You have Javascript Disabled! For full functionality of this site it is necessary to enable JavaScript, please enable your Javascript!

▷ Learn languages: sesoto-español TŠEBELETSO EA NAKO EA ARGENTINE - CONSTITUCIÓN DE LA NACIÓN ARGENTINA ⭐⭐⭐⭐⭐

March 04, 2019

sesoto-español TŠEBELETSO EA NAKO EA ARGENTINE - CONSTITUCIÓN DE LA NACIÓN ARGENTINA


español
TŠEBELETSO EA NAKO EA ARGENTINE
CONSTITUCIÓN DE LA NACIÓN ARGENTINA


MOSEBETSI
PREÁMBULO


Re baemeli ba Sechaba sa Argentina, ba bokaneng ho Kopano ea Kopano e ikemetseng ka boikemisetso le likhetho tsa liprofinse tse li ngotseng, ho latela melaoana ea pele e teng, e le ho theha bonngoe ba naha, ho matlafatsa toka, ho tiisa khotso ea ka hare, ho fana ka tšireletso e tloaelehileng, ho ts'ehetsa boiketlo ba sechaba ka kakaretso, le ho netefatsa melemo ea tokoloho, bakeng sa rona, bakeng sa bana ba rona, le ho banna bohle ba lefats'e ba batlang ho lula mobu oa Argentina: ho ipiletsa tšireletso ea Molimo, mohloli oa tsohle lebaka le toka: re laela, re laela mme re theha Molaotheo ona bakeng sa Sechaba sa Argentina.
Nos los representantes del pueblo de la Nación Argentina, reunidos en Congreso General Constituyente por voluntad y elección de las provincias que la componen, en cumplimiento de pactos preexistentes, con el objeto de constituir la unión nacional, afianzar la justicia, consolidar la paz interior, proveer a la defensa común, promover el bienestar general, y asegurar los beneficios de la libertad, para nosotros, para nuestra posteridad, y para todos los hombres del mundo que quieran habitar en el suelo argentino: invocando la protección de Dios, fuente de toda razón y justicia: ordenamos, decretamos y establecemos esta Constitución, para la Nación Argentina.


Karolo ea Pele
PRIMERA PARTE


Khaolo ea Pele
Capítulo Primero


Liphatlalatso, litokelo le litokelo
Declaraciones, derechos y garantías


Sehlooho sa 1. - Sechaba sa Argentina se amohela mokhatlo oa 'muso oa' muso oa republica, ho latela Molao-motheo oa hona joale.
Artículo 1º.- La Nación Argentina adopta para su gobierno la forma representativa republicana federal, según la establece la presente Constitución.


Sehlooho sa 2. - 'muso oa' Muso o tšehetsa bolumeli ba baapostola ba Roma e K'hatholike.
Artículo 2º.- El Gobierno federal sostiene el culto católico apostólico romano.


Sehlooho sa 3 .- Ba boholong ba sebelisang 'muso oa' muso, ba lula motseng o boleloang hore Motse oa Rephabliki ke molao o khethehileng oa Congress, pele ho khethoa ke molaoli a le mong kapa a mangata a liprofinse, oa tšimo e tla finyelloa.
Artículo 3º.- Las autoridades que ejercen el Gobierno federal, residen en la ciudad que se declare Capital de la República por una ley especial del Congreso, previa cesión hecha por una o más legislaturas provinciales, del territorio que haya de federalizarse.


Article 4.- 'Muso oa Lekala o fana ka litšenyehelo tsa Sechaba ka lichelete tsa Letlotlo la Sechaba le tsoang ho sehlahisoa sa litokelo tsa ho kenya le ho romela thepa, ho tloha ho rekisoa kapa ho hirisoa ha mobu oa naha, ho tsoa moputsong oa poso, ho tloha menehelo e meng eo Kopano ea Kakaretso e fanang ka eona ka tsela e lekanang le e lekanang le baahi, le ea likoloto le liketso tsa mokitlane tse laoloang ke Congress e le ngoe bakeng sa maemo a tšohanyetso a sechaba, kapa bakeng sa lik'hamphani tsa sechaba.
Artículo 4º.- El Gobierno federal provee a los gastos de la Nación con los fondos del Tesoro nacional formado del producto de derechos de importación y exportación, del de la venta o locación de tierras de propiedad nacional, de la renta de Correos, de las demás contribuciones que equitativa y proporcionalmente a la población imponga el Congreso General, y de los empréstitos y operaciones de crédito que decrete el mismo Congreso para urgencias de la Nación, o para empresas de utilidad nacional.


Sehlooho sa 5 - Puso e 'ngoe le e' ngoe e tla iketsetsa Molaotheo tlas'a tsamaiso ea boemeli ba republiki, ho latela melao-motheo, litlaleho le tiiso ea Molao-motheo oa Naha; le ho etsa bonnete ba hore tsamaiso ea toka ke eona, tsamaiso ea metse ea eona, le thuto ea mathomo. Tlas'a maemo ana, 'muso oa' muso o tiisa hore puso e 'ngoe le e' ngoe e thaba le ho sebelisa mekhatlo ea eona.
Artículo 5º.- Cada provincia dictará para sí una Constitución bajo el sistema representativo republicano, de acuerdo con los principios, declaraciones y garantías de la Constitución Nacional; y que asegure su administración de justicia, su régimen municipal, y la educación primaria. Bajo de estas condiciones el Gobierno federal, garante a cada provincia el goce y ejercicio de sus instituciones.


Article 6. - Mmuso oa muso o kenella karolong ea liprofinse ho tiisa mofuta oa mmuso oa 'muso, kapa ho loantša likoluoa ​​tsa linaheng tse ling, le ho ba le boipiletso ba ba boholong hore ba li boloke kapa ba li tsosolose, haeba ba ne ba tlosoa ka bofetoheli kapa ka ho hlasela puso e 'ngoe.
Artículo 6º.- El Gobierno federal interviene en el territorio de las provincias para garantir la forma republicana de gobierno, o repeler invasiones exteriores, y a requisición de sus autoridades constituidas para sostenerlas o restablecerlas, si hubiesen sido depuestas por la sedición, o por invasión de otra provincia.


Article 7. - Liketso tsa sechaba le mekhoa ea boahloli ea profinse li thabela tumelo e feletseng ho ba bang; le Congress e ka etsoa ka melao e akaretsang hore na e tla ba mofuta ofe oa liketso le mekhoa ena, le liphello tsa molao tseo ba tla li hlahisa.
Artículo 7º.- Los actos públicos y procedimientos judiciales de una provincia gozan de entera fe en las demás; y el Congreso puede por leyes generales determinar cuál será la forma probatoria de estos actos y procedimientos, y los efectos legales que producirán.


Sehlooho sa 8 .- Baahi ba profinse e 'ngoe le e' ngoe ba thabela litokelo tsohle, litokelo le mekhoa ea boipheliso e nang le sehlooho sa moahi ho tse ling. Tlhaloso ea linokoane ke boikarabelo bo tloaelehileng pakeng tsa liprofinse tsohle.
Artículo 8º.- Los ciudadanos de cada provincia gozan de todos los derechos, privilegios e inmunidades inherentes al título de ciudadano en las demás. La extradición de los criminales es de obligación recíproca entre todas las provincias.


Sehlooho sa 9.- Naheng eohle ea sechaba ha ho na litloaelo tse fapaneng le tsa sechaba, moo litefiso li tla laoloa ke Congress.
Artículo 9º.- En todo el territorio de la Nación no habrá más aduanas que las nacionales, en las cuales regirán las tarifas que sancione el Congreso.


Article 10 .- Rephabliki ha ho na tokelo ea ho fetisoa ha liphello tsa tlhahiso ea naha kapa tlhahiso ea naha, hammoho le thepa ea thepa le thepa ea mefuta eohle, e rometsoeng mekhoeng ea bochaba.
Artículo 10.- En el interior de la República es libre de derechos la circulación de los efectos de producción o fabricación nacional, así como la de los géneros y mercancías de todas clases, despachadas en las aduanas exteriores.


Sehlooho sa 11.- Lihlooho tsa tlhahiso kapa tlhahiso ea naha kapa linaheng tse ling, hammoho le likhomo tsa mofuta leha e le ofe, ho feta libakeng tsa purofense e 'ngoe ho ea ho e' ngoe, li tla ba le tokoloho ea litokisetso tse bitsoang li-transit, le likoloi, likepe kapa liphoofolo ho tsamaisoa; 'me ha ho na tokelo e ka behoang ho bona, ho sa tsotellehe hore na ke bolumeli ba mofuta ofe, ka ho tsamaea sebakeng seo.
Artículo 11.- Los artículos de producción o fabricación nacional o extranjera, así como los ganados de toda especie, que pasen por territorio de una provincia a otra, serán libres de los derechos llamados de tránsito, siéndolo también los carruajes, buques o bestias en que se transporten; y ningún otro derecho podrá imponérseles en adelante, cualquiera que sea su denominación, por el hecho de transitar el territorio.


Sehlooho sa 12 - Likepe tse reretsoeng ho tloha profinseng e 'ngoe ho ea ho tse ling li ke ke tsa tlameha ho kena, ho tsitsa le ho lefella litšenyehelo bakeng sa sesosa sa lipalangoang, ntle leha e le efe ho fana ka khetho ho e' ngoe holimo ho e 'ngoe, ka melao kapa melao ea tsamaiso ea khoebo
Artículo 12.- Los buques destinados de una provincia a otra, no serán obligados a entrar, anclar y pagar derechos por causa de tránsito, sin que en ningún caso puedan concederse preferencias a un puerto respecto de otro, por medio de leyes o reglamentos de comercio.


Sehlooho sa 13 - Lipurofense tse ncha li ka amoheloa Sechabeng; empa profinse e ke ke ea emisoa sebakeng sa motho e mong kapa ho ba bang, kapa ho etsoa tse 'maloa, ntle le tumello ea Lekhotla la liprofinse tse thahasellang le tsa Congress.
Artículo 13.- Podrán admitirse nuevas provincias en la Nación; pero no podrá erigirse una provincia en el territorio de otra u otras, ni de varias formarse una sola, sin el consentimiento de la Legislatura de las provincias interesadas y del Congreso.


Article 14 .- Baahi bohle ba Sechaba ba thabela litokelo tse latelang ho latela melao e laolang ho ikoetlisa; e leng: ho sebetsa le ho sebelisa khoebo eohle e amohelehang; ho tsamaea le ho rekisa; ho kopa ba boholong; ho kena, ho lula, ho tsamaea le ho tloha tšimong ea Argentina; ho phatlalatsa maikutlo a bona ka mochine oa khatiso ntle le tlhahlobo ea pele; ho sebelisa le ho lahla thepa ea hau; ho kopanela bakeng sa merero e molemo; ho bolela ka bolokolohi borapeli ba bona; ho ruta le ho ithuta.
Artículo 14.- Todos los habitantes de la Nación gozan de los siguientes derechos conforme a las leyes que reglamenten su ejercicio; a saber: de trabajar y ejercer toda industria lícita; de navegar y comerciar; de peticionar a las autoridades; de entrar, permanecer, transitar y salir del territorio argentino; de publicar sus ideas por la prensa sin censura previa; de usar y disponer de su propiedad; de asociarse con fines útiles; de profesar libremente su culto; de enseñar y aprender.


Sehlooho sa 14 bis .- Sebetsa ka mefuta e fapa-fapaneng e tla thabela ts'ireletso ea melao, e tla tiisa hore mosebetsi ke: maemo a hlomphehang le a lekanang a sebetsang, lihora tse fokolang tsa mosebetsi; phomola le ho lefa phomolo; tokoloho ea toka; moholo o lekaneng oa mohala o tlaase; moputso o lekanang bakeng sa mosebetsi o tšoanang; ho kenya letsoho meputsong ea lik'hamphani, ka taolo ea tlhahiso le ts'ebetso mookameli; tšireletso khahlanong le ho lelekoa ntle ho tekano; botsitso ba mosebeletsi oa sechaba; Mokhatlo o hlophisitsoeng oa mahala le oa puso ea demokrasi, o tsejoang ka ho ngoloa habonolo ho ngolisoang e khethehileng.
Artículo 14 bis.- El trabajo en sus diversas formas gozará de la protección de las leyes, las que asegurarán al trabajador: condiciones dignas y equitativas de labor, jornada limitada; descanso y vacaciones pagados; retribución justa; salario mínimo vital móvil; igual remuneración por igual tarea; participación en las ganancias de las empresas, con control de la producción y colaboración en la dirección; protección contra el despido arbitrario; estabilidad del empleado público; organización sindical libre y democrática, reconocida por la simple inscripción en un registro especial.


Li-guild li tiiselitsoe: ho kena tumellanong ea bargaining; ho lebisa poelano le tlhatlhobo; tokelo ea ho otla. Baemeli ba mekhatlo ea bonngoe ba tla thabela ho netefatsa hore mosebetsi oa bona o tla phethahala le ba amanang le botsitso ba mosebetsi.
Queda garantizado a los gremios: concertar convenios colectivos de trabajo; recurrir a la conciliación y al arbitraje; el derecho de huelga. Los representantes gremiales gozarán de las garantías necesarias para el cumplimiento de su gestión sindical y las relacionadas con la estabilidad de su empleo.


'Muso o tla fana ka melemo ea ts'ireletso ea sechaba, e tla ba ea bohlokoa le e ke keng ea qojoa. Haholo-holo, molao o tla theha: inshorense ea boiketlo ba sechaba, e tla laola mekhatlo ea naha kapa ea liprofinse e nang le boipuso ba lichelete le tsa moruo, e tsamaisoang ke batho ba thahasellang ba nang le karolo ea 'Muso, ntle le ho tlatsetsoa ha menehelo; penshene le lipenshene tsa mokoloto; tšireletso e kholo ea lelapa; ho sireletsa thepa ea lelapa; matšeliso a moruo oa lelapa le phihlelo ea bolulo bo botle.
El Estado otorgará los beneficios de la seguridad social, que tendrá carácter de integral e irrenunciable. En especial, la ley establecerá: el seguro social obligatorio, que estará a cargo de entidades nacionales o provinciales con autonomía financiera y económica, administradas por los interesados con participación del Estado, sin que pueda existir superposición de aportes; jubilaciones y pensiones móviles; la protección integral de la familia; la defensa del bien de familia; la compensación económica familiar y el acceso a una vivienda digna.


Sehlooho sa 15 .- Sechabeng sa Argentina ha ho na makhoba: ba seng bakae ba teng kajeno ba lokolohile ho hlapanyelitsoeng ho Molaotheo ona; mme molao o ikhethang o tla laola liphaello tseo phatlalatso ena e hlahang ho tsona. Konteraka e 'ngoe le e' ngoe ea ho reka le ho rekisa batho ke tlōlo ea molao e tla be e ikarabella ka ba e ketekellang, le ka mongoli kapa molaoli ea e laelang. 'Me makhoba ao ka tsela leha e le efe a kenang a lokolohile ka ho ba teng feela tšimong ea Rephabliki.
Artículo 15.- En la Nación Argentina no hay esclavos: los pocos que hoy existen quedan libres desde la jura de esta Constitución; y una ley especial reglará las indemnizaciones a que dé lugar esta declaración. Todo contrato de compra y venta de personas es un crimen de que serán responsables los que lo celebrasen, y el escribano o funcionario que lo autorice. Y los esclavos que de cualquier modo se introduzcan quedan libres por el solo hecho de pisar el territorio de la República.


Sehlooho sa 16 .- Sechaba sa Argentina ha se lumele litokelo tsa mali kapa tsoalo: ha ho na litokelo tsa botho kapa litlotla tsa botho. Baahi bohle ba eona ba lekana ka pel'a molao, 'me ba amoheleha mosebetsing ntle le boemo leha e le bofe ho feta tekano. Ho lekana ke motheo oa liqoso tsa lekhetho le tsa sechaba.
Artículo 16.- La Nación Argentina no admite prerrogativas de sangre, ni de nacimiento: no hay en ella fueros personales ni títulos de nobleza. Todos sus habitantes son iguales ante la ley, y admisibles en los empleos sin otra condición que la idoneidad. La igualdad es la base del impuesto y de las cargas públicas.


Sehlooho sa 17. - Thepa e ke ke ea qojoa, 'me ha ho moahi oa Sechaba ea ka amoheloang, empa ka lebaka la polelo e thehiloeng ho molao. Tlhaloso bakeng sa mabaka a sebelisoang ke sechaba, e tlameha ho ba le litlhoko tsa molao le pele e kenyelletsoeng. Ke Congress feela e fanang ka menehelo e hlalositsoeng ho Sehlooho sa 4. Ha ho tšebeletso ea botho e hlokahalang, haese ka lebaka la molao kapa polelo e thehiloeng ho molao. Mongoli e mong le e mong kapa moqapi oa tsona ke eena feela mong'a mosebetsi oa hae, ho qaptjoa kapa ho sibolloa, bakeng sa lentsoe le amoheloang ke molao. Ho amohuoa ha thepa ho tlosoa ka ho feletseng ho Molao oa Tlōlo ea molao oa Argentina. Ha ho setho se hlometseng se ka khonang ho etsa likatlisiso, ebile ha se batle thuso ea mofuta leha e le ofe.
Artículo 17.- La propiedad es inviolable, y ningún habitante de la Nación puede ser privado de ella, sino en virtud de sentencia fundada en ley. La expropiación por causa de utilidad pública, debe ser calificada por ley y previamente indemnizada. Sólo el Congreso impone las contribuciones que se expresan en el Artículo 4º. Ningún servicio personal es exigible, sino en virtud de ley o de sentencia fundada en ley. Todo autor o inventor es propietario exclusivo de su obra, invento o descubrimiento, por el término que le acuerde la ley. La confiscación de bienes queda borrada para siempre del Código Penal argentino. Ningún cuerpo armado puede hacer requisiciones, ni exigir auxilios de ninguna especie.


Article 18 .- Ha ho moahi oa Sechaba ea ka fuoang kotlo pele ho teko ea molao pele ho ts'ebetso eo, kapa a ahloloa ke likomishene tse ikhethang, kapa a tlosoa ho baahloli ba khethiloeng ke molao pele nyeoe e le teng. Ha ho motho ea ka qobelloang ho paka khahlanong le eena; kapa ho tšoaroa ntle le ka lengolo le ngotsoeng la bolaoli ba nang le bokhoni. T sireletso ea motho le ea litokelo e ke ke ea qojoa. Aterese e khoneha, hammoho le mangolo le lipampiri tsa botho; mme molao o tla etsa qeto maemong a mang le ka mabaka a mang a nepahetseng a ka 'nang a tsoela pele ho batla le ho sebetsa. Kotlo ea lefu bakeng sa lisosa tsa lipolotiki, mefuta eohle ea tlhokofatso le maqeba a felisoa ka ho sa feleng. Lichankana tsa Sechaba li tla ba le bophelo bo botle le bo hloekileng, bakeng sa ts'ireletso, eseng kotlo ea batšoaruoa ba koaletsoeng ho tsona, 'me tekanyo leha e le efe eo boikaketsi ba eona e lebisang ho ba hlompha ho feta seo ba se batlang, e tla etsa hore moahloli ae fe boikarabelo.
Artículo 18.- Ningún habitante de la Nación puede ser penado sin juicio previo fundado en ley anterior al hecho del proceso, ni juzgado por comisiones especiales, o sacado de los jueces designados por la ley antes del hecho de la causa. Nadie puede ser obligado a declarar contra sí mismo; ni arrestado sino en virtud de orden escrita de autoridad competente. Es inviolable la defensa en juicio de la persona y de los derechos. El domicilio es inviolable, como también la correspondencia epistolar y los papeles privados; y una ley determinará en qué casos y con qué justificativos podrá procederse a su allanamiento y ocupación. Quedan abolidos para siempre la pena de muerte por causas políticas, toda especie de tormento y los azotes. Las cárceles de la Nación serán sanas y limpias, para seguridad y no para castigo de los reos detenidos en ellas, y toda medida que a pretexto de precaución conduzca a mortificarlos más allá de lo que aquélla exija, hará responsable al juez que la autorice.


Sehlooho sa 19 .- Liketso tsa botho tsa batho ba sa khoneng ho khopisa sechaba le boitšoaro ba bona, kapa ho senya motho e mong, li behoa feela ho Molimo, 'me li lelekoa ho ba boholong. Ha ho moahi oa Sechaba o tla qobelloa ho etsa seo molao o sa se laelang, kapa ho lahleheloa ke seo o sa se thibeleng.
Artículo 19.- Las acciones privadas de los hombres que de ningún modo ofendan al orden y a la moral pública, ni perjudiquen a un tercero, están sólo reservadas a Dios, y exentas de la autoridad de los magistrados. Ningún habitante de la Nación será obligado a hacer lo que no manda la ley, ni privado de lo que ella no prohíbe.


Article 20 .- Basele ba thabela litokelo tsa sechaba tsa moahi naheng ea sechaba; ba ka sebelisa khoebo, khoebo le mosebetsi oa bona; bolulo ba sebele, ba reke 'me u ba rekise; tsamaea metsing le libōpong; sebelisa ka bolokolohi khumamelo ea hau; ho leka le ho nyala ho ea ka melao. Ha ba tlamehe ho lumela ho ba moahi, kapa ho lefa menehelo e sa tloaelehang e qobelloang. Ba fumana ho hlahella sechaba ho lula lilemo tse peli tse tsoelang pele Sechabeng; empa bolaoli bo ka khutsufatsa lentsoe lena molemong oa motho ea le kōpang, ea tiisang le ea bonts'a litšebeletso ho Rephabliki.
Artículo 20.- Los extranjeros gozan en el territorio de la Nación de todos los derechos civiles del ciudadano; pueden ejercer su industria, comercio y profesión; poseer bienes raíces, comprarlos y enajenarlos; navegar los ríos y costas; ejercer libremente su culto; testar y casarse conforme a las leyes. No están obligados a admitir la ciudadanía, ni a pagar contribuciones forzosas extraordinarias. Obtienen nacionalización residiendo dos años continuos en la Nación; pero la autoridad puede acortar este término a favor del que lo solicite, alegando y probando servicios a la República.


Article 21 .- Moahi e mong le e mong oa Argentina o tlamehile ho ikemela ho sireletsa naha le Molaotheo ona, ho ea ka melao e laoloang ke Congress le litaelo tsa Mookameli oa Sechaba. Baahi ka tlhaho ba lokolohile ho fana ka ts'ebeletso ena kapa eseng nako ea lilemo tse leshome ba baloang ho tloha letsatsing leo ba fumanang karete ea bona ea boahi.
Artículo 21.- Todo ciudadano argentino está obligado a armarse en defensa de la patria y de esta Constitución, conforme a las leyes que al efecto dicte el Congreso y a los decretos del Ejecutivo nacional. Los ciudadanos por naturalización son libres de prestar o no este servicio por el término de diez años contados desde el día en que obtengan su carta de ciudadanía.


Sehlooho sa 22 .- Batho ha ba na boikemisetso kapa ba busang, empa ka baemeli ba bona le ba boholong ba thehiloeng ke Molaotheo ona. Lebotho leha e le lefe le hlometseng kapa seboka sa batho ba ipolelang hore litokelo tsa batho le ho ipiletsa lebitsong la batho li etsa tlōlo ea molao ea bofetoheli.
Artículo 22.- El pueblo no delibera ni gobierna, sino por medio de sus representantes y autoridades creadas por esta Constitución. Toda fuerza armada o reunión de personas que se atribuya los derechos del pueblo y peticione a nombre de éste, comete delito de sedición.


Sehlooho sa 23 .- Haeba moferefere oa ka hare kapa tlhaselo e ka ntle e kotsing ho sebelisoa ha Molaotheo ona le ba boholong ba entsoeng ke oona, boemo ba ho thibella bo tla phatlalatsoa profinseng kapa tšimo eo ho eona ho nang le khatello ea taelo, e emisoe ho na le tiiso ea molao-motheo. Empa nakong ena ea ho emisa Mopresidente oa Rephabliki a ke ke a khona ho ahlola a le mong kapa a sebelisa kotlo. Matla a eona a tla fokotsoa tabeng e joalo mabapi le batho, ho ba tšoara kapa ho ba fetisetsa ho tloha ntlheng e 'ngoe ho ea ho e' ngoe ea Sechaba, haeba ba sa rate ho tloha tšimong ea Argentina.
Artículo 23.- En caso de conmoción interior o de ataque exterior que pongan en peligro el ejercicio de esta Constitución y de las autoridades creadas por ella, se declarará en estado de sitio la provincia o territorio en donde exista la perturbación del orden, quedando suspensas allí las garantías constitucionales. Pero durante esta suspensión no podrá el presidente de la República condenar por sí ni aplicar penas. Su poder se limitará en tal caso respecto de las personas, a arrestarlas o trasladarlas de un punto a otro de la Nación, si ellas no prefiriesen salir fuera del territorio argentino.


Sehlooho sa 24 .- Kopano e tla ts'ehetsa phetoho ea molao oa hona joale makaleng 'ohle a eona, le ho thehoa ha nyeoe ka mahlabu.
Artículo 24.- El Congreso promoverá la reforma de la actual legislación en todos sus ramos, y el establecimiento del juicio por jurados.


Sehlooho sa 25. - 'Muso oa' Muso o tla khothalletsa bajaki ba Europe; 'me e ka' na ea se ke ea thibela, ea fokotsa kapa ea lekhetho ka leha e le efe e kenang tšimong ea Argentina ea basele e tlatsetsang mobu, ho ntlafatsa indasteri, le ho tsebisa le ho ruta saense le bonono.
Artículo 25.- El Gobierno federal fomentará la inmigración europea; y no podrá restringir, limitar ni gravar con impuesto alguno la entrada en el territorio argentino de los extranjeros que traigan por objeto labrar la tierra, mejorar las industrias, e introducir y enseñar las ciencias y las artes.


Sehlooho sa 26.- Ho tsamaisoa ha linōka tsa naha ho na le bolokolohi bakeng sa lifolakha tsohle, ho latela feela melao ea tsamaiso ea naha.
Artículo 26.- La navegación de los ríos interiores de la Nación es libre para todas las banderas, con sujeción únicamente a los reglamentos que dicte la autoridad nacional.


Sehlooho sa 27.- 'Muso o tlameha ho matlafatsa likamano tsa oona tsa khotso le khoebo le mebuso ea linaheng tse ling ho latela lilekane tse lumellanang le melao-motheo ea sechaba e thehiloeng Molaong ona.
Artículo 27.- El Gobierno federal está obligado a afianzar sus relaciones de paz y comercio con las potencias extranjeras por medio de tratados que estén en conformidad con los principios de derecho público establecidos en esta Constitución.


Sehlooho sa 28- - Melao-motheo, tiiso le litokelo tse amoheloang lihloohong tse fetileng, li ka 'na tsa fetoloa ke melao e laolang ho ikoetlisa.
Artículo 28.- Los principios, garantías y derechos reconocidos en los anteriores artículos, no podrán ser alterados por las leyes que reglamenten su ejercicio.


Sehlooho sa 29.- Congress ha e na ho fa Molaoli oa Sechaba, kapa liprofinse tsa liprofinse ho babusisi ba liprofinse, matla a sa tloaelehang , kapa kakaretso ea matla a sechaba , kapa ho ba fa lipatlisiso kapa maemo a phahameng a bophelo, tlotla kapa thepa ea Ma-Argentina a hauloe ke mebuso kapa mang kapa mang. Liketso tsa mofuta ona li na le litšila tse sa pheleng, 'me li na le batho ba li etsang, ba lumellanang kapa ba saena, boikarabelo le kotlo ea bakoenehi ba tummeng naheng.
Artículo 29.- El Congreso no puede conceder al Ejecutivo nacional, ni las Legislaturas provinciales a los gobernadores de provincia, facultades extraordinarias, ni la suma del poder público, ni otorgarles sumisiones o supremacías por las que la vida, el honor o las fortunas de los argentinos queden a merced de gobiernos o persona alguna. Actos de esta naturaleza llevan consigo una nulidad insanable, y sujetarán a los que los formulen, consientan o firmen, a la responsabilidad y pena de los infames traidores a la patria.


Sehlooho sa 30 .- Molaotheo o ka fetoloa hohle kapa likarolong tsohle tsa oona. Tlhoko ea phetoho e tlameha ho phatlalatsoa ke Congress ka khetho ea bonyane litho tse peli ho tse tharo tsa litho tsa eona; empa e ke ke ea etsoa haese ka Kopano e kopanetsoeng ka morero oo.
Artículo 30.- La Constitución puede reformarse en el todo o en cualquiera de sus partes. La necesidad de reforma debe ser declarada por el Congreso con el voto de dos terceras partes, al menos, de sus miembros; pero no se efectuará sino por una Convención convocada al efecto.


Sehlooho sa 31.- Molaotheo ona, melao ea Sechaba e hlalositsoeng ke Congress le lilekane le linaheng tse ling ke molao o phahameng ka ho fetisisa oa sechaba; 'me ba boholong profinseng e' ngoe le e 'ngoe ba tlamehile ho e latela, ho sa tsotellehe linyehelo leha e le life tse khahlanong le melao kapa liprofinse tsa liprofinse, ntle le profinseng ea Buenos Aires, litumellano tse amoheletsoeng ka mor'a Phatlalatso ea la 11 November, 1859.
Artículo 31.- Esta Constitución, las leyes de la Nación que en su consecuencia se dicten por el Congreso y los tratados con las potencias extranjeras son la ley suprema de la Nación; y las autoridades de cada provincia están obligadas a conformarse a ella, no obstante cualquiera disposición en contrario que contengan las leyes o constituciones provinciales, salvo para la provincia de Buenos Aires, los tratados ratificados después del Pacto de 11 de noviembre de 1859.


Sehlooho sa 32.- Lekhotla la Lekhotla le ke ke la laela melao e thibelang tokoloho ea mochine oa khatiso kapa ho theha federal matla holim'a eona.
Artículo 32.- El Congreso federal no dictará leyes que restrinjan la libertad de imprenta o establezcan sobre ella la jurisdicción federal.


Sehlooho sa 33.- Liphatlalatso, litokelo le matšeliso a hore Molaotheo o boletse o ke ke oa utloisisoa ha ho latola litokelo tse ling le litokelo tse sa tsejoeng; empa ba tsoaloa ho latela molao-motheo oa bobusi ba sechaba le mofuta oa mmuso oa republica.
Artículo 33.- Las declaraciones, derechos y garantías que enumera la Constitución no serán entendidos como negación de otros derechos y garantías no enumerados; pero que nacen del principio de la soberanía del pueblo y de la forma republicana de gobierno.


Sehlooho sa 34.- Baahloli ba makhotla a 'muso ba ka' na ba se ke ba e-ba ka nako e le 'ngoe makhotleng a liprofinse, kapa tšebeletso ea federal, ka bobeli ba sechaba le ba marabele ba fana ka bolulo profinseng eo e sebelisoang ho eona, ea mosebetsing oa moahi, ho utloisisa sena ka morero oa ho khetha mesebetsi profinseng eo ba iphumanang ba e-na le eona ka phoso.
Artículo 34.- Los jueces de las cortes federales no podrán serlo al mismo tiempo de los tribunales de provincia, ni el servicio federal, tanto en lo civil como en lo militar da residencia en la provincia en que se ejerza, y que no sea la del domicilio habitual del empleado, entendiéndose esto para los efectos de optar a empleos en la provincia en que accidentalmente se encuentren.


Sehlooho sa 35. Malumeli a amoheloang ho tloha ka 1810 ho fihlela joale, e leng: Lipurofense tse Kopaneng tsa River Plate, Rephabliki ea Argentine, Mokhatlo oa Machaba oa Argentina, ho tloha joale o tla ba mabitso a molao ka mokhoa o hlakileng bakeng sa ho khethoa ha 'Muso le tšimo ea liprofinse, mantsoe "Sechaba sa Argentina" ho thehoa le ho lumelloa ha melao.
Artículo 35.- Las denominaciones adoptadas sucesivamente desde 1810 hasta el presente, a saber: Provincias Unidas del Río de la Plata, República Argentina, Confederación Argentina, serán en adelante nombres oficiales indistintamente para la designación del Gobierno y territorio de las provincias, empleándose las palabras "Nación Argentina" en la formación y sanción de las leyes.


SECOND KHAOLO
CAPÍTULO SEGUNDO


Litokelo tse ncha le tiiso
Nuevos derechos y garantías


Sehlooho sa 36.- Molaotheo ona o tla boloka 'muso oa oona esita le ha mokete oa oona o sitisoa ke liketso tsa matla khahlanong le taolo ea tsamaiso le tsamaiso ea demokrasi. Liketso tsena li tla be li le ka ntle.
Artículo 36.- Esta Constitución mantendrá su imperio aun cuando se interrumpiere su observancia por actos de fuerza contra el orden institucional y el sistema democrático. Estos actos serán insanablemente nulos.


Bangoli ba bona ba tla lumellana le taolo e fanoeng ke Article 29, ba sa amohelehe ho sebetsa ka nako e sa lekanyetsoang bakeng sa ho ba le ofisi ea setjhaba mme ba sa kenyeletsoe melemo ea ho tšoarela le ho fetola lipolelo.
Sus autores serán pasibles de la sanción prevista en el Artículo 29, inhabilitados a perpetuidad para ocupar cargos públicos y excluidos de los beneficios del indulto y la conmutación de penas.


Ba tla ba le lits'ebetso tse ts'oanang, bao ka lebaka la liketso tsena, ho etsa mesebetsi e boletsoeng esale pele bakeng sa ba boholong ba Molaotheo ona kapa oa liprofinse, e tla arabela ka molao le ka tlōlo ea molao bakeng sa liketso tsa bona. Liketso tse fapaneng li tla be li sa hlalosoe.
Tendrán las mismas sanciones quienes, como consecuencia de estos actos, usurparen funciones previstas para las autoridades de esta Constitución o las de las provincias, los que responderán civil y penalmente de sus actos. Las acciones respectivas serán imprescriptibles.


Baahi bohle ba na le tokelo ea ho hanyetsa khahlanong le ba etsang liketso tsa matla tse boletsoeng sehloohong sena.
Todos los ciudadanos tienen el derecho de resistencia contra quienes ejecutaren los actos de fuerza enunciados en este artículo.


E tla leka hape khahlanong le ts'ebetso ea demokrasi e etsang tlōlo ea molao e tebileng khahlanong le 'muso e akarelletsang ho rua, ho hlokeha bakeng sa nako eo melao e khethileng ho ba le maemo kapa mesebetsi ea sechaba.
Atentará asimismo contra el sistema democrático quien incurriere en grave delito doloso contra el Estado que conlleve enriquecimiento, quedando inhabilitado por el tiempo que las leyes determinen para ocupar cargos o empleos públicos.


Congress e tla lumellana le molao mabapi le melao ea sechaba bakeng sa ho sebelisa mosebetsi.
El Congreso sancionará una ley sobre ética pública para el ejercicio de la función.


Sehlooho sa 37.- Molaotheo ona o fana ka ts'ebeliso e feletseng ea litokelo tsa lipolotiki, ho ea ka molao-motheo oa bolaoli bo tloaelehileng le melao e fanoang ka tsela e nepahetseng. Ho hlorisoa ke bokahohle, bo lekanang, bo le sephiri ebile bo tlamehile.
Artículo 37.- Esta Constitución garantiza el pleno ejercicio de los derechos políticos, con arreglo al principio de la soberanía popular y de las leyes que se dicten en consecuencia. El sufragio es universal, igual, secreto y obligatorio.


Ho lekana ka ho lekana menyetla ea pakeng tsa banna le basali bakeng sa ho fumana maemo a khethiloeng le a tšehetsang ba tla tiisetsoa ka liketso tse ntle ho laola mekha ea lipolotiki le pusong ea likhetho.
La igualdad real de oportunidades entre varones y mujeres para el acceso a cargos electivos y partidarios se garantizará por acciones positivas en la regulación de los partidos políticos y en el régimen electoral.


Article 38 .- Mekha ea lipolotiki ke mekhatlo ea motheo ea tsamaiso ea demokrasi.
Artículo 38.- Los partidos políticos son instituciones fundamentales del sistema democrático.


Pōpo ea eona le ts'ebetsong ea eona li lokolohile ho latela Molao-motheo ona, o tiisang mokhatlo oa oona oa mokhatlo oa demokrasi le ts'ebetsong, setšoantšo sa batho ba fokolang, bokhoni ba ho khethoa ha ba khethiloeng bakeng sa maemo a sechaba a khethiloeng, phihlelo ea tlhahiso ea sechaba le ho arohanngoa ha maikutlo a bona.
Su creación y el ejercicio de sus actividades son libres dentro del respeto a esta Constitución, la que garantiza su organización y funcionamiento democráticos, la representación de las minorías, la competencia para la postulación de candidatos a cargos públicos electivos, el acceso a la información pública y la difusión de sus ideas.


'Muso o kenya letsoho mosebetsing oa ts'ebetso ea moruo le ho koetlisa baeta-pele ba oona.
El Estado contribuye al sostenimiento económico de sus actividades y de la capacitación de sus dirigentes.


Liphathi tsa lipolotiki li tlameha ho phatlalatsa hore na lichelete le thepa ea bona li tsoa hokae.
Los partidos políticos deberán dar publicidad del origen y destino de sus fondos y patrimonio.


Sehlooho sa 39.- Baahi ba na le tokelo ea ho fana ka likoloto Sehlopha sa Baemeli. Congress e tlameha ho ba fa phekolo e hlakileng nakong ea likhoeli tse leshome le metso e 'meli.
Artículo 39.- Los ciudadanos tienen el derecho de iniciativa para presentar proyectos de ley en la Cámara de Diputados. El Congreso deberá darles expreso tratamiento dentro del término de doce meses.


Kopano, ka khetho ea bongata bo feletseng ba litho tsa Ntlo e 'ngoe le e' ngoe, e tla lumella molao oa taolo o ke keng oa batla karolo e fetang boraro lekholong ea lenane la likhetho tsa sechaba, moo ho lokelang ho nahanngoa ka ho lekanngoa ha libaka ho lekana bohato
El Congreso, con el voto de la mayoría absoluta de la totalidad de los miembros de cada Cámara, sancionará una ley reglamentaria que no podrá exigir más del tres por ciento del padrón electoral nacional, dentro del cual deberá contemplar una adecuada distribución territorial para suscribir la iniciativa.


Merero e boletsoeng ho phetoho ea molao-motheo, litumellano tsa machaba, lekhetho, tekanyetso ea lichelete le litaba tsa tlōlo ea molao e ke ke ea e-ba ntho e tloaelehileng.
No serán objeto de iniciativa popular los proyectos referidos a reforma constitucional, tratados internacionales, tributos, presupuesto y materia penal.


Sehlooho sa 40.- Kopano, ka boikemisetso ba Mookameli oa Makhotla, e ka fana ka mochine oa molao oa likopano tse tloaelehileng. Molao oa ho bokella o ke ke oa hlaseloa. Likhetho tse tiisitsoeng tsa morero ona ke sechaba sa Sechaba se tla se fetola molao mme ho phatlalatsoa ha oona ho tla iketsa ka ho toba.
Artículo 40.- El Congreso, a iniciativa de la Cámara de Diputados, podrá someter a consulta popular un proyecto de ley. La ley de convocatoria no podrá ser vetada. El voto afirmativo del proyecto por el pueblo de la Nación lo convertirá en ley y su promulgación será automática.


Kopano kapa Mookameli oa Sechaba, ka matla a bona, ba ka bitsa lipuisano tse sa tloaelehang tse tloaelehileng. Tabeng ena nyeoe e ke ke ea hlokoa.
El Congreso o el presidente de la Nación, dentro de sus respectivas competencias, podrán convocar a consulta popular no vinculante. En este caso el voto no será obligatorio.


Kopano, ka khetho ea bongata bo feletseng ba litho tsa Ntlo e 'ngoe le e' ngoe, e tla laola litaba, mekhoa le monyetla oa lipuisano tse tloaelehileng.
El Congreso, con el voto de la mayoría absoluta de la totalidad de los miembros de cada Cámara, reglamentará las materias, procedimientos y oportunidad de la consulta popular.


Sehlooho sa 41.- Baahi bohle ba na le tokelo ea ho ba le tikoloho e ntle le e leka-lekaneng, e loketseng ntlafatso ea batho le mesebetsi e behang ho finyella litlhoko tsa hona joale ntle le ho senya meloko ea nakong e tlang; 'me ba na le boikarabelo ba ho bo boloka. Tšenyo ea tikoloho e tla etsa hore boikarabello ba ho tsosolosoa bo be boemong ba pele, joalokaha ho thehiloe ke molao.
Artículo 41.- Todos los habitantes gozan del derecho a un ambiente sano, equilibrado, apto para el desarrollo humano y para que las actividades productivas satisfagan las necesidades presentes sin comprometer las de las generaciones futuras; y tienen el deber de preservarlo. El daño ambiental generará prioritariamente la obligación de recomponer, según lo establezca la ley.


Ba boholong ba tla fana ka tšireletso ea tokelo ena, tšebeliso e utloahalang ea mehloli ea tlhaho, ho boloka lefa le moetlo le mefuta-futa ea lihloliloeng, le tlhahisoleseding ea tikoloho le thuto.
Las autoridades proveerán a la protección de este derecho, a la utilización racional de los recursos naturales, a la preservación del patrimonio natural y cultural y de la diversidad biológica, y a la información y educación ambientales.


E lumellana le Sechaba ho laela melao e nang le litšenyehelo tse fokolang tsa ts'ireletso, le liprofinse, tse hlokahalang ho li tlatsa, ntle le hore li fetole melao ea sebaka seo.
Corresponde a la Nación dictar las normas que contengan los presupuestos mínimos de protección, y a las provincias, las necesarias para complementarlas, sin que aquéllas alteren las jurisdicciones locales.


E thibela ho kena tšimong ea naha ea litšila tse teng hona joale kapa tse ka bang kotsi, le radioactive.
Se prohíbe el ingreso al territorio nacional de residuos actual o potencialmente peligrosos, y de los radiactivos.


Sehlooho sa 42.- Bareki le basebelisi ba thepa le litšebeletso ba na le tokelo, kamanong ea bareki, ho sireletsa bophelo ba bona, polokeho le litabeng tsa moruo; ho boitsebiso bo lekaneng le ba nnete; ho tokoloho ea ho ikhethela, le ho maemo a phekolo e loketseng le e hlomphehang.
Artículo 42.- Los consumidores y usuarios de bienes y servicios tienen derecho, en la relación de consumo, a la protección de su salud, seguridad e intereses económicos; a una información adecuada y veraz; a la libertad de elección, y a condiciones de trato equitativo y digno.


Ba boholong ba tla fana ka ts'ireletso ea litokelo tsena, thuto ea ho sebelisoa, ho sireletsa tlhōlisano khahlanong le mefuta eohle ea ho kheloha ha maraka, ho laola mekhoa e metle ea molao le ea molao, boleng le bokhoni ba litšebeletso sechaba, le ho thehoa ha mekhatlo ea bareki le basebelisi.
Las autoridades proveerán a la protección de esos derechos, a la educación para el consumo, a la defensa de la competencia contra toda forma de distorsión de los mercados, al control de los monopolios naturales y legales, al de la calidad y eficiencia de los servicios públicos, y a la constitución de asociaciones de consumidores y de usuarios.


Molao ona o tla theha mekhoa e sebetsang ea ho thibela le ho rarolla likhohlano, le mekhoa ea tsamaiso ea litšebeletso tsa sechaba tse nang le bokhoni ba naha, ho fana ka karolo ea bohlokoa ea mekhatlo ea bareki le mefuta e sebelisoang le liprofinse tse thahasellang, lihlopheng tsa taolo.
La legislación establecerá procedimientos eficaces para la prevención y solución de conflictos, y los marcos regulatorios de los servicios públicos de competencia nacional, previendo la necesaria participación de las asociaciones de consumidores y usuarios y de las provincias interesadas, en los organismos de control.


Molao oa 43.- Motho leha e le ofe a ka etsa khato e potlakileng le e potlakileng ea amparo, hafeela ho se na mokhoa o mong o loketseng oa molao, khahlanong le ketso leha e le efe ea bolaoli ba sechaba kapa batho ka bomong, e leng hona joale kapa e lematsang, e thibela, e fetola kapa e sokela , ka tumellano kapa ho se lumellane le molao, litokelo le matšeliso a amoheloang ke Molaotheo ona, selekane kapa molao. Tabeng ena, moahloli a ka 'na a phatlalatsa hore ha ho lumellane le molao oa molao oo ketso eo kapa ketso ea oona e thehiloeng ho oona.
Artículo 43.- Toda persona puede interponer acción expedita y rápida de amparo, siempre que no exista otro medio judicial más idóneo, contra todo acto u omisión de autoridades públicas o de particulares, que en forma actual o inminente lesione, restrinja, altere o amenace, con arbitrariedad o ilegalidad manifiesta, derechos y garantías reconocidos por esta Constitución, un tratado o una ley. En el caso, el juez podrá declarar la inconstitucionalidad de la norma en que se funde el acto u omisión lesiva.


Ba ka 'na ba tlisa ketso ena khahlanong le mofuta ofe kapa ofe oa khethollo le kamanong le litokelo tse sireletsang tikoloho, tlhōlisano, mochine le mofani, hammoho le litokelo tse kopanetsoeng ka kakaretso, ea amehang, ea ombudsman le mekhatlo e nang le merero eo, e ngolisitsoeng ho ea ka molao, e tla khetholla litlhoko le mefuta ea mokhatlo oa bona.
Podrán interponer esta acción contra cualquier forma de discriminación y en lo relativo a los derechos que protegen al ambiente, a la competencia, al usuario y al consumidor, así como a los derechos de incidencia colectiva en general, el afectado, el defensor del pueblo y las asociaciones que propendan a esos fines, registradas conforme a la ley, la que determinará los requisitos y formas de su organización.


Motho leha e le ofe a ka tlisa khato ena ho ela hloko boitsebiso bo boletsoeng le morero oa oona, o ngotsoeng litlalehong tsa sechaba kapa litabeng tsa marang-rang, kapa boitsebiso ba poraefete bo reretsoeng ho fana ka litlaleho, 'me haeba ho bohata kapa khethollo, ho batla ho tlosoa , ho lokisoa, bolotsana kapa ts'ebeliso ea tsona. Sephiri sa mehloli ea tlhahisoleseding ea boitsebiso e ke ke ea ameha.
Toda persona podrá interponer esta acción para tomar conocimiento de los datos a ella referidos y de su finalidad, que consten en registros o bancos de datos públicos, o los privados destinados a proveer informes, y en caso de falsedad o discriminación, para exigir la supresión, rectificación, confidencialidad o actualización de aquéllos. No podrá afectarse el secreto de las fuentes de información periodística.


Ha ho nepahala ho nepahetseng, ho thibetsoe, ho fetoloa kapa ho sokeloa ke tokoloho ea 'mele, kapa haeba ho hlekefetsoa ho sa lumelloe ke molao ka mokhoa o itseng kapa maemo a botlamuoa, kapa ka ho nyamela ha batho, habeas corpus e ka tlisoa ke mokhatlo o amehileng kapa ke mang kapa mang ea u amohelang 'me moahloli o tla etsa qeto hang-hang, esita le nako ea ho thibella.
Cuando el derecho lesionado, restringido, alterado o amenazado fuera la libertad física, o en caso de agravamiento ilegítimo en la forma o condiciones de detención, o en el de desaparición forzada de personas, la acción de hábeas corpus podrá ser interpuesta por el afectado o por cualquiera en su favor y el juez resolverá de inmediato, aun durante la vigencia del estado de sitio.


SECOND KAROLO
SEGUNDA PARTE


BATHO BA NATION
AUTORIDADES DE LA NACION


TITLE ONE
TITULO PRIMERO


'MUSO OA FEDERAL
GOBIERNO FEDERAL


KAROLO EA QALANG
SECCION PRIMERA


MATLA A LEGISLATIVE
DEL PODER LEGISLATIVO


Sehlooho sa 44.- Kopano e entsoeng ka Likampiri tse peli, e mong oa Bomotseli ba Sechaba le e mong oa masenere a liprofinse le motse oa Buenos Aires, o tla sebelisoa ke Matla a Naha a Khethollo ea Sechaba.
Artículo 44.- Un Congreso compuesto de dos Cámaras, una de Diputados de la Nación y otra de Senadores de las provincias y de la ciudad de Buenos Aires, será investido del Poder Legislativo de la Nación.


KHAOLO EA PELE
CAPÍTULO PRIMERO


Ho tswa ho Sehlopha sa Mabotho
De la Cámara de Diputados


Sehlooho sa 45.- Mookameli oa Mokhauoa o tla etsoa ke baemeli ba khethiloeng ka ho toba ke batho ba liprofinse, motse oa Buenos Aires, le Motse-moholo ha ho etsoa phetoho, e nkoang ka morero ona e le likhaolo tsa likhetho tsa naha e le 'ngoe. le tse ngata tse ngata tsa sufftso. Palo ea baemeli e tla ba e mong oa baahi ba likete tse mashome a mararo a metso e meraro kapa karoloana e sa oeleng ka tlase ho leshome le metso e tšeletseng le makholo a mahlano. Kamora ho phethahala ha lenane le leng le le leng, Congress e tla lekanyetsa setšoantšo se le seng se le seng, se khona ho eketsa empa se se ke sa fokotsa setsi se hlalositsoeng ho motlatsi ka mong.
Artículo 45.- La Cámara de Diputados se compondrá de representantes elegidos directamente por el pueblo de las provincias, de la ciudad de Buenos Aires, y de la Capital en caso de traslado, que se consideran a este fin como distritos electorales de un solo Estado y a simple pluralidad de sufragios. El número de representantes será de uno por cada treinta y tres mil habitantes o fracción que no baje de dieciséis mil quinientos. Después de la realización de cada censo, el Congreso fijará la representación con arreglo al mismo, pudiendo aumentar pero no disminuir la base expresada para cada diputado.


Sehlooho sa 46.- Bapresidente ba sekhetho sa pele ba tla khethoa ka karolo e latelang: bakeng sa Puso ea Buenos Aires tse leshome le metso e 'meli: bakeng sa Profinseng ea Córdoba tse tšeletseng: bakeng sa profinse ea Catamarca, tse tharo: bakeng sa profinse ea Corrientes, tse' ne: bakeng sa profinse ea Entre Ríos, tse peli: bakeng sa Jujuy dos: bakeng sa tse tharo tsa Mendoza: tse peli tsa La Rioja: tse tharo tsa Salta: bakeng sa tse 'nè tsa Santiago: bakeng sa tse peli tsa San Juan: tse peli tsa Santa: bakeng sa San Luis tse peli: le bakeng sa Tucumán tse tharo.
Artículo 46.- Los diputados para la primera Legislatura se nombrarán en la proporción siguiente: por la provincia de Buenos Aires doce: por la de Córdoba seis: por la de Catamarca tres: por la de Corrientes cuatro: por la de Entre Ríos dos: por la de Jujuy dos: por la de Mendoza tres: por la de La Rioja dos: por la de Salta tres: por la de Santiago cuatro: por la de San Juan dos: por la de Santa Fe dos: por la de San Luis dos: y por la de Tucumán tres.


Sehlooho sa 47.- Bakeng sa Lekhotla la bobeli, palo ea sechaba e tlameha ho etsoa, ​​'me palo ea baemeli e tlameha ho etsoa ho eona; empa lenane lena le ka tsosolosoa ka lilemo tse leshome feela.
Artículo 47.- Para la segunda Legislatura deberá realizarse el censo general, y arreglarse a él el número de diputados; pero este censo sólo podrá renovarse cada diez años.


Sehlooho sa 48. - Ho ba motlatsi oa ho ba lilemo li mashome a mabeli a metso e mehlano, ho ba le boahi ba lilemo tse 'nè ho ba moahi, le ho ba moahi oa profinse ea khethang, kapa lilemo tse peli tsa ho lula ho eona.
Artículo 48.- Para ser diputado se requiere haber cumplido la edad de veinticinco años, tener cuatro años de ciudadanía en ejercicio, y ser natural de la provincia que lo elija, o con dos años de residencia inmediata en ella.


Sehlooho sa 49.- Nakong ena li-Legislatures tsa liprofinse li tla laola mokhoa oa ho etsa likhetho tse tobileng tsa bapresidente ba Sechaba: kaha li latellana Congress e tla hlahisa molao o akaretsang.
Artículo 49.- Por esta vez las Legislaturas de las provincias reglarán los medios de hacer efectiva la elección directa de los diputados de la Nación: para lo sucesivo el Congreso expedirá una ley general.


Sehlooho sa 50.- Bapepisi ba tla ba le ofisi ka lilemo tse 'nè,' me ba ka khethoa hape; empa Lekhotla le tla tsosolosoa halofo ea biennium; ho na le phello efe eo ba khethiloeng ho ea pele ka Segache, ka mor'a hore ba kopane, ba hulela ba lokelang ho tloha ka lekhetlo la pele.
Artículo 50.- Los diputados durarán en su representación por cuatro años, y son reelegibles; pero la Sala se renovará por mitad cada bienio; a cuyo efecto los nombrados para la primera Legislatura, luego que se reúnan, sortearán los que deban salir en el primer período.


Article 51.- Haeba ho e-na le khetho, 'muso oa liprofinse, kapa motse-moholo, o tsoela pele ho khethoa ka molao ea setho se secha.
Artículo 51.- En caso de vacante, el Gobierno de provincia, o de la Capital, hace proceder a elección legal de un nuevo miembro.


Sehlooho sa 52.- Sehlopha sa Basupa se lumellana feela le bohato ba melao ea liphallelo le ho hira masole.
Artículo 52.- A la Cámara de Diputados corresponde exclusivamente la iniciativa de las leyes sobre contribuciones y reclutamiento de tropas.


Sehlooho sa 53.- Ke eena feela ea nang le tokelo ea ho qosa pele Senate mopresidente, motlatsi oa mopresidente, mookameli oa cabinet ea basebeletsi, basebeletsi le litho tsa Lekhotla le ka Holimo-limo, lits'ebetsong tsa boikarabello bo leketsoeng khahlanong le bona, bakeng sa bokhopo tshebetso kapa tlōlo ea molao ho sebelisa mesebetsi ea bona; kapa bakeng sa litlōlo tsa molao tse tloaelehileng, ka mor'a ho li tseba le ho bolela hore ho na le sesosa sa ho thehoa ha sesosa ka bongata ba litho tse peli ho tse tharo tsa litho tsa lona tse teng.
Artículo 53.- Sólo ella ejerce el derecho de acusar ante el Senado al presidente, vicepresidente, al jefe de gabinete de ministros, a los ministros y a los miembros de la Corte Suprema, en las causas de responsabilidad que se intenten contra ellos, por mal desempeño o por delito en el ejercicio de sus funciones; o por crímenes comunes, después de haber conocido de ellos y declarado haber lugar a la formación de causa por la mayoría de dos terceras partes de sus miembros presentes.


SECOND KHAOLO
CAPÍTULO SEGUNDO


Ho tsoa Senate
Del Senado


Sehlooho sa 54 - Senate e tla etsoa ka baemeli ba bararo ba profinse e 'ngoe le e' ngoe le ba bararo bakeng sa motse oa Buenos Aires, o khethiloeng ka ho toba le ka kopanelo, ka litulo tse peli tse amanang le mokga oa lipolotiki o fumanang likhetho tse kholo ka ho fetisisa, le mokga o setseng oa lipolotiki o latelang ka palo ea likhetho. Senetara e mong le e mong o tla ba le likhetho tse le '
Artículo 54.- El Senado se compondrá de tres senadores por cada provincia y tres por la ciudad de Buenos Aires, elegidos en forma directa y conjunta, correspondiendo dos bancas al partido político que obtenga el mayor número de votos, y la restante al partido político que le siga en número de votos. Cada senador tendrá un voto.


Molao oa 55.- Litlhoko tsa ho khethoa senator: o na le lilemo tse mashome a mararo, e bile lilemo tse tšeletseng moahi oa Sechaba, o thabela chelete ea selemo le selemo ea li-pesos tse likete tse peli kapa tekete e lekanang e lekaneng, 'me e be letsoalloa la profinse e kgethe, kapa ka lilemo tse peli tsa ho lula kapele ho eona.
Artículo 55.- Son requisitos para ser elegido senador: tener la edad de treinta años, haber sido seis años ciudadano de la Nación, disfrutar de una renta anual de dos mil pesos fuertes o de una entrada equivalente, y ser natural de la provincia que lo elija, o con dos años de residencia inmediata en ella.


Sehlooho sa 56.- Basenata lilemong tse tšeletseng tse fetileng ha ba ntse ba sebelisa taelo ea bona, 'me ba sa amohelehe ka nako e sa lekanyetsoang; empa Senate e tla tsosolosoa ka tekanyo ea karolo ea boraro ea litereke tsa likhetho ka mor'a lilemo tse peli.
Artículo 56.- Los senadores duran seis años en el ejercicio de su mandato, y son reelegibles indefinidamente; pero el Senado se renovará a razón de una tercera parte de los distritos electorales cada dos años.


Sehlooho sa 57.- Motlatsi oa mopresidente oa Sechaba e tla ba mopresidente oa Senate; empa e ke ke ea e-ba le khetho ntle leha ho e-na le thae ka ho vouta.
Artículo 57.- El vicepresidente de la Nación será presidente del Senado; pero no tendrá voto sino en el caso que haya empate en la votación.


Sehlooho sa 58.- Senate e tla khetha mookameli oa nakoana hore a e okamele haeba ho se na motlatsi oa mopresidente, kapa ha mosebetsi oa mopresidente oa naha o fela.
Artículo 58.- El Senado nombrará un presidente provisorio que lo presida en caso de ausencia del vicepresidente, o cuando éste ejerce las funciones de presidente de la Nación.


Sehlooho sa 59.- Senate e tla ahloleloa nyeoe ea Moahloli oa baqosuoa, litho tsa eona li tlameha ho nka kano bakeng sa ketso ena. Ha moqosi e le mopresidente oa sechaba, Senate e tla okamisoa ke mopresidente oa Lekhotla le ka Holimo-limo. Ha ho motho ea tla fumanoa a le molato ntle le boholo ba litho tse peli ho tse tharo tsa litho tse teng.
Artículo 59.- Al Senado corresponde juzgar en juicio público a los acusados por la Cámara de Diputados, debiendo sus miembros prestar juramento para este acto. Cuando el acusado sea el presidente de la Nación, el Senado será presidido por el presidente de la Corte Suprema. Ninguno será declarado culpable sino a mayoría de los dos tercios de los miembros presentes.


Sehlooho sa 60. Qeto ea hae e ke ke ea e-ba le phello ntle ho ho qosa ea qosoang, esita le ho mo tsebisa hore ha a khone ho etsa mosebetsi leha e le ofe oa tlhompho, tšepo kapa moputso oa sechaba. Empa nyeoe e tla ahloloa, ho behoa nyeoe le kotlo ho latela melao ea makhotla a tloaelehileng.
Artículo 60.- Su fallo no tendrá más efecto que destituir al acusado, y aun declararle incapaz de ocupar ningún empleo de honor, de confianza o a sueldo en la Nación. Pero la parte condenada quedará, no obstante, sujeta a acusación, juicio y castigo conforme a las leyes ante los tribunales ordinarios.


Sehlooho sa 61.- Se boetse se lumellana le Senate ho lumella Mopresidente oa Sechaba hore a phatlalatse boemo ba ho thibella, e le 'ngoe kapa lintlha tse' maloa tsa Rephabliki haeba ho hlaseloa ka ntle.
Artículo 61.- Corresponde también al Senado autorizar al presidente de la Nación para que declare en estado de sitio, uno o varios puntos de la República en caso de ataque exterior.


Sehlooho sa 62.- Ha ho tloha sebakeng leha e le sefe sa senator ka lefu, ho itokolloa mosebetsing kapa sesosa se seng, 'Muso oo o lumellanang le monyetla oo hang-hang o tsoela pele likhethong tsa setho se secha.
Artículo 62.- Cuando vacase alguna plaza de senador por muerte, renuncia u otra causa, el Gobierno a que corresponda la vacante hace proceder inmediatamente a la elección de un nuevo miembro.


KHAOLO EA BORARO
CAPITULO TERCERO


Litlhoko tse tloaelehileng ho Chambers ka bobeli
Disposiciones comunes a ambas Cámaras


Sehlooho sa 63.- Bobeli ba Chambers ba tla kopana le bona ka linako tse tloaelehileng selemo le selemo ho tloha ka la 1 Khoeli ho ea ho la 30 November. Ba ka boela ba bitsoa ka mokhoa o sa tloaelehang ke Mopresidente oa Sechaba kapa ba atolosa mananeo a bona.
Artículo 63.- Ambas Cámaras se reunirán por sí mismas en sesiones ordinarias todos los años desde el primero de marzo hasta el treinta de noviembre. Pueden también ser convocadas extraordinariamente por el Presidente de la Nación o prorrogadas sus sesiones.


Sehlooho sa 64.- Kopano e 'ngoe le e' ngoe ke moahloli oa likhetho, litokelo le litlotla tsa litho tsa eona ka ho nepahala ha tsona. Ha ho le ea mong oa bona ea tla kenella libokeng ntle le bongata bo fetisisang ba litho tsa lona; empa palo e nyenyane e ka qobella litho tse seng teng hore li tle libokeng, ka melaetsa le tlas'a kotlo eo Moohle ka mong o tla o theha.
Artículo 64.- Cada Cámara es juez de las elecciones, derechos y títulos de sus miembros en cuanto a su validez. Ninguna de ellas entrará en sesión sin la mayoría absoluta de sus miembros; pero un número menor podrá compeler a los miembros ausentes a que concurran a las sesiones, en los términos y bajo las penas que cada Cámara establecerá.


Sehlooho sa 65.- Likampiri tse peli li qala le ho qeta liboka tsa tsona ka nako e le 'ngoe. Ha ho le ea mong oa bona, ha ba ntse ba kopana, a ka emisa mananeo a bona ka matsatsi a fetang a mararo, ntle le tumello ea e mong.
Artículo 65.- Ambas Cámaras empiezan y concluyen sus sesiones simultáneamente. Ninguna de ellas, mientras se hallen reunidas, podrá suspender sus sesiones más de tres días, sin el consentimiento de la otra.


Sehlooho sa 66.- Mohlahle o mong le o mong o tla etsa molao oa oona oa molao oa molao, 'me e ka ba le likhetho tse peli ho tse tharo, o lokisa litho tsa oona ka mokhoa o sa laoleheng mesebetsing ea tsona, kapa o li tlose bakeng sa bokooa ba' mele kapa bo bobe bo kenyelletsoeng ke tsona, sefuba sa hao; empa boholo ba e 'ngoe halofo ea limpho e tla ba ho lekaneng ho etsa qeto ea ho itokolla hoo ka boithatelo ho entsoeng ka maemo a bona.
Artículo 66.- Cada Cámara hará su reglamento y podrá con dos tercios de votos, corregir a cualquiera de sus miembros por desorden de conducta en el ejercicio de sus funciones, o removerlo por inhabilidad física o moral sobreviniente a su incorporación, y hasta excluirle de su seno; pero bastará la mayoría de uno sobre la mitad de los presentes para decidir en las renuncias que voluntariamente hicieren de sus cargos.


Sehlooho sa 67.- Batsamaisi le batlatsi ba liprofinse ba tla alima kano ka ho etsa kopo, le ho etsa ka hohle ho latela se boletsoeng ke Molaotheo ona.
Artículo 67.- Los senadores y diputados prestarán, en el acto de su incorporación, juramento de desempeñar debidamente el cargo, y de obrar en todo en conformidad a lo que prescribe esta Constitución.


Sehlooho sa 68.- Ha ho le ea mong oa litho tsa Congress ea ka qosoa, ea botsoa lipuisano tsa molao, kapa oa khathatsoa ke maikutlo kapa lipuo tse fanoeng ka ho phethahatsa taelo ea hae e le molaoli.
Artículo 68.- Ninguno de los miembros del Congreso puede ser acusado, interrogado judicialmente, ni molestado por las opiniones o discursos que emita desempeñando su mandato de legislador.


Article 69 - Ha ho senatorara kapa motlatsi oa hae, ho tloha letsatsing leo a khethiloeng ho lona ho fihlela a tlohela mosebetsi, a ka tšoaroa; ntle le nyeoe ea ho tšoaroa ketsong ea tlōlo ea molao e tšoanelang ho bolaoa, ho hloka tlhompho kapa mathata a mang; ea se tlang ho tlalehoa ho Moifo o nang le tlhahiso-leseling ea ketsahalo eo.
Artículo 69.- Ningún senador o diputado, desde el día de su elección hasta el de su cese, puede ser arrestado; excepto el caso de ser sorprendido in fraganti en la ejecución de algún crimen que merezca pena de muerte, infamante, u otra aflictiva; de lo que se dará cuenta a la Cámara respectiva con la información sumaria del hecho.


Sehlooho sa 70.- Ha nyeoe e ngotsoe ka mokhoa o ngotsoeng ka pel'a makhotla a tloaelehileng khahlanong le senate kapa motlatsi oa 'ngoe, e hlahlobile moelelo oa kakaretso ea nyeoe ea sechaba, ntlo ka' ngoe, ka karolo ea boraro ea likhetho, e emisa ea qosoa, mme e etsa hore e fumanehe ea moahloli ea nang le bokhoni bakeng sa kahlolo ea hae.
Artículo 70.- Cuando se forme querella por escrito ante las justicias ordinarias contra cualquier senador o diputado, examinado el mérito del sumario en juicio público, podrá cada Cámara, con dos tercios de votos, suspender en sus funciones al acusado, y ponerlo a disposición del juez competente para su juzgamiento.


Sehlooho sa 71.- E ngoe le e 'ngoe ea Likamore e ka tlisa basebeletsi ba Motlakase ka kamoreng ea bona ho fumana tlhaloso le ho tlaleha hore e bonahala e loketse.
Artículo 71.- Cada una de las Cámaras puede hacer venir a su sala a los ministros del Poder Ejecutivo para recibir las explicaciones e informes que estime convenientes.


Article 72 .- Ha ho setho sa Congress se ka fumanang mosebetsi kapa thōmo ho tswa ho Matla a Phethahetseng, ntle le tumello ea pele ea Moifo, ntle le mesebetsi e kholo.
Artículo 72.- Ningún miembro del Congreso podrá recibir empleo o comisión del Poder Ejecutivo, sin previo consentimiento de la Cámara respectiva, excepto los empleos de escala.


Temana ea 73.- Kereke e tloaelehileng e ke ke ea e-ba litho tsa Congress, kapa babusisi ba liprofinse ka taelo ea bona.
Artículo 73.- Los eclesiásticos regulares no pueden ser miembros del Congreso, ni los gobernadores de provincia por la de su mando.


Sehlooho sa 74.- Litšebeletso tsa masenete le batlatsi ba likhetho li lefisoa ke Letlotlo la Sechaba, 'me li na le matla ao molao o tla o bontša.
Artículo 74.- Los servicios de los senadores y diputados son remunerados por el Tesoro de la Nación, con una dotación que señalará la ley.


KHAOLO EA BONE
CAPITULO CUARTO


Likabelo tsa Congress
Atribuciones del Congreso


Molao oa 75.- O lumellana le Congress:
Artículo 75.- Corresponde al Congreso:


1. Litaba tsa molao ka litaba tsa meetlo. Ho theha litokelo tsa ho kenya le ho romela linaheng tse ling, tseo, hammoho le litlhahlobo tseo li oelang ho tsona, li tla ba seaparo hohle ho pholletsa le Sechaba.
1. Legislar en materia aduanera. Establecer los derechos de importación y exportación, los cuales, así como las avaluaciones sobre las que recaigan, serán uniformes en toda la Nación.


2. Ho kenya monehelo o sa tobang ka tsela e sa tobang ha e le setho se ikemetseng le liprofinse. Etsa monehelo o tobileng, bakeng sa nako e behiloeng, e lekanang le e lekanang le sebaka sohle sa Sechaba, hafeela boipiretso, ts'ireletso e tloaelehileng le kakaretso e ntle ea 'Muso e e batla. Menehelo e boletsoeng karolong ena, kantle le karolo kapa kakaretso ea ba nang le kabelo e khethehileng, ba kopantsoe.
2. Imponer contribuciones indirectas como facultad concurrente con las provincias. Imponer contribuciones directas, por tiempo determinado, proporcionalmente iguales en todo el territorio de la Nación, siempre que la defensa, seguridad común y bien general del Estado lo exijan. Las contribuciones previstas en este inciso, con excepción de la parte o el total de las que tengan asignación específica, son coparticipables.


Molao oa tumellano, o thehiloeng litumellanong pakeng tsa Sechaba le liprofinse, o tla theha mebuso e kopanetsoeng bakeng sa menehelo ena, e leng ho tiisetsang ho ikemela ha ho lefshoa chelete.
Una ley convenio, sobre la base de acuerdos entre la Nación y las provincias, instituirá regímenes de coparticipación de estas contribuciones, garantizando la automaticidad en la remisión de los fondos.


Phaello pakeng tsa Sechaba, liprofinse le motse oa Buenos Aires le pakeng tsa tsona, e tla etsoa ka ho toba le litsebo, litšebeletso le mesebetsi ea e mong le e mong oa bona ea nahanang ka litekanyetso tsa ho fana ka sepheo; E tla ba e lekanang, e tiileng 'me e tla lebisa pele ho fihlellano ea tekanyo e ts'oanang ea tsoelo-pele, boleng ba bophelo le menyetla e lekanang ho pholletsa le naha ea naha.
La distribución entre la Nación, las provincias y la ciudad de Buenos Aires y entre éstas, se efectuará en relación directa a las competencias, servicios y funciones de cada una de ellas contemplando criterios objetivos de reparto; será equitativa, solidaria y dará prioridad al logro de un grado equivalente de desarrollo, calidad de vida e igualdad de oportunidades en todo el territorio nacional.


Tumellano ea tumellano e tla ba le Senate e le Mohloli oa ts'ebetso 'me e tlameha ho lumelloa ka bongata bo fetisisang ba litho tsa Sehlopha se seng le se seng, e ke ke ea fetoleloa ka molao kapa ea laoloa' me e tla amoheloa ke liprofinse.
La ley convenio tendrá como Cámara de origen el Senado y deberá ser sancionada con la mayoría absoluta de la totalidad de los miembros de cada Cámara, no podrá ser modificada unilateralmente ni reglamentada y será aprobada por las provincias.


Ho ke ke ha e-ba le ho fetisetsoa ha matla, litšebeletso kapa mesebetsi ntle le ts'ebetsong e fapaneng ea lisebelisoa, ho amoheloa ke molao oa Congress ha ho hlokahala le ka profinse e amehang kapa motse oa Buenos Aires moo ho loketseng.
No habrá transferencia de competencias, servicios o funciones sin la respectiva reasignación de recursos, aprobada por ley del Congreso cuando correspondiere y por la provincia interesada o la ciudad de Buenos Aires en su caso.


Mokhatlo oa lichelete oa feshene o tla ba le boikarabelo ba taolo le tsamaiso ea ho phethahatsoa ha litokisetso tsa karolo ena, ho latela molao, o tla etsa bonnete ba hore liprofinse tsohle le motse oa Buenos Aires li hlophisitsoe.
Un organismo fiscal federal tendrá a su cargo el control y fiscalización de la ejecución de lo establecido en este inciso, según lo determina la ley, la que deberá asegurar la representación de todas las provincias y la ciudad de Buenos Aires en su composición.


3. Ho theha le ho fetola likhaello tse khethehileng tsa mehloli e kopanetsoeng, ka nako e itseng, ka molao o khethehileng o amohelehang ka bongata bo fetisisang ba litho tsa Mokhatlo ka mong.
3. Establecer y modificar asignaciones específicas de recursos coparticipables, por tiempo determinado, por ley especial aprobada por la mayoría absoluta de la totalidad de los miembros de cada Cámara.


4. Kopanya likoloto ho mokitlane oa Sechaba.
4. Contraer empréstitos sobre el crédito de la Nación.


5. Ho lahla tšebeliso le ho arohana ha linaha tsa naha.
5. Disponer del uso y de la enajenación de las tierras de propiedad nacional.


6. Ho theha le ho laola banka ea federal ka matla a ho fana ka lichelete, hammoho le libanka tse ling tsa naha.
6. Establecer y reglamentar un banco federal con facultad de emitir moneda, así como otros bancos nacionales.


7. Fokotsa lekhetho la sekoloto sa naha le sechabeng sa naha.
7. Arreglar el pago de la deuda interior y exterior de la Nación.


8. Beha selemo le selemo, ho ea ka tataiso e hlahang serapeng sa boraro sa inc. 2 ea sehlooho sena, tekanyetso ea kakaretso ea litšenyehelo le palo ea lisebelisoa tsa tsamaiso ea sechaba, ho thehiloe lenaneong la puso ea sechaba le moralo oa merero ea sechaba le ho amohela kapa ho hana akhaonto ea matsete.
8. Fijar anualmente, conforme a las pautas establecidas en el tercer párrafo del inc. 2 de este artículo, el presupuesto general de gastos y cálculo de recursos de la administración nacional, en base al programa general de gobierno y al plan de inversiones públicas y aprobar o desechar la cuenta de inversión.


9. Lumella litšehetso tsa Matlotlo a Sechaba liprofinseng, tseo chelete ea tsona e sa finyelle, ho ea ka lichelete tsa bona, ho lefella litšenyehelo tsa bona tse tloaelehileng.
9. Acordar subsidios del Tesoro nacional a las provincias, cuyas rentas no alcancen, según sus presupuestos, a cubrir sus gastos ordinarios.


10. Laolang leeto la mahala la linōka, ho nolofalletsa lipalangoang tseo le li nkang li le bonolo, le ho theha kapa ho felisa meetlo.
10. Reglamentar la libre navegación de los ríos interiores, habilitar los puertos que considere convenientes, y crear o suprimir aduanas.


11. Senya chelete, lokisa boleng ba eona le ba basele; le ho nka tsamaiso ea litekanyo le litekanyo tsa sechaba kaofela.
11. Hacer sellar moneda, fijar su valor y el de las extranjeras; y adoptar un sistema uniforme de pesos y medidas para toda la Nación.


12. Ho laela Civil, Commercial, Criminal, Mining, le Mesebetsi le Tlhokomelo ea Sechaba, ka mekhatlo e kopaneng kapa e arohaneng , ntle le melao e fetolang makhotla a libaka, ho lumellana le kopo ea eona makhotleng a 'muso kapa liprofinseng, ho latela lintho tseo kapa batho ba oela tlas'a mebuso ea bona; le melao e akaretsang bakeng sa sechaba sohle ka tlhaho le bochaba, ho latela molao-motheo oa tlhaho ea tlhaho le ka khetho ea molemong oa Argentina: hammoho le ho senyeha ha chelete, ho etsa likopi tsa chelete le litokomane tsa sechaba tsa Naha, le tse hlokahalang ho thehoa ha nyeoe ea lekhotla.
12. Dictar los Códigos Civil, Comercial, Penal, de Minería, y del Trabajo y Seguridad Social, en cuerpos unificados o separados, sin que tales códigos alteren las jurisdicciones locales, correspondiendo su aplicación a los tribunales federales o provinciales, según que las cosas o las personas cayeren bajo sus respectivas jurisdicciones; y especialmente leyes generales para toda la Nación sobre naturalización y nacionalidad, con sujeción al principio de nacionalidad natural y por opción en beneficio de la argentina: así como sobre bancarrotas, sobre falsificación de la moneda corriente y documentos públicos del Estado, y las que requiera el establecimiento del juicio por jurados.


13. Laoloa khoebo le lichaba tse ling, le liprofinse.
13. Reglar el comercio con las naciones extranjeras, y de las provincias entre sí.


14. Hlophisa le ho theha sebaka se akaretsang sa Sechaba.
14. Arreglar y establecer los correos generales de la Nación.


15. Hlahloba meeli ea naha, ho lokisa tse ling tsa liprofinse, ho theha tse ncha, le ho etsa qeto ka melao e ikhethileng mokhatlo, tsamaiso le mmuso oo naha e lokelang ho ba le oona, e leng ntle le meeli e fuoeng ho liprofinseng.
15. Arreglar definitivamente los límites del territorio de la Nación, fijar los de las provincias, crear otras nuevas, y determinar por una legislación especial la organización, administración y gobierno que deben tener los territorios nacionales, que queden fuera de los límites que se asignen a las provincias.


16. Fana ka tšireletseho ho meeli.
16. Proveer a la seguridad de las fronteras.


17. Hlokomela moloko le setso pele ho teng ha batho ba Argentina.
17. Reconocer la preexistencia étnica y cultural de los pueblos indígenas argentinos.


Tiisetsa tlhompho bakeng sa boitsebahatso ba bona le tokelo ea thuto ea lipuo tse peli le tsa moruo; ho hlokomela boemo ba molao ba sechaba sa habo bona, le beng ba motse le botho ba linaha tseo ba tloaetseng ho li nka; le ho laola ho tsamaisoa ha tse ling tse loketseng le tse lekaneng bakeng sa nts'etsopele ea batho; ha ho le e 'ngoe ea tsona e tla ikarabella, e fetisetsoe kapa e tla ikarabella bakeng sa li-encumbrances kapa tsa ho oa . Etsa bonnete ba hore ho ba le karolo ho batsamaisi ho bua ka mehloli ea bona ea tlhaho le lithahasello tse ling tse ba amang. Lipurofense li ka sebelisa matla ana ka nako e le 'ngoe.
Garantizar el respeto a su identidad y el derecho a una educación bilingüe e intercultural; reconocer la personería Jurídica de sus comunidades, y la posesión y propiedad comunitarias de las tierras que tradicionalmente ocupan; y regular la entrega de otras aptas y suficientes para el desarrollo humano; ninguna de ellas será enajenable, transmisible ni susceptible de gravámenes o embargos. Asegurar su participación en la gestión referida a sus recursos naturales y a los demás intereses que los afecten. Las provincias pueden ejercer concurrentemente estas atribuciones.


18. Fana ka se molemong oa katleho ea naha, tsoelo-pele le boiketlo ba liprofinse tsohle, le tsoelo-pele ea leseling, ho laela merero ea thuto ea kakaretso le ea univesithi, le ho khothalletsa indasteri, ho falla, ho aha litsela tsa literene le mechine ea sekepe , ho bokolloa ha linaha tsa naha, kenyelletso le ho thehoa ha indasteri e mecha, ho kenngoa ha motse-moholo le ho hlahlojoa ha linōka tsa naha, ka melao e sireletsang bakeng sa merero ena le ka tumello ea nakoana ea litokelo le meputso ea ts'ebetso.
18. Proveer lo conducente a la prosperidad del país, al adelanto y bienestar de todas las provincias, y al progreso de la ilustración, dictando planes de instrucción general y universitaria, y promoviendo la industria, la inmigración, la construcción de ferrocarriles y canales navegables, la colonización de tierras de propiedad nacional, la introducción y establecimiento de nuevas industrias, la importación de capitales extranjeros y la exploración de los ríos interiores, por leyes protectoras de estos fines y por concesiones temporales de privilegios y recompensas de estímulo.


19. Fana ka se ntlafatsang ntlafatso ea batho, tsoelo-pele ea moruo le toka ea sechaba, tlhahiso ea moruo oa naha, moloko oa mosebetsi, koetliso ea basebetsi, ho sireletsa boleng ba chelete, lipatlisiso le nts'etsopele ea saense le theknoloji, ts'ebeliso ea eona le tšebeliso ea eona.
19. Proveer lo conducente al desarrollo humano, al progreso económico con justicia social, a la productividad de la economía nacional, a la generación de empleo, a la formación profesional de los trabajadores, a la defensa del valor de la moneda, a la investigación y al desarrollo científico y tecnológico, su difusión y aprovechamiento.


Ho fana ka ts'ebeliso ea khōlo e lumellanang ea Sechaba le ho rarolla tšimo ea eona; ho kgothaletsa maano a fapaneng a atisang ho lekanyetsa ho se lekanyetsano ha boemo bo sa lekanyetsoang ba liprofinse le libaka. Bakeng sa lits'ebetso tsena, Senate e tla ba ntlo ea tsoalo.
Proveer al crecimiento armónico de la Nación y al poblamiento de su territorio; promover políticas diferenciadas que tiendan a equilibrar el desigual desarrollo relativo de provincias y regiones. Para estas iniciativas, el Senado será Cámara de origen.


Ho lumellana le melao ea tlhophiso le ea motheo oa thuto e kopanyang litekanyetso tsa naha mabapi le tse khethehileng tsa liprofinse le tsa libaka; ho etsa bonnete ba boikarabello bo sa fuoeng boikarabelo ba 'Muso, ho kenya letsoho ho lelapa le sechaba, ts'ehetso ea litekanyetso tsa demokrasi le ho lekanngoa ha menyetla le menyetla ntle le khethollo; le hore ba netefatsa melao-motheo ea libaka tsa mahala le ho lekana ha thuto ea mmuso le boikemelo le ho ikemela liunivesithing tsa naha.
Sancionar leyes de organización y de base de la educación que consoliden la unidad nacional respetando las particularidades provinciales y locales; que aseguren la responsabilidad indelegable del Estado, la participación de la familia y la sociedad, la promoción de los valores democráticos y la igualdad de oportunidades y posibilidades sin discriminación alguna; y que garanticen los principios de gratuidad y equidad de la educación pública estatal y la autonomía y autarquía de las universidades nacionales.


Laola melao e sireletsang boitsebahatso le litloaelo tsa setso, pōpo ea mahala le ho potoloha ha mesebetsi ea mongoli; lefa la bonono le libaka tsa moetlo le li-audiovisual.
Dictar leyes que protejan la identidad y pluralidad cultural, la libre creación y circulación de las obras del autor; el patrimonio artístico y los espacios culturales y audiovisuales.


20. Ho theha makhotla a tlaase ho Lekhotla le Phahameng la Toka; ho bopa le ho felisa mesebetsi, ho beha matla a bona, ho fana ka penshene, ho hlompha taelo ea molao, le ho fana ka lintho tse tloaelehileng.
20. Establecer tribunales inferiores a la Corte Suprema de Justicia; crear y suprimir empleos, fijar sus atribuciones, dar pensiones, decretar honores, y conceder amnistías generales.


21. Amohela kapa a hane mabaka a ho tlohela ha Mopresidente kapa Motlatsi oa Motlatsi oa Rephabliki; mme a phatlalatse nyeoe ea ho ea likhethong tse ncha.
21. Admitir o desechar los motivos de dimisión del presidente o vicepresidente de la República; y declarar el caso de proceder a nueva elección.


22. Ho amohela kapa ho hana lilekane tse phethiloeng ka lichaba tse ling le mekhatlo ea machaba le li-concordats le Holy See. Litumellano le concordats li na le bolaoli bo phahameng ho feta melao .
22. Aprobar o desechar tratados concluidos con las demás naciones y con las organizaciones internacionales y los concordatos con la Santa Sede. Los tratados y concordatos tienen jerarquía superior a las leyes.


Phatlalatso ea Amerika ea Litokelo le Mesebetsi ea Motho; Phatlalatso e Akaretsang ea Litokelo tsa Botho; Tumellano ea Amerika ea Litokelo tsa Botho; Selekane sa Machaba ka Litokelo tsa Moruo, Sechaba le Tloaelo; Selekane sa Machaba ka Litokelo tsa Sechaba le Lipolotiki le Selekane sa Tsona; Tumellano ea Thibelo le Taeo ea Bokebekoa ba Genocide; Tumellano ea machaba ea ho felisoa ha mefuta eohle ea khethollo ea morabe; Tumellano ea ho felisoa ha Mefuta eohle ea Khethollo khahlanong le Basali; Tumellano e khahlanong le ho hlokofatsoa le tse ling tsa Tlhokomelo e sehlōhō, e se nang botho kapa e nyonyehang kapa kotlo; Tumellano ea Litokelo tsa Ngoana; ho latela maemo a bona, ba na le bolaoli ba molao, ha ba nyatse ntho leha e le efe ea karolo ea pele ea Molaotheo ona mme ba tlameha ho utloisisoa e le ho tlatsana le litokelo le litumellano tse amoheloang ke eona. Ba ka nyatsoa feela, ha ho loketse, ke Matla a Tsamaiso a Sechaba, ka tumello ea likarolo tse peli ho tse tharo tsa litho tsa Sehlopha se seng le se seng.
La Declaración Americana de los Derechos y Deberes del Hombre; la Declaración Universal de Derechos Humanos; la Convención Americana sobre Derechos Humanos; el Pacto Internacional de Derechos Económicos, Sociales y Culturales; el Pacto Internacional de Derechos Civiles y Políticos y su Protocolo Facultativo; la Convención sobre la Prevención y la Sanción del Delito de Genocidio; la Convención Internacional sobre la Eliminación de todas las Formas de Discriminación Racial; la Convención sobre la Eliminación de todas las Formas de Discriminación contra la Mujer; la Convención contra la Tortura y otros Tratos o Penas Crueles, Inhumanos o Degradantes; la Convención sobre los Derechos del Niño; en las condiciones de su vigencia, tienen jerarquía constitucional, no derogan artículo alguno de la primera parte de esta Constitución y deben entenderse complementarios de los derechos y garantías por ella reconocidos. Sólo podrán ser denunciados, en su caso, por el Poder Ejecutivo Nacional, previa aprobación de las dos terceras partes de la totalidad de los miembros de cada Cámara.


Mekhatlo e meng le likopano tse amanang le litokelo tsa botho, ka mor'a ho amoheloa ke Congress, li tla hloka hore likhetho tse peli ho tse tharo tsa litho tsa Mokhatlo o mong le o mong li be le monyetla oa ho thabela bolaoli ba molao.
Los demás tratados y convenciones sobre derechos humanos, luego de ser aprobados por el Congreso, requerirán del voto de las dos terceras partes de la totalidad de los miembros de cada Cámara para gozar de la jerarquía constitucional.


23. Ho etsa li-Legislate le ho ts'ehetsa mehato e metle ea liketso e tiisang ho lekanngoa ha monyetla le phekolo, le thabo e feletseng le ho sebelisa litokelo tse amoheloang ke Molaotheo ona le litumellano tsa machaba tsa litokelo tsa botho, haholo-holo mabapi le bana, basali, ba tsofetseng le batho ba nang le bokooa.
23. Legislar y promover medidas de acción positiva que garanticen la igualdad real de oportunidades y de trato, y el pleno goce y ejercicio de los derechos reconocidos por esta Constitución y por los tratados internacionales vigentes sobre derechos humanos, en particular respecto de los niños, las mujeres, los ancianos y las personas con discapacidad.


E laela hore ho be le puso e khethehileng le e fapaneng ea ts'ireletso ea sechaba ho sireletsa ngoana ea mahlomoleng, ho tloha ha a ima ho isa qetellong ea nako ea thuto ea mathomo, le ea 'mè nakong ea bokhachane le nako ea ho anyesa.
Dictar un régimen de seguridad social especial e integral en protección del niño en situación de desamparo, desde el embarazo hasta la finalización del período de enseñanza elemental, y de la madre durante el embarazo y el tiempo de lactancia.


24. Amohela litumellano tse kopanetsoeng tse fanang ka matla le bolaoli ho mekhatlo ea supranational tlas'a maemo a ho phelisana le ho lekana, le hore tlhompho ea demokrasi le litokelo tsa botho. Melao e boletsoeng liphethong tsa bona ke bolaoli bo phahameng bo phahametseng melao.
24. Aprobar tratados de integración que deleguen competencias y jurisdicción a organizaciones supraestatales en condiciones de reciprocidad e igualdad, y que respeten el orden democrático y los derechos humanos. Las normas dictadas en su consecuencia tienen jerarquía superior a las leyes.


Kamohelo ea litumellano tsena le Linaha tsa Latin America e tla hloka bongata bo feletseng ba litho tsa Sehlopha se seng le se seng. Tabeng ea lilekane tse nang le linaha tse ling, Congress of the Nation, ka bongata bo fetisisang ba litho tse teng tsa Ntlo e 'ngoe le e' ngoe, e tla phatlalatsa monyetla oa tumello ea selekane mme e ka amoheloa feela ka likhetho tsa bongata bo feletseng ka ho feletseng tsa litho tsa Ntlo e 'ngoe le e' ngoe, ka mor'a matsatsi a lekholo le mashome a mabeli a ketso ea ho phatlalatsa.
La aprobación de estos tratados con Estados de Latinoamérica requerirá la mayoría absoluta de la totalidad de los miembros de cada Cámara. En el caso de tratados con otros Estados, el Congreso de la Nación, con la mayoría absoluta de los miembros presentes de cada Cámara, declarará la conveniencia de la aprobación del tratado y sólo podrá ser aprobado con el voto de la mayoría absoluta de la totalidad de los miembros de cada Cámara, después de ciento veinte días del acto declarativo.


Khalemelo ea litumellano tse boletsoeng serapeng sena, e tla hloka tumello ea pele ea bongata bo feletseng ba litho tsa Sehlopha se seng le se seng.
La denuncia de los tratados referidos a este inciso, exigirá la previa aprobación de la mayoría absoluta de la totalidad da los miembros de cada Cámara.


25. Lumella Lekala le Leholo ho phatlalatsa ntoa kapa ho etsa khotso.
25. Autorizar al Poder Ejecutivo para declarar la guerra o hacer la paz.


26. Ho matlafatsa Lekala la Lekala ho laola boiphetetso, le ho theha melao ea batšoaruoa.
26. Facultar al Poder Ejecutivo para ordenar represalias, y establecer reglamentos para las presas.


27. Lokisetsa mabotho a hlometseng ka nako ea khotso le ntoa, 'me u laele melao ea mokhatlo le mebuso ea bona.
27. Fijar las fuerzas armadas en tiempo de paz y guerra, y dictar las normas para su organización y gobierno.


28. lumella ho kenngoa ha masole a tsoang linaheng tse ling sebakeng sa Sechaba, le ho tloha ha mabotho a naha ka ntle ho oona.
28. Permitir la introducción de tropas extranjeras en el territorio de la Nación, y la salida de las fuerzas nacionales fuera de él.


29. Bolela boemo ba ho thibelloa ke lintlha tse le 'ngoe kapa tse' maloa tsa Sechaba haeba ho e-na le tšitiso ea ka hare, le ho lumella kapa ho emisa boemo ba ho thibelloa, nakong ea nako ea ho thibela, ka matla a ho laela.
29. Declarar en estado de sitio uno o varios puntos de la Nación en caso de conmoción interior, y aprobar o suspender el estado de sitio declarado, durante su receso, por el Poder Ejecutivo.


30. Sebelisa molao o ikhethang sebakeng sa motse-moholo oa sechaba le ho fana ka melao e hlokehang bakeng sa ho phethahala ha merero e tobileng ea mekhatlo ea sechaba naheng ea Rephabliki. Ba boholong ba liprofinse le ba mmuso ba tla boloka matla a mapolesa le ts'ebetsong holim'a litsamaiso tsena, hafeela ba sa kenelle ho phethahatsa merero eo.
30. Ejercer una legislación exclusiva en el territorio de la capital de la Nación y dictar la legislación necesaria para el cumplimiento de los fines específicos de los establecimientos de utilidad nacional en el territorio de la República. Las autoridades provinciales y municipales conservarán los poderes de policía e imposición sobre estos establecimientos, en tanto no interfieran en el cumplimiento de aquellos fines.


31. Fana ka thuso ea federal ho profinseng kapa motseng oa Buenos Aires.
31. Disponer la intervención federal a una provincia o a la ciudad de Buenos Aires.


Ho amohela kapa ho fokotsa boipelaetso boo bo bo filoeng, nakong ea nako ea ho qeta nako, ka Matla a Tsamaiso .
Aprobar o revocar la intervención decretada, durante su receso, por el Poder Ejecutivo.


32. Ho etsa melao le litaelo tsohle tse loketseng ho sebelisa matla a mangata, le tse ling tse fanoeng ke Molaotheo ona ho 'Muso oa Sechaba sa Argentina.
32. Hacer todas las leyes y reglamentos que sean convenientes para poner en ejercicio los poderes antecedentes, y todos los otros concedidos por la presente Constitución al Gobierno de la Nación Argentina.


Sehlooho sa 76 - Moemeli oa molao oa Power Power o thibetsoe, ntle le litabeng tse ling tsa tsamaiso kapa ts'ebetsong ea sechaba, ka nako e behiloeng bakeng sa mosebetsi oa bona le ka hare ho metheo ea liboka tseo Congress e thehiloeng ho tsona.
Artículo 76.- Se prohíbe la delegación legislativa en el Poder Ejecutivo, salvo en materias determinadas de administración o de emergencia pública, con plazo fijado para su ejercicio y dentro de las bases de la delegación que el Congreso establezca.


Ho felloa ke nako ho felloa ke pheletso ea nako e fanoeng serapeng se fetileng ha ho bolele ho tsosolosa likamano tsa molao tse hlahang tlas'a melao e laoloang ke moemeli oa molao.
La caducidad resultante del transcurso del plazo previsto en el párrafo anterior no importará revisión de las relaciones jurídicas nacidas al amparo de las normas dictadas en consecuencia de la delegación legislativa.


KHAOLO EA BOHLANO
CAPÍTULO QUINTO


Ho thehoa le ho lumelloa ha melao
De la formación y sanción de las leyes


Sehlooho sa 77.- Melao e ka qalisoa ho leha e le efe ea Likamore tsa Congress, ka merero e rometsoeng ke litho tsa eona kapa ea Matla a Phahameng, ntle le ho khethoa ha Molao-motheo ona.
Artículo 77.- Las leyes pueden tener principio en cualquiera de las Cámaras del Congreso, por proyectos presentados por sus miembros o por el Poder Ejecutivo, salvo las excepciones que establece esta Constitución.


Lichelete tse fetolang puso ea likhetho le mekga ea lipolotiki e tlameha ho amoheloa ke bongata bo fapaneng ba litho tsa Likamore.
Los proyectos de ley que modifiquen el régimen electoral y de partidos políticos deberán ser aprobados por mayoría absoluta del total de los miembros de las Cámaras.


Sehlooho sa 78.- Se amoheletsoe ka tefo ea Ntlo ea tšimoloho, e fetela ho buisana le Ntlo e 'ngoe. E amoheleha ka bobeli, e fetela Matleng a Puso ea Sechaba bakeng sa tlhahlobo ea eona; 'me haeba e fumana tumello ea eona, e e phatlalatsa e le molao.
Artículo 78.- Aprobado un proyecto de ley por la Cámara de su origen, pasa para su discusión a la otra Cámara. Aprobado por ambas, pasa al Poder Ejecutivo de la Nación para su examen; y si también obtiene su aprobación, lo promulga como ley.


Sehlooho sa 79 - Moaho ka mong, ka mor'a hore a amohele likoloto ka kakaretso, a ka fana ka tumello ho likomiti tsa eona tumellanong le morero ona, ka palo ea bongata bo feletseng ba litho tsa oona. Lekhotla le ka tlohela baemeli ka palo e lekanang ea likhetho ntle le ts'ebetso 'me e tsoele pele ka mokhoa o tloaelehileng. Kamohelo ka komiti e tla hloka hore palo ea bongata bo feletseng ba litho tsa eona e be le khetho. Hang ha morero o amohelehile ka komiti, mokhoa o tloaelehileng o tla lateloa.
Artículo 79.- Cada Cámara, luego de aprobar un proyecto de ley en general, puede delegar en sus comisiones la aprobación en particular del proyecto, con el voto de la mayoría absoluta del total de sus miembros. La Cámara podrá, con igual número de votos, dejar sin efecto la delegación y retomar el trámite ordinario. La aprobación en comisión requerirá el voto de la mayoría absoluta del total de sus miembros. Una vez aprobado el proyecto en comisión, se seguirá el trámite ordinario.


Khaolo ea 80 - Mosebetsi leha e le ofe o sa khutlisetsoang matsatsing a leshome a sebetsang o amoheloa ke Matla a Sekhotla. Liprojelo tse lahliloeng ka nakoana li ka 'na tsa se ke tsa amoheloa karolong e setseng. Leha ho le joalo, mekhatlo e sa elelloang e ka phatlalatsoa feela haeba e e-na le boipuso bo tloaelehileng 'me tumello ea bona e sa fetole moea kapa bonngoe ba morero o lumelloang ke Congress. Tabeng ena, mokhoa o boletsoeng esale pele bakeng sa melao ea tlhokahalo le ts'ebetso e potlakileng e tla sebetsa.
Artículo 80.- Se reputa aprobado por el Poder Ejecutivo todo proyecto no devuelto en el término de diez días útiles. Los proyectos desechados parcialmente no podrán ser aprobados en la parte restante. Sin embargo, las partes no observadas solamente podrán ser promulgadas si tienen autonomía normativa y su aprobación parcial no altera el espíritu ni la unidad del proyecto sancionado por el Congreso. En este caso será de aplicación el procedimiento previsto para los decretos de necesidad y urgencia.


Article 81 - Ha ho na sekoloto se haneloang ka ho feletseng ke e 'ngoe ea Likamore tse ka' nang tsa phetoa libokeng tsa selemo seo. Ha ho leha e le efe ea Likamoreng e ka lahlelang ka ho feletseng morero o tsoileng ho oona mme o fetisitsoe kapa o fetotsoe ke Moifo oa Tlhahlobo. Haeba morero ona o ka eketsoa kapa o lokisoa ke Lekhotla la Khatiso, phello ea khetho e tlameha ho bontšoa e le ho netefatsa hore na litlatsetso kapa litokiso tse joalo li entsoe ka bongata bo fapaneng ba ba teng kapa tse peli ho tse tharo tsa ba teng. Mohloli oa matšeliso ka bongata bo fapaneng ba ba teng ba lumellana le morero ka litlatsetso kapa litokisetso tse hlahisoang kapa tse tsitlalletsang mantsoe a qalong, ntle le haeba ho etsoa litlatsetso kapa litokisetso ka mohlahlobi ba likarolo tse peli ho tse tharo ho ba teng. Ketsahalong ena ea ho qetela, morero o tla fetela ho Matla a Phahameng ka ho eketsa kapa ho lokisoa ha Moifo oa Tlhahlobo, ntle le hore Mohloli oa tlhaho o tsitlalletse mantsoe a oona a qalong ka likhetho tsa tse peli ho tse tharo tsa ba teng. Mohloli oa tlhaho o ka 'na oa se ke oa hlahisa litlatsetso kapa litokiso tse ncha ho tse entsoeng ke Lekhotla la Khatiso.
Artículo 81.- Ningún proyecto de ley desechado totalmente por una de las Cámaras podrá repetirse en las sesiones de aquel año. Ninguna de las Cámaras puede desechar totalmente un proyecto que hubiera tenido origen en ella y luego hubiese sido adicionado o enmendado por la Cámara revisora. Si el proyecto fuere objeto de adiciones o correcciones por la Cámara revisora, deberá indicarse el resultado de la votación a fin de establecer si tales adiciones o correcciones fueron realizadas por mayoría absoluta de los presentes o por las dos terceras partes de los presentes. La Cámara de origen podrá por mayoría absoluta de los presentes aprobar el proyecto con las adiciones o correcciones introducidas o insistir en la redacción originaria, a menos que las adiciones o correcciones las haya realizado la revisora por dos terceras partes de los presentes. En este último caso, el proyecto pasará al Poder Ejecutivo con las adiciones o correcciones de la Cámara revisora, salvo que la Cámara de origen insista en su redacción originaria con el voto de las dos terceras partes de los presentes. La Cámara de origen no podrá introducir nuevas adiciones o correcciones a las realizadas por la Cámara revisora.


Khaolo ea 82 - Thato ea Ntlo ka 'ngoe e tlameha ho itlhalosa ka ho toba; Tlhaloso ea maqheka kapa e iqapetsoeng e kenyelletsoa maemong 'ohle.
Artículo 82.- La voluntad de cada Cámara debe manifestarse expresamente; se excluye, en todos los casos, la sanción tácita o ficta.


Molao oa 83. - O lahleheloa ke morero kapa Motlakase ka kakaretso kapa ka karolo ea oona, o khutlisa ka maikutlo a oona ho Moahloli oa oona: o buisana ka oona hape, mme haeba o netefatsa ka karolo ea bobeli ho tse tharo ea likhetho, o feta hape ho Lekhotla la Tlhahlobo. Haeba Likampiri ka bobeli li le thibela ka bongata bo tšoanang, molao ona ke molao mme o fetela ho Power Power bakeng sa ho etsoa ha oona. Likhetho tsa Matlo ao ka bobeli li tla ba boemong bo khethehileng, ka bobona kapa che; 'me mabitso a mabeli le metheo ea ba khethiloeng, le likhohlano tsa Power Power, li tla hatisoa hang-hang ke mochine oa khatiso. Haeba Likamphani li fapana le litlhaloso, morero ona o ke ke oa pheta-pheta lenaneong la selemo seo.
Artículo 83.- Desechado en el todo o en parte un proyecto por el Poder Ejecutivo, vuelve con sus objeciones a la Cámara de su origen: ésta lo discute de nuevo, y si lo confirma por mayoría de dos tercios de votos, pasa otra vez a la Cámara de revisión. Si ambas Cámaras lo sancionan por igual mayoría, el proyecto es ley y pasa al Poder Ejecutivo para su promulgación. Las votaciones de ambas Cámaras serán en este caso nominales, por si o por no; y tanto los nombres y fundamentos de los sufragantes, como las objeciones del Poder Ejecutivo, se publicarán inmediatamente por la prensa. Si las Cámaras difieren sobre las objeciones, el proyecto no podrá repetirse en las sesiones de aquel año.


Article 84 - Ka taelo ea melao, mokhoa ona o tla sebelisoa: Senate le Moifo oa Makomuoa oa Sechaba sa Argentina, ba bokane Congress, ... ba etsa kapa ba lumelloa ka matla a molao.
Artículo 84.- En la sanción de las leyes se usará de esta fórmula: El Senado y Cámara de Diputados de la Nación Argentina, reunidos en Congreso, ... decretan o sancionan con fuerza de ley.


Khaolo ea 6
CAPITULO SEXTO


Ka Tsamaiso e akaretsang ea Sechaba
De la Auditoría General de la Nación


Molao oa 85 - Ts'ebetso ea ka ntle ea sechaba sa sechaba molemong oa maruo, moruo, lichelete le ts'ebetso ea ts'ebetso, e tla ba kabelo ea Matla a Molao.
Artículo 85.- El control externo del sector público nacional en sus aspectos patrimoniales, económicos, financieros y operativos, será una atribución propia del Poder Legislativo.


Tlhahlobo le maikutlo a Matla a Legislative mabapi le ts'ebetso le boemo bo akaretsang ba tsamaiso ea sechaba li tla tšehetsoa ka maikutlo a General Audit of the Nation.
El examen y la opinión del Poder Legislativo sobre el desempeño y situación general de la administración pública estarán sustentados en los dictámenes de la Auditoría General de la Nación.


Mokhatlo ona oa litsekisano tsa litsebi tsa Congress, o nang le boipuso bo sebetsang, o tla kopantsoe ka mokhoa o thehiloeng ke molao o laolang pōpo le ts'ebetso ea oona, e lokelang ho amoheloa ka bongata bo fetisisang ba litho tsa Lekhotla ka leng. Mopresidente oa mokhatlo o tla khethoa ho etsoa tlhahiso ea mokha oa lipolotiki oa khanyetso le palo e kholo ka ho fetisisa ea baemeli ba Congress.
Este organismo de asistencia técnica del Congreso, con autonomía funcional, se integrará del modo que establezca la ley que reglamenta su creación y funcionamiento, que deberá ser aprobada por mayoría absoluta de los miembros de cada Cámara. El presidente del organismo será designado a propuesta del partido político de oposición con mayor número de legisladores en el Congreso.


O tla be a ikarabella ka taolo ea molao, tsamaiso le ho hlahloba mosebetsi oohle oa tsamaiso ea sechaba e bohareng le bocha, ho sa tsotellehe mofuta oa mokhatlo, le mesebetsi e meng eo molao o mo fang eona. E tla kena-kenana le ts'ebetso ea ho amohela kapa ho hana litlaleho tsa lichelete tsa lichelete tsa sechaba.
Tendrá a su cargo el control de legalidad, gestión y auditoría de toda la actividad de la administración pública centralizada y descentralizada, cualquiera fuera su modalidad de organización, y las demás funciones que la ley le otorgue. Intervendrá necesariamente en el trámite de aprobación o rechazo de las cuentas de percepción e inversión de los fondos públicos.


Khaolo ea bosupa
CAPÍTULO SEPTIMO


Ho tsoa ho Ombudsman
Del Defensor del Pueblo


Sehlooho sa 86.- Mobu oa likhutsana ke mokhatlo o ikemetseng o thehiloeng ka har'a Kopano ea Sechaba, e tla sebetsa ka boipuso bo phethahetseng, ntle le ho fumana litaelo ho tswa ho bolaoli leha e le bofe. Morero oa oona ke ho sireletsa le ho sireletsa litokelo tsa botho le litokelo tse ling, litšireletso le lithahasello tse sirelelitsoeng Molaong ona oa motheo le melao, pele liketso, liketso kapa boitsebiso ba Tsamaiso; le taolo ea ho sebetsa ha mesebetsi ea sechaba.
Artículo 86.- El Defensor del Pueblo es un órgano independiente instituido en el ámbito del Congreso de la Nación, que actuará con plena autonomía funcional, sin recibir instrucciones de ninguna autoridad. Su misión es la defensa y protección de los derechos humanos y demás derechos, garantías e intereses tutelados en esta Constitución y las leyes, ante hechos, actos u omisiones de la Administración; y el control del ejercicio de las funciones administrativas públicas.


Ombudsman o na le tumello ea molao. E khethiloe ebile e tlosoa ke Congress ka likhetho tsa likarolo tse peli ho tse tharo tsa litho tse teng kahare ho Likamore. E thabela menoana le litokelo tsa baetsi ba molao. E tla lula e le lilemo tse hlano, e khone ho boela e khethoa ka nako e le 'ngoe.
El Defensor del Pueblo tiene legitimación procesal. Es designado y removido por el Congreso con el voto de las dos terceras partes de los miembros presentes de cada una de las Cámaras. Goza de las inmunidades y privilegios de los legisladores. Durará en su cargo cinco años, pudiendo ser nuevamente designado por una sola vez.


Mokhatlo le ts'ebetso ea setsi sena li tla laoloa ke molao o khethehileng.
La organización y el funcionamiento de esta institución serán regulados por una ley especial.


KAROLO EA BOBELI
SECCIÓN SEGUNDA


EA MATLA A KHETHO
DEL PODER EJECUTIVO


KHAOLO EA PELE
CAPÍTULO PRIMERO


Ka semelo sa eona le nako ea eona
De su naturaleza y duración


Article 87 .- Matla a Puso a Sechaba a tla bapaloa ke moahi ea nang le sehlooho sa "Mopresidente oa Sechaba sa Argentina".
Artículo 87.- El Poder Ejecutivo de la Nación será desempeñado por un ciudadano con el título de "Presidente de la Nación Argentina".


Sehlooho sa 88.- Ha ho kula, ho ba sieo ha Motse-moholo, lefu, ho tlohela mosebetsi kapa ho lelekoa ha Mookameli, Matla a Phethahatso a tla sebelisoa ke Motlatsi oa Motlatsi oa Sechaba. Ha ho lelekoa, lefu, ho tlohela mosebetsi kapa ho hlōleha ha Mopresidente le Motlatsi oa Motlatsi oa Sechaba, Congress e tla khetholla hore na molaoli oa sechaba o tla tšoara Mookameli, ho fihlela sesosa sa bokooa se felile kapa mopresidente o mocha a khethoa.
Artículo 88.- En caso de enfermedad, ausencia de la Capital, muerte, renuncia o destitución del Presidente, el Poder Ejecutivo será ejercido por el vicepresidente de la Nación. En caso de destitución, muerte, dimisión o inhabilidad del Presidente y vicepresidente de la Nación, el Congreso determinará qué funcionario público ha de desempeñar la Presidencia, hasta que haya cesado la causa de la inhabilidad o un nuevo presidente sea electo.


Sehlooho sa 89 - Ho khethoa Mopresidente kapa Motlatsi oa Mopresidente oa Sechaba, ho hlokahala hore a tsoaletsoe tšimong ea Argentina, kapa e be mora oa moahi oa naha, a tsoetsoe naheng e 'ngoe; 'me litšoaneleho tse ling li hloka ho khethoa senator.
Artículo 89.- Para ser elegido Presidente o vicepresidente de la Nación, se requiere haber nacido en el territorio argentino, o ser hijo de ciudadano nativo, habiendo nacido en país extranjero; y las demás calidades exigidas para ser elegido senador.


Sehlooho sa 90 - Mopresidente le Motlatsi oa Motlatsi ba tla ba le ofisi ea nako ea lilemo tse 'nè' me ba ka khethoa hape kapa ba khutlisetsoa nako e le 'ngoe e latellanang. Haeba ba khethiloe hape kapa ba atlehile ka katleho, ba ke ke ba khethoa bakeng sa e 'ngoe ea maemo a mabeli, empa ka nako ea nako e le' ngoe.
Artículo 90.- El Presidente y vicepresidente duran en sus funciones el término de cuatro años y podrán ser reelegidos o sucederse recíprocamente por un solo período consecutivo. Si han sido reelectos o se han sucedido recíprocamente no pueden ser elegidos para ninguno de ambos cargos, sino con el intervalo de un período.


Article 91 - Mopresidente oa Sechaba o khaotsa matla ka letsatsi le le leng ha nako ea hae ea lilemo tse 'nè e fela; ntle le ketsahalo leha e le efe e e sitisang, e ka ba sesosa sa hore e phethoe hamorao.
Artículo 91.- El Presidente de la Nación cesa en el poder el mismo día en que expira su período de cuatro años; sin que evento alguno que lo haya interrumpido, pueda ser motivo de que se le complete más tarde.


Article 92 .- Mopresidente le Motlatsi oa Mopresidente ba thabela moputso o lefuoang ke Letlotlo la Sechaba, le ke keng la fetoloa nakong ea khetho ea bona. Nakong eona eo ba ka 'na ba se ke ba sebelisa mosebetsi o mong, leha e le hore ba amohele boipelaetso bo bong ba Sechaba, leha e le seprofinseng leha e le sefe.
Artículo 92.- El Presidente y vicepresidente disfrutan de un sueldo pagado por el Tesoro de la Nación, que no podrá ser alterado en el período de sus nombramientos. Durante el mismo período no podrán ejercer otro empleo, ni recibir ningún otro emolumento de la Nación, ni de provincia alguna.


Sehlooho sa 93 - Ha a e-ba ofising, mopresidente le motlatsi oa mopresidente ba tla hlapanya, matsohong a mopresidente oa Senate le ka pel'a seboka sa Kopano, ho latela litumelo tsa bona tsa bolumeli, ho "bapala ka botšepehi le ho rata naha ofisi ea Mopresidente (kapa motlatsi oa mopresidente) oa Sechaba le ho boloka le ho boloka Molao oa Motheo oa Sechaba sa Argentina "ka botšepehi".
Artículo 93.- Al tomar posesión de su cargo el presidente y vicepresidente prestarán juramento, en manos del presidente del Senado y ante el Congreso reunido en Asamblea, respetando sus creencias religiosas, de "desempeñar con lealtad y patriotismo el cargo de Presidente (o vicepresidente) de la Nación y observar y hacer observar fielmente la Constitución de la Nación Argentina".


SECOND KHAOLO
CAPÍTULO SEGUNDO


Ka mokhoa le nako ea likhetho tsa Mookameli le Motlatsi oa Motlatsi oa Sechaba
De la forma y tiempo de la elección del Presidente y vicepresidente de la Nación


Article 94.- Mopresidente le Motlatsi oa Motlatsi oa Sechaba ba tla khethoa ka ho toba ke Batho, ka makhetlo a mabeli, joalokaha ho thehiloe Molaong ona oa Motheo. Ho finyella sena naha ea naha e tla theha setereke se le seng.
Artículo 94.- El Presidente y el vicepresidente de la Nación serán elegidos directamente por el Pueblo, en doble vuelta, según lo establece esta Constitución. A este fin el territorio nacional conformará un distrito único.


Sehlooho sa 95.- Thuto e tla etsoa likhoeli tse peli pele ho qetello ea nako ea Mopresidente mosebetsing.
Artículo 95.- La lección se efectuará dentro de los dos meses anteriores a la conclusión del mandato del Presidente en ejercicio.


Sehlooho sa 96.- Lekhetlo la bobeli la likhetho, haeba le sebetsa, le tla tšoaroa pakeng tsa liforomo tse peli tse khethiloeng likhetho, pele ho matsatsi a mashome a mararo a pele.
Artículo 96.- La segunda vuelta electoral, si correspondiere, se realizará entre las dos fórmulas de candidatos más votadas, dentro de los treinta días de celebrada la anterior.


Sehlooho sa 97.- Ha moralo o khetholloang ka lekhetlo la pele, o fumane karolo e fetang mashome a mane a metso e mehlano ea livoti tse tiisitsoeng hantle, litho tsa eona li tla phatlalatsoa e le Mopresidente le Motlatsi oa Motlatsi oa Sechaba.
Artículo 97.- Cuando la fórmula que resultare más votada en la primera vuelta, hubiere obtenido más del cuarenta y cinco por ciento de los votos afirmativos válidamente emitidos, sus integrantes serán proclamados como Presidente y vicepresidente de la Nación.


Sehlooho sa 98.- Ha mokhoa o khethiloeng ka bongata ka lekhetlo la pele, o tla fumana bonyane lekholo la mashome a mane la livoti tsa 'nete tse tiisitsoeng hantle,' me, ho phaella moo, ho tla ba le phapang ea lintlha tse fetang leshome tsa palo ho latela kakaretso ea likhetho tsa bopaki e fanoeng ka mokhoa o latelang ka likhetho, litho tsa oona li tla phatlalatsoa e le Mopresidente le Motlatsi oa Motlatsi oa Sechaba.
Artículo 98.- Cuando la fórmula que resultare más votada en la primera vuelta hubiere obtenido el cuarenta por ciento por lo menos de los votos afirmativos válidamente emitidos y, además, existiere una diferencia mayor de diez puntos porcentuales respecto del total de los votos afirmativos válidamente emitidos sobre la fórmula que le sigue en número de votos, sus integrantes serán proclamados como Presidente y vicepresidente de la Nación.


KHAOLO EA BORARO
CAPÍTULO TERCERO


Matla a Matla a Tsamaiso
Atribuciones del Poder Ejecutivo


Sehlooho sa 99.- Mopresidente oa Sechaba o na le mesebetsi e latelang:
Artículo 99.- El Presidente de la Nación tiene las siguientes atribuciones:


1. Ke hlooho e phahameng ea Sechaba, hlooho ea mmuso le hlooho ea lipolotiki ea tsamaiso ea naha.
1. Es el jefe supremo de la Nación, jefe del gobierno y responsable político de la administración general del país.


2. Ho fana ka litaelo le litaelo tse hlokahalang bakeng sa ho phethahatsoa ha melao ea Sechaba, ho itlhokomela hore li se ke tsa fetola moea oa tsona ka ntle ho melao.
2. Expide las instrucciones y reglamentos que sean necesarios para la ejecución de las leyes de la Nación, cuidando de no alterar su espíritu con excepciones reglamentarias.


3. Ho kopanela ho thehoa ha melao ho ea ka Molaotheo, ho e phatlalatsa le ho o phatlalatsa.
3. Participa de la formación de las leyes con arreglo a la Constitución, las promulga y hace publicar.


Lekhotla le phahameng ha le khone ho etsa joalo ka tlas'a kotlo ea letho le sa phethahaleng, ho fana ka litlhoko tsa molao oa molao.
El Poder Ejecutivo no podrá en ningún caso bajo pena de nulidad absoluta e insanable, emitir disposiciones de carácter legislativo.


Ke feela ha maemo a ikhethileng a etsa hore ho se ke ha khoneha ho latela mekhoa e tloaelehileng e laoloang ke Molaotheo ona bakeng sa ho etsoa ha melao, 'me e se melao e laolang tlōlo ea molao, lekhetho, likhetho kapa liphathi tsa lipolotiki, e ka fana ka litaelo bakeng sa mabaka a hlokahalang le ho potlakela, tse tla etsoa ka tumellano ka kakaretso ea basebeletsi ba lokelang ho ba lumella, hammoho le hlooho ea cabinet ea basebeletsi.
Solamente cuando circunstancias excepcionales hicieran imposible seguir los trámites ordinarios previstos por esta Constitución para la sanción de las leyes, y no se trate de normas que regulen materia penal, tributaria, electoral o de régimen de los partidos políticos, podrá dictar decretos por razones de necesidad y urgencia, los que serán decididos en acuerdo general de ministros que deberán refrendarlos, conjuntamente con el jefe de gabinete de ministros.


Hlooho ea lekala la basebeletsi ka boeena le ka hare ho matsatsi a leshome le tla fana ka tekanyo ea ho hlahloba Komisi ea Bicameral ea Permanente, eo palo ea eona e lokelang ho hlompha palo ea litemoso tsa lipolotiki tsa Lekhotla ka leng. Komeshene ena e tla phahamisa litokomane tsa eona pele ho matsatsi a leshome ho ea ho palo ea kamore e 'ngoe le e' ngoe bakeng sa phekolo ea eona, eo hang-hang e tla hlahlojoa ke Chambers. Molao o khethehileng o lumelloang ka bongata bo fetisisang ba litho tsa Sehlopha se seng le se seng se tla laola mokhoa le kakaretso ea kopano ea Kopano.
El jefe de gabinete de ministros personalmente y dentro de los diez días someterá la medida a consideración de la Comisión Bicameral Permanente, cuya composición deberá respetar la proporción de las representaciones políticas de cada Cámara. Esta comisión elevará su despacho en un plazo de diez días al plenario de cada Cámara para su expreso tratamiento, el que de inmediato considerarán las Cámaras. Una ley especial sancionada con la mayoría absoluta de la totalidad de los miembros de cada Cámara regulará el trámite y los alcances de la intervención del Congreso.


4. O khetha bo-mastrata ba Lekhotla le ka Holimo-limo ka tumellano ea Senate ka karolo ea bobeli ho tse tharo ea litho tsa eona tse teng, lenaneong la phatlalatsa, tse bitsitsoeng bakeng sa morero oo.
4. Nombra los magistrados de la Corte Suprema con acuerdo del Senado por dos tercios de sus miembros presentes, en sesión pública, convocada al efecto.


Bolela ba bang ba bahloli ba makhotla a mebuso e tlaase ka lebaka la tlhahiso e lumellanang le litho tse tharo tsa Lekhotla la Magistrate, ka tumello ea Senate, ka setlhopha se seng sa phatlalatsa, e tla nahanisisa ka ho nepahala ha ba khethiloeng.
Nombra los demás jueces de los tribunales federales inferiores en base a una propuesta vinculante en terna del Consejo de la Magistratura, con acuerdo del Senado, en sesión pública, en la que se tendrá en cuenta la idoneidad de los candidatos.


Kopano e ncha, e tlang pele ho tumellano e lekanang, e tla ba ho hlokahala ho boloka bo-mastrata ba boholong mosebetsing, hang ha ba fihla lilemong tsa mashome a supileng a metso e mehlano. Likhetho tsohle tsa bo-mastrata tseo lilemo tsa bona li bontšitsoeng kapa tse kholo li tla ba lilemo tse hlano, 'me li ka phetoa ka nako e sa lekanyetsoang, ka mokhoa o tsoanang.
Un nuevo nombramiento, precedido de igual acuerdo, será necesario para mantener en el cargo a cualquiera de esos magistrados, una vez que cumplan la edad de setenta y cinco años. Todos los nombramientos de magistrados cuya edad sea la indicada o mayor se harán por cinco años, y podrán ser repetidos indefinidamente, por el mismo trámite.


5. A ka 'na a tšoarela kapa a fetisetsa lipolelo bakeng sa litlōlo tse thehiloeng tlas'a taolo ea federal, holim'a tlaleho ea lekhotla le leng le le leng, ntle le ha liqoso tsa Moifo oa Mokhauoa li ntse li qosoa.
5. Puede indultar o conmutar las penas por delitos sujetos a la jurisdicción federal, previo informe del tribunal correspondiente, excepto en los casos de acusación por la Cámara de Diputados.


6. Fana ka lichelete tsa penshene, likoloto, li-license le pensions ho ea ka melao ea sechaba.
6. Concede jubilaciones, retiros, licencias y pensiones conforme a las leyes de la Nación.


7. E khetha le ho tlosa manģosa, basebeletsi ba plenipotentiary le baemeli ba khoebo ka tumello ea Senate; ke lona feela le khethang le ho tlosa hlooho ea cabinet ea basebeletsi le basebeletsi ba bang ba ofisi, liofisiri tsa bongoli ba eona, baemeli ba basebetsi le basebeletsi bao mosebetsi oa bona o sa etsoang ka tsela e fapaneng ke Molaotheo ona.
7. Nombra y remueve a los embajadores, ministros plenipotenciarios y encargados de negocios con acuerdo del Senado; por sí solo nombra y remueve al jefe de gabinete de ministros y a los demás ministros del despacho, los oficiales de su secretaría, los agentes consulares y los empleados cuyo nombramiento no está reglado de otra forma por esta Constitución.


8. Selemo se seng le se seng, ho qala liboka tsa Congress, bakeng sa matlo a mabeli a seboka, ho tla tšoaroa, ho fane ka tlaleho ea naha ea sechaba, ea liphetoho tse tšepisitsoeng ke Molaotheo, le ho buella ho hlahloba mehato eo e bonang e hlokahale ebile e le bonolo.
8. Hace anualmente la apertura de las sesiones del Congreso, reunidas al efecto ambas Cámaras, dando cuenta en esta ocasión del estado de la Nación, de las reformas prometidas por la Constitución, y recomendando a su consideración las medidas que juzgue necesarias y convenientes.


9. Eketsa lenaneo le tloaelehileng la Congress, kapa la le ngolla mananeong a sa tloaelehang, ha thahasello e tebileng ea taelo kapa tsoelo-pele e hloka hore e be teng.
9. Prorroga las sesiones ordinarias del Congreso, o lo convoca a sesiones extraordinarias, cuando un grave interés de orden o de progreso lo requiera.


10. Tlhokomeliso ea ho sebelisa matla a hlooho ea Bakhali ba Liphatlalatso mabapi le ho bokelloa ha chelete ea Sechaba le matsete a eona, ho latela molao kapa tekanyetso ea lichelete tsa naha.
10. Supervisa el ejercicio de la facultad del jefe de gabinete de ministros respecto de la recaudación de las rentas da la Nación y de su inversión, con arreglo a la ley o presupuesto de gastos nacionales.


11. Ho etsa qeto le ho fana ka lipontšo tsa lilekane, li-concordats le lipuisano tse ling tse hlokehang bakeng sa ho boloka likamano tse ntle le mekhatlo ea machaba le lichaba tsa linaheng tse ling, e amohela basebeletsi ba bona mme e lumeletsa baemeli ba bona.
11. Concluye y firma tratados, concordatos y otras negociaciones requeridas para el mantenimiento de buenas relaciones con las organizaciones internacionales y las naciones extranjeras, recibe sus ministros y admite sus cónsules.


12. Ke molaoli-hlooho oa Masole 'ohle a Sechaba.
12. Es comandante en jefe de todas las Fuerzas Armadas de la Nación.


13. Fana ka mosebetsi oa sesole oa Sechaba: ka tumello ea Senate, ka ho fuoa mesebetsi kapa likarolo tsa baokameli ba makhotla; 'me a le mong ntoeng.
13. Provee los empleos militares de la Nación: con acuerdo del Senado, en la concesión de los empleos o grados de oficiales superiores de las Fuerzas Armadas; y por sí solo en el campo de batalla.


14. E na le mabotho a hlometseng, 'me e matha ka mokhatlo oa eona le ho aroloa ho latela litlhoko tsa sechaba.
14. Dispone de las Fuerzas Armadas, y corre con su organización y distribución según las necesidades de la Nación.


15. Ho phatlalatsa ntoa le taolo ea phetetso ka tumello le tumello ea Congress.
15. Declara la guerra y ordena represalias con autorización y aprobación del Congreso.


16. E phatlalatsa boemo ba ho thibella e le 'ngoe kapa lintlha tse' maloa tsa Sechaba, haeba ho hlaseloa ka ntle le nako e lekanyelitsoeng, ka tumellano ea Senate. Haeba ho e-na le moferefere o ka hare, o na le matla ana feela ha Congress e se e felile, hobane ke kabelo e lumellanang le 'mele ona. Mopresidente o se sebelisa ka mefokolo e boletsoeng ho Article 23.
16. Declara en estado de sitio uno o varios puntos de la Nación, en caso de ataque exterior y por un término limitado, con acuerdo del Senado. En caso de conmoción interior sólo tiene esta facultad cuando el Congreso está en receso, porque es atribución que corresponde a este cuerpo. El Presidente la ejerce con las limitaciones prescriptas en el Artículo 23.


17. A ka kopa mookameli oa basebeletsi le basebeletsi ba makala le litšebeletso tsa tsamaiso, 'me ka eena basebetsi ba bang, litlaleho tseo a bonang li le bonolo,' me ba tlamehile ho li fa.
17. Puede pedir al jefe de gabinete de ministros y a los jefes de todos los ramos y departamentos de la administración, y por su conducto a los demás empleados, los informes que crea convenientes, y ellos están obligados a darlos.


18. Tloha sebaka sa Sechaba, ka tumello ea Congress. Nakong ea nako ena, u ka etsa feela ntle le tumello bakeng sa mabaka a utloahalang a tšebeletso ea sechaba.
18. Puede ausentarse del territorio de la Nación, con permiso del Congreso. En el receso de éste, sólo podrá hacerlo sin licencia por razones justificadas de servicio público.


19. U ka tlatsa likhetho tsa mosebetsi, tse hlokang tumellano ea Senate, 'me seo se etsahala nakong ea nako ea hau ea boiketlo, ka ho etsa likhetho tsa komeshene tse tla fela qetellong ea Senyesemane.
19. Puede llenar las vacantes de los empleos, que requieran el acuerdo del Senado, y que ocurran durante su receso, por medio de nombramientos en comisión que expirarán al fin de la próxima Legislatura.


20. Ho laela ho kenngoa ha federal ho ea profinseng kapa motseng oa Buenos Aires ha ho e-ba le khefu ea Congress, 'me o lokela ho e bitsa ka nako e le' ngoe bakeng sa phekolo ea eona.
20. Decreta la intervención federal a una provincia o a la ciudad de Buenos Aires en caso de receso del Congreso, y debe convocarlo simultáneamente para su tratamiento.


KHAOLO EA BONE
CAPÍTULO CUARTO


Ho mookameli oa cabinet le basebeletsi ba bang ba Ts'ebetso ea Tsamaiso
Del jefe de gabinete y demás ministros del Poder Ejecutivo


Sehlooho sa 100.- Hlooho ea cabinet ea basebeletsi le baemeli ba litabeng tsa mongoli bao palo ea bona le bokhoni ba bona ba tla thehoa ke molao o ikhethang, ba tla ikarabella bakeng sa ho tlosoa ha khoebo ea Sechaba, 'me ba tla lumellana le ho ngolisa liketso tsa mopresidente ka mokhoa oa signature ea hau, ntle le taelo ea bona e haelloang ke katleho.
Artículo 100.- El jefe de gabinete de ministros y los demás ministros secretarios cuyo número y competencia será establecida por una ley especial, tendrán a su cargo el despacho de los negocios de la Nación, y refrendarán y legalizarán los actos del presidente por medio de su firma, sin cuyo requisito carecen de eficacia.


Hlooho ea lekala la basebeletsi, le boikarabelo ba lipolotiki ka pel'a National Congress, le ikarabella bakeng sa:
Al jefe de gabinete de ministros, con responsabilidad política ante el Congreso de la Nación, le corresponde:


1. Sebelisa tsamaiso e tloaelehileng ea naha.
1. Ejercer la administración general del país.


2. Ho fana ka liketso le litaelo tse hlokahalang ho sebelisa matla a boletsoeng sehloohong sena le baemeli ba Mopresidente oa Sechaba, ka tumello ea mongoli oa setereke oa lekala leo ho lona molao kapa molao-motheo o buang ka oona.
2. Expedir los actos y reglamentos que sean necesarios para ejercer las facultades que le atribuye este artículo y aquellas que le delegue el presidente de la Nación, con el refrendo del ministro secretario del ramo al cual el acto o reglamento se refiera.


3. Etsa likhetho tsa basebeletsi ba tsamaiso, ntle le tse lumellanang le mopresidente.
3. Efectuar los nombramientos de los empleados de la administración, excepto los que correspondan al presidente.


4. Koetlisa mesebetsi le matla a mo filoeng ke Mookameli oa Sechaba 'me tumellanong ea tumellano, a etsa qeto ka litaba tse bontšoang ke Matla a Phahameng, kapa ka qeto ea hae, kahobane, ka lebaka la bohlokoa ba hae, o nka ho hlokahala, tšimong ea tlhōlisano ea hau.
4. Ejercer las funciones y atribuciones que le delegue el presidente de la Nación y, en acuerdo de gabinete resolver sobre las materias que le indique el Poder Ejecutivo, o por su propia decisión, en aquellas que por su importancia estime necesario, en el ámbito de su competencia.


5. Ho lokisa, ho lokisetsa le ho tšoara liboka tsa cabinet ea basebeletsi, ho ba okametse ho se be mopresidente.
5. Coordinar, preparar y convocar las reuniones de gabinete de ministros, presidiéndolas en caso de ausencia del presidente.


6. Romela Congress holima likoloto tsa tšebeletso le tekanyetso ea naha, kamora ho phekoloa tumellanong ea cabinet le ho amoheloa ke Matla a Tsamaiso.
6. Enviar al Congreso los proyectos de ley de ministerios y de presupuesto nacional, previo tratamiento en acuerdo de gabinete y aprobación del Poder Ejecutivo.


7. Ho bokella chelete ea Sechaba le ho phethahatsa molao oa tekanyetso ea naha.
7. Hacer recaudar las rentas de la Nación y ejecutar la ley de presupuesto nacional.


8. Ho amohela melao ea molao ea melao, litaelo tse fanoang bakeng sa ho atolosoa ha liboka tse tloaelehileng tsa Kopano kapa ho bokelloa ha mananeo a sa tloaelehang le melaetsa ea mopresidente ea khothalletsang morero oa molao.
8. Refrendar los decretos reglamentarios de las leyes, los decretos que dispongan la prórroga de las sesiones ordinarias del Congreso o la convocatoria de sesiones extraordinarias y los mensajes del presidente que promuevan la iniciativa legislativa.


9. E-ea libokeng tsa Congress mme u kopanele lipuisanong tsa bona, empa u se ke ua khetha.
9. Concurrir a las sesiones del Congreso y participar en sus debates, pero no votar.


10. Hang ha lenaneo le tloaelehileng la Congress le qala, le hlahisa hammoho le basebeletsi ba bang tlaleho e qaqileng ka boemo ba sechaba mabapi le likhoebo tsa mafapha a fapaneng.
10. Una vez que se inicien las sesiones ordinarias del Congreso, presentar junto a los restantes ministros una memoria detallada del estado de la Nación en lo relativo a los negocios de los respectivos departamentos.


11. Hlahisa litlaleho le litlhaloso tsa mantsoe kapa tse ngotsoeng tseo e 'ngoe ea Lik'hamphani e li kōpang ho tsoa lekaleng le ka sehloohong.
11. Producir los informes y explicaciones verbales o escritos que cualquiera de las Cámaras solicite al Poder Ejecutivo.


12. Ho tšehetsa melao e sebelisang matla a fanoeng ke Congress, e tla be e laoloa ke Komiti ea Permanent Bicameral.
12. Refrendar los decretos que ejercen facultades delegadas por el Congreso, los que estarán sujetos al control de la Comisión Bicameral Permanente.


13. Ho kopana le basebeletsi ba bang ho tiisa melao ea bohloeki le boikutlo bo potlakileng le melao e fanang ka melao. O tla ipeha tlase le matsatsing a leshome ka mor'a ho lumelloa ha hae melao ena ea ho hlahloba Komisi ea Bicameral Permanent.
13. Refrendar conjuntamente con los demás ministros los decretos de necesidad y urgencia y los decretos que promulgan parcialmente leyes. Someterá personalmente y dentro de los diez días de su sanción estos decretos a consideración de la Comisión Bicameral Permanente.


Hlooho ea ntlo ea basebeletsi ha e khone ho etsa tšebeletso e 'ngoe ka nako e le' ngoe.
El jefe de gabinete de ministros no podrá desempeñar simultáneamente otro ministerio.


Sehlooho sa 101.- Hlooho ea Bakhali ba Makhotla e tlameha ho ba teng Kopano ka bonyane hanngoe ka khoeli, ka mokhoa o mong ho ea ho E mong le e mong oa likamore tsa eona, ho tlaleha ka tsoelo-pele ea 'muso, ntle le ho hlokomoloha litokisetso tsa Sehlooho sa 71. Ho ka botsoa ho liphello tsa ho phekoloa ha maikutlo a ho qobelloa, ka likhetho tsa bongata bo feletseng ba litho tsa Likampiri leha e le life, le ho tlosoa ka khetho ea bongata bo feletseng ba litho tsa Likamore ka 'ngoe.
Artículo 101.- El jefe de gabinete de ministros debe concurrir al Congreso al menos una vez por mes, alternativamente a cada una de sus Cámaras, para informar de la marcha del gobierno, sin perjuicio de lo dispuesto en el Artículo 71. Puede ser interpelado a los efectos del tratamiento de una moción de censura, por el voto de la mayoría absoluta de la totalidad de los miembros de cualquiera de las Cámaras, y ser removido por el voto de la mayoría absoluta de los miembros de cada una de las Cámaras.


Sehlooho sa 102. Moruti e mong le e mong o ikarabella bakeng sa liketso tseo a li lumellanang; le bonngoeng le ba lumellanang le basebetsi-'moho le bona.
Artículo 102.- Cada ministro es responsable de los actos que legaliza; y solidariamente de los que acuerda con sus colegas.


Sehlooho sa 103.- Basebeletsi ba ke ke ba iketsetsa liqeto ka bobona, ntle le ho ameha ka puso ea moruo le ea tsamaiso ea mafapha a bona.
Artículo 103.- Los ministros no pueden por sí solos, en ningún caso, tomar resoluciones, a excepción de lo concerniente al régimen económico y administrativo de sus respectivos departamentos.


Sehlooho sa 104. Ka mor'a hore Kopano e qale lipuisano tsa eona, basebeletsi ba ofisi ba tlameha ho fana ka tlaleho e qaqileng ka boemo ba sechaba mabapi le likhoebo tsa makala a bona.
Artículo 104.- Luego que el Congreso abra sus sesiones, deberán los ministros del despacho presentarle una memoria detallada del estado de la Nación en lo relativo a los negocios de sus respectivos departamentos.


Sehlooho sa 105 .- Ba ke ke ba ba senator kapa batsamaisi, ntle le ho tlohela mesebetsi ea bona e le basebeletsi.
Artículo 105.- No pueden ser senadores ni diputados, sin hacer dimisión de sus empleos de ministros.


Sehlooho sa 106. Baemeli ba ka ba teng libokeng tsa Congress mme ba kenella lipuisanong tsa bona, empa ba se ke ba khetha.
Artículo 106.- Pueden los ministros concurrir a las sesiones del Congreso y tomar parte en sus debates, pero no votar.


Sehlooho sa 107.- Ba tla thabela litšebeletso tsa bona moputso o thehiloeng ke molao, o ke keng oa eketseha kapa oa fokotseha ho emela kapa ho khetholla ba sebetsang.
Artículo 107.- Gozarán por sus servicios de un sueldo establecido por la ley, que no podrá ser aumentado ni disminuido en favor o perjuicio de los que se hallen en ejercicio.


KAROLO EA BORARO
SECCIÓN TERCERA


EA MATLA A BOHLOKOA
DEL PODER JUDICIAL


KHAOLO EA PELE
CAPÍTULO PRIMERO


Ka semelo sa eona le nako ea eona
De su naturaleza y duración


Sehlooho sa 108.- Matla a Boahloli a Sechaba a tla sebelisoa ke Lekhotla le Phahameng la Toka, le makhotla a mang a tlaase ao Congress e thehiloeng sebakeng sa Sechaba.
Artículo 108.- El Poder Judicial de la Nación será ejercido por una Corte Suprema de Justicia, y por los demás tribunales inferiores que el Congreso estableciere en el territorio de la Nación.


Sehlooho sa 109. - Ha ho joalo Mookameli oa Sechaba a ka sebetsang mesebetsing ea boahloli, a phahamisa tsebo ea linyeoe tse emetseng kapa ho tsosolosa ba felisitsoeng.
Artículo 109.- En ningún caso el presidente de la Nación puede ejercer funciones judiciales, arrogarse el conocimiento de causas pendientes o restablecer las fenecidas.


Molao oa 110. Baahloli ba Lekhotla le ka Holimo-limo le ba makhotla a tlaase a Sechaba ba tla boloka mesebetsi ea bona nako eohle ea boitšoaro ba bona bo botle, 'me ba amohele litšebeletso tsa bona matšeliso a khethiloeng ke molao,' me a ke ke a fokotseha ka tsela leha e le efe, ha lula mesebetsing ea bona.
Artículo 110.- Los jueces de la Corte Suprema y de los tribunales inferiores de la Nación conservarán sus empleos mientras dure su buena conducta, y recibirán por sus servicios una compensación que determinará la ley, y que no podrá ser disminuida en manera alguna, mientras permaneciesen en sus funciones.


Article 111. - Ha ho na motho ea ka ba setho sa Lekhotla le ka Holimo-limo la Toka, ntle le ho ba mmamoli oa Sechaba ka lilemo tse robeli tsa boikoetliso, 'me a na le litšoaneleho tse hlokahalang hore e be senete.
Artículo 111.- Ninguno podrá ser miembro de la Corte Suprema de Justicia, sin ser abogado de la Nación con ocho años de ejercicio, y tener las calidades requeridas para ser senador.


Sehlooho sa 112.- Ha ho ne ho hlongoa Lekhotla le ka Holimo-limo ka lekhetlo la pele, batho ba khethiloeng ba tla nka kano matsohong a Mookameli oa Sechaba, ho phetha mesebetsi ea bona, ho tsamaisa toka hantle le ka molao, le ho latela seo Molaotheo o se laelang. Nakong e tlang, ba tla e alima mopresidente oa Lekhotla le le leng.
Artículo 112.- En la primera instalación de la Corte Suprema, los individuos nombrados prestarán juramento en manos del Presidente de la Nación, de desempeñar sus obligaciones, administrando justicia bien y legalmente, y en conformidad a lo que prescribe la Constitución. En lo sucesivo lo prestarán ante el presidente de la misma Corte.


Article 113 - Lekhotla le ka Holimo-limo le tla laela melao ea ka hare le ho beha basebetsi ba lona.
Artículo 113.- La Corte Suprema dictará su reglamento interior y nombrará a sus empleados.


Temana ea 114.- Lekhotla la Magistri, le laoloang ke molao o ikhethang o lumelloang ke bongata bo feletseng ba litho tsa Lekhotla ka leng, le tla laola khetho ea baahloli le tsamaiso ea Matla a Boahloli.
Artículo 114.- El Consejo de la Magistratura, regulado por una ley especial sancionada por la mayoría absoluta de la totalidad de los miembros de cada Cámara, tendrá a su cargo la selección de los magistrados y la administración del Poder Judicial.


Lekhotla lena le tla kopanngoa ka nako le nako e le hore ho lekanyelitsoe palo ea lihlopha tsa lipolotiki tse hlahisoang ke likhetho tse tloaelehileng, baahloli ba mehlala eohle le bo-rakhoebo ba ngolisoang ka molao. E tla boela e kopane le batho ba bang tšimong ea thuto le saense, ka palo le foromo e bontšitsoeng ke molao.
El Consejo será integrado periódicamente de modo que se procure el equilibrio entre la representación de los órganos políticos resultantes de la elección popular, de los jueces de todas las instancias y de los abogados de la matrícula federal. Será integrado, asimismo, por otras personas del ámbito académico y científico, en el número y la forma que indique la ley.


Mesebetsi ea bona e tla ba:
Serán sus atribuciones:


1. Ho khetha ka litlhōlisano tsa sechaba ho hlahisa li-postulants ho batsamaisi ba tlaase.
1. Seleccionar mediante concursos públicos los postulantes a las magistraturas inferiores.


2. Ho fana ka litlhahiso tabeng ea ho tlama lethathamo la ho khethoa ha makhotla a maholo a lekhotla.
2. Emitir propuestas en ternas vinculantes, para el nombramiento de los magistrados de los tribunales inferiores.


3. Ho laola lisebelisoa le ho phethahatsa tekanyetso eo molao o fanang ka eona tsamaisong ea toka.
3. Administrar los recursos y ejecutar el presupuesto que la ley asigne a la administración de justicia.


4. Ho sebelisa matla a taeo holim'a bo-mastrata.
4. Ejercer facultades disciplinarias sobre magistrados.


5. Etsa qeto ea ho buloa ha mekhoa ea ho tlosa bo-mastrata, haeba ho hlokahala hore u hlophise ho emisoa, 'me u thehe qoso e tšoanang.
5. Decidir la apertura del procedimiento de remoción de magistrados, en su caso ordenar la suspensión, y formular la acusación correspondiente.


6. Ho laela melao e amanang le mokhatlo oa boahloli le tsohle tse hlokahalang ho netefatsa boikemelo ba baahloli le litšebeletso tse sebetsang tsa toka.
6. Dictar los reglamentos relacionados con la organización judicial y todos aquellos que sean necesarios para asegurar la independencia de los jueces y la eficaz prestación de los servicios de justicia.


Sehlooho sa 115.- Baahloli ba makhotla a tlase a Sechaba ba tla tlosoa ka mabaka a boletsoeng ho Sehlooho sa 53, ka lekhotla la ts'ebetso e entsoeng ka baemeli ba molao, bo-mastrata le bo-rakhoebo ba federal registration.
Artículo 115.- Los jueces de los tribunales inferiores de la Nación serán removidos por las causales expresadas en el Artículo 53, por un jurado de enjuiciamiento integrado por legisladores, magistrados y abogados de la matrícula federal.


Qeto ea hae, e ke keng ea qojoa, e ke ke ea e-ba le phello ntle ho ho qosa ea qosoang. Empa nyeoe e tla be e le tlas'a qoso, nyeoe le kotlo ho ea ka melao ea makhotla a tloaelehileng.
Su fallo, que será irrecurrible, no tendrá más efecto que destituir al acusado. Pero la parte condenada quedará no obstante sujeta a acusación, juicio y castigo conforme a las leyes ante los tribunales ordinarios.


E tla lumellana le ho tlatsa linyeoe 'me, ha ho khoneha, ho tlatsa hape moahloli a emisitsoe, haeba matsatsi a lekholo le mashome a robeli a fetile ho tloha ho qeto ea ho bula mehato ea ho tlosa, ntle le qeto e etsoang.
Corresponderá archivar las actuaciones y, en su caso, reponer al juez suspendido, si transcurrieren ciento ochenta días contados desde la decisión de abrir el procedimiento de remoción, sin que haya sido dictado el fallo.


Molaong o khethehileng o boletsoeng Sehloohong sa 114, ho kenyelelanoa le mokhoa oa lekhotla lena le tla behoa.
En la ley especial a que se refiere el Artículo 114, se determinará la integración y procedimiento de este jurado.


SECOND KHAOLO
CAPÍTULO SEGUNDO


Menehelo ea Matla a Boahloli
Atribuciones del Poder Judicial


Article 116 .- Lekhotla le ka Holimo-limo le makhotla a tlaase a Sechaba, tsebo le qeto ea linyeoe tsohle tse sebetsanang le lintlha tse laoloang ke Molaotheo, le melao ea Sechaba, le boipheliso bo entsoeng ka inc. Article 12 ea 12: le ka litumellano le lichaba tse ling: tsa lisosa tse mabapi le manģosa, basebeletsi ba sechaba le baseleletsi ba tsoang linaheng tse ling: tsa lisosa tsa boemeli le bolaoli ba leoatle: tsa litaba tseo sechaba e leng mokha oa tsona: tsoha lipakeng tsa lipurofense tse peli kapa tse fetang; pakeng tsa purofense e 'ngoe le baahelani ba e mong; har'a baahelani ba liprofinse tse fapaneng; le pakeng tsa profinse kapa baahelani ba eona, khahlanong le 'Muso kapa moahi oa kantle ho naha.
Artículo 116.- Corresponde a la Corte Suprema y a los tribunales inferiores de la Nación, el conocimiento y decisión de todas las causas que versen sobre puntos regidos por la Constitución, y por las leyes de la Nación, con la reserva hecha en el inc. 12 del Artículo 75: y por los tratados con las naciones extranjeras: de las causas concernientes a embajadores, ministros públicos y cónsules extranjeros: de las causas de almirantazgo y jurisdicción marítima: de los asuntos en que la Nación sea parte: de las causas que se susciten entre dos o más provincias; entre una provincia y los vecinos de otra; entre los vecinos de diferentes provincias; y entre una provincia o sus vecinos, contra un Estado o ciudadano extranjero.


Sehlooho sa 117.- Maemong ana Lekhotla le ka Holimo-limo le tla sebelisa matla a lona ka boipiletso ho ea ka melao le likarolo tse ling tseo Congress e li laelang; empa litabeng tsohle tse amanang le manģosa a tsoang linaheng tse ling, basebeletsi le li-consuls, 'me purofense e le mokga, e tla e sebelisa ka ho khetheha feela.
Artículo 117.- En estos casos la Corte Suprema ejercerá su jurisdicción por apelación según las reglas y excepciones que prescriba el Congreso; pero en todos los asuntos concernientes a embajadores, ministros y cónsules extranjeros, y en los que alguna provincia fuese parte, la ejercerá originaria y exclusivamente.


Article 118 .- Liteko tsohle tse tloaelehileng tsa tlōlo ea molao, tse sa fumanoeng ka tokelo ea liqoso tse fuoeng Sehlopha sa Mokhauoa li tla felisoa ka li-juries, ka mor'a hore setsi sena se thehoe Republic. Ketso ea liteko tsena e tla etsoa profinseng e le 'ngoe moo tlōlo ea molao e neng e entsoe; empa ha sena se etsoa ka ntle ho meeli ea Sechaba, khahlanong le molao oa lichaba, Congress e tla khetholla ka molao o khethehileng sebaka seo nyeoe e lokelang ho lateloa ho sona.
Artículo 118.- Todos los juicios criminales ordinarios, que no se deriven del derecho de acusación concedido a la Cámara de Diputados se terminarán por jurados, luego que se establezca en la República esta institución. La actuación de estos juicios se hará en la misma provincia donde se hubiere cometido el delito; pero cuando éste se cometa fuera de los límites de la Nación, contra el derecho de gentes, el Congreso determinará por una ley especial el lugar en que haya de seguirse el juicio.


Sehlooho sa 119.- Ho ba khahlanong le Sechaba e tla ba feela ho nka libetsa khahlanong le eena, kapa ho kopanela le lira tsa hae, ho ba thusa le ho ba thusa. Congress e tla theha molao o khethehileng kotlo ea tlōlo ea molao ena; empa a ke ke a fetela ho motho ea tlōlo ea molao, leha e le hore bothata ba batšoaruoa bo tla fetisetsoa ho beng ka eena ka tekanyo leha e le efe.
Artículo 119.- La traición contra la Nación consistirá únicamente en tomar las armas contra ella, o en unirse a sus enemigos prestándoles ayuda y socorro. El Congreso fijará por una ley especial la pena de este delito; pero ella no pasará de la persona del delincuente, ni la infamia del reo se transmitirá a sus parientes de cualquier grado.


KAROLO EA BORARO
SECCIÓN CUARTA


Tšebeletsong ea phatlalatsa
Del ministerio público


Sehlooho sa 120.- Lefapha la Puso ke mokhatlo o ikemetseng o nang le boipheliso bo sebetsang le ho iketsetsa lichelete tse nang le boikarabelo ba ho khothaletsa ts'ebetso ea toka ho sireletsa litokelo tsa sechaba ka kakaretso ho sebelisana le ba bang ba boholong.
Artículo 120.- El Ministerio Público es un órgano independiente con autonomía funcional y autarquía financiera que tiene por función promover la actuación de la justicia en defensa de la legalidad de los intereses generales de la sociedad en coordinación con las demás autoridades de la República.


E kopantsoe ke moeletsi oa kakaretso oa sechaba le mosireletsi ka kakaretso oa Sechaba le litho tse ling tseo molao o thehiloeng ho tsona.
Está integrado por un procurador general de la Nación y un defensor general de la Nación y los demás miembros que la ley establezca.


Litho tsa eona li thabela ho itšireletsa ka tsela e sebetsang le ho se khone ho fumana moputso.
Sus miembros gozan de inmunidades funcionales e intangibilidad de remuneraciones.


SECOND TITLE
TITULO SEGUNDO


LITABA TSA PROVINCE
GOBIERNOS DE PROVINCIA


Sehlooho sa 121.- Lipurofense li boloka matla ohle a sa fanoeng ke Molaotheo ona ho 'Muso oa' muso, le oo ao bolokileng ka lipaptsong tse khethehileng nakong eo a kenngoa ka eona.
Artículo 121.- Las provincias conservan todo el poder no delegado por esta Constitución al Gobierno federal, y el que expresamente se hayan reservado por pactos especiales al tiempo de su incorporación.


Molao oa 122.- Ba fana ka mekhatlo ea bona ea libaka mme ba laoloa ke bona. Ba khetha babusisi ba bona, baemeli ba bona ba molao le ba bang ba boholong liprofinseng, ntle le ho kenella ha 'muso oa' muso.
Artículo 122.- Se dan sus propias instituciones locales y se rigen por ellas. Eligen sus gobernadores, sus legisladores y demás funcionarios de provincia, sin intervención del Gobierno federal.


Sehlooho sa 123 .- Puso e 'ngoe le e' ngoe e laela motheo oa eona, ho ea ka litlhoko tsa Karolo ea 5, ho tiisa botsitso ba mmuso le ho laola boemo ba eona le litaba tsa eona, tsa lipolotiki, tsa tsamaiso, tsa moruo le tsa lichelete.
Artículo 123.- Cada provincia dicta su propia constitución, conforme a lo dispuesto por el Artículo 5° asegurando la autonomía municipal y reglando su alcance y contenido en el orden institucional, político, administrativo, económico y financiero.


Sehlooho sa 124.- Lipurofense li ka etsa libaka tsa ntlafatso ea lichelete le tsa sechaba le ho theha mekhatlo e nang le matla a ho phethahatsa merero ea eona mme e ka boela ea kena tumellanong ea machaba hafeela e sa lumellane le leano la naha ea naha 'me ha e ame matla a fanoeng ho 'muso oa' Muso kapa mokitlane oa sechaba oa sechaba; ka tsebo ea National Congress. Motse oa Buenos Aires o tla ba le puso e thehiloeng bakeng sa morero ona.
Artículo 124.- Las provincias podrán crear regiones para el desarrollo económico y social y establecer órganos con facultades para el cumplimiento de sus fines y podrán también celebrar convenios internacionales en tanto no sean incompatibles con la política exterior de la Nación y no afecten las facultades delegadas al Gobierno federal o el crédito público de la Nación; con conocimiento del Congreso Nacional. La ciudad de Buenos Aires tendrá el régimen que se establezca a tal efecto.


Liprofinse li na le mohloli oa thepa ea tlhaho e teng tšimong ea bona.
Corresponde a las provincias el dominio originario de los recursos naturales existentes en su territorio.


Sehlooho sa 125. Lipurofense li ka 'na tsa etsa likarolo tse seng kae bakeng sa ho tsamaisa toka, lithahasello tsa moruo le mesebetsi e tloaelehileng, tse nang le tsebo ea Lekhotla la Machaba; le ho ts'ehetsa khoebo ea eona, bajaki, ho hahoa literene le likepe tse tsamaeang ka sekepe, ho kenngoa ha linaha tsa naha, ho kenyelletsoa le ho thehoa ha indasteri e mecha, ho kenngoa ha motse-moholo le ho hlahloba linōka tsa eona, ka melao e sireletsang bakeng sa merero ena , le mehloli ea eona.
Artículo 125.- Las provincias pueden celebrar tratados parciales para fines de administración de justicia, de intereses económicos y trabajos de utilidad común, con conocimiento del Congreso Federal; y promover su industria, la inmigración, la construcción de ferrocarriles y canales navegables, la colonización de tierras de propiedad provincial, la introducción y establecimiento de nuevas industrias, la importación de capitales extranjeros y la exploración de sus ríos, por leyes protectoras de estos fines, y con sus recursos propios.


Lipurofense le motse oa Buenos Aires li ka boloka mekhatlo ea ts'ireletso ea sechaba ho basebeletsi ba sechaba le litsebi; le ho ntlafatsa tsoelo-pele ea moruo, tsoelo-pele ea batho, tlhahiso ea mesebetsi, thuto, saense, tsebo le setso.
Las provincias y la ciudad de Buenos Aires pueden conservar organismos de seguridad social para los empleados públicos y los profesionales; y promover el progreso económico, el desarrollo humano, la generación de empleo, la educación, la ciencia, el conocimiento y la cultura.


Sehlooho sa 126.- Lipurofense ha li sebelise matla a fuoeng Sechaba. Ba ke ke ba etsa likarolo tse seng kae tsa maemo a lipolotiki; kapa ho hlahisa melao ea khoebo, kapa ho tsamaea ka hare kapa ka ntle; kapa ho theha meetlo ea liprofinse; leha e le chelete ea chelete; kapa ho theha libanka tse nang le matla a ho hlahisa lichelete tsa lichelete, ntle le tumello ea Lekhotla la Ts'ebetso; kapa a laela Khotla ea Civil, Commercial, Penal le Mining, ka mor'a hore Congress e ba lumelle; kapa ho laela haholo-holo melao ea boahi le tlhaho, ho senyeha ha chelete, chelete ea bohata kapa litokomane tsa Naha; kapa ho theha litokelo tsa tonnage; leha e le ka likoloi tsa ntoa tsa ntoa kapa ho hlahisa mabotho, ntle le ha ho hlaseloa linaheng tse ling kapa kotsi e haufi hoo e sa lumelleng ho lieha ebe e fana ka tlaleho ho 'muso oa' muso; kapa ho beha kapa ho amohela basele.
Artículo 126.- Las provincias no ejercen el poder delegado a la Nación. No pueden celebrar tratados parciales de carácter político; ni expedir leyes sobre comercio, o navegación interior o exterior; ni establecer aduanas provinciales; ni acuñar moneda; ni establecer bancos con facultad de emitir billetes, sin autorización del Congreso Federal; ni dictar los Códigos Civil, Comercial, Penal y de Minería, después que el Congreso los haya sancionado; ni dictar especialmente leyes sobre ciudadanía y naturalización, bancarrotas, falsificación de moneda o documentos del Estado; ni establecer derechos de tonelaje; ni armar buques de guerra o levantar ejércitos, salvo el caso de invasión exterior o de un peligro tan inminente que no admita dilación dando luego cuenta al Gobierno federal; ni nombrar o recibir agentes extranjeros.


Sehlooho sa 127.- Ha ho profone e ka phatlalatsang, kapa ea loantša puso e 'ngoe. Litletlebo tsa hau li lokela ho kenngoa Lekhotla le Phahameng la Toka le ho rarolloa ke lona. Khahlano ea bona ke liketso tsa ntoa ea lehae, tse hlalosoang e le bofetoheli kapa merusu, eo 'muso oa' muso o lokelang ho o sitisa le ho o hatella ho latela molao.
Artículo 127.- Ninguna provincia puede declarar, ni hacer la guerra a otra provincia. Sus quejas deben ser sometidas a la Corte Suprema de Justicia y dirimidas por ella. Sus hostilidades de hecho son actos de guerra civil, calificados de sedición o asonada, que el Gobierno federal debe sofocar y reprimir conforme a la ley.


Article 128 .- Babusisi ba liprofinse ke basebetsi ba tlhaho ba 'muso oa federal ho tiisa Molao-motheo le melao ea Sechaba.
Artículo 128.- Los gobernadores de provincia son agentes naturales del Gobierno federal para hacer cumplir la Constitución y las leyes de la Nación.


Sehlooho sa 129.- Motse oa Buenos Aires o tla ba le puso ea boipuso ka matla a eona a molao le bolaoli, 'me hlooho ea' muso o tla khethoa ka ho toba ke toropo ea toropo.
Artículo 129.- La ciudad de Buenos Aires tendrá un régimen de Gobierno autónomo con facultades propias de legislación y jurisdicción, y su jefe de gobierno será elegido directamente por el pueblo de la ciudad.


Molao o tla netefatsa lithahasello tsa 'Muso oa naha ha motse oa Buenos Aires e le motse-moholo oa sechaba.
Una ley garantizará los intereses del Estado nacional mientras la ciudad de Buenos Aires sea capital de la Nación.


Ka moralo oa litokisetso tsa sehlooho sena, Congress of the Nation e tla bokella baahi ba motse oa Buenos Aires e le hore, ka baemeli ba khethileng ka morero ona, ba laela boemo ba mokhatlo oa mekhatlo ea bona.
En el marco de lo dispuesto en este artículo, el Congreso de la Nación convocará a los habitantes de la ciudad de Buenos Aires para que, mediante los representantes que elijan a ese efecto, dicten el estatuto organizativo de sus instituciones.


LITLHAHISO TSA SEBELE
DISPOSICIONES TRANSITORIAS


Pele Sechaba sa Argentina se lumellana le bolaoli ba sona bo amohelehang le bo ke keng ba hlalosetsoa holim'a Malvinas, South Georgias le Lihlekehlekeng tsa South Sandwich le libaka tse tsamaeang le leoatle le libaka tse ling, kaha ke karolo ea bohlokoa ea naha.
Primera. La Nación Argentina ratifica su legítima e imprescriptible soberanía sobre las islas Malvinas, Georgias del Sur y Sandwich del Sur y los espacios marítimos e insulares correspondientes, por ser parte integrante del territorio nacional.


Ho tsosolosoa ha libaka tsena le ts'ebeliso e feletseng ea bobusi, ho hlompha tsela ea bophelo ba baahi ba eona, le ho latela melao-motheo ea molao oa machaba, ho iketsetsa pakane e sa feleng le e sa fetoheng ea batho ba Argentina.
La recuperación de dichos territorios y el ejercicio pleno de la soberanía, respetando el modo de vida de sus habitantes, y conforme a los principios del derecho internacional, constituyen un objetivo permanente e irrenunciable del pueblo argentino.


Ea bobeli. Liketso tse ntle tse boletsoeng ho Sehlooho sa 37 serapeng sa eona sa ho qetela li ka 'na tsa se ke tsa e-ba tlase ho tse hlileng li kileng tsa etsoa ha ho etsoa molao-motheo ona' me o tla lula ho ea ka molao.
Segunda. Las acciones positivas a que alude el Artículo 37 en su último párrafo no podrán ser inferiores a las vigentes al tiempo de sancionarse esta Constitución y durarán lo que la ley determine.


(E lumellana le Article 37)
(Corresponde al Artículo 37)


Ea boraro. Molao o laolang ho sebelisoa ha mohato o tloaelehileng o lokela ho amoheloa ka likhoeli tse leshome le metso e robeli tsa tumello ena.
Tercera. La ley que reglamente el ejercicio de la iniciativa popular deberá ser aprobada dentro de los dieciocho meses de esta sanción.


(E lumellana le Article 39)
(Corresponde al Artículo 39)


Ntlha ea bone Litho tsa morao-rao tsa Senate ea Sechaba li tla sebetsa ho fihlela pheletsiso ea taelo e lumellana le e mong le e mong.
Cuarta. Los actuales integrantes del Senado de la Nación desempeñarán su cargo hasta la extinción del mandato correspondiente a cada uno.


Ketsahalong ea ho tsosolosa karolo ea boraro ea Senate ka mashome a robong a mashome a robong a metso e mehlano, qetellong ea maemo a bolaoli ba masenete bohle a khethiloeng ka mashome a robong a metso e robeli le mashome a robong a metso e tšeletseng, senatorara ea boraro e tla khethoa le setereke bakeng sa Selekane. Sehlopha sa masenere a setereke ka seng se tla kopantsoe, moo ho khonehang, hore litulo tse peli li lumellane le mokga oa lipolotiki kapa mokhatlo oa likhetho o nang le palo e kholo ka ho fetisisa ea litho tsa molao, le mokga o setseng oa lipolotiki kapa mokhatlo oa likhetho o latelang palo ea litho tsa eona. Haeba ho e-na le thae, mokga oa lipolotiki kapa mokhatlo oa likhetho o neng o tla fumana likhetho tse ngata likhethong tse fetileng tsa likhetho tsa lipolotiki li tla atleha.
En ocasión de renovarse un tercio del Senado en mil novecientos noventa y cinco, por finalización de los mandatos de todos los senadores elegidos en mil novecientos ochenta y seis, será designado además un tercer senador por distrito por cada Legislatura. El conjunto de los senadores por cada distrito se integrará, en lo posible, de modo que correspondan dos bancas al partido político o alianza electoral que tenga el mayor número de miembros en la legislatura, y la restante al partido político o alianza electoral que le siga en número de miembros de ella. En caso de empate, se hará prevalecer al partido político o alianza electoral que hubiera obtenido mayor cantidad de sufragios en la elección legislativa provincial inmediata anterior.


Likhetho tsa baemeli ba senator ba nkang ba khetholloang ka tse leshome le metso e robong le mashome a robeli a metso e robeli, hammoho le likhetho tsa ba nkang sebaka sa baemeli ba hona joale ha ho sebelisoa Article 62, ho etsoa ke melao e tšoanang ea ho khethoa. Leha ho le joalo, mokga oa lipolotiki kapa mokhatlo oa likhetho o nang le palo e kholo ka ho fetisisa ea litho tsa Lekhetlong nakong ea likhetho tsa senator, o tla ba le tokelo ea ho khethoa ke mokhethoa oa hae, ka mekhahlelo e le 'ngoe feela eo batsamaisi ba mararo ba mokga o le mong ba ke keng ba khethoa. kopano ea lipolotiki kapa tsa likhetho.
La elección de los senadores que reemplacen a aquellos cuyos mandatos vencen en mil novecientos noventa y ocho, así como la elección de quien reemplace a cualquiera de los actuales senadores en caso de aplicación del Artículo 62, se hará por estas mismas reglas de designación. Empero, el partido político o alianza electoral que tenga el mayor número de miembros en la Legislatura al tiempo de la elección del senador, tendrá derecho a que sea elegido su candidato, con la sola limitación de que no resulten los tres senadores de un mismo partido político o alianza electoral.


Melao ena e tla boela e sebelisoe likhethong tsa masenete ka motse oa Buenos Aires, ka mashome a robong a metso e robong le mashome a robong a metso e mehlano ke sehlopha sa likhetho, 'me ka mashome a robong a mashome a robong a metso e robeli, ke mokhatlo oa molao oa motse.
Estas reglas serán también aplicables a la elección de los senadores por la ciudad de Buenos Aires, en mil novecientos noventa y cinco por el cuerpo electoral, y en mil novecientos noventa y ocho, por el órgano legislativo de la ciudad.


Likhetho tsa masenete kaofela tse boletsoeng sehloohong sena li tla etsoa ka tebello ea li ka tlase ho mashome a mashome a tšeletseng kapa matsatsing a mashome a mashome a robong motsotso oo senenete e lokelang ho nka mosebetsi oa eona.
La elección de todos los senadores a que se refiere esta cláusula se llevará a cabo con una anticipación no menor de sesenta ni mayor de noventa días al momento en que el senador deba asumir su función.


Maemong 'ohle, batho ba tla khethoa ke lihlopha tsa lipolotiki kapa lilekane tsa likhetho. Ho phethahala ha litokomane tsa molao le tsa molao tse lokelang ho tsejoa hore ke mokhethoa ho tla tiisoa ke National Elections of Justice le ho tsebisa Senyesemane.
En todos los casos, los candidatos a senadores serán propuestos por los partidos políticos o alianzas electorales. El cumplimiento de las exigencias legales y estatutarias para ser proclamado candidato será certificado por la Justicia Electoral Nacional y comunicado a la Legislatura.


Nako le nako ha senatoraka ea naha e khethoa, ho tla khethoa lekhetlo le leng, le leng le leng le tla nka litlaleho tsa Article 62.
Toda vez que se elija un senador nacional se designará un suplente, quien asumirá en los casos del Artículo 62.


Mantsoe a baemeli ba senator ba khethiloeng ka kopo ea molao ona oa nakoana o tla lula ho fihlela ka la 9 December ho likete tse peli le tse 'ngoe.
Los mandatos de los senadores elegidos por aplicación de esta cláusula transitoria durarán hasta el nueve de diciembre del dos mil uno.


(E lumellana le Article 54)
(Corresponde al Artículo 54)


Ea bohlano Litho tsohle tsa Senate li tla khethoa ka mokhoa o bontšitsoeng ho Article 54 ka likhoeli tse peli pele ho la 10 Phato ea likete tse peli le tse 'ngoe, ho etsa qeto ea hore na qetello e tla ba efe, kamorao ho bohle ba kopane, ba lokelang ho tloha moketeng oa pele le oa bobeli .
Quinta. Todos los integrantes del Senado serán elegidos en la forma indicada en el Artículo 54 dentro de los dos meses anteriores al diez de diciembre del dos mil uno, decidiéndose por la suerte, luego que todos se reúnan, quienes deban salir en el primero y segundo bienio.


(E lumellana le Article 56)
(Corresponde al Artículo 56)


Ntlha ea botšelela Khoebo e kopanetsoeng ho latela litlhoko tsa inc. Article 2 ea 2 le melao ea tsamaiso ea lichelete tsa federal, e tla thehoa pele ho fela selemo sa 1996; ho ajoa ha matla, lits'ebeletso le mesebetsi e matla ho tiisetso ea phetoho ena, e ke ke ea fetoloa ntle le tumello ea profinse e amehang; ebile ho ke ke ha khoneha ho fetola kabo ea liphallelo ho latela taolo ea phetoho ena ka litšenyehelo tsa liprofinse, 'me maemong ana ka bobeli ho fihlela puso e kopanetsoeng e kopanetsoeng e etsoa.
Sexta. Un régimen de coparticipación conforme lo dispuesto en el inc. 2 del Artículo 75 y la reglamentación del organismo fiscal federal, serán establecidos antes de la finalización del año 1996; la distribución de competencias, servicios y funciones vigentes a la sanción de esta reforma, no podrá modificarse sin la aprobación de la provincia interesada; tampoco podrá modificarse en desmedro de las provincias la distribución de recursos vigente a la sanción de esta reforma y en ambos casos hasta el dictado del mencionado régimen de coparticipación.


Karolo ena ha e ame ho emetse litlaleho tsa tsamaiso kapa tsa boahloli tse bakoang ke ho fapana ha ho arolelanoa litsebo, litšebeletso, mesebetsi kapa thepa pakeng tsa Sechaba le liprofinse.
La presente cláusula no afecta los reclamos administrativos o judiciales en trámite originados por diferencias por distribución de competencias, servicios, funciones o recursos entre la Nación y las provincias.


(E lumellana le Article 75, serapa sa 2).
(Corresponde al Artículo 75 inc. 2).


Ea bosupa Kopano e tla sebetsa motseng oa Buenos Aires hafeela e le motse-moholo oa sechaba mesebetsi ea molao eo e bolokang ho latela Molao oa 129.
Séptima. El Congreso ejercerá en la ciudad de Buenos Aires mientras sea capital de la Nación las atribuciones legislativas que conserve con arreglo al Artículo 129.


(E lumellana le Article 75 inc 30).
(Corresponde al Artículo 75 inc. 30).


Ea borobong Melao e fanoeng pele e e-na le baemeli e sa nang le nako e thehiloeng bakeng sa boikoetliso ea eona e tla fela lilemo tse hlano ka mor'a letsatsi le hlahang la tokisetso ena, ntle le eo Congress ea Sechaba e lumellanang ka eona ka molao o mocha.
Octava. La legislación delegada preexistente que no contenga plazo establecido para su ejercicio caducará a los cinco años de la vigencia de esta disposición excepto aquella que el Congreso de la Nación ratifique expresamente por una nueva ley.


(E lumellana le Sehlooho sa 76).
(Corresponde al Artículo 76).


Ea borobong Taelo ea mopresidente ka boikoetliso ka nako ea ho lumella phetoho ena e lokela ho nkoa e le nako ea pele.
Novena. El mandato del presidente en ejercicio al momento de sancionarse esta reforma deberá ser considerado como primer período.


(E lumellana le Article 90)
(Corresponde al Artículo 90)


Ea leshome Taelo ea Mopresidente oa Sechaba ea tlang ho sebetsa ka la 8 Phupu 1995 e tla felisoa ka la 10 Phato, 1999.
Décima. El mandato del Presidente de la Nación que asuma su cargo el 8 de julio de 1995 se extinguirá el 10 de diciembre de 1999.


(E lumellana le Article 90)
(Corresponde al Artículo 90)


Eleventh Ho fela ha likhetho le nako e fokolang e fanoeng ho Article 99 inc. 4 e tla kenngoa kotsing lilemo tse hlano ka mor'a phetoho ea phetoho ena ea molao.
Undécimo. La caducidad de los nombramientos y la duración limitada previstas en el Artículo 99 inc. 4 entrarán en vigencia a los cinco años de la sanción de esta reforma constitucional.


(E lumellana le Article 99 inc 4)
(Corresponde al Artículo 99 inc. 4)


Ea bobeli. Litemoso tse thehiloeng likontsong. Karolo ea 100 le ea 101 ea khaolo ea bone ea karolo ea bobeli ea karolo ea bobeli ea Molao-motheo ona, eo ho buuoang ka eona ho hlooho ea Lekhotla la Bosebeletsi, e tla qala ka la 8 July, 1995.
Duodécima. Las prescripciones establecidas en los arts. 100 y 101 del capítulo cuarto de la sección segunda de la segunda parte de esta Constitución referidas al jefe de gabinete de ministros, entrarán en vigencia el 8 de julio de 1995.


Hlooho ea ntlo ea basebeletsi e tla khethoa ka lekhetlo la pele ka la 8 July, 1995 ho fihlela letsatsing leo, matla a bona a tla sebelisoa ke Mopresidente oa Rephabliki.
El jefe de gabinete de ministros será designado por primera vez el 8 de julio de 1995 hasta esa fecha sus facultades serán ejercitadas por el Presidente de la República.


(E lumellana le lihlooho tse 99, 7, 100 le 101.)
(Corresponde a los arts. 99 inc. 7, 100 y 101.)


Lekholo la boraro Ha e le matsatsing a mararo a mashome a tšeletseng a mashome a mabeli a ts'ebetsong ea phetoho ena, bo-mastrata ba tlase ba ka khethoa feela ka mokhoa o fanoeng ho Molaotheo ona. Ho fihlela tsamaiso ea hona joale e tla sebelisoa esale pele.
Decimotercera. A partir de los trescientos sesenta días de la vigencia de esta reforma los magistrados inferiores solamente podrán ser designados por el procedimiento previsto en la presente Constitución. Hasta tanto se aplicará el sistema vigente con anterioridad.


(E lumellana le Sehlooho sa 114)
(Corresponde al Artículo 114)


Leshome le metso e mene Linyeoe tse etsoang ka pele ho Mookameli oa Makomotse ka nako ea ho kenya Lekhotla la Magistri, li tla romeloa ho tsona ka morero oa ts'ebetso. Temana ea 5 ea 5. Ba amoheletsoeng Senate ba tla tsoelapele ho fihlela ba felisoa.
Decimocuarta. Las causas en trámite ante la Cámara de Diputados al momento de instalarse el Consejo de la Magistratura, les serán remitidas a efectos del inc. 5 del Artículo 114. Las ingresadas en el Senado continuarán allí hasta su terminación.


(E lumellana le Article 115)
(Corresponde al Artículo 115)


Fifteen. Ho fihlela mebuso e hlahang pusong e ncha ea boipuso ea motse oa Buenos Aires e thehoa, Congress e tla sebelisa molao o khethehileng sebakeng sa eona, ka tsela e lekanang le ho lumellana le ena.
Decimoquinta. Hasta tanto se constituyan los poderes que surjan del nuevo régimen de autonomía de la ciudad de Buenos Aires, el Congreso ejercerá una legislación exclusiva sobre su territorio, en los mismos términos que hasta la sanción de la presente.


Hlooho ea 'Muso e tla khethoa nakong ea selemo sekete le makholo a robong le mashome a robong a metso e mehlano.
El jefe de Gobierno será elegido durante el año mil novecientos noventa y cinco.


Molao o fanoeng ka khaolo ea 129 ea bobeli le ea boraro, o tla lumelloa ka nako ea matsatsi a makholo a mabeli le mashome a supileng ho tloha letsatsing la ts'ebetso ea Molaotheo ona.
La ley prevista en los párrafos segundo y tercero del Artículo 129, deberá ser sancionada dentro del plazo de doscientos setenta días a partir de la vigencia de esta Constitución


Ho fihlela taelo ea mokhatlo e hlophisitsoe, ho khethoa le ho tlosoa ha baahloli ba motseng oa Buenos Aires ho tla laoloa ke litokisetso tsa bonono. 114 le 115 tsa Molaotheo ona.
Hasta tanto se haya dictado el estatuto organizativo la designación y remoción de los jueces de la ciudad de Buenos Aires se regirá por las disposiciones de los arts. 114 y 115 de esta Constitución.


(E lumellana le Article 129)
(Corresponde al Artículo 129)


Leshome le metso e tšeletseng Phetoho ena e qala ka letsatsi ka mor'a hore e phatlalatsoe. Litho tsa Mokhatlo oa Motheo oa Molao oa Motheo, Mopresidente oa Sechaba sa Argentina, Mopresidente oa Lekhotla la Molao oa Moahloli le Mookameli oa Lekhotla le Phahameng la Toka ba nka kano ka ketso e tšoanang ka la 24 August, 1994, Palacio San José, Concepción ea Uruguay, profinseng ea Entre Ríos.
Decimosexta. Esta reforma entra en vigencia al día siguiente de su publicación. Los miembros de la Convención Constituyente, el presidente de la Nación Argentina, los presidentes de las Cámaras Legislativas y el presidente de la Corte Suprema de Justicia prestan juramento en un mismo acto el día 24 de agosto de 1994, en el Palacio San José, Concepción del Uruguay, provincia de Entre Ríos.


Matla ka 'ngoe a Naha le ba boholong ba liprofinse le tsa metse ba lokisetsa hore na litho tsa oona le ba boholong ba li hlapanye ho hlapanya Molao-motheo ona ke eng
Cada poder del Estado y las autoridades provinciales y municipales disponen lo necesario para que sus miembros y funcionarios juren esta Constitución


Leshome le metso e supileng Molao-motheo o laetsoeng oa molao oa molao, o lumellanang le Molao ona oa Motheo oa Molao oa Motheo, o nkela sebaka seo hona joale se sebetsang.
Decimoséptima. El texto constitucional ordenado, sancionado por esta Convención Constituyente, reemplaza al hasta ahora vigente.


ITHUTA THUTONG EA KAMANO EA NATIONAL CONSTITUENT, KA MOTSI OA SANTA FE, LETSATSI LA METSO E MESO EA MOSEBETSI OA AUGUST MORA E MESO E MONG E MONG LE MORA-MOTSO-BA BOBELI.
DADA EN LA SALA DE SESIONES DE LA CONVENCIÓN NACIONAL CONSTITUYENTE, EN LA CIUDAD DE SANTA FE, A LOS VEINTIDÓS DÍAS DEL MES DE AGOSTO DEL AÑO MIL NOVECIENTOS NOVENTA Y CUATRO.


SEHLOOHO EA 2. - Mongolo o ngotsoeng ho ea ka Sehlooho sa 1 sa molao ona o kenyeletsa melao eohle ea motheo ea molao e lumellanang le Kopano ea Sechaba ea Seboka e bokaneng metseng ea Santa Fe le Paraná ka 1994, ho kenyellets'oa le Sehlooho sa 77, karolo ea bobeli, e amohelehang sebokeng sa la 1 August, 1994, se reng:
ARTICULO 2º.- El texto transcripto en el Artículo 1º de la presente ley incluye todas las disposiciones constitucionales sancionadas por la Convención Nacional Constituyente reunida en las ciudades de Santa Fe y Paraná en el año 1994, comprendiendo como Artículo 77, segunda parte, la aprobada en la sesión del primero de agosto de 1994 que expresa:


Lichelete tse fetolang puso ea likhetho le mekga ea lipolotiki e tlameha ho amoheloa ka bongata bo fetisisang ba litho tsohle tsa Likamore.
Los proyectos de ley que modifiquen el régimen electoral y de partidos políticos deberán ser aprobados por mayoría absoluta del total de los miembros de las Cámaras.


SEHLOOHO 3º.- Phatlalatsa ka Official Bulletin.
ARTICULO 3º.- Publíquese en el Boletín Oficial.


SEHLOOHO 4º.- Buisana le Matla a Tsamaiso
ARTICULO 4º.- Comuníquese al Poder Ejecutivo


ILE U KHETHEHILENG SUMONG EA ARGENTINE CONGRESS, MAHENG A BUENOS, KA LETSATSI TSE LETSATSI LA MOTSI OA DECEMBER LE SELEMO SE NETE SE MOTSOANA O MONG LE MOTHEO.
DADA EN LA SALA DE SESIONES DEL CONGRESO ARGENTINO, EN BUENOS AIRES, A LOS QUINCE DIAS DEL MES DE DICIEMBRE DEL AÑO MIL NOVECIENTOS NOVENTA Y CUATRO.

More bilingual texts: