIÓN TERCERA
|
|
|
|
|
ABIN DA KARANTA KARANTA
|
DEL PODER JUDICIAL
|
|
|
|
|
BABI NA ƊAYA
|
CAPÍTULO PRIMERO
|
|
|
|
|
Daga yanayinta da tsawon lokaci
|
De su naturaleza y duración
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da tara ( 108) - Kotun
Koli na Kotu, da kuma sauran kotun ƙananan hukumomi da Majalisar Dinkin
Duniya za ta gudanar a ƙasashen ƙasar.
|
Artículo 108.- El Poder Judicial de la
Nación será ejercido por una Corte Suprema de Justicia, y por los demás
tribunales inferiores que el Congreso estableciere en el territorio de la
Nación.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da na 109 .- Ba tare da
wata hujja ba, shugaban kasa zai iya yin aikin shari'a, ya ƙin sanin abin da
ke faruwa a yanzu ko ya mayar da waɗanda aka ƙare.
|
Artículo 109.- En ningún caso el presidente
de la Nación puede ejercer funciones judiciales, arrogarse el conocimiento de
causas pendientes o restablecer las fenecidas.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 110.- Alƙalai na Kotun
Koli da na Kotuna na Ƙananan Hukumomi za su ci gaba da aikinsu na tsawon
kwanakin halayensu, kuma za su karɓi ladan su da fansa wanda doka ta ƙaddara,
kuma wanda ba zai rage ba a kowane hanya, yayin da kasance a cikin ayyukansu.
|
Artículo 110.- Los jueces de la Corte
Suprema y de los tribunales inferiores de la Nación conservarán sus empleos
mientras dure su buena conducta, y recibirán por sus servicios una
compensación que determinará la ley, y que no podrá ser disminuida en manera
alguna, mientras permaneciesen en sus funciones.
|
|
|
|
|
Mataki na 111. Babu wanda zai kasance memba
na Kotun Koli na Kotu, ba tare da ya zama lauya na kasa ba tare da shekaru
takwas na aikin motsa jiki, kuma yana da halaye da ake bukata ya zama Sanata.
|
Artículo 111.- Ninguno podrá ser miembro de
la Corte Suprema de Justicia, sin ser abogado de la Nación con ocho años de
ejercicio, y tener las calidades requeridas para ser senador.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 112 .- A farkon
shigarwa na Kotun Koli, mutanen da aka zaɓa sunyi rantsuwar rantsuwa a hannun
shugaban kasar, don gudanar da ayyukansu, gudanar da adalci da bin doka, kuma
daidai da abin da Kundin Tsarin Mulki ya tsara. A nan gaba, za su ba da
lamuni ga shugaban kotun.
|
Artículo 112.- En la primera instalación de
la Corte Suprema, los individuos nombrados prestarán juramento en manos del
Presidente de la Nación, de desempeñar sus obligaciones, administrando
justicia bien y legalmente, y en conformidad a lo que prescribe la
Constitución. En lo sucesivo lo prestarán ante el presidente de la misma
Corte.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da ɗaya na 113.- Kotun
Koli ta bayyana dokokinta na ciki kuma ta sanya ma'aikatansa.
|
Artículo 113.- La Corte Suprema dictará su
reglamento interior y nombrará a sus empleados.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 114 .- Majalisar
majalisar dokoki, wanda doka ta musamman ta amince da ita ta amince da
rinjaye mafi rinjaye na mambobin ɗayan majalisar, za su lura da zaɓaɓɓun alƙalai
da kuma ikon Hukuma.
|
Artículo 114.- El Consejo de la Magistratura,
regulado por una ley especial sancionada por la mayoría absoluta de la
totalidad de los miembros de cada Cámara, tendrá a su cargo la selección de
los magistrados y la administración del Poder Judicial.
|
|
|
|
|
Majalisar za ta kasance a lokaci guda don
daidaita daidaitattun 'yan siyasa da suka fito daga zaben da aka yi, da alƙalai
na duk lokuta da lauyoyi na rajista na tarayya. Har ila yau, wasu mutane na
ilimin kimiyya da kimiyya za su hada su, a cikin lambar da kuma hanyar da
doka ta bayyana.
|
El Consejo será integrado periódicamente de
modo que se procure el equilibrio entre la representación de los órganos
políticos resultantes de la elección popular, de los jueces de todas las
instancias y de los abogados de la matrícula federal. Será integrado,
asimismo, por otras personas del ámbito académico y científico, en el número
y la forma que indique la ley.
|
|
|
|
|
Ayyukansu zasu zama:
|
Serán sus atribuciones:
|
|
|
|
|
1. Don zaɓar ta hanyar gasa na jama'a da
'yan majalisu zuwa manyan masu shari'a.
|
1. Seleccionar mediante concursos públicos
los postulantes a las magistraturas inferiores.
|
|
|
|
|
2. Shirye-shiryen fitarwa a cikin jerin
sunayen da aka sanya don ƙaddamar da manyan kotu.
|
2. Emitir propuestas en ternas vinculantes,
para el nombramiento de los magistrados de los tribunales inferiores.
|
|
|
|
|
3. Gudanar da albarkatun da aiwatar da
kasafin kudin da dokar ta ba da umurni ga gudanar da adalci.
|
3. Administrar los recursos y ejecutar el
presupuesto que la ley asigne a la administración de justicia.
|
|
|
|
|
4. Harkokin yin horo na hukunci a kan
magistrates.
|
4. Ejercer facultades disciplinarias sobre
magistrados.
|
|
|
|
|
5. Ka yanke shawara a kan buɗe hanyar da za
a cire magistrates, idan ya cancanta a dakatar da su, kuma su tsara yadda ake
zargi.
|
5. Decidir la apertura del procedimiento de
remoción de magistrados, en su caso ordenar la suspensión, y formular la
acusación correspondiente.
|
|
|
|
|
6. Bayyana ka'idodin da suka danganci
kungiyar shari'a da duk wajibi ne don tabbatar da 'yancin alƙalai da kuma
samar da ayyukan adalci.
|
6. Dictar los reglamentos relacionados con
la organización judicial y todos aquellos que sean necesarios para asegurar
la independencia de los jueces y la eficaz prestación de los servicios de
justicia.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da na 115 .- Za a cire alƙalai
na kotu na kasa don dalilan da aka bayyana a cikin Mataki na ashirin da 53,
da jiga-jigar shari'a ta ƙunshi majalisa, alƙalai da lauyoyi na rajista na tarayya.
|
Artículo 115.- Los jueces de los tribunales
inferiores de la Nación serán removidos por las causales expresadas en el
Artículo 53, por un jurado de enjuiciamiento integrado por legisladores,
magistrados y abogados de la matrícula federal.
|
|
|
|
|
Ya yanke shawara, wadda ba za a iya faɗar
da shi ba, ba zai yi tasiri ba sai dai ya tuhuma wanda ake zargi. Sai dai duk
da haka kotun yanke hukunci za ta zama abin zargi, shari'a da hukunci bisa
ka'idoji kafin kotu.
|
Su fallo, que será irrecurrible, no tendrá
más efecto que destituir al acusado. Pero la parte condenada quedará no
obstante sujeta a acusación, juicio y castigo conforme a las leyes ante los
tribunales ordinarios.
|
|
|
|
|
Zai dace da yin rajistar aikace-aikacen
kuma, idan ya dace, sake karar da alƙali, idan kwana ɗari da tamanin ya fadi
daga yanke shawara don buɗe hanyar cirewa, ba tare da an yanke shawarar ba.
|
Corresponderá archivar las actuaciones y,
en su caso, reponer al juez suspendido, si transcurrieren ciento ochenta días
contados desde la decisión de abrir el procedimiento de remoción, sin que
haya sido dictado el fallo.
|
|
|
|
|
A cikin doka ta musamman da aka ambata a
cikin Mataki na ashirin da 114, za a ƙaddamar da haɗin kai da kuma tsarin
wannan juri.
|
En la ley especial a que se refiere el
Artículo 114, se determinará la integración y procedimiento de este jurado.
|
|
|
|
|
BABI NA BIYU
|
CAPÍTULO SEGUNDO
|
|
|
|
|
Abubuwan Shafin Farko
|
Atribuciones del Poder Judicial
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da na 116 .- Kotun Koli
da Kotun Kasa ta Ƙasa, sanin da kuma yanke shawara na duk lokuta da suka
shafi sharuɗɗan da Kundin Tsarin Mulki ke gudanarwa, da kuma dokokin kasar,
tare da ajiyar da aka yi a cikin inc. 12 na Mataki na 75: kuma ta hanyar
yarjejeniyar tare da kasashen waje: daga cikin dalilai game da jakadu,
ministocin gwamnati da kuma ƙwararru na kasashen waje: daga cikin abubuwan da
ke haifar da hukunci na al'ada da na teku: daga cikin al'amuran da Jamhuriyar
ta kasance ƙungiyar: tashi a tsakanin larduna biyu ko fiye; tsakanin lardin
daya da maƙwabta na wani. tsakanin maƙwabta na larduna daban-daban; da kuma a
tsakanin lardin ko makwabta, a kan wata ƙasa ko ɗan kasashen waje.
|
Artículo 116.- Corresponde a la Corte
Suprema y a los tribunales inferiores de la Nación, el conocimiento y
decisión de todas las causas que versen sobre puntos regidos por la
Constitución, y por las leyes de la Nación, con la reserva hecha en el inc.
12 del Artículo 75: y por los tratados con las naciones extranjeras: de las
causas concernientes a embajadores, ministros públicos y cónsules
extranjeros: de las causas de almirantazgo y jurisdicción marítima: de los
asuntos en que la Nación sea parte: de las causas que se susciten entre dos o
más provincias; entre una provincia y los vecinos de otra; entre los vecinos
de diferentes provincias; y entre una provincia o sus vecinos, contra un
Estado o ciudadano extranjero.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 117 .- A cikin waɗannan
lokuta Kotun Koli ta yi amfani da ikonsa ta hanyar roko bisa ka'idoji da kuma
abubuwan da Majalisar ta yanke; amma a cikin dukkan batutuwa game da jakadun
kasashen waje, ministoci da kuma kisa, da kuma lardin wata ƙungiya ne, za ta
yi shi ne kawai da kuma na musamman.
|
Artículo 117.- En estos casos la Corte
Suprema ejercerá su jurisdicción por apelación según las reglas y excepciones
que prescriba el Congreso; pero en todos los asuntos concernientes a
embajadores, ministros y cónsules extranjeros, y en los que alguna provincia
fuese parte, la ejercerá originaria y exclusivamente.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 118 .- Duk wanda ake
zargi da aikata laifuka, wanda ba'a samu daga zargin da aka ba shi ga
majalisar wakilai za a kare shi ta hanyar shari'a, bayan an kafa wannan
hukuma a Jamhuriyar. Ayyukan wadannan gwaji za a yi a cikin wannan lardin inda
aka aikata laifi; amma idan aka aikata hakan a waje da iyaka na kasa, a kan
dokar al'ummomi, Majalisa za ta yanke hukunci ta hanyar doka ta musamman inda
za a bi shari'a.
|
Artículo 118.- Todos los juicios criminales
ordinarios, que no se deriven del derecho de acusación concedido a la Cámara
de Diputados se terminarán por jurados, luego que se establezca en la
República esta institución. La actuación de estos juicios se hará en la misma
provincia donde se hubiere cometido el delito; pero cuando éste se cometa
fuera de los límites de la Nación, contra el derecho de gentes, el Congreso
determinará por una ley especial el lugar en que haya de seguirse el juicio.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 119 .- Tashin hankali
a kan al'umma zai ƙunshi kawai da ɗaukar makamai da ita, ko kuma shiga abokan
gaba, ya ba su taimako da taimako. Majalisa za ta kafa dokar ta musamman
hukuncin kisa; amma ba za ta rabu da mutumin da ba shi da kyau, kuma ba za a
aika wa danginsa bacin da ya yi daidai ba.
|
Artículo 119.- La traición contra la Nación
consistirá únicamente en tomar las armas contra ella, o en unirse a sus
enemigos prestándoles ayuda y socorro. El Congreso fijará por una ley
especial la pena de este delito; pero ella no pasará de la persona del
delincuente, ni la infamia del reo se transmitirá a sus parientes de
cualquier grado.
|
|
|
|
|
SASHE NAƊU
|
SECCIÓN CUARTA
|
|
|
|
|
Daga aikin gwamnati
|
Del ministerio público
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 120.- Ma'aikatar
Harkokin Jakadanci wata kungiya ce mai zaman kanta wadda ta dace da aikin da
ta dace da kuma dacewa da kuɗin kudi wanda ke da aiki na inganta aikin adalci
don kare hakkin doka na jama'a a daidaita tare da sauran hukumomi na
Jamhuriyar.
|
Artículo 120.- El Ministerio Público es un
órgano independiente con autonomía funcional y autarquía financiera que tiene
por función promover la actuación de la justicia en defensa de la legalidad
de los intereses generales de la sociedad en coordinación con las demás
autoridades de la República.
|
|
|
|
|
An gabatar da shi a matsayin babban lauya
na kasa da kuma babban wakilin kasar da sauran mambobi cewa doka ta kafa.
|
Está integrado por un procurador general de
la Nación y un defensor general de la Nación y los demás miembros que la ley
establezca.
|
|
|
|
|
Ƙungiyarta suna jin dadin rashin aikin aiki
da kuma rashin amfani da lada.
|
Sus miembros gozan de inmunidades
funcionales e intangibilidad de remuneraciones.
|
|
|
|
|
Na biyu KASHI
|
TITULO SEGUNDO
|
|
|
|
|
GASKIYA OF GARIN
|
GOBIERNOS DE PROVINCIA
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 121 .- Gundumomi suna
riƙe da duk ikon da Kundin Tsarin Mulki bai ba shi ba, da kuma abin da suka
tanada ta musamman ta takardun musamman a lokacin da aka kafa su.
|
Artículo 121.- Las provincias conservan
todo el poder no delegado por esta Constitución al Gobierno federal, y el que
expresamente se hayan reservado por pactos especiales al tiempo de su
incorporación.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 122 .- Suna ba da nasu
gidaje kuma suna jagorantar su. Sun zaba gwamnonin, wakilai da sauran
hukumomin lardin, ba tare da taimakon gwamnatin tarayya ba.
|
Artículo 122.- Se dan sus propias
instituciones locales y se rigen por ellas. Eligen sus gobernadores, sus
legisladores y demás funcionarios de provincia, sin intervención del Gobierno
federal.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 123 .- Kowace lardin
ta bayyana tsarin mulkinsa, bisa ga ka'idodi na Sashe na 5, tabbatar da ikon
al'umma da kuma daidaita yanayinsa da kuma abubuwan da ke ciki a tsarin,
tsarin siyasa, gudanarwa, tattalin arziki da kudi.
|
Artículo 123.- Cada provincia dicta su
propia constitución, conforme a lo dispuesto por el Artículo 5° asegurando la
autonomía municipal y reglando su alcance y contenido en el orden
institucional, político, administrativo, económico y financiero.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 124 .- Yankuna na iya
haifar da yankuna don bunkasa tattalin arziki da zamantakewar al'umma da kuma
kafa ƙungiyoyi masu iko don cika manufofin su kuma zasu iya shiga
yarjejeniyar duniya idan dai ba su dace da manufofin kasashen waje ba na kasa
kuma basu rinjaye ikon da aka wakilta ga Gwamnatin tarayya ko kuma asusun
jama'a na Ƙasar; tare da ilimin Majalisar Dinkin Duniya. Birnin Buenos Aires
zai sami tsarin mulki don wannan dalili.
|
Artículo 124.- Las provincias podrán crear
regiones para el desarrollo económico y social y establecer órganos con
facultades para el cumplimiento de sus fines y podrán también celebrar
convenios internacionales en tanto no sean incompatibles con la política
exterior de la Nación y no afecten las facultades delegadas al Gobierno
federal o el crédito público de la Nación; con conocimiento del Congreso
Nacional. La ciudad de Buenos Aires tendrá el régimen que se establezca a tal
efecto.
|
|
|
|
|
Kasashen suna da asali na asali na
albarkatu na albarkatun da ke cikin yankinsu.
|
Corresponde a las provincias el dominio
originario de los recursos naturales existentes en su territorio.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 125. Ƙasashen za su
iya ƙulla yarjejeniya ta musamman don dalilai na gudanar da adalci, bukatun
tattalin arziki da ayyukan ma'aikata na kowa, tare da sanin majalisar
Tarayya; da kuma inganta masana'antunsa, da shige da fice, da gine-ginen
jiragen ruwa da kuma hanyoyin da za a iya gudanar da su, da mulkin mallaka na
larduna, da gabatarwa da kafa sababbin masana'antu, da shigo da manyan
kasashen waje da kuma bincike na kogunanta, ta hanyar dokokin tsaro don waɗannan
dalilai , da kuma albarkatunta.
|
Artículo 125.- Las provincias pueden
celebrar tratados parciales para fines de administración de justicia, de
intereses económicos y trabajos de utilidad común, con conocimiento del
Congreso Federal; y promover su industria, la inmigración, la construcción de
ferrocarriles y canales navegables, la colonización de tierras de propiedad
provincial, la introducción y establecimiento de nuevas industrias, la
importación de capitales extranjeros y la exploración de sus ríos, por leyes
protectoras de estos fines, y con sus recursos propios.
|
|
|
|
|
Gundumomi da birnin Buenos Aires na iya
kiyaye jami'an tsaro na ma'aikatan gwamnati da masu sana'a; da kuma inganta
ci gaban tattalin arziki, ci gaba da zamantakewa ta mutane, samar da aikin
yi, ilimi, kimiyya, ilmi da al'adu.
|
Las provincias y la ciudad de Buenos Aires
pueden conservar organismos de seguridad social para los empleados públicos y
los profesionales; y promover el progreso económico, el desarrollo humano, la
generación de empleo, la educación, la ciencia, el conocimiento y la cultura.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 126 .- Gundumomi ba su
yi amfani da ikon da aka ba su ba. Ba za su iya ƙulla yarjejeniya ta musamman
game da yanayin siyasa ba; ko bayar da dokoki game da kasuwanci, ko na ciki
ko na waje; kuma ba su kafa al'adun lardin; kuma ba kudin kuɗi; kuma ba su
kafa bankunan da ikon bayar da kaya ba, ba tare da izini daga Tarayyar
Tarayya ba; kuma ba ya umurci Ƙungiyoyin Ƙungiyoyin, Kasuwanci, Kisa da
Ƙananan Ma'aikata, bayan Majalisar ta amince da su; ko kuma ya ba da umurnin
dokoki game da zama dan kasa da kuma haɓakawa, bankruptcies, takardun kuɗi ko
takardun jihar; kuma kada ku ƙaddara hakkokin yankuna; kuma kada su yi amfani
da bindigogi ko kuma tayar da sojoji, sai dai idan akwai wani haɗari na
kasashen waje ko wani hatsari don haka ya san cewa ba ya yarda da saukakawa
sai ya ba da labarin ga gwamnatin tarayya; kuma ba sanya ko karɓar ma'aikatan
waje ba.
|
Artículo 126.- Las provincias no ejercen el
poder delegado a la Nación. No pueden celebrar tratados parciales de carácter
político; ni expedir leyes sobre comercio, o navegación interior o exterior;
ni establecer aduanas provinciales; ni acuñar moneda; ni establecer bancos
con facultad de emitir billetes, sin autorización del Congreso Federal; ni
dictar los Códigos Civil, Comercial, Penal y de Minería, después que el
Congreso los haya sancionado; ni dictar especialmente leyes sobre ciudadanía
y naturalización, bancarrotas, falsificación de moneda o documentos del
Estado; ni establecer derechos de tonelaje; ni armar buques de guerra o
levantar ejércitos, salvo el caso de invasión exterior o de un peligro tan
inminente que no admita dilación dando luego cuenta al Gobierno federal; ni
nombrar o recibir agentes extranjeros.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 127 ( 127) Babu lardin
da zai iya bayyana, ko ya yi yaƙi da wata lardin. Dole ne a mika ku ga Kotun
Koli na Kotu kuma ku ci gaba. Rikicin su ne hakikanin ayyukan yakin basasa,
wanda aka kwatanta da rikici ko boren, wanda gwamnatin tarayya ta karyata da
kuma tace bisa doka.
|
Artículo 127.- Ninguna provincia puede
declarar, ni hacer la guerra a otra provincia. Sus quejas deben ser sometidas
a la Corte Suprema de Justicia y dirimidas por ella. Sus hostilidades de
hecho son actos de guerra civil, calificados de sedición o asonada, que el
Gobierno federal debe sofocar y reprimir conforme a la ley.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 128 .- Gwamnonin
lardin su ne wakilai ne na Gwamnatin Tarayya don aiwatar da Tsarin Mulki da
dokokin kasar.
|
Artículo 128.- Los gobernadores de
provincia son agentes naturales del Gobierno federal para hacer cumplir la
Constitución y las leyes de la Nación.
|
|
|
|
|
Mataki na ashirin da 129. - Birnin Buenos
Aires zai sami mulki na gwamnati mai zaman kansa tare da ikonsa na dokoki da
shari'a, kuma shugaban gwamnonin za a zabe shi ta hanyar gari na gari.
|
Artículo 129.- La ciudad de Buenos Aires
tendrá un régimen de Gobierno autónomo con facultades propias de legislación
y jurisdicción, y su jefe de gobierno será elegido directamente por el pueblo
de la ciudad.
|
|
|
|
|
Dokar za ta tabbatar da bukatun ƙasashe na
kasa yayin da birnin Buenos Aires babban birnin kasar ne.
|
Una ley garantizará los intereses del
Estado nacional mientras la ciudad de Buenos Aires sea capital de la Nación.
|
|
|
|
|
A cikin tsari na wannan labarin, Majalisar
Dinkin Duniya za ta tara mazaunan birnin Buenos Aires domin, ta hanyar
wakilan da suka zaɓa don wannan dalili, sun nuna matsayin matsayin ƙungiyoyi
na cibiyoyin su.
|
En el marco de lo dispuesto en este
artículo, el Congreso de la Nación convocará a los habitantes de la ciudad de
Buenos Aires para que, mediante los representantes que elijan a ese efecto,
dicten el estatuto organizativo de sus instituciones.
|
|
|
|
|
BABI NA GASKIYA
|
DISPOSICIONES TRANSITORIAS
|
|
|
|
|
Na farko Kasar Argentine ta tabbatar da
ikonsa mai adalci da ba a yarda da shi ba a kan Malvinas, South Georgias da
Kudancin Sandwich ta Kudu da kuma tashar jiragen ruwan da ke cikin teku da
kuma wurare daban-daban, domin yana da wani ɓangare na ƙasashen ƙasa.
|
Primera. La Nación Argentina ratifica su
legítima e imprescriptible soberanía sobre las islas Malvinas, Georgias del
Sur y Sandwich del Sur y los espacios marítimos e insulares correspondientes,
por ser parte integrante del territorio nacional.
|
|
|
|
|
Sauke wadannan yankuna da cikakken aikin
mulki, da mutunta rayuwar mutane, da kuma ka'idodi na kasa da kasa, sun
kasance manufar da ta dace da mutanen Argentine.
|
La recuperación de dichos territorios y el
ejercicio pleno de la soberanía, respetando el modo de vida de sus
habitantes, y conforme a los principios del derecho internacional,
constituyen un objetivo permanente e irrenunciable del pueblo argentino.
|
|
|
|
|
Na biyu. Ayyuka masu kyau da aka ambata a
Mataki na 37 a cikin sakin layi na ƙarshe bazai zama ƙasa da waɗanda suke
faruwa a lokacin da aka kafa wannan Tsarin Mulki kuma za su yi kamar yadda
doka ta tsara.
|
Segunda. Las acciones positivas a que alude
el Artículo 37 en su último párrafo no podrán ser inferiores a las vigentes
al tiempo de sancionarse esta Constitución y durarán lo que la ley determine.
|
|
|
|
|
(Ya dace da Mataki na 37)
|
(Corresponde al Artículo 37)
|
|
|
|
|
Na uku. Dole ne a yarda da dokar da ta
tsara aikin gudanar da wannan shiri a cikin watanni goma sha takwas da wannan
izinin.
|
Tercera. La ley que reglamente el ejercicio
de la iniciativa popular deberá ser aprobada dentro de los dieciocho meses de
esta sanción.
|
|
|
|
|
(Ya dace da Mataki na ashirin da 39)
|
(Corresponde al Artículo 39)
|
|
|
|
|
Hudu Yan majalisar dattijai na kasar nan na
yanzu za su rike mukamin har sai an gama aiki daidai da kowannensu.
|
Cuarta. Los actuales integrantes del Senado
de la Nación desempeñarán su cargo hasta la extinción del mandato correspondiente
a cada uno.
|
|
|
|
|
A lokacin da ake sabunta na uku na
majalisar dattijai a cikin shekaru tara da tasa'in da biyar, bayan ƙarshen
sharuɗɗan ofishin dattijai wanda aka zaba a cikin ɗari tara da tamanin da
shida, za a kuma zabi sakatari na uku na kowane gundumar kowane majalisa. Za
a hada sassan senators na kowane gundumar, idan za ta yiwu, don haka kujerun
biyu sun dace da jam'iyyun siyasa ko kuma dukkanin za ~ en da ke da yawancin
mambobi a cikin majalisa, da sauran jam'iyyun siyasar da za ~ e, a yawancin
mambobi. Idan akwai wani taye, jam'iyyar siyasa ko zabe da za su samu mafi
yawan kuri'u a zabukan majalisa a baya.
|
En ocasión de renovarse un tercio del
Senado en mil novecientos noventa y cinco, por finalización de los mandatos
de todos los senadores elegidos en mil novecientos ochenta y seis, será
designado además un tercer senador por distrito por cada Legislatura. El
conjunto de los senadores por cada distrito se integrará, en lo posible, de
modo que correspondan dos bancas al partido político o alianza electoral que
tenga el mayor número de miembros en la legislatura, y la restante al partido
político o alianza electoral que le siga en número de miembros de ella. En
caso de empate, se hará prevalecer al partido político o alianza electoral
que hubiera obtenido mayor cantidad de sufragios en la elección legislativa
provincial inmediata anterior.
|
|
|
|
|
Zaɓen majalisar dattijai wanda ke maye
gurbin waɗanda wa'adin su ya ƙare a cikin shekaru tara da tasa'in da takwas,
da kuma zaɓen wanda ya maye gurbin kowane daga cikin sassan na yanzu idan aka
yi amfani da Dokar 62, za a yi ta wannan ka'idojin. Duk da haka, ƙungiyar
siyasa ko ƙungiyar zabe da ke da yawancin mambobi a cikin majalisar dokoki a
lokacin zaben zaunannen, za su sami damar da za a zabi dan takararsa, tare da
iyakancewa kawai da ba za a zaɓa majalisar dattijai uku ba. siyasa ko zabe.
|
La elección de los senadores que reemplacen
a aquellos cuyos mandatos vencen en mil novecientos noventa y ocho, así como
la elección de quien reemplace a cualquiera de los actuales senadores en caso
de aplicación del Artículo 62, se hará por estas mismas reglas de
designación. Empero, el partido político o alianza electoral que tenga el
mayor número de miembros en la Legislatura al tiempo de la elección del
senador, tendrá derecho a que sea elegido su candidato, con la sola
limitación de que no resulten los tres senadores de un mismo partido político
o alianza electoral.
|
|
|
|
|
Wadannan hukunce-hukuncen za su kasance
masu dacewa da zaɓen majalisar dattijai ta Buenos Aires, a cikin kundin za ~
en, a cikin sha tara shekaru tara da tasa'in da biyar, da majalisun dokokin
garin.
|
Estas reglas serán también aplicables a la
elección de los senadores por la ciudad de Buenos Aires, en mil novecientos
noventa y cinco por el cuerpo electoral, y en mil novecientos noventa y ocho,
por el órgano legislativo de la ciudad.
|
|
|
|
|
Za a gudanar da za ~ en dukan 'yan
Majalisar Dattijai da ake magana a kai a wannan sashe tare da tsammanin ba a
kasa da sittin ba kuma ba fiye da kwanaki arba'in a lokacin da sata ya dauki
aikinsa ba.
|
La elección de todos los senadores a que se
refiere esta cláusula se llevará a cabo con una anticipación no menor de
sesenta ni mayor de noventa días al momento en que el senador deba asumir su
función.
|
|
|
|
|
A duk lokuta, 'yan takara na majalisar
dattijai za su ba da shawara ta hanyar jam'iyyun siyasar ko wakilai na zabe.
Za a tabbatar da cika ka'idojin shari'a da ka'idojin da za a kira dan takarar
dan takarar da za a yi wa 'yan takara a gaban kotun.
|
En todos los casos, los candidatos a
senadores serán propuestos por los partidos políticos o alianzas electorales.
El cumplimiento de las exigencias legales y estatutarias para ser proclamado
candidato será certificado por la Justicia Electoral Nacional y comunicado a
la Legislatura.
|
|
|
|
|
A duk lokacin da aka za ~ a majalisar
dattijai, za a za ~ e wani wakilai, wanda zai yi la'akari da shari'ar Mataki
na 62.
|
Toda vez que se elija un senador nacional
se designará un suplente, quien asumirá en los casos del Artículo 62.
|
|
|
|
|
Umurnin da majalisar dattijai da aka zaba
ta hanyar yin amfani da wannan fassarar ta wuce har zuwa ranar 9 ga Disamba
na dubu biyu da daya.
|
Los mandatos de los senadores elegidos por
aplicación de esta cláusula transitoria durarán hasta el nueve de diciembre
del dos mil uno.
|
|
|
|
|
(Ya dace da Mataki na 54)
|
(Corresponde al Artículo 54)
|
|
|
|
|
Cin biyar Dukkan mambobi ne na majalisar
dattijai za a zaba su kamar yadda aka bayyana a cikin sashe na 54 a cikin
watanni biyu kafin Disamba na goma na dubu biyu da daya, suna yanke hukunci
game da sakamakon, bayan sun hadu, wanda dole ne su bar a cikin shekara ta
biyu da na biyu .
|
Quinta. Todos los integrantes del Senado
serán elegidos en la forma indicada en el Artículo 54 dentro de los dos meses
anteriores al diez de diciembre del dos mil uno, decidiéndose por la suerte,
luego que todos se reúnan, quienes deban salir en el primero y segundo
bienio.
|
|
|
|
|
(Ya dace da Mataki na 56)
|
(Corresponde al Artículo 56)
|
|
|
|
|
Na shida Tsarin haɗin gwiwar haɗin gwiwa
bisa ga tanadi na inc. 2 na Mataki na ashirin da 75 da ka'idojin hukumar
tarayya ta tarayya, za'a kafa ta kafin ƙarshen shekarar 1996; da rarraba iko,
ayyuka da ayyuka da suka dace da izinin wannan gyare-gyaren, ba za a iya
canza ba tare da amincewa da lardin da aka damu ba; kuma ba za a iya canza
tsarin rarraba albarkatu ba don haɓaka wannan gyare-gyaren a cikin ƙananan
hukumomi, da kuma a cikin waɗannan lokuta har sai an kafa tsarin mulkin hadin
gwiwar.
|
Sexta. Un régimen de coparticipación
conforme lo dispuesto en el inc. 2 del Artículo 75 y la reglamentación del
organismo fiscal federal, serán establecidos antes de la finalización del año
1996; la distribución de competencias, servicios y funciones vigentes a la
sanción de esta reforma, no podrá modificarse sin la aprobación de la
provincia interesada; tampoco podrá modificarse en desmedro de las provincias
la distribución de recursos vigente a la sanción de esta reforma y en ambos
casos hasta el dictado del mencionado régimen de coparticipación.
|
|
|
|
|
Wannan fassarar ba ta shafi tasirin
gudanarwa ko hukunce-hukuncen shari'a wanda ya samo daga bambance-bambance a
cikin rarraba fasaha, ayyuka, ayyuka ko albarkatu tsakanin al'ummar da
larduna.
|
La presente cláusula no afecta los reclamos
administrativos o judiciales en trámite originados por diferencias por
distribución de competencias, servicios, funciones o recursos entre la Nación
y las provincias.
|
|
|
|
|
(Ya dace da Mataki na ashirin da 75, sakin
layi na 2).
|
(Corresponde al Artículo 75 inc. 2).
|
|
|
|
|
Bakwai Majalisa za ta yi aiki a birnin
Buenos Aires, muddun shi babban birnin kasar ne wanda ya kasance bisa
ka'idoji na 129.
|
Séptima. El Congreso ejercerá en la ciudad
de Buenos Aires mientras sea capital de la Nación las atribuciones
legislativas que conserve con arreglo al Artículo 129.
|
|
|
|
|
(Ya dace da Mataki na 75 da 30).
|
(Corresponde al Artículo 75 inc. 30).
|
|
|
|
|
Takwas Shari'ar da aka gabatar a gabanin da
ba ta ƙunshe da wani lokacin da aka tsara domin aikinsa zai ƙare shekaru
biyar bayan kwanan wata na wannan tanadin, sai dai wanda Majalisar Dinkin
Duniya ta yi ta tabbatar da ita ta hanyar sabon doka.
|
Octava. La legislación delegada
preexistente que no contenga plazo establecido para su ejercicio caducará a
los cinco años de la vigencia de esta disposición excepto aquella que el
Congreso de la Nación ratifique expresamente por una nueva ley.
|
|
|
|
|
(Ya dace da Mataki na ashirin da 76).
|
(Corresponde al Artículo 76).
|
|
|
|
|
Tara Dole ne a yi la'akari da umarnin
shugaban a cikin motsa jiki a lokacin da ya dace da wannan gyare-gyaren a
matsayin farkon lokaci.
|
Novena. El mandato del presidente en
ejercicio al momento de sancionarse esta reforma deberá ser considerado como
primer período.
|
|
|
|
|
(Ya dace da Mataki na ashirin da 90)
|
(Corresponde al Artículo 90)
|
|
|
|
|
Na goma Dokar Shugaban kasa wanda ke da
ofishin a ranar 8 ga Yuli, 1995 za a kare a ranar 10 ga Disamba, 1999.
|
Décima. El mandato del Presidente de la
Nación que asuma su cargo el 8 de julio de 1995 se extinguirá el 10 de
diciembre de 1999.
|
|
|
|
|
(Ya dace da Mataki na ashirin da 90)
|
(Corresponde al Artículo 90)
|
|
|
|
|
Na sha ɗaya Ƙarshen ƙayyadaddun lokaci da
iyakanceccen lokacin da aka bayar a Mataki na 99 inc. 4 zai shiga cikin karfi
shekaru biyar bayan aiwatar da wannan fasalin tsarin mulki.
|
Undécimo. La caducidad de los nombramientos
y la duración limitada previstas en el Artículo 99 inc. 4 entrarán en
vigencia a los cinco años de la sanción de esta reforma constitucional.
|
|
|
|
|
(Ya dace da Mataki na 99 na 4)
|
(Corresponde al Artículo 99 inc. 4)
|
|
|
|
|
Twelfth. Dokokin da aka kafa a zane-zane.
100 da 101 na babi na hudu na sashi na biyu na ɓangare na biyu na wannan
Tsarin Mulki, wanda ake kira shugaban majalisar ministoci, zai shiga aiki a
ranar 8 ga Yuli, 1995.
|
Duodécima. Las prescripciones establecidas
en los arts. 100 y 101 del capítulo cuarto de la sección segunda de la
segunda parte de esta Constitución referidas al jefe de gabinete de
ministros, entrarán en vigencia el 8 de julio de 1995.
|
|
|
|
|
Shugaban majalisar ministoci za a nada shi
a karo na farko a ranar 8 ga watan Yuli, 1995 har zuwa wannan rana, shugaban
kasar Jamhuriyar Jamhuriyar Jamhuriyar Jamhuriyar demokuradiyya zai yi mulki.
|
El jefe de gabinete de ministros será
designado por primera vez el 8 de julio de 1995 hasta esa fecha sus
facultades serán ejercitadas por el Presidente de la República.
|
|
|
|
|
(Ya dace da sharuɗɗa na 99, 7, 100 da 101.)
|
(Corresponde a los arts. 99 inc. 7, 100 y
101.)
|
|
|
|
|
Na goma sha uku A cikin kwanaki ɗari uku da
sittin na amincin wannan gyare-gyaren, za a iya zabar ƙwararrun ƙwararru ta
hanyar hanyar da aka tsara a cikin wannan Tsarin Mulki. Har sai an yi amfani
da tsarin yau da kullum.
|
Decimotercera. A partir de los trescientos
sesenta días de la vigencia de esta reforma los magistrados inferiores
solamente podrán ser designados por el procedimiento previsto en la presente
Constitución. Hasta tanto se aplicará el sistema vigente con anterioridad.
|
|
|
|
|
(Ya dace da Mataki na ashirin da 114)
|
(Corresponde al Artículo 114)
|
|
|
|
|
Na sha huɗu. An gabatar da shari'ar a gaban
majalisar wakilai a lokacin da za a shigar da majalisar majalisa, za a aika
musu da dalilan inc. 5 na Mataki na 114. Wadanda aka shigar da su a majalisar
dattijai za su ci gaba har sai an gama su.
|
Decimocuarta. Las causas en trámite ante la
Cámara de Diputados al momento de instalarse el Consejo de la Magistratura,
les serán remitidas a efectos del inc. 5 del Artículo 114. Las ingresadas en
el Senado continuarán allí hasta su terminación.
|
|
|
|
|
(Ya dace da Mataki na ashirin da na 115)
|
(Corresponde al Artículo 115)
|
|
|
|
|
Na sha biyar. Har zuwa lokacin da aka kafa
ikon da ya fito daga sabon tsarin mulki na Buenos Aires, majalisar za ta yi
dokoki na musamman a kan iyakokinta, a daidai wannan ka'idoji har zuwa izinin
wannan.
|
Decimoquinta. Hasta tanto se constituyan
los poderes que surjan del nuevo régimen de autonomía de la ciudad de Buenos
Aires, el Congreso ejercerá una legislación exclusiva sobre su territorio, en
los mismos términos que hasta la sanción de la presente.
|
|
|
|
|
Gwamnatin za a zabi a shekara ta dubu tara
da tara da biyar.
|
El jefe de Gobierno será elegido durante el
año mil novecientos noventa y cinco.
|
|
|
|
|
Dokar da aka tanadar a cikin sashe na biyu
da na uku na Mataki na ashirin da tara (129), za a yi izini a cikin tsawon
kwanaki ɗari biyu da saba'in daga ranar da ta dace da wannan Tsarin Mulki.
|
La ley prevista en los párrafos segundo y
tercero del Artículo 129, deberá ser sancionada dentro del plazo de
doscientos setenta días a partir de la vigencia de esta Constitución
|
|
|
|
|
Har sai da aka ba da doka ta dokoki, za a
gudanar da alƙawari da kuma kawar da alƙalai daga birnin Buenos Aires. 114 da
115 na wannan Tsarin Mulki.
|
Hasta tanto se haya dictado el estatuto
organizativo la designación y remoción de los jueces de la ciudad de Buenos
Aires se regirá por las disposiciones de los arts. 114 y 115 de esta
Constitución.
|
|
|
|
|
(Ya dace da Mataki na ashirin da 129)
|
(Corresponde al Artículo 129)
|
|
|
|
|
Na sha shida. Wannan gyare-gyaren ya fara
aiki a ranar da aka buga shi. Wadannan mambobi ne na Kundin Tsarin Mulki,
shugaban kasar Argentine, shugabannin majalisar dokoki da Shugaban Kotu na
Kotu sun yi rantsuwar rantsuwa a ranar 24 ga Agustan 1994, a Palacio San José,
Concepción na Uruguay, lardin Entre Ríos.
|
Decimosexta. Esta reforma entra en vigencia
al día siguiente de su publicación. Los miembros de la Convención
Constituyente, el presidente de la Nación Argentina, los presidentes de las
Cámaras Legislativas y el presidente de la Corte Suprema de Justicia prestan
juramento en un mismo acto el día 24 de agosto de 1994, en el Palacio San
José, Concepción del Uruguay, provincia de Entre Ríos.
|
|
|
|
|
Kowane iko na Gwamnati da hukumomi da kuma
hukumomin birni sun shirya abin da ya kamata ga membobinta da jami'an suyi
rantsuwa da wannan Tsarin Mulki
|
Cada poder del Estado y las autoridades
provinciales y municipales disponen lo necesario para que sus miembros y
funcionarios juren esta Constitución
|
|
|
|
|
Bakwai na bakwai Kundin tsarin mulki wanda
aka tsara, wanda wannan Yarjejeniyar Tsarin Mulki ya amince, ya maye gurbin
wanda ke aiki a yanzu.
|
Decimoséptima. El texto constitucional
ordenado, sancionado por esta Convención Constituyente, reemplaza al hasta
ahora vigente.
|
|
|
|
|
BAUTAWA A SANTA NA NASIHIN KASAWA, IN CITY
OF SANTA FE, DUNIYA DUNIYA RUWA NA YANUKA KUMA KUMA KUMA KUMA KUMA.
|
DADA EN LA SALA DE SESIONES DE LA
CONVENCIÓN NACIONAL CONSTITUYENTE, EN LA CIUDAD DE SANTA FE, A LOS VEINTIDÓS
DÍAS DEL MES DE AGOSTO DEL AÑO MIL NOVECIENTOS NOVENTA Y CUATRO.
|
|
|
|
|
SASHE NA 2.- Rubutun da aka rubuta a cikin
Mataki na 1 na wannan doka ya ƙunshi dukan tsarin mulki wanda Majalisar
Dinkin Duniya ta tattara a cikin garuruwan Santa Fe da Paraná a shekarar
1994, ciki harda batun Mataki na 77, na biyu, wanda aka amince a cikin watan
Agusta 1, 1994, wanda ya ce:
|
ARTICULO 2º.- El texto transcripto en el
Artículo 1º de la presente ley incluye todas las disposiciones
constitucionales sancionadas por la Convención Nacional Constituyente reunida
en las ciudades de Santa Fe y Paraná en el año 1994, comprendiendo como
Artículo 77, segunda parte, la aprobada en la sesión del primero de agosto de
1994 que expresa:
|
|
|
|
|
Takardun da za su canza tsarin za ~ en da
jam'iyyun siyasa, dole ne a amince da su, ta hanyar yawancin wakilai na 'yan
majalisa.
|
Los proyectos de ley que modifiquen el
régimen electoral y de partidos políticos deberán ser aprobados por mayoría
absoluta del total de los miembros de las Cámaras.
|
|
|
|
|
SASHE NA 3º - Gida a cikin Jarida na
Tashar.
|
ARTICULO 3º.- Publíquese en el Boletín
Oficial.
|
|
|
|
|
SASHE 4º.- Ganin Magana Mai Girma
|
ARTICULO 4º.- Comuníquese al Poder
Ejecutivo
|
|
|
|
|
KASHE A SASHE NA GASKIYAR GASKIYA, IN
BUENOS AIRES, KUMA BABI NA KUMA KUMA KUMA KUMA KUMA KUMA KUMA KUMA KUMA KUMA.
|
DADA EN LA SALA DE SESIONES DEL CONGRESO
ARGENTINO, EN BUENOS AIRES, A LOS QUINCE DIAS DEL MES DE DICIEMBRE DEL AÑO
MIL NOVECIENTOS NOVENTA Y CUATRO.
|
March 03, 2019
hausa-español RUHANTA OF ƘARIYA RUWA - CONSTITUCION DE LA NACION ARGENTINA
More bilingual texts:
-
हिंदी (Hindi) English फ्रांस: टीवी कीमत त्रुटि के बाद पुलिस स्पष्ट सुपरमार्केट। € 399 के बजाय - दक्षिणी फ्रांस में सुपरमार्केट टीवी पर एक € ...
-
Deutsch Español Die G7 befürwortet "Pausen und humanitäre Läufer" in Gaza und bekräftigt seine Unterstützung für die Ukraine. - De...
-
Русский (Russian) 日本語 (Japanese) Европа карабкается, чтобы спасти Иран сделку, предупреждая, что это «очень близко» к разгадке. Министры ино...
-
한국어 (Korean) हिंदी (Hindi) 시청 : 선생님은 마당에서 비행기 패널을 찾기 위해'놀랐습니다'. Bob Sauer는 Boeing 737의 누락 된 부분이 그의 마당에있는 나무에 걸려있는 것을 발견했습니다. देखें: ...
-
日本語 (Japanese) English 中東の平和のための米国の計画は、ヨルダンの混乱をもたらすかもしれません。計画の詳細は、密接に開催されているが、それが伴うかもしれないものについての報告は、国のアラームを引き起こしています。 U.S. plan for peace in...
-
한국어 (Korean) हिंदी (Hindi) 개 고기 : 한국에서 왜 민감한 주제입니까?. 나이 라인을 따라 국가를 나누는이 문제는 새로운 법이 통과 된 후에 앞서 나왔습니다. डॉग मीट: यह दक्षिण कोरिया में एक संवेदन...