albanés
|
español
|
KUSHTETUTA E KOMUNËS ARGENTINE
|
CONSTITUCION DE LA NACION ARGENTINA
|
PREAMBULA
|
PREÁMBULO
|
Ne jemi përfaqësues të popullit të
Argjentinës, të mbledhur në Kongresin e Përgjithshëm Konstituiv me vullnetin
dhe zgjedhjen e krahinave që e përpilojnë atë, në përputhje me parimet
ekzistuese, me qëllim të themelimit të bashkimit kombëtar, forcimit të drejtësisë,
konsolidimit të paqes së brendshme, të sigurojë mbrojtjen e përbashkët, të
promovojë mirëqenien e përgjithshme dhe të sigurojë përfitimet e lirisë, për
ne, për brezat tanë dhe për të gjithë njerëzit e botës që duan të banojnë në
tokën argjentinase: duke u thirrur në mbrojtjen e Perëndisë, burimi i të
gjithëve arsyeja dhe drejtësia: ne porositim, dekretojmë dhe vendosim këtë
Kushtetutë për Argjentinën.
|
Nos los representantes del pueblo de la
Nación Argentina, reunidos en Congreso General Constituyente por voluntad y
elección de las provincias que la componen, en cumplimiento de pactos
preexistentes, con el objeto de constituir la unión nacional, afianzar la
justicia, consolidar la paz interior, proveer a la defensa común, promover el
bienestar general, y asegurar los beneficios de la libertad, para nosotros,
para nuestra posteridad, y para todos los hombres del mundo que quieran
habitar en el suelo argentino: invocando la protección de Dios, fuente de
toda razón y justicia: ordenamos, decretamos y establecemos esta
Constitución, para la Nación Argentina.
|
PJESA E PARË
|
PRIMERA PARTE
|
Kapitulli i parë
|
Capítulo Primero
|
Deklaratat, të drejtat dhe garancitë
|
Declaraciones, derechos y garantías
|
Neni 1.- Kombi Argjentinas miraton për
qeverinë e saj formën përfaqësuese federale republikane, sipas Kushtetutës së
tanishme.
|
Artículo 1º.- La Nación Argentina adopta
para su gobierno la forma representativa republicana federal, según la
establece la presente Constitución.
|
Neni 2 .- Qeveria federale përkrah kultin
apostolik katolik romak.
|
Artículo 2º.- El Gobierno federal sostiene
el culto católico apostólico romano.
|
Neni 3 .- Autoritetet që ushtrojnë qeverinë
federale, banojnë në qytetin që është shpallur Kryeqyteti i Republikës me një
ligj të posaçëm të Kongresit, një kalim paraprak nga një ose më shumë
legjislatura provinciale, të territorit që do të federalizohet.
|
Artículo 3º.- Las autoridades que ejercen
el Gobierno federal, residen en la ciudad que se declare Capital de la
República por una ley especial del Congreso, previa cesión hecha por una o
más legislaturas provinciales, del territorio que haya de federalizarse.
|
Neni 4.- Qeveria Federale siguron
shpenzimet e Kombeve me fondet e Thesarit Kombëtar të formuar nga produkti i
të drejtave të importit dhe eksportit, nga shitja ose dhënia me qira e tokës
në pronësi kombëtare, nga të ardhurat e Postës, nga kontribute të tjera që
Kongresi i Përgjithshëm imponon në mënyrë të barabartë dhe proporcionale me popullsinë,
si dhe me kreditë dhe operacionet e kreditit të dekretuara nga i njëjti
Kongres për emergjencat kombëtare ose për kompanitë e shërbimeve kombëtare.
|
Artículo 4º.- El Gobierno federal provee a
los gastos de la Nación con los fondos del Tesoro nacional formado del
producto de derechos de importación y exportación, del de la venta o locación
de tierras de propiedad nacional, de la renta de Correos, de las demás
contribuciones que equitativa y proporcionalmente a la población imponga el
Congreso General, y de los empréstitos y operaciones de crédito que decrete
el mismo Congreso para urgencias de la Nación, o para empresas de utilidad
nacional.
|
Neni 5 Çdo krahinë do të diktojë për vete
një kushtetutë sipas sistemit përfaqësues republikan, në përputhje me
parimet, deklaratat dhe garancitë e Kushtetutës Kombëtare; dhe për të
siguruar administrimin e drejtësisë, regjimin komunal dhe arsimin fillor. Në
këto kushte, qeveria federale garanton çdo krahinë gëzimin dhe ushtrimin e
institucioneve të saj.
|
Artículo 5º.- Cada provincia dictará para
sí una Constitución bajo el sistema representativo republicano, de acuerdo
con los principios, declaraciones y garantías de la Constitución Nacional; y
que asegure su administración de justicia, su régimen municipal, y la
educación primaria. Bajo de estas condiciones el Gobierno federal, garante a
cada provincia el goce y ejercicio de sus instituciones.
|
Neni 6.- Qeveria federale ndërhyn në
territorin e krahinave për të garantuar formën republikane të qeverisjes ose
për të penguar pushtimet e huaja dhe për të kërkuar autoritetet e tyre të
konstituuara për t'i mbështetur ose rivendosur ato, nëse ato janë rrëzuar nga
kryengritja ose nga pushtimi i një tjetër krahinë.
|
Artículo 6º.- El Gobierno federal
interviene en el territorio de las provincias para garantir la forma
republicana de gobierno, o repeler invasiones exteriores, y a requisición de
sus autoridades constituidas para sostenerlas o restablecerlas, si hubiesen
sido depuestas por la sedición, o por invasión de otra provincia.
|
Neni 7 .- Aktet publike dhe procedurat
gjyqësore të një provincie gëzojnë besim të plotë në të tjerët; dhe Kongresi
mund të përcaktojë me ligjet e përgjithshme se cila do të jetë forma provuese
e këtyre akteve dhe procedurave dhe efektet ligjore që do të prodhojnë.
|
Artículo 7º.- Los actos públicos y
procedimientos judiciales de una provincia gozan de entera fe en las demás; y
el Congreso puede por leyes generales determinar cuál será la forma
probatoria de estos actos y procedimientos, y los efectos legales que
producirán.
|
Neni 8 .- Qytetarët e secilës krahinë
gëzojnë të gjitha të drejtat, privilegjet dhe imunitetet e qenësishme në
titullin e qytetarit në të tjerët. Ekstradimi i kriminelëve është një detyrim
reciprok midis të gjitha krahinave.
|
Artículo 8º.- Los ciudadanos de cada
provincia gozan de todos los derechos, privilegios e inmunidades inherentes
al título de ciudadano en las demás. La extradición de los criminales es de
obligación recíproca entre todas las provincias.
|
Neni 9.- Në të gjithë territorin e Kombit
nuk do të ketë më dogana sesa ato kombëtare, ku do të qeverisin tarifat që
sanksionon Kongresi.
|
Artículo 9º.- En todo el territorio de la
Nación no habrá más aduanas que las nacionales, en las cuales regirán las
tarifas que sancione el Congreso.
|
Neni 10 .- Brenda Republikës nuk ka të
drejta qarkullimi i efekteve të prodhimit ose prodhimit kombëtar, si dhe i
mallrave dhe mallrave të të gjitha llojeve, të dërguara në doganat e huaj.
|
Artículo 10.- En el interior de la
República es libre de derechos la circulación de los efectos de producción o
fabricación nacional, así como la de los géneros y mercancías de todas
clases, despachadas en las aduanas exteriores.
|
Artikulli 11.- Artikujt e prodhimit ose të
prodhimit kombëtar ose të huaj, si dhe bagëtitë e çdo lloji, që kalojnë nëpër
territorin e një province në tjetrën, nuk janë të ashtuquajtura të drejta
tranziti, gjithashtu edhe qerret, anijet ose kafshët në për t'u transportuar;
dhe asnjë të drejtë tjetër nuk mund t'u imponohet atyre, pavarësisht nga
emërtimi i tyre, nga fakti i udhëtimit të territorit.
|
Artículo 11.- Los artículos de producción o
fabricación nacional o extranjera, así como los ganados de toda especie, que
pasen por territorio de una provincia a otra, serán libres de los derechos
llamados de tránsito, siéndolo también los carruajes, buques o bestias en que
se transporten; y ningún otro derecho podrá imponérseles en adelante,
cualquiera que sea su denominación, por el hecho de transitar el territorio.
|
Neni 12.- Anije të destinuara nga një
krahinë në tjetrën nuk janë të detyruara të hyjnë, të ankorohen dhe të
paguajnë tarifa për shkakun e tranzitit, pa dhënë në asnjë rast preferencat
ndaj një porti mbi tjetrin, nëpërmjet ligjeve ose rregulloreve të tregtisë.
|
Artículo 12.- Los buques destinados de una
provincia a otra, no serán obligados a entrar, anclar y pagar derechos por
causa de tránsito, sin que en ningún caso puedan concederse preferencias a un
puerto respecto de otro, por medio de leyes o reglamentos de comercio.
|
Neni 13 .- Krahinat e reja mund të pranohen
në Komb; por një krahinë nuk mund të ngrihet në territorin e një ose të
tjerëve, e as të formohen një, pa pëlqimin e legjislativit të krahinave të
interesuara dhe të Kongresit.
|
Artículo 13.- Podrán admitirse nuevas
provincias en la Nación; pero no podrá erigirse una provincia en el
territorio de otra u otras, ni de varias formarse una sola, sin el
consentimiento de la Legislatura de las provincias interesadas y del
Congreso.
|
Neni 14 .- Të gjithë banorët e Kombit
gëzojnë të drejtat e mëposhtme në përputhje me ligjet që rregullojnë
ushtrimin e tyre; përkatësisht: të punojë dhe të ushtrojë të gjithë industrinë
e ligjshme; për të lundruar dhe tregtuar; të peticioni autoritetet; për të
hyrë, për të qëndruar, për të kaluar dhe për të lënë territorin argjentinas;
të publikojnë idetë e tyre përmes shtypit pa censurim paraprak; për të
përdorur dhe shkatërruar pronën tuaj; për t'u shoqëruar për qëllime të
dobishme; të shpallin lirisht adhurimin e tyre; për të mësuar dhe për të
mësuar.
|
Artículo 14.- Todos los habitantes de la
Nación gozan de los siguientes derechos conforme a las leyes que reglamenten
su ejercicio; a saber: de trabajar y ejercer toda industria lícita; de
navegar y comerciar; de peticionar a las autoridades; de entrar, permanecer,
transitar y salir del territorio argentino; de publicar sus ideas por la
prensa sin censura previa; de usar y disponer de su propiedad; de asociarse
con fines útiles; de profesar libremente su culto; de enseñar y aprender.
|
Neni 14 bis .- Puna në format e saj të
ndryshme do të gëzojë mbrojtjen e ligjeve, të cilat do të sigurojnë
punëtorin: kushtet e duhura dhe të barabarta të punës, orarin e kufizuar të
punës; pushimet dhe pushimet e paguara; ndëshkimin e drejtë; paga minimale
vitale mobile; shpërblim të barabartë për të njëjtën detyrë; pjesëmarrja në
fitimet e kompanive, me kontrollin e prodhimit dhe bashkëpunimit në menaxhim;
mbrojtja kundër shkarkimit arbitrar; stabiliteti i punonjësit publik;
Organizimi i lirë dhe demokratik i sindikatave, i njohur nga mbishkrimi i
thjeshtë në një regjistër të veçantë.
|
Artículo 14 bis.- El trabajo en sus
diversas formas gozará de la protección de las leyes, las que asegurarán al
trabajador: condiciones dignas y equitativas de labor, jornada limitada;
descanso y vacaciones pagados; retribución justa; salario mínimo vital móvil;
igual remuneración por igual tarea; participación en las ganancias de las
empresas, con control de la producción y colaboración en la dirección;
protección contra el despido arbitrario; estabilidad del empleado público;
organización sindical libre y democrática, reconocida por la simple
inscripción en un registro especial.
|
Guilds janë të garantuara: për të hyrë në
marrëveshjet e negociatave kolektive; të përdorë pajtimin dhe arbitrimin; e
drejta për të bërë grevë. Përfaqësuesit e sindikatave do të gëzojnë garancitë
e nevojshme për përmbushjen e menaxhimit të sindikatës dhe ato që lidhen me
stabilitetin e punësimit të tyre.
|
Queda garantizado a los gremios: concertar
convenios colectivos de trabajo; recurrir a la conciliación y al arbitraje;
el derecho de huelga. Los representantes gremiales gozarán de las garantías
necesarias para el cumplimiento de su gestión sindical y las relacionadas con
la estabilidad de su empleo.
|
Shteti do të japë përfitimet e sigurimeve
shoqërore, të cilat do të jenë të një natyre integrale dhe të
patjetërsueshme. Në veçanti, ligji do të përcaktojë: sigurimin e detyrueshëm
social, i cili do të jetë përgjegjës për subjektet kombëtare ose provinciale
me autonomi financiare dhe ekonomike, të administruar nga palët e interesuara
me pjesëmarrjen e Shtetit, pa pasur ndonjë mbivendosje të kontributeve;
pensionet dhe pensionet mobile; mbrojtja integrale e familjes; mbrojtja e
pronës familjare; kompensimin ekonomik familjar dhe qasjen në strehim të
mirë.
|
El Estado otorgará los beneficios de la
seguridad social, que tendrá carácter de integral e irrenunciable. En
especial, la ley establecerá: el seguro social obligatorio, que estará a
cargo de entidades nacionales o provinciales con autonomía financiera y
económica, administradas por los interesados con participación del Estado, sin
que pueda existir superposición de aportes; jubilaciones y pensiones móviles;
la protección integral de la familia; la defensa del bien de familia; la
compensación económica familiar y el acceso a una vivienda digna.
|
Neni 15 .- Në Kombit Argjentinas nuk ka
skllevër: të paktët që ekzistojnë sot janë të lirë nga betimi i kësaj
Kushtetute; dhe një ligj i veçantë do të rregullojë dëmshpërblimet për të
cilat kjo deklaratë rritet. Çdo kontratë për blerjen dhe shitjen e personave
është një krim që do të mbahet përgjegjës nga ata që e festojnë atë dhe nga
shkruesi ose zyrtari që e autorizon atë. Dhe skllevërit që hyjnë në çfarëdo
mënyre janë të lirë nga fakti i thjeshtë për të hyrë në territorin e
Republikës.
|
Artículo 15.- En la Nación Argentina no hay
esclavos: los pocos que hoy existen quedan libres desde la jura de esta
Constitución; y una ley especial reglará las indemnizaciones a que dé lugar
esta declaración. Todo contrato de compra y venta de personas es un crimen de
que serán responsables los que lo celebrasen, y el escribano o funcionario
que lo autorice. Y los esclavos que de cualquier modo se introduzcan quedan
libres por el solo hecho de pisar el territorio de la República.
|
Neni 16 .- Kombi argjentinas nuk pranon
prerogativë të gjakut ose lindjes: nuk ka privilegje personale ose tituj
fisnikërie. Të gjithë banorët e saj janë të barabartë para ligjit dhe janë të
pranueshme në punësim pa ndonjë kusht tjetër përveç përshtatshmërisë. Barazia
është baza e detyrimeve tatimore dhe publike.
|
Artículo 16.- La Nación Argentina no admite
prerrogativas de sangre, ni de nacimiento: no hay en ella fueros personales
ni títulos de nobleza. Todos sus habitantes son iguales ante la ley, y
admisibles en los empleos sin otra condición que la idoneidad. La igualdad es
la base del impuesto y de las cargas públicas.
|
Neni 17 .- Prona është e pacenueshme dhe
asnjë banor i kombit nuk mund të privohet nga ai, por me anë të një dënimi të
bazuar në ligj. Shpronësimi për arsye të shërbimeve publike, duhet të jetë i kualifikuar
me ligj dhe më parë i dëmtuar. Vetëm Kongresi imponon kontributet e shprehura
në Nenin 4. Asnjë shërbim personal nuk kërkohet, përveç në bazë të ligjit ose
dënimit të bazuar në ligj. Çdo autor ose shpikësi është pronari ekskluziv i
veprës, shpikjes ose zbulimit të tij, për afatin e dakorduar me ligj.
Konfiskimi i pasurisë fshihet përgjithmonë nga Kodi Penal i Argjentinës.
Asnjë trup i armatosur nuk mund të bëjë kërkime, as të kërkojë ndihmë të
çfarëdo lloji.
|
Artículo 17.- La propiedad es inviolable, y
ningún habitante de la Nación puede ser privado de ella, sino en virtud de
sentencia fundada en ley. La expropiación por causa de utilidad pública, debe
ser calificada por ley y previamente indemnizada. Sólo el Congreso impone las
contribuciones que se expresan en el Artículo 4º. Ningún servicio personal es
exigible, sino en virtud de ley o de sentencia fundada en ley. Todo autor o
inventor es propietario exclusivo de su obra, invento o descubrimiento, por
el término que le acuerde la ley. La confiscación de bienes queda borrada
para siempre del Código Penal argentino. Ningún cuerpo armado puede hacer
requisiciones, ni exigir auxilios de ninguna especie.
|
Neni 18 .- Asnjë banor i kombit nuk mund të
dënohet pa gjykuar paraprakisht në bazë të ligjit para faktit të procesit,
ose të gjykuar nga komisione të veçanta ose të hiqet nga gjyqtarët e caktuar
me ligj përpara faktit të çështjes. Askush nuk mund të detyrohet të dëshmojë
kundër vetes; as arrestuar përveç me urdhër me shkrim të autoritetit
kompetent. Mbrojtja e personit dhe e të drejtave është e pacenueshme. Adresa
është e pacenueshme, si dhe korrespondenca dhe letrat private; dhe një ligj
do të përcaktojë se në cilat raste dhe me çfarë justifikime mund të vazhdojë
në kërkimin dhe okupimin e saj. Dënimi me vdekje për shkaqe politike, të
gjitha llojet e torturave dhe rëna përgjithmonë shfuqizohen. Burgjet e Kombit
do të jenë të shëndetshëm dhe të pastër, për sigurinë dhe jo për ndëshkimin e
të burgosurve të ndaluar në to, dhe çdo masë që preteksti i masave paraprake
çon në vdekjen e tyre përtej asaj që kërkojnë, do ta bëjë gjykatësin të
autorizojë atë përgjegjës.
|
Artículo 18.- Ningún habitante de la Nación
puede ser penado sin juicio previo fundado en ley anterior al hecho del
proceso, ni juzgado por comisiones especiales, o sacado de los jueces
designados por la ley antes del hecho de la causa. Nadie puede ser obligado a
declarar contra sí mismo; ni arrestado sino en virtud de orden escrita de
autoridad competente. Es inviolable la defensa en juicio de la persona y de
los derechos. El domicilio es inviolable, como también la correspondencia
epistolar y los papeles privados; y una ley determinará en qué casos y con
qué justificativos podrá procederse a su allanamiento y ocupación. Quedan
abolidos para siempre la pena de muerte por causas políticas, toda especie de
tormento y los azotes. Las cárceles de la Nación serán sanas y limpias, para
seguridad y no para castigo de los reos detenidos en ellas, y toda medida que
a pretexto de precaución conduzca a mortificarlos más allá de lo que aquélla
exija, hará responsable al juez que la autorice.
|
Neni 19 .- Veprimet private të njerëzve të
cilët në asnjë mënyrë nuk ofendojnë rendin dhe moralin publik, ose dëmtojnë
një palë të tretë, janë të rezervuara vetëm për Zotin dhe përjashtohen nga
autoriteti i magjistratëve. Asnjë banor i Kombit nuk do të jetë i detyruar të
bëjë atë që ligji nuk e urdhëron, as të privuar nga ajo që nuk e ndalon.
|
Artículo 19.- Las acciones privadas de los
hombres que de ningún modo ofendan al orden y a la moral pública, ni
perjudiquen a un tercero, están sólo reservadas a Dios, y exentas de la
autoridad de los magistrados. Ningún habitante de la Nación será obligado a
hacer lo que no manda la ley, ni privado de lo que ella no prohíbe.
|
Neni 20 .- Të huajt gëzojnë në territorin e
Kombit të gjitha të drejtat civile të qytetarit; ata mund të ushtrojnë
industrinë, tregtinë dhe profesionin e tyre; pasuri të paluajtshme, blejnë
dhe shesin; lundroni lumenjtë dhe brigjet; ushtroni lirisht adhurimin tuaj;
për të provuar dhe martoheshin sipas ligjeve. Ata nuk janë të detyruar të
pranojnë shtetësinë, as të paguajnë kontribute të jashtëzakonshme të
detyruara. Ata marrin shtetëzimin që kanë dy vjet të vazhdueshme në Komb; por
autoriteti mund të shkurtojë këtë term në favor të atij që e kërkon atë, duke
pretenduar dhe provuar shërbimet në Republikë.
|
Artículo 20.- Los extranjeros gozan en el
territorio de la Nación de todos los derechos civiles del ciudadano; pueden
ejercer su industria, comercio y profesión; poseer bienes raíces, comprarlos
y enajenarlos; navegar los ríos y costas; ejercer libremente su culto; testar
y casarse conforme a las leyes. No están obligados a admitir la ciudadanía,
ni a pagar contribuciones forzosas extraordinarias. Obtienen nacionalización
residiendo dos años continuos en la Nación; pero la autoridad puede acortar
este término a favor del que lo solicite, alegando y probando servicios a la
República.
|
Neni 21 Çdo qytetar argjentinas është i
detyruar të armatoset në mbrojtje të vendit dhe të kësaj Kushtetute, sipas
ligjeve të diktuara nga Kongresi dhe dekreteve të Ekzekutivit kombëtar.
Qytetarët me anë të natyralizimit janë të lirë të ofrojnë këtë shërbim ose jo
për një afat prej dhjetë vjetësh të llogaritur nga dita e marrjes së kartës
së tyre të shtetësisë.
|
Artículo 21.- Todo ciudadano argentino está
obligado a armarse en defensa de la patria y de esta Constitución, conforme a
las leyes que al efecto dicte el Congreso y a los decretos del Ejecutivo
nacional. Los ciudadanos por naturalización son libres de prestar o no este
servicio por el término de diez años contados desde el día en que obtengan su
carta de ciudadanía.
|
Neni 22 .- Njerëzit nuk mendojnë ose qeverisin,
por nëpërmjet përfaqësuesve dhe autoriteteve të tyre të krijuara nga kjo
Kushtetutë. Çdo forcë e armatosur ose mbledhje e personave që pretendojnë të
drejtat e popullit dhe peticionin në emër të popullit kryen krimin e
kryengritjes.
|
Artículo 22.- El pueblo no delibera ni
gobierna, sino por medio de sus representantes y autoridades creadas por esta
Constitución. Toda fuerza armada o reunión de personas que se atribuya los
derechos del pueblo y peticione a nombre de éste, comete delito de sedición.
|
Neni 23 .- Në rast të trazirave të
brendshme ose sulmeve të jashtme që rrezikojnë ushtrimin e kësaj Kushtetute
dhe të autoriteteve të krijuara nga ai, një shtet i rrethimit do të
deklarohet në provincën ose në territorin ku ka shqetësim të rendit, duke u
pezulluar ka garanci kushtetuese. Por gjatë këtij pezullimi, Presidenti i
Republikës nuk do të jetë në gjendje të dënojë më vete ose të zbatojë
ndëshkime. Fuqia e saj do të jetë e kufizuar në një rast të tillë në lidhje
me personat, për t'i arrestuar ose për t'i transferuar ato nga një pikë në
një tjetër të Kombit, nëse nuk preferojnë të largohen nga territori
argjentinas.
|
Artículo 23.- En caso de conmoción interior
o de ataque exterior que pongan en peligro el ejercicio de esta Constitución
y de las autoridades creadas por ella, se declarará en estado de sitio la
provincia o territorio en donde exista la perturbación del orden, quedando
suspensas allí las garantías constitucionales. Pero durante esta suspensión
no podrá el presidente de la República condenar por sí ni aplicar penas. Su
poder se limitará en tal caso respecto de las personas, a arrestarlas o
trasladarlas de un punto a otro de la Nación, si ellas no prefiriesen salir
fuera del territorio argentino.
|
Neni 24 .- Kongresi do të promovojë
reformën e legjislacionit aktual në të gjitha degët e tij dhe krijimin e
gjykimit nga juritë.
|
Artículo 24.- El Congreso promoverá la
reforma de la actual legislación en todos sus ramos, y el establecimiento del
juicio por jurados.
|
Neni 25 .- Qeveria federale do të promovojë
imigracionin evropian; dhe nuk mund të kufizojë, kufizojë ose tatojë me
ndonjë hyrje në territorin argjentinas të të huajve që sjellin tokën,
përmirësojnë industritë dhe prezantojnë dhe japin mësim shkencën dhe artet.
|
Artículo 25.- El Gobierno federal fomentará
la inmigración europea; y no podrá restringir, limitar ni gravar con impuesto
alguno la entrada en el territorio argentino de los extranjeros que traigan
por objeto labrar la tierra, mejorar las industrias, e introducir y enseñar
las ciencias y las artes.
|
Neni 26 .- Lundrimi i lumenjve të brendshëm
të kombit është i lirë për të gjithë flamujt, duke iu nënshtruar vetëm
rregullave të lëshuara nga autoriteti kombëtar.
|
Artículo 26.- La navegación de los ríos
interiores de la Nación es libre para todas las banderas, con sujeción
únicamente a los reglamentos que dicte la autoridad nacional.
|
Neni 27 .- Qeveria federale është e
detyruar të forcojë marrëdhëniet e saj të paqes dhe të tregtisë me fuqitë e
huaja nëpërmjet traktateve që janë në përputhje me parimet e ligjit publik të
përcaktuar në këtë Kushtetutë.
|
Artículo 27.- El Gobierno federal está
obligado a afianzar sus relaciones de paz y comercio con las potencias
extranjeras por medio de tratados que estén en conformidad con los principios
de derecho público establecidos en esta Constitución.
|
Neni 28 Parimet, garancitë dhe të drejtat e
njohura në nenet e mëparshme nuk mund të ndryshohen nga ligjet që rregullojnë
ushtrimin e tyre.
|
Artículo 28.- Los principios, garantías y
derechos reconocidos en los anteriores artículos, no podrán ser alterados por
las leyes que reglamenten su ejercicio.
|
Neni 29 .- Kongresi nuk mund t'i japë
guvernatorëve provincial, as legjislaturës provinciale, as fakultetit të
jashtëzakonshëm , as shumën e pushtetit publik , as t'i japë atyre
parashtresa apo supremacie për të cilat jeta, nderi ose fati i Argjentinasit
janë në mëshirën e qeverive ose të gjithëve. Veprat e kësaj natyre mbartin me
ta një pavlefshmëri të padurueshme dhe u nënshtrohen atyre që i formulojnë,
miratojnë ose nënshkruajnë, përgjegjësinë dhe dënimin e tradhtarëve famëkeq
në vend.
|
Artículo 29.- El Congreso no puede conceder
al Ejecutivo nacional, ni las Legislaturas provinciales a los gobernadores de
provincia, facultades extraordinarias, ni la suma del poder público, ni
otorgarles sumisiones o supremacías por las que la vida, el honor o las
fortunas de los argentinos queden a merced de gobiernos o persona alguna.
Actos de esta naturaleza llevan consigo una nulidad insanable, y sujetarán a
los que los formulen, consientan o firmen, a la responsabilidad y pena de los
infames traidores a la patria.
|
Neni 30 .- Kushtetuta mund të reformohet në
tërësi ose në cilëndo nga pjesët e saj. Nevoja për reformë duhet të
deklarohet nga Kongresi me votën e së paku dy të tretave të anëtarëve të saj;
por nuk do të kryhet përveçse me një Konvente të thirrur për këtë qëllim.
|
Artículo 30.- La Constitución puede
reformarse en el todo o en cualquiera de sus partes. La necesidad de reforma
debe ser declarada por el Congreso con el voto de dos terceras partes, al menos,
de sus miembros; pero no se efectuará sino por una Convención convocada al
efecto.
|
Neni 31 .- Kjo Kushtetutë, ligjet e kombit
që si pasojë diktohen nga Kongresi dhe traktatet me fuqi të huaja janë ligji
suprem i Kombit; dhe autoritetet e secilës krahinë janë të detyruar të jenë
në përputhje me të, pavarësisht nga çdo dispozitë e kundërta që përfshihet në
ligje ose kushtetuta provinciale, me përjashtim të provincës së Buenos Aires,
traktatet e ratifikuara pas Paktit të 11 nëntorit 1859.
|
Artículo 31.- Esta Constitución, las leyes
de la Nación que en su consecuencia se dicten por el Congreso y los tratados
con las potencias extranjeras son la ley suprema de la Nación; y las
autoridades de cada provincia están obligadas a conformarse a ella, no
obstante cualquiera disposición en contrario que contengan las leyes o
constituciones provinciales, salvo para la provincia de Buenos Aires, los
tratados ratificados después del Pacto de 11 de noviembre de 1859.
|
Neni 32 .- Kongresi federal nuk do të
diktojë ligjet që kufizojnë lirinë e shtypit ose vendosin juridiksionin
federal mbi të.
|
Artículo 32.- El Congreso federal no
dictará leyes que restrinjan la libertad de imprenta o establezcan sobre ella
la jurisdicción federal.
|
Neni 33. Deklaratat, të drejtat dhe
garancitë që Kushtetuta e numëron nuk do të kuptohet si mohim i të drejtave
dhe garancive të tjera që nuk janë të numëruara; por se ata janë të lindur
nga parimi i sovranitetit të popullit dhe forma republikane e qeverisjes.
|
Artículo 33.- Las declaraciones, derechos y
garantías que enumera la Constitución no serán entendidos como negación de
otros derechos y garantías no enumerados; pero que nacen del principio de la
soberanía del pueblo y de la forma republicana de gobierno.
|
Neni 34.- Gjyqtarët e gjykatave federale
nuk mund të jenë në të njëjtën kohë të gjykatave provinciale, as shërbimi
federal, civilisht dhe ushtarakisht i japin vendbanim në provincën në të
cilën ushtrohet, dhe kjo nuk është e vendbanimit të përhershëm të punonjësit,
duke e kuptuar këtë për qëllimet e zgjedhjes së vendeve të punës në krahinë
në të cilën ata aksidentalisht e gjejnë veten.
|
Artículo 34.- Los jueces de las cortes
federales no podrán serlo al mismo tiempo de los tribunales de provincia, ni el
servicio federal, tanto en lo civil como en lo militar da residencia en la
provincia en que se ejerza, y que no sea la del domicilio habitual del
empleado, entendiéndose esto para los efectos de optar a empleos en la
provincia en que accidentalmente se encuentren.
|
Neni 35.- Emërtimet e miratuara në mënyrë
të njëpasnjëshme nga viti 1810 deri në të tashmen, përkatësisht: Provincat e
Bashkuara të Plateau të Lumit, Republika e Argjentinës, Konfederata e
Argjentinës, tani e tutje do të jenë emra zyrtarë pa dallim për përcaktimin e
Qeverisë dhe të territorit të provincave. fjalët "Kombi
argjentinas" në formimin dhe sanksionimin e ligjeve.
|
Artículo 35.- Las denominaciones adoptadas
sucesivamente desde 1810 hasta el presente, a saber: Provincias Unidas del
Río de la Plata, República Argentina, Confederación Argentina, serán en
adelante nombres oficiales indistintamente para la designación del Gobierno y
territorio de las provincias, empleándose las palabras "Nación
Argentina" en la formación y sanción de las leyes.
|
KAPITULLI I DYTË
|
CAPÍTULO SEGUNDO
|
Të drejta dhe garanci të reja
|
Nuevos derechos y garantías
|
Neni 36 .- Kjo Kushtetutë do ta ruajë
perandorinë edhe kur respektimi i saj ndërpritet nga aktet e forcës kundër
rendit institucional dhe sistemit demokratik. Këto akte do të jenë pa marrë
parasysh.
|
Artículo 36.- Esta Constitución mantendrá
su imperio aun cuando se interrumpiere su observancia por actos de fuerza
contra el orden institucional y el sistema democrático. Estos actos serán
insanablemente nulos.
|
Autorët e tyre do t'i nënshtrohen
sanksionit të parashikuar në nenin 29, të skualifikuar në vazhdimësi për të
mbajtur postin publik dhe përjashtohet nga përfitimet e faljes dhe ndërrimin
e dënimeve.
|
Sus autores serán pasibles de la sanción
prevista en el Artículo 29, inhabilitados a perpetuidad para ocupar cargos
públicos y excluidos de los beneficios del indulto y la conmutación de penas.
|
Ata do të kenë të njëjtat sanksione të
cilat, si pasojë e këtyre akteve, përdorin funksione të supozuara për
autoritetet e kësaj Kushtetute ose ato të provincave, të cilat do t'i
përgjigjen në mënyrë civile dhe penale për veprimet e tyre. Veprimet
përkatëse do të jenë të papërshkrueshme.
|
Tendrán las mismas sanciones quienes, como
consecuencia de estos actos, usurparen funciones previstas para las
autoridades de esta Constitución o las de las provincias, los que responderán
civil y penalmente de sus actos. Las acciones respectivas serán
imprescriptibles.
|
Të gjithë qytetarët kanë të drejtën e
rezistencës ndaj atyre që ekzekutojnë aktet e dhunës të shprehura në këtë
artikull.
|
Todos los ciudadanos tienen el derecho de
resistencia contra quienes ejecutaren los actos de fuerza enunciados en este
artículo.
|
Ajo gjithashtu do të përpiqet kundër
sistemit demokratik që kryen një krim të rëndë mashtrues ndaj Shtetit që
përfshin pasurimin, duke u skualifikuar për kohën që ligjet përcaktojnë për
të zënë poste ose punë publike.
|
Atentará asimismo contra el sistema
democrático quien incurriere en grave delito doloso contra el Estado que
conlleve enriquecimiento, quedando inhabilitado por el tiempo que las leyes
determinen para ocupar cargos o empleos públicos.
|
Kongresi do të sanksionojë një ligj mbi
etikën publike për ushtrimin e funksionit.
|
El Congreso sancionará una ley sobre ética
pública para el ejercicio de la función.
|
Neni 37.- Kjo Kushtetutë garanton ushtrimin
e plotë të të drejtave politike, sipas parimit të sovranitetit popullor dhe
ligjeve të nxjerra në përputhje me rrethanat. Votimi është universal, i
barabartë, sekret dhe i detyrueshëm.
|
Artículo 37.- Esta Constitución garantiza
el pleno ejercicio de los derechos políticos, con arreglo al principio de la
soberanía popular y de las leyes que se dicten en consecuencia. El sufragio
es universal, igual, secreto y obligatorio.
|
Barazia reale e mundësive midis burrave dhe
grave për qasje në pozita zgjedhore dhe mbështetëse do të garantohet me
veprime pozitive në rregullimin e partive politike dhe në regjimin zgjedhor.
|
La igualdad real de oportunidades entre
varones y mujeres para el acceso a cargos electivos y partidarios se
garantizará por acciones positivas en la regulación de los partidos políticos
y en el régimen electoral.
|
Neni 38.- Partitë politike janë
institucione themelore të sistemit demokratik.
|
Artículo 38.- Los partidos políticos son
instituciones fundamentales del sistema democrático.
|
Krijimi dhe ushtrimi i veprimtarive të saj
janë të lira në kuadër të respektimit të kësaj Kushtetute, e cila garanton
organizimin dhe funksionimin e saj demokratik, përfaqësimin e pakicave,
kompetencën për emërimin e kandidatëve për pozita të zgjedhura publike,
aksesin në informacionin publik dhe shpërndarjen e ideve të tyre.
|
Su creación y el ejercicio de sus
actividades son libres dentro del respeto a esta Constitución, la que
garantiza su organización y funcionamiento democráticos, la representación de
las minorías, la competencia para la postulación de candidatos a cargos
públicos electivos, el acceso a la información pública y la difusión de sus
ideas.
|
Shteti kontribuon në qëndrueshmërinë
ekonomike të aktiviteteve të saj dhe në trajnimin e liderëve të saj.
|
El Estado contribuye al sostenimiento
económico de sus actividades y de la capacitación de sus dirigentes.
|
Partitë politike duhet të publikojnë
origjinën dhe destinacionin e fondeve dhe pasurive të tyre.
|
Los partidos políticos deberán dar
publicidad del origen y destino de sus fondos y patrimonio.
|
Neni 39. - Qytetarët kanë të drejtën e
iniciativës për të paraqitur faturat në Dhomën e Deputetëve. Kongresi duhet
t'u japë atyre trajtim të shprehur brenda afatit prej dymbëdhjetë muajsh.
|
Artículo 39.- Los ciudadanos tienen el
derecho de iniciativa para presentar proyectos de ley en la Cámara de
Diputados. El Congreso deberá darles expreso tratamiento dentro del término
de doce meses.
|
Kongresi, me votën e shumicës absolute të
të gjithë anëtarëve të secilës shtëpi, do të sanksionojë një ligj rregullator
që nuk mund të kërkojë më shumë se tre për qind të listës zgjedhore
kombëtare, brenda së cilës duhet të parashikojë një shpërndarje të
përshtatshme territoriale për të abonuar iniciativë.
|
El Congreso, con el voto de la mayoría
absoluta de la totalidad de los miembros de cada Cámara, sancionará una ley
reglamentaria que no podrá exigir más del tres por ciento del padrón
electoral nacional, dentro del cual deberá contemplar una adecuada
distribución territorial para suscribir la iniciativa.
|
Projektet që i referohen reformës
kushtetuese, traktateve ndërkombëtare, taksave, buxhetit dhe çështjeve penale
nuk do të jenë objekt iniciativë popullore.
|
No serán objeto de iniciativa popular los
proyectos referidos a reforma constitucional, tratados internacionales,
tributos, presupuesto y materia penal.
|
Neni 40.- Kongresi, me nismën e Dhomës së
Deputetëve, mund të paraqesë një projekt-ligj për konsultime popullore. Ligji
i thirrjes nuk mund të vërë veton. Votimi afirmativ i projektit nga populli i
kombit do ta kthejë atë në ligj dhe shpallja e tij do të jetë automatike.
|
Artículo 40.- El Congreso, a iniciativa de
la Cámara de Diputados, podrá someter a consulta popular un proyecto de ley.
La ley de convocatoria no podrá ser vetada. El voto afirmativo del proyecto
por el pueblo de la Nación lo convertirá en ley y su promulgación será
automática.
|
Kongresi ose Presidenti i Kombit, brenda
kompetencave të tyre përkatëse, mund të thërrasë një konsultim popullor jo të
detyrueshëm. Në këtë rast votimi nuk do të jetë i detyrueshëm.
|
El Congreso o el presidente de la Nación,
dentro de sus respectivas competencias, podrán convocar a consulta popular no
vinculante. En este caso el voto no será obligatorio.
|
Kongresi, me votën e shumicës absolute të
tërësisë së anëtarëve të secilës shtëpi, do të rregullojë çështjet,
procedurat dhe mundësitë e konsultimeve popullore.
|
El Congreso, con el voto de la mayoría
absoluta de la totalidad de los miembros de cada Cámara, reglamentará las
materias, procedimientos y oportunidad de la consulta popular.
|
Neni 41 .- Të gjithë banorët gëzojnë të
drejtën për një mjedis të shëndetshëm dhe të balancuar, të përshtatshëm për
zhvillimin njerëzor dhe për aktivitete produktive për të përmbushur nevojat e
tashme pa kompromentuar ato të brezave të ardhshëm; dhe ata kanë për detyrë
ta ruajnë atë. Dëmi mjedisor do të krijojë prioritet detyrimin e
rikompozimit, siç përcaktohet me ligj.
|
Artículo 41.- Todos los habitantes gozan
del derecho a un ambiente sano, equilibrado, apto para el desarrollo humano y
para que las actividades productivas satisfagan las necesidades presentes sin
comprometer las de las generaciones futuras; y tienen el deber de
preservarlo. El daño ambiental generará prioritariamente la obligación de
recomponer, según lo establezca la ley.
|
Autoritetet do të sigurojnë mbrojtjen e
kësaj të drejte, shfrytëzimin racional të burimeve natyrore, ruajtjen e
trashëgimisë natyrore dhe kulturore dhe diversitetit biologjik, si dhe
informimin dhe edukimin mjedisor.
|
Las autoridades proveerán a la protección
de este derecho, a la utilización racional de los recursos naturales, a la
preservación del patrimonio natural y cultural y de la diversidad biológica,
y a la información y educación ambientales.
|
Ajo korrespondon me Kombit që të diktojë
normat që përmbajnë buxhetet minimale të mbrojtjes, dhe në provincat, ato të
nevojshme për t'i plotësuar ato, pa ndryshuar ato juridiksione lokale.
|
Corresponde a la Nación dictar las normas
que contengan los presupuestos mínimos de protección, y a las provincias, las
necesarias para complementarlas, sin que aquéllas alteren las jurisdicciones
locales.
|
Ndalon hyrjen në territorin kombëtar të
mbetjeve të tanishme ose potencialisht të rrezikshme dhe radioaktive.
|
Se prohíbe el ingreso al territorio nacional
de residuos actual o potencialmente peligrosos, y de los radiactivos.
|
Neni 42. Konsumatorët dhe përdoruesit e
mallrave dhe shërbimeve kanë të drejtë, në marrëdhënien e konsumatorit, të
mbrojnë shëndetin, sigurinë dhe interesat e tyre ekonomike; për informata
adekuate dhe të vërteta; lirisë së zgjedhjes, dhe kushteve të trajtimit të
barabartë dhe dinjitoz.
|
Artículo 42.- Los consumidores y usuarios
de bienes y servicios tienen derecho, en la relación de consumo, a la
protección de su salud, seguridad e intereses económicos; a una información
adecuada y veraz; a la libertad de elección, y a condiciones de trato
equitativo y digno.
|
Autoritetet do të sigurojnë mbrojtjen e
këtyre të drejtave, edukimin për konsum, mbrojtjen e konkurrencës kundër të
gjitha formave të shtrembërimit të tregut, kontrollin e monopolit natyror dhe
ligjor, cilësinë dhe efikasitetin e shërbimeve publik, dhe krijimin e
shoqatave të konsumatorëve dhe shfrytëzuesve.
|
Las autoridades proveerán a la protección
de esos derechos, a la educación para el consumo, a la defensa de la
competencia contra toda forma de distorsión de los mercados, al control de
los monopolios naturales y legales, al de la calidad y eficiencia de los
servicios públicos, y a la constitución de asociaciones de consumidores y de
usuarios.
|
Legjislacioni do të krijojë procedura
efektive për parandalimin dhe zgjidhjen e konflikteve dhe kuadrin rregullator
të shërbimeve publike me kompetencë kombëtare, duke siguruar pjesëmarrjen e
nevojshme të shoqatave të konsumatorëve dhe përdoruesve dhe provincave të
interesuara në organet e kontrollit.
|
La legislación establecerá procedimientos
eficaces para la prevención y solución de conflictos, y los marcos
regulatorios de los servicios públicos de competencia nacional, previendo la
necesaria participación de las asociaciones de consumidores y usuarios y de
las provincias interesadas, en los organismos de control.
|
Neni 43.- Çdo person mund të paraqesë një
veprim të shpejtë dhe të shpejtë të amparos, me kusht që të mos ketë mjete të
tjera të përshtatshme ligjore, ndaj çdo veprimi ose mosveprimi të
autoriteteve publike ose individëve, të cilat aktualisht ose në mënyrë të
menjëhershme plagosin, kufizojnë, ndryshojnë ose kërcënojnë , me arbitraritet
ose paligjshmëri të dukshme, të drejtat dhe garancitë e njohura nga kjo
Kushtetutë, një traktat apo një ligj. Në rast, gjyqtari mund të deklarojë
jokushtetutshmërinë e rregullave mbi të cilat bazohet veprimi ose mosveprimi.
|
Artículo 43.- Toda persona puede interponer
acción expedita y rápida de amparo, siempre que no exista otro medio judicial
más idóneo, contra todo acto u omisión de autoridades públicas o de
particulares, que en forma actual o inminente lesione, restrinja, altere o
amenace, con arbitrariedad o ilegalidad manifiesta, derechos y garantías
reconocidos por esta Constitución, un tratado o una ley. En el caso, el juez
podrá declarar la inconstitucionalidad de la norma en que se funde el acto u
omisión lesiva.
|
Ata mund të sjellin këtë veprim kundër çdo
lloj diskriminimi dhe në lidhje me të drejtat që mbrojnë mjedisin,
konkurrencën, përdoruesit dhe konsumatorin, si dhe të drejtat kolektive në
përgjithësi, të prekurit, ombudsmanin dhe shoqatat që synojnë këto qëllime,
të regjistruara sipas ligjit, të cilat do të përcaktojnë kërkesat dhe format
e organizimit të tyre.
|
Podrán interponer esta acción contra
cualquier forma de discriminación y en lo relativo a los derechos que
protegen al ambiente, a la competencia, al usuario y al consumidor, así como
a los derechos de incidencia colectiva en general, el afectado, el defensor
del pueblo y las asociaciones que propendan a esos fines, registradas
conforme a la ley, la que determinará los requisitos y formas de su
organización.
|
Çdo person mund të sjellë këtë veprim për
të marrë njohuri për të dhënat e përmendura dhe qëllimin e tij, të cilat
regjistrohen në regjistrimet publike ose bazat e të dhënave, ose të dhënat
private që synojnë të japin raporte, dhe në rast të gënjeshtrës ose
diskriminimit, të kërkojnë fshirjen , korrigjimi, konfidencialiteti ose
azhurnimi i tyre. Sekreti i burimeve të informacionit gazetaresk nuk mund të
ndikohet.
|
Toda persona podrá interponer esta acción
para tomar conocimiento de los datos a ella referidos y de su finalidad, que
consten en registros o bancos de datos públicos, o los privados destinados a
proveer informes, y en caso de falsedad o discriminación, para exigir la
supresión, rectificación, confidencialidad o actualización de aquéllos. No
podrá afectarse el secreto de las fuentes de información periodística.
|
Kur e drejta e shkelur, e kufizuar, e
ndryshuar ose e kërcënuar ishte liria fizike, ose në rast të përkeqësimit të
paligjshëm në formën ose kushtet e paraburgimit ose në zhdukjen me forcë të
personave, veprimi i habeas corpus mund të sjellë nga pala e prekur ose nga
dikush në favorin tuaj dhe gjyqtari do të vendosë menjëherë, madje edhe gjatë
vlefshmërisë së shtetit të rrethimit.
|
Cuando el derecho lesionado, restringido,
alterado o amenazado fuera la libertad física, o en caso de agravamiento
ilegítimo en la forma o condiciones de detención, o en el de desaparición
forzada de personas, la acción de hábeas corpus podrá ser interpuesta por el
afectado o por cualquiera en su favor y el juez resolverá de inmediato, aun
durante la vigencia del estado de sitio.
|
PJESA E DYTЁ
|
SEGUNDA PARTE
|
AUTORITETET E KOMBIT
|
AUTORIDADES DE LA NACION
|
TITULLI NJË
|
TITULO PRIMERO
|
QEVERIA FEDERALE
|
GOBIERNO FEDERAL
|
SEKSIONI I PARË
|
SECCION PRIMERA
|
E PUSHTETIT LEGJISLATIV
|
DEL PODER LEGISLATIVO
|
Neni 44.- Një Kongres i përbërë nga dy
Dhoma, një nga Deputetët e Kombit dhe një nga Senatorët e provincave dhe të
qytetit të Buenos Aires do të investohen me Fuqinë Legjislative të Kombit.
|
Artículo 44.- Un Congreso compuesto de dos
Cámaras, una de Diputados de la Nación y otra de Senadores de las provincias
y de la ciudad de Buenos Aires, será investido del Poder Legislativo de la
Nación.
|
KAPITULLI I PARË
|
CAPÍTULO PRIMERO
|
Nga Dhoma e Deputetëve
|
De la Cámara de Diputados
|
Neni 45 .- Dhoma e Deputetëve përbëhet nga
përfaqësues të zgjedhur drejtpërdrejt nga populli i provincave, qyteti i
Buenos Aires dhe Kryeqyteti në rast të transferimit, të cilat konsiderohen
për këtë qëllim si rrethe zgjedhore të një shteti të vetëm. dhe shumica e
thjeshtë e suffrages. Numri i përfaqësuesve do të jetë një për çdo tridhjetë
e tre mijë banorë ose pjesë që nuk bien nën gjashtëmbëdhjetë mijë e pesëqind.
Pas realizimit të çdo regjistrimi, Kongresi do të përcaktojë përfaqësimin
sipas të njëjtit, duke qenë në gjendje të rrisë, por jo të zvogëlojë bazën e
shprehur për çdo deputet.
|
Artículo 45.- La Cámara de Diputados se
compondrá de representantes elegidos directamente por el pueblo de las
provincias, de la ciudad de Buenos Aires, y de la Capital en caso de
traslado, que se consideran a este fin como distritos electorales de un solo
Estado y a simple pluralidad de sufragios. El número de representantes será
de uno por cada treinta y tres mil habitantes o fracción que no baje de
dieciséis mil quinientos. Después de la realización de cada censo, el
Congreso fijará la representación con arreglo al mismo, pudiendo aumentar
pero no disminuir la base expresada para cada diputado.
|
Neni 46.- Deputetët për legjislaturën e
parë emërohen në proporcion në vijim: për krahinën e Buenos Aires
dymbëdhjetë: për krahinën e Córdobës gjashtë: për provincën e Catamarca, tre:
për provincën e Corrientes, katër: për krahinën e Entre Ríos, dy: për Jujuy
dos: për Mendozën tre: për La Riojan dy: për Saltën tre: për Santiago e
katër: për San Juan të dy: për dy Santa: për San Luis dy: dhe për Tucumán
tre.
|
Artículo 46.- Los diputados para la primera
Legislatura se nombrarán en la proporción siguiente: por la provincia de
Buenos Aires doce: por la de Córdoba seis: por la de Catamarca tres: por la
de Corrientes cuatro: por la de Entre Ríos dos: por la de Jujuy dos: por la
de Mendoza tres: por la de La Rioja dos: por la de Salta tres: por la de Santiago
cuatro: por la de San Juan dos: por la de Santa Fe dos: por la de San Luis
dos: y por la de Tucumán tres.
|
Neni 47.- Për legjislaturën e dytë, duhet
të kryhet regjistrimi i përgjithshëm dhe numri i deputetëve duhet t'i
caktohet atij; por ky regjistrim mund të rinovohet çdo dhjetë vjet.
|
Artículo 47.- Para la segunda Legislatura
deberá realizarse el censo general, y arreglarse a él el número de diputados;
pero este censo sólo podrá renovarse cada diez años.
|
Neni 48.- Për të qenë deputet kërkohet të
ketë mbushur njëzet e pesë vjet, të ketë katër vjet të shtetësisë në detyrë
dhe të jetë vendas i krahinës që zgjedh, ose dy vjet vendbanimi i
menjëhershëm në të.
|
Artículo 48.- Para ser diputado se requiere
haber cumplido la edad de veinticinco años, tener cuatro años de ciudadanía
en ejercicio, y ser natural de la provincia que lo elija, o con dos años de
residencia inmediata en ella.
|
Neni 49.- Për këtë kohë Legjislatura e
provincave do të rregullojë mjetet për të bërë efektive zgjedhjen e
drejtpërdrejtë të deputetëve të Kombit: për Kongresin e njëpasnjëshëm do të
nxjerrë një ligj të përgjithshëm.
|
Artículo 49.- Por esta vez las Legislaturas
de las provincias reglarán los medios de hacer efectiva la elección directa
de los diputados de la Nación: para lo sucesivo el Congreso expedirá una ley
general.
|
Neni 50.- Deputetët mbajnë mandatin
katërvjeçar dhe mund të rizgjidhen; por Dhoma do të ripërtërihet në gjysmë
çdo biennum; për çfarë efekti ata që janë caktuar për legjislaturën e parë,
pasi të takohen, tërheqin për ata që duhet të largohen në periudhën e parë.
|
Artículo 50.- Los diputados durarán en su
representación por cuatro años, y son reelegibles; pero la Sala se renovará por
mitad cada bienio; a cuyo efecto los nombrados para la primera Legislatura,
luego que se reúnan, sortearán los que deban salir en el primer período.
|
Neni 51.- Në rast të një vendi të lirë,
qeveria e krahinës ose kapitali bën zgjedhjen ligjore të një anëtari të ri.
|
Artículo 51.- En caso de vacante, el
Gobierno de provincia, o de la Capital, hace proceder a elección legal de un
nuevo miembro.
|
Neni 52.- Dhoma e Deputetëve korrespondon
vetëm me nismën e ligjeve për kontributet dhe rekrutimin e trupave.
|
Artículo 52.- A la Cámara de Diputados
corresponde exclusivamente la iniciativa de las leyes sobre contribuciones y
reclutamiento de tropas.
|
Neni 53.- Vetëm ajo ushtron të drejtën për
të akuzuar para Senatit presidentin, nënkryetarin, shefin e kabinetit të
ministrave, ministrat dhe anëtarët e Gjykatës Supreme, në shkaqet e
përgjegjësisë që gjykohen kundër tyre, për të keqen performanca ose krimi në
ushtrimin e funksioneve të tyre; ose për krime të zakonshme, pas njohjes së
tyre dhe deklaroi se ka një shkak për formimin e një kauze me shumicën e dy
të tretave të anëtarëve të saj të pranishëm.
|
Artículo 53.- Sólo ella ejerce el derecho
de acusar ante el Senado al presidente, vicepresidente, al jefe de gabinete
de ministros, a los ministros y a los miembros de la Corte Suprema, en las
causas de responsabilidad que se intenten contra ellos, por mal desempeño o
por delito en el ejercicio de sus funciones; o por crímenes comunes, después
de haber conocido de ellos y declarado haber lugar a la formación de causa
por la mayoría de dos terceras partes de sus miembros presentes.
|
KAPITULLI I DYTË
|
CAPÍTULO SEGUNDO
|
Nga Senati
|
Del Senado
|
Neni 54 - Senati do të përbëhet nga tre
senatorë për secilën krahinë dhe tre për qytetin e Buenos Aires, të zgjedhur
drejtpërdrejtë dhe së bashku, me dy vende që korrespondojnë me partinë
politike që fiton numrin më të madh të votave dhe partinë e mbetur politike
që vijon në numrin e votave. Secili senator do të ketë një votë.
|
Artículo 54.- El Senado se compondrá de
tres senadores por cada provincia y tres por la ciudad de Buenos Aires,
elegidos en forma directa y conjunta, correspondiendo dos bancas al partido
político que obtenga el mayor número de votos, y la restante al partido
político que le siga en número de votos. Cada senador tendrá un voto.
|
Neni 55 .- Kërkesat për t'u zgjedhur
senator: kanë moshën tridhjetëvjeçare, kanë qenë gjashtë vjet shtetas i
Kombit, gëzojnë të ardhura vjetore prej dy mijë pesësh ose bileta ekuivalente
të fortë dhe janë vendës të krahinës që zgjidhni atë, ose me dy vjet
vendbanim të menjëhershëm në të.
|
Artículo 55.- Son requisitos para ser
elegido senador: tener la edad de treinta años, haber sido seis años ciudadano
de la Nación, disfrutar de una renta anual de dos mil pesos fuertes o de una
entrada equivalente, y ser natural de la provincia que lo elija, o con dos
años de residencia inmediata en ella.
|
Neni 56.- Senatorët zgjasin gjashtë vjet
gjatë ushtrimit të mandatit të tyre dhe janë të pacaktuar kohët e fundit; por
Senati do të ripërtërihet në shkallën e një të tretës së rretheve zgjedhore
çdo dy vjet.
|
Artículo 56.- Los senadores duran seis años
en el ejercicio de su mandato, y son reelegibles indefinidamente; pero el
Senado se renovará a razón de una tercera parte de los distritos electorales
cada dos años.
|
Neni 57.- Nënkryetari i Kombit do të jetë
kryetar i Senatit; por nuk do të ketë votim nëse nuk ka lidhje në votim.
|
Artículo 57.- El vicepresidente de la
Nación será presidente del Senado; pero no tendrá voto sino en el caso que
haya empate en la votación.
|
Neni 58. Senati emëron një president të
përkohshëm për ta kryesuar atë në rast të mungesës së nënkryetarit, ose kur
ky i fundit ushtron funksionet e presidentit të Kombit.
|
Artículo 58.- El Senado nombrará un
presidente provisorio que lo presida en caso de ausencia del vicepresidente,
o cuando éste ejerce las funciones de presidente de la Nación.
|
Neni 59 Senati do të gjykohet në gjyq
publik për të akuzuarin nga Dhoma e Deputetëve, anëtarët e saj duhet të
betohen për këtë akt. Kur i akuzuari është presidenti i Kombit, Senati do të
kryesohet nga kryetari i Gjykatës Supreme. Askush nuk do të dënohet me
përjashtim të shumicës së dy të tretave të anëtarëve të pranishëm.
|
Artículo 59.- Al Senado corresponde juzgar
en juicio público a los acusados por la Cámara de Diputados, debiendo sus
miembros prestar juramento para este acto. Cuando el acusado sea el
presidente de la Nación, el Senado será presidido por el presidente de la
Corte Suprema. Ninguno será declarado culpable sino a mayoría de los dos
tercios de los miembros presentes.
|
Neni 60.- Vendimi i tij nuk do të ketë
efekt tjetër përveç shkarkimit të të akuzuarit dhe madje duke e deklaruar atë
të paaftë për të zënë ndonjë punë nderi, besimi ose pagese në Komb. Por, pala
e dënuar, megjithatë, do t'i nënshtrohet akuzës, gjykimit dhe dënimit sipas
ligjeve përpara gjykatave të zakonshme.
|
Artículo 60.- Su fallo no tendrá más efecto
que destituir al acusado, y aun declararle incapaz de ocupar ningún empleo de
honor, de confianza o a sueldo en la Nación. Pero la parte condenada quedará,
no obstante, sujeta a acusación, juicio y castigo conforme a las leyes ante
los tribunales ordinarios.
|
Neni 61 .- Gjithashtu korrespondon me
Senatin për të autorizuar Presidentin e Kombit për të deklaruar një shtet të
rrethimit, një ose disa pika të Republikës në rast të sulmit të jashtëm.
|
Artículo 61.- Corresponde también al Senado
autorizar al presidente de la Nación para que declare en estado de sitio, uno
o varios puntos de la República en caso de ataque exterior.
|
Neni 62 .- Kur lirojeni çdo vend të
senatorit me vdekje, dorëheqje ose ndonjë shkak tjetër, qeveria, në të cilën
korrespondon vendi i lirë, menjëherë fillon me zgjedhjen e një anëtari të ri.
|
Artículo 62.- Cuando vacase alguna plaza de
senador por muerte, renuncia u otra causa, el Gobierno a que corresponda la
vacante hace proceder inmediatamente a la elección de un nuevo miembro.
|
KAPITULLI I TRETË
|
CAPITULO TERCERO
|
Dispozita të përbashkëta për të dy Dhomat
|
Disposiciones comunes a ambas Cámaras
|
Neni 63.- Të dy Dhomat do të takohen vetë
në seanca të zakonshme çdo vit nga 1 marsi deri më 30 nëntor. Ata gjithashtu
mund të thirren jashtëzakonisht nga Presidenti i Kombit ose zgjasin seancat e
tyre.
|
Artículo 63.- Ambas Cámaras se reunirán por
sí mismas en sesiones ordinarias todos los años desde el primero de marzo
hasta el treinta de noviembre. Pueden también ser convocadas
extraordinariamente por el Presidente de la Nación o prorrogadas sus
sesiones.
|
Neni 64.- Secila Dhomë është gjyqtare e
zgjedhjeve, të drejtat dhe titujt e anëtarëve të saj në lidhje me
vlefshmërinë e tyre. Asnjëri prej tyre nuk do të hyjë në seancë pa shumicën
absolute të anëtarëve të tij; por një numër më i vogël mund t'i detyrojë
anëtarët që mungojnë për të marrë pjesë në seanca, sipas kushteve dhe nën
dënimet që secila Dhomë do të krijojë.
|
Artículo 64.- Cada Cámara es juez de las
elecciones, derechos y títulos de sus miembros en cuanto a su validez.
Ninguna de ellas entrará en sesión sin la mayoría absoluta de sus miembros;
pero un número menor podrá compeler a los miembros ausentes a que concurran a
las sesiones, en los términos y bajo las penas que cada Cámara establecerá.
|
Neni 65.- Të dy Dhomat fillojnë dhe
përfundojnë seancat e tyre në të njëjtën kohë. Asnjëri prej tyre, ndërsa ata
po takohen, mund të pezullojë sesionet e tyre për më shumë se tre ditë, pa
pëlqimin e tjetrit.
|
Artículo 65.- Ambas Cámaras empiezan y
concluyen sus sesiones simultáneamente. Ninguna de ellas, mientras se hallen
reunidas, podrá suspender sus sesiones más de tres días, sin el
consentimiento de la otra.
|
Neni 66.- Secila Dhomë do të bëjë
rregullimin e saj dhe mundet me dy të tretat e votave të korrigjojë ndonjë
nga anëtarët e saj për sjellje të çrregullt në ushtrimin e funksioneve të
tyre ose ta heqë atë për shkak të paaftësisë fizike ose morale që mbikëqyr
përfshirjen e tyre dhe madje ta përjashtojë atë nga gjoksin tuaj; por shumica
e një prej gjysmës së dhurata do të jetë e mjaftueshme për të vendosur mbi
dorëheqjet që kanë bërë vullnetarisht nga pozicionet e tyre.
|
Artículo 66.- Cada Cámara hará su
reglamento y podrá con dos tercios de votos, corregir a cualquiera de sus
miembros por desorden de conducta en el ejercicio de sus funciones, o
removerlo por inhabilidad física o moral sobreviniente a su incorporación, y
hasta excluirle de su seno; pero bastará la mayoría de uno sobre la mitad de
los presentes para decidir en las renuncias que voluntariamente hicieren de
sus cargos.
|
Neni 67. Senatorët dhe zëvendësit i japin
hua në aktin e themelimit një betim për kryerjen e duhur të detyrës dhe për
të vepruar në tërësi në përputhje me atë që parashihet me këtë Kushtetutë.
|
Artículo 67.- Los senadores y diputados
prestarán, en el acto de su incorporación, juramento de desempeñar
debidamente el cargo, y de obrar en todo en conformidad a lo que prescribe
esta Constitución.
|
Neni 68 .- Asnjë nga anëtarët e Kongresit
nuk mund të akuzohet, të pyetet në mënyrë gjyqësore, ose të shqetësohet nga
mendimet apo fjalimet e lëshuara nga përmbushja e mandatit të tij si
ligjvënës.
|
Artículo 68.- Ninguno de los miembros del
Congreso puede ser acusado, interrogado judicialmente, ni molestado por las
opiniones o discursos que emita desempeñando su mandato de legislador.
|
Neni 69. - Asnjë senator ose zëvendës, që
nga dita e zgjedhjes së tij deri në dorëheqjen e tij, mund të arrestohet; me
përjashtim të rastit të kapjes së veprës në kryerjen e një krimi të denjë për
vdekje, famëkeq apo ndonjë tjetër që vuan; të asaj që do t'i raportohet
Dhomës përkatëse me informacionin përmbledhës të ngjarjes.
|
Artículo 69.- Ningún senador o diputado,
desde el día de su elección hasta el de su cese, puede ser arrestado; excepto
el caso de ser sorprendido in fraganti en la ejecución de algún crimen que
merezca pena de muerte, infamante, u otra aflictiva; de lo que se dará cuenta
a la Cámara respectiva con la información sumaria del hecho.
|
Neni 70.- Kur ankesa paraqitet me shkrim
përpara gjykatave të zakonshme kundër çdo senatori ose deputeti, shqyrtoi
meritat e përmbledhjes në gjykimin publik, secila shtëpi, me dy të tretat e
votave, pezullon të akuzuarin dhe e vë në dispozicion i gjyqtarit kompetent
për gjykimin e tij.
|
Artículo 70.- Cuando se forme querella por
escrito ante las justicias ordinarias contra cualquier senador o diputado,
examinado el mérito del sumario en juicio público, podrá cada Cámara, con dos
tercios de votos, suspender en sus funciones al acusado, y ponerlo a
disposición del juez competente para su juzgamiento.
|
Neni 71.- Secila nga Dhomat mund t'i sjellë
në dhomën e vet ministrat e Fuqisë Ekzekutive për të marrë shpjegimet dhe
raportet që i konsideron të përshtatshme.
|
Artículo 71.- Cada una de las Cámaras puede
hacer venir a su sala a los ministros del Poder Ejecutivo para recibir las
explicaciones e informes que estime convenientes.
|
Neni 72 .- Asnjë anëtar i Kongresit nuk
mund të marrë punë ose komision nga Fuqia Ekzekutive, pa pëlqimin paraprak të
Dhomës përkatëse, përveç punës në shkallë.
|
Artículo 72.- Ningún miembro del Congreso
podrá recibir empleo o comisión del Poder Ejecutivo, sin previo
consentimiento de la Cámara respectiva, excepto los empleos de escala.
|
Neni 73 Kishëtarët e rregullt nuk mund të
jenë anëtarë të Kongresit, as guvernatorë provincialë me urdhër të tyre.
|
Artículo 73.- Los eclesiásticos regulares
no pueden ser miembros del Congreso, ni los gobernadores de provincia por la
de su mando.
|
Neni 74.- Shërbimet e senatorëve dhe
deputetëve paguhen nga Thesari i Kombit, me një dhurim që do të tregohet në
ligj.
|
Artículo 74.- Los servicios de los
senadores y diputados son remunerados por el Tesoro de la Nación, con una
dotación que señalará la ley.
|
KAPITULLI KATËR
|
CAPITULO CUARTO
|
Atributet e Kongresit
|
Atribuciones del Congreso
|
Neni 75.- Përputhet me Kongresin:
|
Artículo 75.- Corresponde al Congreso:
|
1. Legjislacioni në çështjet doganore.
Vendosja e të drejtave të importit dhe eksportit, të cilat, si dhe vlerësimet
në të cilat ato bien, do të jenë të njëtrajtshme në të gjithë Nacionin.
|
1. Legislar en materia aduanera. Establecer
los derechos de importación y exportación, los cuales, así como las
avaluaciones sobre las que recaigan, serán uniformes en toda la Nación.
|
2. Vendosni kontributet indirekte si një
fakultet në harmoni me provincat. Imponojnë kontribute të drejtpërdrejta, për
një kohë të caktuar, në mënyrë proporcionale të barabartë në të gjithë
territorin e Kombit, me kusht që mbrojtja, siguria e përbashkët dhe e mira e
përgjithshme e shtetit ta kërkojnë. Kontributet e parashikuara në këtë
nënseksion, me përjashtim të pjesës ose të totalit të atyre që kanë një
alokim specifik, janë bashkë-pjesëmarrës.
|
2. Imponer contribuciones indirectas como
facultad concurrente con las provincias. Imponer contribuciones directas, por
tiempo determinado, proporcionalmente iguales en todo el territorio de la
Nación, siempre que la defensa, seguridad común y bien general del Estado lo
exijan. Las contribuciones previstas en este inciso, con excepción de la
parte o el total de las que tengan asignación específica, son
coparticipables.
|
Një ligj marrëveshje, bazuar në
marrëveshjet midis Kombeve dhe krahinave, do të themelojë regjime të
bashkë-pjesëmarrjes për këto kontribute, duke garantuar automatizmin në
remitancën e fondeve.
|
Una ley convenio, sobre la base de acuerdos
entre la Nación y las provincias, instituirá regímenes de coparticipación de
estas contribuciones, garantizando la automaticidad en la remisión de los
fondos.
|
Shpërndarja në mes të Kombit, krahinave dhe
qytetit të Buenos-Ajres dhe midis tyre, do të kryhet në lidhje të
drejtpërdrejtë me kompetencat, shërbimet dhe funksionet e secilit prej tyre
duke menduar për kritere objektive të shpërndarjes; Ajo do të jetë e
barabartë, solidare dhe do të japë përparësi për arritjen e një shkalle
ekuivalente të zhvillimit, cilësinë e jetës dhe mundësitë e barabarta në të
gjithë territorin kombëtar.
|
La distribución entre la Nación, las
provincias y la ciudad de Buenos Aires y entre éstas, se efectuará en
relación directa a las competencias, servicios y funciones de cada una de
ellas contemplando criterios objetivos de reparto; será equitativa, solidaria
y dará prioridad al logro de un grado equivalente de desarrollo, calidad de
vida e igualdad de oportunidades en todo el territorio nacional.
|
Ligji i marrëveshjes do të ketë Senatin si
Dhomën e Origjinës dhe duhet të sanksionohet me shumicën absolute të totalit
të anëtarëve të secilës Dhomë, nuk mund të modifikohet ose të rregullohet në
mënyrë të njëanshme dhe do të miratohet nga krahinat.
|
La ley convenio tendrá como Cámara de
origen el Senado y deberá ser sancionada con la mayoría absoluta de la
totalidad de los miembros de cada Cámara, no podrá ser modificada
unilateralmente ni reglamentada y será aprobada por las provincias.
|
Nuk do të ketë transferim të kompetencave,
shërbimeve apo funksioneve pa rishpërndarjen e resurseve përkatëse, të
miratuara me ligjin e Kongresit kur është e përshtatshme dhe nga provinca
përkatëse ose qyteti i Buenos Aires, kur është e përshtatshme.
|
No habrá transferencia de competencias,
servicios o funciones sin la respectiva reasignación de recursos, aprobada
por ley del Congreso cuando correspondiere y por la provincia interesada o la
ciudad de Buenos Aires en su caso.
|
Një agjenci federale fiskale do të jetë
përgjegjëse për kontrollin dhe mbikëqyrjen e ekzekutimit të dispozitave të
këtij nënseksioni, siç përcaktohet me ligj, i cili do të sigurojë
përfaqësimin e të gjitha krahinave dhe qytetin e Buenos Aires në përbërjen e tij.
|
Un organismo fiscal federal tendrá a su
cargo el control y fiscalización de la ejecución de lo establecido en este
inciso, según lo determina la ley, la que deberá asegurar la representación
de todas las provincias y la ciudad de Buenos Aires en su composición.
|
3. Vendosja dhe modifikimi i alokimeve
specifike të burimeve të bashkë-pjesëmarrjes, për një kohë të caktuar, me
ligj të veçantë të miratuar me shumicën absolute të totalit të anëtarëve të
secilës Dhomë.
|
3. Establecer y modificar asignaciones
específicas de recursos coparticipables, por tiempo determinado, por ley
especial aprobada por la mayoría absoluta de la totalidad de los miembros de
cada Cámara.
|
4. Grumbulloni kredi me kredi të Kombit.
|
4. Contraer empréstitos sobre el crédito de
la Nación.
|
5. Të shkatërrohet përdorimi dhe tjetërsimi
i tokave në pronësi kombëtare.
|
5. Disponer del uso y de la enajenación de
las tierras de propiedad nacional.
|
6. Krijimi dhe rregullimi i një banke
federale me fuqi për të lëshuar valutë, si dhe bankat e tjera kombëtare.
|
6. Establecer y reglamentar un banco
federal con facultad de emitir moneda, así como otros bancos nacionales.
|
7. Rregulloni pagesën e borxhit të
brendshëm dhe të huaj të Kombit.
|
7. Arreglar el pago de la deuda interior y
exterior de la Nación.
|
8. Vendoseni çdo vit, sipas udhëzimeve të
vendosura në paragrafin e tretë të përfshirjes. 2 të këtij neni, buxheti i
përgjithshëm i shpenzimeve dhe llogaritja e burimeve të administratës
kombëtare, bazuar në programin e qeverisë së përgjithshme dhe planin e investimeve
publike dhe miratimin ose refuzimin e llogarisë së investimeve.
|
8. Fijar anualmente, conforme a las pautas
establecidas en el tercer párrafo del inc. 2 de este artículo, el presupuesto
general de gastos y cálculo de recursos de la administración nacional, en
base al programa general de gobierno y al plan de inversiones públicas y
aprobar o desechar la cuenta de inversión.
|
9. Të pranojnë subvencione të Thesarit
Kombëtar në provincat, të ardhurat e të cilëve nuk arrijnë, sipas buxheteve
të tyre, për të mbuluar shpenzimet e tyre të zakonshme.
|
9. Acordar subsidios del Tesoro nacional a
las provincias, cuyas rentas no alcancen, según sus presupuestos, a cubrir
sus gastos ordinarios.
|
10. Rregullimi i lundrimit falas të
lumenjve të brendshëm, mundësimi i porteve që ai i konsideron të përshtatshëm
dhe krijimi ose heqja e doganave.
|
10. Reglamentar la libre navegación de los
ríos interiores, habilitar los puertos que considere convenientes, y crear o
suprimir aduanas.
|
11. Valuta e monedhës, caktojë vlerën e saj
dhe atë të të huajve; dhe të miratojë një sistem uniform të peshave dhe masave
për tërë Kombit.
|
11. Hacer sellar moneda, fijar su valor y
el de las extranjeras; y adoptar un sistema uniforme de pesos y medidas para
toda la Nación.
|
12. Diktoni Kodet Civile, Tregtare,
Kriminale, Minierave, Punës dhe Sigurimeve Shoqërore, në organe të unifikuara
ose të veçanta , pa kode të tilla që ndryshojnë juridiksionet lokale, që
korrespondojnë me aplikimin e tyre në gjykatat federale ose provinciale,
sipas të cilave gjërat ose njerëzit bien nën juridiksionin e tyre përkatës;
dhe sidomos ligjet e përgjithshme për të gjithë kombin mbi natyralizimin dhe
shtetësinë, duke iu nënshtruar parimit të kombësisë natyrore dhe me opsionin
për të mirën e Argjentinës, si dhe për falimentimet, falsifikimin e monedhës
dhe dokumentet publike të Shtetit dhe ato që kërkojnë themelimi i gjyqit të
jurisë.
|
12. Dictar los Códigos Civil, Comercial,
Penal, de Minería, y del Trabajo y Seguridad Social, en cuerpos unificados o
separados, sin que tales códigos alteren las jurisdicciones locales,
correspondiendo su aplicación a los tribunales federales o provinciales,
según que las cosas o las personas cayeren bajo sus respectivas
jurisdicciones; y especialmente leyes generales para toda la Nación sobre naturalización
y nacionalidad, con sujeción al principio de nacionalidad natural y por
opción en beneficio de la argentina: así como sobre bancarrotas, sobre
falsificación de la moneda corriente y documentos públicos del Estado, y las
que requiera el establecimiento del juicio por jurados.
|
13. Rregullimi i tregtisë me kombet e huaja
dhe krahinat me njëra-tjetrën.
|
13. Reglar el comercio con las naciones
extranjeras, y de las provincias entre sí.
|
14. Organizoni dhe vendosni postin e
përgjithshëm të Kombit.
|
14. Arreglar y establecer los correos
generales de la Nación.
|
15. Përcaktoni përfundimisht kufijtë e
territorit të Kombit, rregulloni ato të provincave, krijoni ato të reja dhe
përcaktoni me një legjislacion të veçantë organizatën, administratën dhe
qeverinë që territoret kombëtare duhet të kenë, që janë jashtë kufijve që
janë caktuar në provincat.
|
15. Arreglar definitivamente los límites
del territorio de la Nación, fijar los de las provincias, crear otras nuevas,
y determinar por una legislación especial la organización, administración y
gobierno que deben tener los territorios nacionales, que queden fuera de los
límites que se asignen a las provincias.
|
16. Sigurimi i sigurisë për kufijtë.
|
16. Proveer a la seguridad de las
fronteras.
|
17. Njohja e para-ekzistencës etnike dhe
kulturore të popujve indigjenë të Argjentinës.
|
17. Reconocer la preexistencia étnica y
cultural de los pueblos indígenas argentinos.
|
Garantojnë respektimin e identitetit të
tyre dhe të drejtën për një arsim dygjuhësor dhe ndërkulturor; të njohin
statusin ligjor të komuniteteve të tyre dhe pronësinë e komunitetit dhe
pronësinë e tokave që tradicionalisht zënë; dhe të rregullojë shpërndarjen e
të tjerëve të përshtatshëm dhe të mjaftueshëm për zhvillimin njerëzor;
asnjëri prej tyre nuk do të jetë i huaj, i transferueshëm ose përgjegjës për
pengesat ose konfiskimet . Të sigurojnë që pjesëmarrja e tyre në menaxhim të
referohet në burimet e tyre natyrore dhe interesat e tjera që i prekin ato.
Provincat mund t'i ushtrojnë këto kompetenca njëkohësisht.
|
Garantizar el respeto a su identidad y el
derecho a una educación bilingüe e intercultural; reconocer la personería
Jurídica de sus comunidades, y la posesión y propiedad comunitarias de las
tierras que tradicionalmente ocupan; y regular la entrega de otras aptas y
suficientes para el desarrollo humano; ninguna de ellas será enajenable,
transmisible ni susceptible de gravámenes o embargos. Asegurar su
participación en la gestión referida a sus recursos naturales y a los demás
intereses que los afecten. Las provincias pueden ejercer concurrentemente estas
atribuciones.
|
18. Siguroni atë që është e favorshme për
prosperitetin e vendit, përparimin dhe mirëqenien e të gjitha provincave, për
përparimin e iluminizmit, diktimin e planeve të arsimit të përgjithshëm dhe
universitar dhe promovimin e industrisë, imigracionit, ndërtimit të
hekurudhave dhe kanaleve të lundrueshme , kolonizimi i tokave në pronësi
kombëtare, futja dhe krijimi i industrive të reja, importimi i kapitalit të
huaj dhe eksplorimi i lumenjve të brendshëm, nga ligjet mbrojtëse për këto
qëllime dhe nga lëshimet e përkohshme të privilegjeve dhe shpërblimeve të
stimulit.
|
18. Proveer lo conducente a la prosperidad
del país, al adelanto y bienestar de todas las provincias, y al progreso de
la ilustración, dictando planes de instrucción general y universitaria, y
promoviendo la industria, la inmigración, la construcción de ferrocarriles y
canales navegables, la colonización de tierras de propiedad nacional, la
introducción y establecimiento de nuevas industrias, la importación de
capitales extranjeros y la exploración de los ríos interiores, por leyes
protectoras de estos fines y por concesiones temporales de privilegios y
recompensas de estímulo.
|
19. Siguroni atë që është e favorshme për
zhvillimin njerëzor, përparimin ekonomik me drejtësinë sociale,
produktivitetin e ekonomisë kombëtare, gjenerimin e punësimit, trajnimin profesional
të punëtorëve, mbrojtjen e vlerës së parasë, hulumtimin dhe zhvillimin
shkencor dhe teknologjik, shpërndarjen dhe përdorimin e tij.
|
19. Proveer lo conducente al desarrollo
humano, al progreso económico con justicia social, a la productividad de la
economía nacional, a la generación de empleo, a la formación profesional de
los trabajadores, a la defensa del valor de la moneda, a la investigación y
al desarrollo científico y tecnológico, su difusión y aprovechamiento.
|
Të sigurohet rritja e harmonishme e kombit
dhe zgjidhja e territorit të saj; promovojnë politika të diferencuara që
synojnë të balancojnë zhvillimin relativisht të pabarabartë të krahinave dhe
rajoneve. Për këto iniciativa, Senati do të jetë Shtëpia e origjinës.
|
Proveer al crecimiento armónico de la
Nación y al poblamiento de su territorio; promover políticas diferenciadas
que tiendan a equilibrar el desigual desarrollo relativo de provincias y
regiones. Para estas iniciativas, el Senado será Cámara de origen.
|
Të sanksionojë ligjet e organizimit dhe të
bazës së arsimit që konsolidojnë njësinë kombëtare duke respektuar veçoritë
provinciale dhe lokale; për të siguruar përgjegjësinë e deleguar të shtetit,
pjesëmarrjen e familjes dhe të shoqërisë, promovimin e vlerave demokratike
dhe barazinë e mundësive dhe mundësive pa ndonjë diskriminim; dhe se ata
garantojnë parimet e shpërblimit dhe barazisë së arsimit publik shtetëror dhe
autonomisë dhe autarkisë së universiteteve kombëtare.
|
Sancionar leyes de organización y de base
de la educación que consoliden la unidad nacional respetando las
particularidades provinciales y locales; que aseguren la responsabilidad
indelegable del Estado, la participación de la familia y la sociedad, la
promoción de los valores democráticos y la igualdad de oportunidades y
posibilidades sin discriminación alguna; y que garanticen los principios de
gratuidad y equidad de la educación pública estatal y la autonomía y
autarquía de las universidades nacionales.
|
Diktoni ligjet që mbrojnë identitetin dhe
pluralizmin kulturor, krijimin dhe qarkullimin e lirë të veprave të autorit;
trashëgimia artistike dhe hapësira kulturore dhe audiovizuele.
|
Dictar leyes que protejan la identidad y
pluralidad cultural, la libre creación y circulación de las obras del autor;
el patrimonio artístico y los espacios culturales y audiovisuales.
|
20. Krijimi i gjykatave inferiore ndaj
Gjykatës Supreme të Drejtësisë; të krijojë dhe të shfuqizojë vendet e punës,
të vendosë kompetencat e tyre, të sigurojë pensionet, të dekretojë nderimet
dhe të japë amnestione të përgjithshme.
|
20. Establecer tribunales inferiores a la
Corte Suprema de Justicia; crear y suprimir empleos, fijar sus atribuciones,
dar pensiones, decretar honores, y conceder amnistías generales.
|
21. Të pranojë ose të refuzojë arsyet për
dorëheqjen e Presidentit ose të Nënkryetarit të Republikës; dhe të deklarojë
rastin për të vazhduar në një zgjedhje të re.
|
21. Admitir o desechar los motivos de
dimisión del presidente o vicepresidente de la República; y declarar el caso
de proceder a nueva elección.
|
22. Miraton ose refuzon traktatet e
përfunduara me kombet e tjera dhe me organizatat ndërkombëtare dhe konkordat
me Selinë e Shenjtë. Traktatet dhe marrëveshjet kanë një hierarki më të lartë
sesa ligjet .
|
22. Aprobar o desechar tratados concluidos
con las demás naciones y con las organizaciones internacionales y los
concordatos con la Santa Sede. Los tratados y concordatos tienen jerarquía
superior a las leyes.
|
Deklarata Amerikane e të Drejtave dhe
Detyrave të Njeriut; Deklarata Universale e të Drejtave të Njeriut; Konventa
Amerikane për të Drejtat e Njeriut; Konventa Ndërkombëtare për të Drejtat
Ekonomike, Sociale dhe Kulturore; Konventa Ndërkombëtare për të Drejtat
Civile dhe Politike dhe Protokolli i saj Opsional; Konventën për Parandalimin
dhe Dënimin e Krimit të Gjenocidit; Konventa Ndërkombëtare për Eliminimin e
të Gjitha Formave të Diskriminimit Racor; Konventën për Eliminimin e të
Gjitha Formave të Diskriminimit ndaj Grave; Konventën kundër Torturës dhe
Trajtimit ose Ndëshkimit tjetër Mizor, Çnjerëzor ose Poshtërues; Konventën
për të Drejtat e Fëmijës; në kushtet e vlefshmërisë së tyre, ata kanë një
hierarki kushtetuese, nuk heqin dorë nga asnjë nen i pjesës së parë të kësaj
Kushtetute dhe ato duhet të kuptohen si plotësuese të të drejtave dhe
garancive të njohura prej tij. Ata mund të denoncohen, kur është e
përshtatshme, nga Fuqia Ekzekutive Kombëtare, me miratimin e dy të tretave të
totalit të anëtarëve të secilës Dhomë.
|
La Declaración Americana de los Derechos y
Deberes del Hombre; la Declaración Universal de Derechos Humanos; la
Convención Americana sobre Derechos Humanos; el Pacto Internacional de
Derechos Económicos, Sociales y Culturales; el Pacto Internacional de
Derechos Civiles y Políticos y su Protocolo Facultativo; la Convención sobre
la Prevención y la Sanción del Delito de Genocidio; la Convención
Internacional sobre la Eliminación de todas las Formas de Discriminación
Racial; la Convención sobre la Eliminación de todas las Formas de
Discriminación contra la Mujer; la Convención contra la Tortura y otros
Tratos o Penas Crueles, Inhumanos o Degradantes; la Convención sobre los
Derechos del Niño; en las condiciones de su vigencia, tienen jerarquía
constitucional, no derogan artículo alguno de la primera parte de esta
Constitución y deben entenderse complementarios de los derechos y garantías
por ella reconocidos. Sólo podrán ser denunciados, en su caso, por el Poder
Ejecutivo Nacional, previa aprobación de las dos terceras partes de la
totalidad de los miembros de cada Cámara.
|
Traktatet dhe konventat e tjera mbi të
drejtat e njeriut, pasi të miratohen nga Kongresi, do të kërkojnë që dy të
tretat e totalit të anëtarëve të secilës Dhomë të gëzojnë hierarkinë
kushtetuese.
|
Los demás tratados y convenciones sobre
derechos humanos, luego de ser aprobados por el Congreso, requerirán del voto
de las dos terceras partes de la totalidad de los miembros de cada Cámara
para gozar de la jerarquía constitucional.
|
23. Legjislacioni dhe promovimi i masave
pozitive të veprimit që garantojnë barazi dhe mundësi reale të trajtimit dhe
gëzimin dhe ushtrimin e plotë të të drejtave të njohura nga kjo Kushtetutë
dhe nga traktatet ekzistuese ndërkombëtare për të drejtat e njeriut,
veçanërisht në lidhje me fëmijët, gratë, të moshuarit dhe njerëzit me aftësi
të kufizuara.
|
23. Legislar y promover medidas de acción
positiva que garanticen la igualdad real de oportunidades y de trato, y el
pleno goce y ejercicio de los derechos reconocidos por esta Constitución y
por los tratados internacionales vigentes sobre derechos humanos, en
particular respecto de los niños, las mujeres, los ancianos y las personas
con discapacidad.
|
Diktoni një regjim të veçantë dhe
gjithëpërfshirës të sigurimit shoqëror në mbrojtjen e fëmijës në vështirësi,
nga shtatzënia deri në fund të periudhës së arsimit fillor dhe të nënës gjatë
kohës së shtatzënisë dhe kohës së dhënies së gjirit.
|
Dictar un régimen de seguridad social
especial e integral en protección del niño en situación de desamparo, desde
el embarazo hasta la finalización del período de enseñanza elemental, y de la
madre durante el embarazo y el tiempo de lactancia.
|
24. Miratimi i traktateve të integrimit që
delegojnë kompetencat dhe juridiksionin në organizatat mbikombëtare në
kushtet e reciprocitetit dhe barazisë dhe që respektojnë rendin dhe të
drejtat e njeriut. Normat e diktuara në pasojat e tyre kanë hierarki superior
ndaj ligjeve.
|
24. Aprobar tratados de integración que
deleguen competencias y jurisdicción a organizaciones supraestatales en
condiciones de reciprocidad e igualdad, y que respeten el orden democrático y
los derechos humanos. Las normas dictadas en su consecuencia tienen jerarquía
superior a las leyes.
|
Miratimi i këtyre traktateve me Shtetet e
Amerikës Latine do të kërkojë një shumicë absolute të totalit të anëtarëve të
secilës Dhomë. Në rastin e traktateve me shtetet e tjera, Kongresi i Kombit,
me shumicën absolute të anëtarëve të pranishëm të secilës shtëpi, do të
deklarojë komoditetin e miratimit të traktatit dhe mund të miratohet vetëm me
votën e shumicës absolute të të gjithë të anëtarëve të secilës shtëpi, pas
njëqind e njëzet ditësh të aktit deklarues.
|
La aprobación de estos tratados con Estados
de Latinoamérica requerirá la mayoría absoluta de la totalidad de los
miembros de cada Cámara. En el caso de tratados con otros Estados, el
Congreso de la Nación, con la mayoría absoluta de los miembros presentes de
cada Cámara, declarará la conveniencia de la aprobación del tratado y sólo
podrá ser aprobado con el voto de la mayoría absoluta de la totalidad de los
miembros de cada Cámara, después de ciento veinte días del acto declarativo.
|
Denoncimi i traktateve që i referohen kësaj
pike, do të kërkojë miratimin paraprak të shumicës absolute të tërësisë së
anëtarëve të secilës Dhomë.
|
La denuncia de los tratados referidos a
este inciso, exigirá la previa aprobación de la mayoría absoluta de la
totalidad da los miembros de cada Cámara.
|
25. Autorizoni Degën e Ekzekutivit të
deklarojë luftë ose të bëjë paqe.
|
25. Autorizar al Poder Ejecutivo para
declarar la guerra o hacer la paz.
|
26. Fuqizimi i Degës së Ekzekutivit për të
urdhëruar hakmarrjen dhe për të vendosur rregullore për të burgosurit.
|
26. Facultar al Poder Ejecutivo para
ordenar represalias, y establecer reglamentos para las presas.
|
27. Përcaktoni forcat e armatosura në kohën
e paqes dhe luftës dhe diktojnë rregullat për organizimin dhe qeverisjen e
tyre.
|
27. Fijar las fuerzas armadas en tiempo de
paz y guerra, y dictar las normas para su organización y gobierno.
|
28. Lejo futjen e trupave të huaja në
territorin e Kombit dhe largimin e forcave kombëtare jashtë saj.
|
28. Permitir la introducción de tropas
extranjeras en el territorio de la Nación, y la salida de las fuerzas
nacionales fuera de él.
|
29. Deklaroni gjendjen e rrethimit në një
ose disa pika të Kombit në rast të trazirave të brendshme dhe miratoni ose
pezulloni gjendjen e deklaruar të rrethimit, gjatë pushimit të saj, nga Fuqia
Ekzekutive.
|
29. Declarar en estado de sitio uno o
varios puntos de la Nación en caso de conmoción interior, y aprobar o
suspender el estado de sitio declarado, durante su receso, por el Poder
Ejecutivo.
|
30. Të ushtrojë legjislacionin ekskluziv në
territorin e kryeqytetit të vendit dhe të nxjerrë legjislacionin e nevojshëm
për përmbushjen e qëllimeve specifike të objekteve të shërbimeve kombëtare në
territorin e Republikës. Autoritetet provinciale dhe komunale do të mbajnë
kompetencat e policisë dhe zbatimit të tyre mbi këto institucione, për sa
kohë që ato nuk ndërhyjnë në përmbushjen e këtyre qëllimeve.
|
30. Ejercer una legislación exclusiva en el
territorio de la capital de la Nación y dictar la legislación necesaria para
el cumplimiento de los fines específicos de los establecimientos de utilidad
nacional en el territorio de la República. Las autoridades provinciales y
municipales conservarán los poderes de policía e imposición sobre estos
establecimientos, en tanto no interfieran en el cumplimiento de aquellos
fines.
|
31. Sigurimi i ndërhyrjes federale në një
provincë ose në qytetin e Buenos Aires.
|
31. Disponer la intervención federal a una
provincia o a la ciudad de Buenos Aires.
|
Miraton ose revokojë ndërhyrjen e
dekretuar, gjatë pushimit të tij, nga Fuqia Ekzekutive .
|
Aprobar o revocar la intervención
decretada, durante su receso, por el Poder Ejecutivo.
|
32. Të bëjë të gjitha ligjet dhe
rregulloret që janë të përshtatshme për të ushtruar kompetencat e mëparshme
dhe të gjitha të tjerat që i jep kjo Kushtetutë Qeverisë së Argjentinës.
|
32. Hacer todas las leyes y reglamentos que
sean convenientes para poner en ejercicio los poderes antecedentes, y todos
los otros concedidos por la presente Constitución al Gobierno de la Nación
Argentina.
|
Neni 76 - Ndalohet delegacioni legjislativ
në Pushtetin Ekzekutiv, përveç në çështje të caktuara të administratës ose
emergjencës publike, me një afat të caktuar për ushtrimin e tij dhe brenda
bazave të delegacionit që themelon Kongresi.
|
Artículo 76.- Se prohíbe la delegación
legislativa en el Poder Ejecutivo, salvo en materias determinadas de
administración o de emergencia pública, con plazo fijado para su ejercicio y
dentro de las bases de la delegación que el Congreso establezca.
|
Skadimi që rrjedh nga skadimi i afatit të
parashikuar në paragrafin e mëparshëm nuk do të nënkuptojë një rishikim të
marrëdhënieve juridike që rrjedhin nga rregullat e diktuara nga delegacioni
legjislativ.
|
La caducidad resultante del transcurso del
plazo previsto en el párrafo anterior no importará revisión de las relaciones
jurídicas nacidas al amparo de las normas dictadas en consecuencia de la
delegación legislativa.
|
KAPITULLI PESË
|
CAPÍTULO QUINTO
|
Për formimin dhe sanksionimin e ligjeve
|
De la formación y sanción de las leyes
|
Neni 77 .- Ligjet mund të iniciohen në
cilëndo nga Dhomat e Kongresit, nga projektet e paraqitura nga anëtarët e tij
ose nga Fuqia Ekzekutive, me përjashtim të përjashtimeve të përcaktuara në
këtë Kushtetutë.
|
Artículo 77.- Las leyes pueden tener
principio en cualquiera de las Cámaras del Congreso, por proyectos
presentados por sus miembros o por el Poder Ejecutivo, salvo las excepciones
que establece esta Constitución.
|
Faturat që modifikojnë regjimin zgjedhor
dhe partitë politike duhet të miratohen me shumicë absolute të anëtarëve të
përgjithshëm të Dhomave.
|
Los proyectos de ley que modifiquen el
régimen electoral y de partidos políticos deberán ser aprobados por mayoría
absoluta del total de los miembros de las Cámaras.
|
Neni 78 .- Miratohet një projektligj nga
Shtëpia e Origjinës, kalon për diskutim në Dhomën tjetër. Miratuar nga të
dyja, kalon te Fuqia Ekzekutive e Kombit për shqyrtimin e tij; dhe nëse ai
merr miratimin e tij, ai e shpall atë si ligj.
|
Artículo 78.- Aprobado un proyecto de ley
por la Cámara de su origen, pasa para su discusión a la otra Cámara. Aprobado
por ambas, pasa al Poder Ejecutivo de la Nación para su examen; y si también
obtiene su aprobación, lo promulga como ley.
|
Neni 79 - Çdo Dhomë, pas miratimit të një
projektligji në përgjithësi, mund të delegojë në komitetet e tij miratimin në
veçanti të projektit, me votën e shumicës absolute të numrit të përgjithshëm
të anëtarëve të tij. Dhoma mundet, me numër të njëjtë votash, të lënë
delegacionin pa efekt dhe të rifillojë procedurën e zakonshme. Miratimi në
komision do të kërkojë votën e shumicës absolute të numrit të përgjithshëm të
anëtarëve të tij. Sapo projekti të jetë miratuar në komision, do të ndiqet
procedura e zakonshme.
|
Artículo 79.- Cada Cámara, luego de aprobar
un proyecto de ley en general, puede delegar en sus comisiones la aprobación
en particular del proyecto, con el voto de la mayoría absoluta del total de
sus miembros. La Cámara podrá, con igual número de votos, dejar sin efecto la
delegación y retomar el trámite ordinario. La aprobación en comisión
requerirá el voto de la mayoría absoluta del total de sus miembros. Una vez
aprobado el proyecto en comisión, se seguirá el trámite ordinario.
|
Neni 80 - Çdo projekt që nuk kthehet brenda
dhjetë ditëve të punës miratohet nga Fuqia Ekzekutive. Projektet e hedhura
pjesërisht nuk mund të miratohen në pjesën e mbetur. Sidoqoftë, partitë e pa
vëzhguara mund të shpallen vetëm nëse kanë autonomi normative dhe miratimi i
tyre i pjesshëm nuk ndryshon shpirtin ose unitetin e projektit të sanksionuar
nga Kongresi. Në këtë rast zbatohet procedura e parashikuar për dekretet e
domosdoshmërisë dhe urgjencës.
|
Artículo 80.- Se reputa aprobado por el
Poder Ejecutivo todo proyecto no devuelto en el término de diez días útiles.
Los proyectos desechados parcialmente no podrán ser aprobados en la parte
restante. Sin embargo, las partes no observadas solamente podrán ser
promulgadas si tienen autonomía normativa y su aprobación parcial no altera
el espíritu ni la unidad del proyecto sancionado por el Congreso. En este
caso será de aplicación el procedimiento previsto para los decretos de
necesidad y urgencia.
|
Neni 81 - Asnjë ligj i refuzuar plotësisht
nga njëra Dhomë mund të përsëritet në seancat e atij viti. Asnjë nga Dhomat
nuk mund të hedh poshtë plotësisht një projekt që ka origjinën në të dhe
pastaj është shtuar ose ndryshuar nga Dhoma e Rishikimit. Nëse projekti është
subjekt i shtesave ose korrigjimeve nga Dhoma e Rishikimit, rezultati i
votimit duhet të tregohet me qëllim që të përcaktohet nëse këto shtesa ose
korrigjime janë bërë me shumicën absolute të të pranishmëve ose nga dy të
tretat e të pranishmëve. Dhoma e Origjinës me shumicën absolute të të
pranishmëve mund të miratojë projektin me shtesat ose korrigjimet e
paraqitura ose këmbëngulin në formulimin origjinal, përveç nëse plotësimet
ose korrigjimet janë bërë nga recensuesi nga dy të tretat e të pranishmëve.
Në rastin e fundit, projekti do të kalojë në Fuqinë Ekzekutive me shtesat ose
korrigjimet e Dhomës së Rishikimit, përveç nëse Dhoma e Origjinës insiston në
formulimin e saj origjinal me votën e dy të tretave të të pranishmëve. Dhoma
e Origjinës nuk mund të futë shtesa ose korrigjime të reja për ato të Dhomës
së Rishikimit.
|
Artículo 81.- Ningún proyecto de ley
desechado totalmente por una de las Cámaras podrá repetirse en las sesiones
de aquel año. Ninguna de las Cámaras puede desechar totalmente un proyecto
que hubiera tenido origen en ella y luego hubiese sido adicionado o enmendado
por la Cámara revisora. Si el proyecto fuere objeto de adiciones o
correcciones por la Cámara revisora, deberá indicarse el resultado de la
votación a fin de establecer si tales adiciones o correcciones fueron
realizadas por mayoría absoluta de los presentes o por las dos terceras
partes de los presentes. La Cámara de origen podrá por mayoría absoluta de
los presentes aprobar el proyecto con las adiciones o correcciones
introducidas o insistir en la redacción originaria, a menos que las adiciones
o correcciones las haya realizado la revisora por dos terceras partes de los
presentes. En este último caso, el proyecto pasará al Poder Ejecutivo con las
adiciones o correcciones de la Cámara revisora, salvo que la Cámara de origen
insista en su redacción originaria con el voto de las dos terceras partes de
los presentes. La Cámara de origen no podrá introducir nuevas adiciones o
correcciones a las realizadas por la Cámara revisora.
|
Neni 82 - Vullneti i secilës Shtet duhet
shprehur shprehimisht; Seksioni i heshtur ose imagjinar përjashtohet në të
gjitha rastet.
|
Artículo 82.- La voluntad de cada Cámara
debe manifestarse expresamente; se excluye, en todos los casos, la sanción
tácita o ficta.
|
Neni 83. - Të hedhur poshtë në tërësi ose
pjesërisht një projekt nga Fuqia Ekzekutive, ai kthehet me kundërshtimet e
tij ndaj Dhomës së origjinës së saj: e diskuton atë përsëri dhe nëse e
konfirmon atë me dy të tretat e votave, ai kalon përsëri Dhomës së Rishikimit.
Nëse të dy Dhomat e sanksionojnë atë me të njëjtën shumicë, ligji është një
ligj dhe kalon tek Fuqia Ekzekutive për miratimin e tij. Votat e të dyja
Shtëpive do të jenë në këtë rast nominale, vetë ose jo; dhe emrat dhe
themelet e votuesve, si dhe kundërshtimet e pushtetit ekzekutiv, do të
publikohen menjëherë nga shtypi. Nëse Dhomat ndryshojnë nga kundërshtimet,
projekti nuk mund të përsëritet në seancat e atij viti.
|
Artículo 83.- Desechado en el todo o en
parte un proyecto por el Poder Ejecutivo, vuelve con sus objeciones a la
Cámara de su origen: ésta lo discute de nuevo, y si lo confirma por mayoría
de dos tercios de votos, pasa otra vez a la Cámara de revisión. Si ambas
Cámaras lo sancionan por igual mayoría, el proyecto es ley y pasa al Poder
Ejecutivo para su promulgación. Las votaciones de ambas Cámaras serán en este
caso nominales, por si o por no; y tanto los nombres y fundamentos de los
sufragantes, como las objeciones del Poder Ejecutivo, se publicarán
inmediatamente por la prensa. Si las Cámaras difieren sobre las objeciones,
el proyecto no podrá repetirse en las sesiones de aquel año.
|
Neni 84 - Në sanksionimin e ligjeve, kjo
formulë do të përdoret: Senati dhe Dhoma e Deputetëve të Argjentinës, të
mbledhur në Kongres, ... të miratojnë ose të sanksionojnë me forcën e ligjit.
|
Artículo 84.- En la sanción de las leyes se
usará de esta fórmula: El Senado y Cámara de Diputados de la Nación
Argentina, reunidos en Congreso, ... decretan o sancionan con fuerza de ley.
|
KAPITULLI VI
|
CAPITULO SEXTO
|
Nga Auditimi i Përgjithshëm i Kombit
|
De la Auditoría General de la Nación
|
Neni 85 - Kontrolli i jashtëm i sektorit
publik kombëtar në aspektin e saj patrimonial, ekonomik, financiar dhe
operacional, do të jetë një atribut i fuqisë legjislative.
|
Artículo 85.- El control externo del sector
público nacional en sus aspectos patrimoniales, económicos, financieros y operativos,
será una atribución propia del Poder Legislativo.
|
Ekzaminimi dhe mendimi i pushtetit
legjislativ mbi performancën dhe gjendjen e përgjithshme të administratës
publike do të mbështeten në mendimet e Kontrollit të Përgjithshëm të Kombit.
|
El examen y la opinión del Poder
Legislativo sobre el desempeño y situación general de la administración
pública estarán sustentados en los dictámenes de la Auditoría General de la
Nación.
|
Ky organ ndihmës teknik i Kongresit, me
autonomi funksionale, do të integrohet në mënyrën e përcaktuar me ligjin që
rregullon krijimin dhe funksionimin e tij, i cili duhet të miratohet me
shumicë absolute të anëtarëve të secilës Dhomë. Presidenti i organizatës do
të emërohet me propozimin e partisë politike opozitare me numrin më të madh
të ligjvënësve në Kongres.
|
Este organismo de asistencia técnica del
Congreso, con autonomía funcional, se integrará del modo que establezca la
ley que reglamenta su creación y funcionamiento, que deberá ser aprobada por
mayoría absoluta de los miembros de cada Cámara. El presidente del organismo
será designado a propuesta del partido político de oposición con mayor número
de legisladores en el Congreso.
|
Ai do të jetë përgjegjës për kontrollin e
ligjshmërisë, menaxhimit dhe auditimit të të gjithë veprimtarisë së
administratës publike të centralizuar dhe të decentralizuar, pavarësisht nga
lloji i organizimit dhe funksionet e tjera që i jep ligji. Do të ndërhyjë
domosdoshmërisht në procesin e miratimit ose refuzimit të llogarive të
perceptimit dhe investimeve të fondeve publike.
|
Tendrá a su cargo el control de legalidad,
gestión y auditoría de toda la actividad de la administración pública
centralizada y descentralizada, cualquiera fuera su modalidad de
organización, y las demás funciones que la ley le otorgue. Intervendrá
necesariamente en el trámite de aprobación o rechazo de las cuentas de
percepción e inversión de los fondos públicos.
|
KAPITULLI SEVEN
|
CAPÍTULO SEPTIMO
|
Nga Avokati i Popullit
|
Del Defensor del Pueblo
|
Neni 86.- Avokati i Popullit është një
organ i pavarur i themeluar brenda fushës së Kongresit të Kombit, i cili do
të veprojë me autonomi të plotë funksionale, pa marrë udhëzime nga asnjë
autoritet. Misioni i tij është mbrojtja dhe mbrojtja e të drejtave të njeriut
dhe e të drejtave, garancive dhe interesave të tjera të mbrojtura në këtë
Kushtetutë dhe ligje, para akteve, akteve apo mosveprimeve të Administratës;
dhe kontrollin e ushtrimit të funksioneve administrative publike.
|
Artículo 86.- El Defensor del Pueblo es un
órgano independiente instituido en el ámbito del Congreso de la Nación, que
actuará con plena autonomía funcional, sin recibir instrucciones de ninguna
autoridad. Su misión es la defensa y protección de los derechos humanos y
demás derechos, garantías e intereses tutelados en esta Constitución y las
leyes, ante hechos, actos u omisiones de la Administración; y el control del
ejercicio de las funciones administrativas públicas.
|
Avokati i Popullit ka legjitimitet
procedural. Emërohet dhe largohet nga Kongresi me votën e dy të tretave të
anëtarëve të pranishëm në secilën prej Dhomave. Gëzon imunitetet dhe
privilegjet e ligjvënësve. Ajo do të zgjasë në pozicionin e vet pesë vjet,
duke qenë në gjendje të ri-përcaktohet me një kohë të vetme.
|
El Defensor del Pueblo tiene legitimación
procesal. Es designado y removido por el Congreso con el voto de las dos
terceras partes de los miembros presentes de cada una de las Cámaras. Goza de
las inmunidades y privilegios de los legisladores. Durará en su cargo cinco
años, pudiendo ser nuevamente designado por una sola vez.
|
Organizimi dhe funksionimi i këtij
institucioni do të rregullohet me ligj të veçantë.
|
La organización y el funcionamiento de esta
institución serán regulados por una ley especial.
|
SEKSIONI I DYTË
|
SECCIÓN SEGUNDA
|
E PUSHTETIT EKZEKUTIV
|
DEL PODER EJECUTIVO
|
KAPITULLI I PARË
|
CAPÍTULO PRIMERO
|
Nga natyra dhe kohëzgjatja e tij
|
De su naturaleza y duración
|
Neni 87.- Fuqia ekzekutive e Kombit do të
luhet nga një qytetar me titullin "Presidenti i Argjentinës".
|
Artículo 87.- El Poder Ejecutivo de la
Nación será desempeñado por un ciudadano con el título de "Presidente de
la Nación Argentina".
|
Neni 88 Në rast të sëmundjes, mungesës së
kapitalit, vdekjes, dorëheqjes ose shkarkimit të Kryetarit, Fuqia Ekzekutive
ushtrohet nga Zëvendëskryetari i Kombit. Në rast të shkarkimit, vdekjes,
dorëheqjes ose paaftësisë së Presidentit dhe Nënkryetarit të Kombit, Kongresi
do të përcaktojë se cili zyrtar publik do të mbajë Kryesinë derisa të
shkaktohet shkaku i paaftësisë ose zgjidhet një president i ri.
|
Artículo 88.- En caso de enfermedad,
ausencia de la Capital, muerte, renuncia o destitución del Presidente, el
Poder Ejecutivo será ejercido por el vicepresidente de la Nación. En caso de
destitución, muerte, dimisión o inhabilidad del Presidente y vicepresidente
de la Nación, el Congreso determinará qué funcionario público ha de
desempeñar la Presidencia, hasta que haya cesado la causa de la inhabilidad o
un nuevo presidente sea electo.
|
Neni 89 - Që të zgjidhet President ose
Nënkryetar i Kombit, kërkohet të ketë lindur në territorin e Argjentinës ose
të jetë djali i një qytetari të lindur, që ka lindur në një vend të huaj; dhe
cilësitë e tjera të kërkuara për t'u zgjedhur senator.
|
Artículo 89.- Para ser elegido Presidente o
vicepresidente de la Nación, se requiere haber nacido en el territorio
argentino, o ser hijo de ciudadano nativo, habiendo nacido en país
extranjero; y las demás calidades exigidas para ser elegido senador.
|
Neni 90 - Presidenti dhe Nënkryetari do të
mbajnë mandatin për një mandat katërvjeçar dhe mund të rizgjidhen ose të
ndërhyjnë për një periudhë të vetme të njëpasnjëshme. Nëse ata janë
rizgjedhur ose kanë pasur sukses reciprok, ata nuk mund të zgjidhen për asnjërën
prej dy pozicioneve, por me intervalin e një periudhe.
|
Artículo 90.- El Presidente y
vicepresidente duran en sus funciones el término de cuatro años y podrán ser
reelegidos o sucederse recíprocamente por un solo período consecutivo. Si han
sido reelectos o se han sucedido recíprocamente no pueden ser elegidos para
ninguno de ambos cargos, sino con el intervalo de un período.
|
Neni 91 - Presidenti i Komitetit pushon në
pushtet në të njëjtën ditë me skadimin e mandatit të tij katërvjeçar; pa
asnjë rast që e ka ndërprerë atë, mund të jetë një arsye për të përfunduar më
vonë.
|
Artículo 91.- El Presidente de la Nación
cesa en el poder el mismo día en que expira su período de cuatro años; sin
que evento alguno que lo haya interrumpido, pueda ser motivo de que se le
complete más tarde.
|
Neni 92.- Presidenti dhe Zëvendëskryetari
gëzojnë një pagë të paguar nga Thesari i Kombit, i cili nuk mund të
ndryshohet gjatë periudhës së emërimeve të tyre. Gjatë të njëjtës periudhë
ata nuk mund të ushtrojnë ndonjë punë tjetër, as të marrin ndonjë shpërblim
tjetër të Kombeve, as të ndonjë province.
|
Artículo 92.- El Presidente y
vicepresidente disfrutan de un sueldo pagado por el Tesoro de la Nación, que
no podrá ser alterado en el período de sus nombramientos. Durante el mismo
período no podrán ejercer otro empleo, ni recibir ningún otro emolumento de
la Nación, ni de provincia alguna.
|
Neni 93 - Pas marrjes së detyrës,
presidenti dhe nënkryetari do të betohen në duart e kryetarit të Senatit dhe
para mbledhjes së Kongresit në Kuvend, duke respektuar besimet e tyre fetare,
të "luajnë me besnikëri dhe patriotizëm zyrën e Presidentit (ose
nënkryetarit) të Komb dhe të respektojë dhe të respektojë me besnikëri
Kushtetutën e kombit argjentinas ".
|
Artículo 93.- Al tomar posesión de su cargo
el presidente y vicepresidente prestarán juramento, en manos del presidente
del Senado y ante el Congreso reunido en Asamblea, respetando sus creencias
religiosas, de "desempeñar con lealtad y patriotismo el cargo de
Presidente (o vicepresidente) de la Nación y observar y hacer observar
fielmente la Constitución de la Nación Argentina".
|
KAPITULLI I DYTË
|
CAPÍTULO SEGUNDO
|
Mbi mënyrën dhe kohën e zgjedhjes së
Presidentit dhe Nënkryetarit të Kombit
|
De la forma y tiempo de la elección del
Presidente y vicepresidente de la Nación
|
Neni 94.- Presidenti dhe nënkryetari i
Kombit zgjidhen drejtpërdrejt nga Njerëzit, në një raund të dyfishtë, siç
përcaktohet në këtë Kushtetutë. Për këtë qëllim territori kombëtar do të
formojë një distrikt të vetëm.
|
Artículo 94.- El Presidente y el
vicepresidente de la Nación serán elegidos directamente por el Pueblo, en
doble vuelta, según lo establece esta Constitución. A este fin el territorio
nacional conformará un distrito único.
|
Neni 95.- Mësimi do të kryhet brenda dy muajve
para përfundimit të afatit të Presidentit në detyrë.
|
Artículo 95.- La lección se efectuará
dentro de los dos meses anteriores a la conclusión del mandato del Presidente
en ejercicio.
|
Neni 96 Raundi i dytë i zgjedhjeve, nëse
është e aplikueshme, do të mbahet ndërmjet dy formulave më të zgjedhura të
kandidatëve, brenda tridhjetë ditëve nga ajo e mëparshme.
|
Artículo 96.- La segunda vuelta electoral,
si correspondiere, se realizará entre las dos fórmulas de candidatos más
votadas, dentro de los treinta días de celebrada la anterior.
|
Neni 97.- Kur formula që rezulton më së
shumti e votuar në raundin e parë, ka fituar më shumë se dyzet e pesë përqind
të votave afirmative të vlefshme, anëtarët e saj do të shpallen si President
dhe Nënkryetar i Kombit.
|
Artículo 97.- Cuando la fórmula que
resultare más votada en la primera vuelta, hubiere obtenido más del cuarenta
y cinco por ciento de los votos afirmativos válidamente emitidos, sus
integrantes serán proclamados como Presidente y vicepresidente de la Nación.
|
Neni 98 .- Kur formulari që rezulton më së
shumti i votuar në raundin e parë, ai do të ketë së paku dyzet për qind të
votave afirmative të vlefshme dhe përveç kësaj, do të ketë një ndryshim prej
më shumë se dhjetë pikë përqindje në krahasim me totalin e votave afirmative
në mënyrë të vlefshme të lëshuar në formulën që vijon në numrin e votave,
anëtarët e saj do të shpallen si President dhe Zëvendës President i Kombit.
|
Artículo 98.- Cuando la fórmula que
resultare más votada en la primera vuelta hubiere obtenido el cuarenta por
ciento por lo menos de los votos afirmativos válidamente emitidos y, además,
existiere una diferencia mayor de diez puntos porcentuales respecto del total
de los votos afirmativos válidamente emitidos sobre la fórmula que le sigue
en número de votos, sus integrantes serán proclamados como Presidente y
vicepresidente de la Nación.
|
KAPITULLI I TRETË
|
CAPÍTULO TERCERO
|
Kompetencat e Fuqisë Ekzekutive
|
Atribuciones del Poder Ejecutivo
|
Neni 99.- Presidenti i Kombit ka këto
atribute:
|
Artículo 99.- El Presidente de la Nación
tiene las siguientes atribuciones:
|
1. Ai është kreu suprem i Kombit, kreu i
qeverisë dhe kreu politik i administratës së përgjithshme të vendit.
|
1. Es el jefe supremo de la Nación, jefe
del gobierno y responsable político de la administración general del país.
|
2. Lëshoni udhëzimet dhe rregulloret që
janë të nevojshme për ekzekutimin e ligjeve të Kombit, duke u kujdesur që të
mos ndryshojnë frymën e tyre me përjashtime rregullatore.
|
2. Expide las instrucciones y reglamentos
que sean necesarios para la ejecución de las leyes de la Nación, cuidando de
no alterar su espíritu con excepciones reglamentarias.
|
3. Merr pjesë në formimin e ligjeve sipas
Kushtetutës, shpall dhe publikon ato.
|
3. Participa de la formación de las leyes
con arreglo a la Constitución, las promulga y hace publicar.
|
Pushteti ekzekutiv nuk mund të jetë në
asnjë rast nën dënimin e pavlefshmërisë absolute dhe të papërfillshme, të
nxjerrë dispozita të natyrës legjislative.
|
El Poder Ejecutivo no podrá en ningún caso
bajo pena de nulidad absoluta e insanable, emitir disposiciones de carácter
legislativo.
|
Vetëm kur rrethanat e jashtëzakonshme e
bënë të pamundur ndjekjen e procedurave të zakonshme të parapara me këtë
Kushtetutë për nxjerrjen e ligjeve dhe nuk janë rregulla që rregullojnë
kriminale, tatimore, parti elektorale apo politike, mund të lëshojnë dekrete
për arsye nevoje dhe urgjenca, e cila do të vendoset në një marrëveshje të
përgjithshme të ministrave që duhet t'i miratojë ato, së bashku me kreun e
kabinetit të ministrave.
|
Solamente cuando circunstancias
excepcionales hicieran imposible seguir los trámites ordinarios previstos por
esta Constitución para la sanción de las leyes, y no se trate de normas que
regulen materia penal, tributaria, electoral o de régimen de los partidos políticos,
podrá dictar decretos por razones de necesidad y urgencia, los que serán
decididos en acuerdo general de ministros que deberán refrendarlos,
conjuntamente con el jefe de gabinete de ministros.
|
Kreu i kabinetit të ministrave personalisht
dhe brenda dhjetë ditësh do të paraqesë masën në shqyrtimin e Komisionit të
Përhershëm Dy Dhoma Bikera, përbërja e të cilit duhet të respektojë
përqindjen e përfaqësimeve politike të secilës Dhomë. Ky komision do të
ngrejë dërgimin e tij brenda dhjetë ditëve në seancën plenare të çdo Dhome
për trajtimin e saj të shprehur, i cili do të shqyrtohet menjëherë nga
Dhomat. Një ligj i posaçëm i sanksionuar me shumicën absolute të tërësisë së
anëtarëve të secilës dhomë do të rregullojë procedurën dhe fushëveprimin e
ndërhyrjes së Kongresit.
|
El jefe de gabinete de ministros
personalmente y dentro de los diez días someterá la medida a consideración de
la Comisión Bicameral Permanente, cuya composición deberá respetar la
proporción de las representaciones políticas de cada Cámara. Esta comisión
elevará su despacho en un plazo de diez días al plenario de cada Cámara para
su expreso tratamiento, el que de inmediato considerarán las Cámaras. Una ley
especial sancionada con la mayoría absoluta de la totalidad de los miembros
de cada Cámara regulará el trámite y los alcances de la intervención del
Congreso.
|
4. Emëron magjistratët e Gjykatës Supreme
me pëlqimin e Senatit nga dy të tretat e anëtarëve të tij të pranishëm, në
seancën publike, të thirrur për këtë qëllim.
|
4. Nombra los magistrados de la Corte
Suprema con acuerdo del Senado por dos tercios de sus miembros presentes, en
sesión pública, convocada al efecto.
|
Emëroni gjykatësit e tjerë të gjykatave më
të ulëta federale në bazë të një propozimi detyrues në tre të Këshillit të
Magjistraturës, me pëlqimin e Senatit, në seancën publike, e cila do të marrë
parasysh përshtatshmërinë e kandidatëve.
|
Nombra los demás jueces de los tribunales
federales inferiores en base a una propuesta vinculante en terna del Consejo
de la Magistratura, con acuerdo del Senado, en sesión pública, en la que se
tendrá en cuenta la idoneidad de los candidatos.
|
Një emërim i ri, i paraprirë nga një
marrëveshje e barabartë, do të jetë e nevojshme për të mbajtur ndonjë prej
këtyre magjistratëve në detyrë, sapo të arrijnë moshën shtatëdhjetë e pesë
vjeç. Të gjitha emërimet e magjistratëve, mosha e të cilëve tregohet ose më e
madhe do të jetë për pesë vjet dhe mund të përsëritet për një kohë të
pacaktuar, për të njëjtën procedurë.
|
Un nuevo nombramiento, precedido de igual
acuerdo, será necesario para mantener en el cargo a cualquiera de esos
magistrados, una vez que cumplan la edad de setenta y cinco años. Todos los
nombramientos de magistrados cuya edad sea la indicada o mayor se harán por
cinco años, y podrán ser repetidos indefinidamente, por el mismo trámite.
|
5. Ai mund të falë ose të shpërngulë
dënimet për veprat penale që i nënshtrohen juridiksionit federal, sipas
raportit të gjykatës përkatëse, përveç rasteve të akuzës nga Dhoma e
Deputetëve.
|
5. Puede indultar o conmutar las penas por
delitos sujetos a la jurisdicción federal, previo informe del tribunal
correspondiente, excepto en los casos de acusación por la Cámara de
Diputados.
|
6. Të japë pensionet, tërheqjet, licencat
dhe pensionet sipas ligjeve të Kombit.
|
6. Concede jubilaciones, retiros, licencias
y pensiones conforme a las leyes de la Nación.
|
7. Emëron dhe largon ambasadorët, ministrat
e plotfuqishëm dhe menaxherët e biznesit me pëlqimin e Senatit; ai emëron dhe
heq vetëm kreun e kabinetit të ministrave dhe ministrat e tjerë të zyrës,
zyrtarët e sekretariatit të saj, agjentët dhe punonjësit konsullorë, emërimi
i të cilëve nuk është ndryshe i rregulluar nga kjo Kushtetutë.
|
7. Nombra y remueve a los embajadores,
ministros plenipotenciarios y encargados de negocios con acuerdo del Senado;
por sí solo nombra y remueve al jefe de gabinete de ministros y a los demás
ministros del despacho, los oficiales de su secretaría, los agentes
consulares y los empleados cuyo nombramiento no está reglado de otra forma
por esta Constitución.
|
8. Çdo vit hapet sesioni i Kongresit për të
dyja shtëpitë e takimit, duke dhënë një llogari të shtetit të Kombit, të
reformave të premtuara me Kushtetutë dhe duke rekomanduar për shqyrtimin e
masave që i konsideron të nevojshme dhe të përshtatshme.
|
8. Hace anualmente la apertura de las
sesiones del Congreso, reunidas al efecto ambas Cámaras, dando cuenta en esta
ocasión del estado de la Nación, de las reformas prometidas por la
Constitución, y recomendando a su consideración las medidas que juzgue
necesarias y convenientes.
|
9. Zgjat sesionet e zakonshme të Kongresit,
ose e thërret atë në seanca të jashtëzakonshme, kur kërkon një interes serioz
për rendin ose progresin.
|
9. Prorroga las sesiones ordinarias del
Congreso, o lo convoca a sesiones extraordinarias, cuando un grave interés de
orden o de progreso lo requiera.
|
10. Mbikëqyr ushtrimin e fuqisë së
kryetarit të Kabinetit të Ministrave në lidhje me mbledhjen e të ardhurave të
Kombit dhe investimin e tij, në përputhje me ligjin ose buxhetin e
shpenzimeve kombëtare.
|
10. Supervisa el ejercicio de la facultad
del jefe de gabinete de ministros respecto de la recaudación de las rentas da
la Nación y de su inversión, con arreglo a la ley o presupuesto de gastos
nacionales.
|
11. Përfundon dhe nënshkruan traktate,
marrëveshje dhe bisedime të tjera të nevojshme për ruajtjen e marrëdhënieve
të mira me organizatat ndërkombëtare dhe vendet e huaja, merr ministrat e
tyre dhe pranon konsujt e tyre.
|
11. Concluye y firma tratados, concordatos
y otras negociaciones requeridas para el mantenimiento de buenas relaciones
con las organizaciones internacionales y las naciones extranjeras, recibe sus
ministros y admite sus cónsules.
|
12. Ai është komandant i përgjithshëm i të
gjitha forcave të armatosura të Kombit.
|
12. Es comandante en jefe de todas las
Fuerzas Armadas de la Nación.
|
13. Sigurimi i punësimit ushtarak të
Kombit: me pëlqimin e Senatit, në dhënien e vendeve të punës ose shkallët e
zyrtarëve të lartë të Forcave të Armatosura; dhe më vete në fushën e betejës.
|
13. Provee los empleos militares de la
Nación: con acuerdo del Senado, en la concesión de los empleos o grados de
oficiales superiores de las Fuerzas Armadas; y por sí solo en el campo de
batalla.
|
14. Ajo ka Forcat e Armatosura, dhe shkon
me organizimin dhe shpërndarjen e saj sipas nevojave të Kombit.
|
14. Dispone de las Fuerzas Armadas, y corre
con su organización y distribución según las necesidades de la Nación.
|
15. Deklaroni luftën dhe urdhëroni
hakmarrjen me autorizim dhe miratimin e Kongresit.
|
15. Declara la guerra y ordena represalias
con autorización y aprobación del Congreso.
|
16. Deklaron në gjendjen e rrethimit një
ose disa pika të Kombit, në rast të sulmit të jashtëm dhe për një afat të
kufizuar, me pëlqimin e Senatit. Në rast të trazimit të brendshëm, ai ka
vetëm këtë fuqi kur Kongresi është në pushim, sepse është një atribut që
korrespondon me këtë trup. Presidenti e ushtron atë me kufizimet e parashikuara
në nenin 23.
|
16. Declara en estado de sitio uno o varios
puntos de la Nación, en caso de ataque exterior y por un término limitado,
con acuerdo del Senado. En caso de conmoción interior sólo tiene esta
facultad cuando el Congreso está en receso, porque es atribución que
corresponde a este cuerpo. El Presidente la ejerce con las limitaciones
prescriptas en el Artículo 23.
|
17. Ai mund të kërkojë nga shefi i shtabit
të ministrave dhe drejtuesit e të gjitha degëve dhe departamenteve të
administratës, dhe nëpërmjet tij punonjësve të tjerë raportet që ai i gjykon
të përshtatshme dhe ata janë të detyruar t'i japin.
|
17. Puede pedir al jefe de gabinete de
ministros y a los jefes de todos los ramos y departamentos de la
administración, y por su conducto a los demás empleados, los informes que
crea convenientes, y ellos están obligados a darlos.
|
18. Mund të largohet nga territori i
Kombit, me leje nga Kongresi. Në pushimin e kësaj, ju mund të bëni vetëm pa
leje për arsye të justifikuara të shërbimit publik.
|
18. Puede ausentarse del territorio de la
Nación, con permiso del Congreso. En el receso de éste, sólo podrá hacerlo
sin licencia por razones justificadas de servicio público.
|
19. Ju mund të plotësoni vendet e lira të
punës, të cilat kërkojnë marrëveshjen e Senatit dhe që ndodhin gjatë
pushimeve tuaja, nëpërmjet emërimeve të komisioneve që do të përfundojnë në
fund të legjislaturës së ardhshme.
|
19. Puede llenar las vacantes de los
empleos, que requieran el acuerdo del Senado, y que ocurran durante su
receso, por medio de nombramientos en comisión que expirarán al fin de la
próxima Legislatura.
|
20. Vendosni ndërhyrjen federale në një
provincë ose në qytetin e Buenos Aires në rast të pushimit nga Kongresi dhe
duhet ta thërrasë njëkohësisht për trajtimin e tij.
|
20. Decreta la intervención federal a una
provincia o a la ciudad de Buenos Aires en caso de receso del Congreso, y
debe convocarlo simultáneamente para su tratamiento.
|
KAPITULLI KATËR
|
CAPÍTULO CUARTO
|
Nga shefi i kabinetit dhe ministra të tjerë
të pushtetit ekzekutiv
|
Del jefe de gabinete y demás ministros del
Poder Ejecutivo
|
Neni 100.- Kreu i kabinetit të ministrave
dhe ministrat e sekretarisë, numri dhe kompetenca e të cilëve do të themelohet
me një ligj të veçantë, do të jetë përgjegjës për pastrimin e biznesit të
Kombit dhe do të miratojë dhe legalizojë aktet e presidentit me anë të
nënshkrimin tuaj, pa kërkesat e të cilave u mungon efektiviteti.
|
Artículo 100.- El jefe de gabinete de
ministros y los demás ministros secretarios cuyo número y competencia será
establecida por una ley especial, tendrán a su cargo el despacho de los
negocios de la Nación, y refrendarán y legalizarán los actos del presidente
por medio de su firma, sin cuyo requisito carecen de eficacia.
|
Kreu i kabinetit të ministrave, me përgjegjësi
politike përpara Kongresit Kombëtar, është përgjegjës për:
|
Al jefe de gabinete de ministros, con
responsabilidad política ante el Congreso de la Nación, le corresponde:
|
1. Ushtroni administratën e përgjithshme të
vendit.
|
1. Ejercer la administración general del
país.
|
2. Lëshon aktet dhe rregulloret që janë të
nevojshme për ushtrimin e kompetencave që i janë dhënë këtij neni dhe atyre
të deleguara nga Presidenti i Kombit, me miratimin e sekretarit të ministrisë
së degës, të cilit i referohet akti ose rregullore.
|
2. Expedir los actos y reglamentos que sean
necesarios para ejercer las facultades que le atribuye este artículo y
aquellas que le delegue el presidente de la Nación, con el refrendo del
ministro secretario del ramo al cual el acto o reglamento se refiera.
|
3. Bëni emërimet e punonjësve të
administratës, me përjashtim të atyre që i korrespondojnë presidentit.
|
3. Efectuar los nombramientos de los
empleados de la administración, excepto los que correspondan al presidente.
|
4. Ushtroni funksionet dhe kompetencat e
deleguara nga Presidenti i Kombit dhe, në një marrëveshje kabineti, vendosni
për çështjet e treguara nga Fuqia Ekzekutive ose me vendimin e tij, në ato
që, për shkak të rëndësisë së tij, e sheh të nevojshme në fushën e
konkurrencës suaj.
|
4. Ejercer las funciones y atribuciones que
le delegue el presidente de la Nación y, en acuerdo de gabinete resolver
sobre las materias que le indique el Poder Ejecutivo, o por su propia
decisión, en aquellas que por su importancia estime necesario, en el ámbito
de su competencia.
|
5. Koordinimi, përgatitja dhe mbledhja e
mbledhjeve të kabinetit të ministrave, kryesimin e tyre në mungesë të
presidentit.
|
5. Coordinar, preparar y convocar las
reuniones de gabinete de ministros, presidiéndolas en caso de ausencia del
presidente.
|
6. Dërgoni në Kongres faturat e ministrive
dhe buxhetit kombëtar, pas trajtimit në marrëveshjen e qeverisë dhe miratimin
e pushtetit ekzekutiv.
|
6. Enviar al Congreso los proyectos de ley
de ministerios y de presupuesto nacional, previo tratamiento en acuerdo de
gabinete y aprobación del Poder Ejecutivo.
|
7. Bëni mbledhjen e të ardhurave të Kombit
dhe zbatoni ligjin e buxhetit kombëtar.
|
7. Hacer recaudar las rentas de la Nación y
ejecutar la ley de presupuesto nacional.
|
8. Të miratojë dekretet statutore të
ligjeve, dekretet që parashikojnë zgjatjen e seancave të zakonshme të
Kongresit ose mbledhjen e seancave të jashtëzakonshme dhe mesazhet e
presidentit që promovojnë iniciativën legjislative.
|
8. Refrendar los decretos reglamentarios de
las leyes, los decretos que dispongan la prórroga de las sesiones ordinarias
del Congreso o la convocatoria de sesiones extraordinarias y los mensajes del
presidente que promuevan la iniciativa legislativa.
|
9. Shkoni në seancat e Kongresit dhe merrni
pjesë në debatet e tyre, por nuk votoni.
|
9. Concurrir a las sesiones del Congreso y
participar en sus debates, pero no votar.
|
10. Pasi të fillojnë seancat e zakonshme të
Kongresit, prezantojnë së bashku me ministrat e tjerë një raport të
hollësishëm mbi gjendjen e Kombit në lidhje me bizneset e departamenteve
përkatëse.
|
10. Una vez que se inicien las sesiones
ordinarias del Congreso, presentar junto a los restantes ministros una
memoria detallada del estado de la Nación en lo relativo a los negocios de
los respectivos departamentos.
|
11. Prodhoni raportet dhe sqarimet me gojë
ose me shkrim që secila prej Dhomave kërkon nga Dega Ekzekutive.
|
11. Producir los informes y explicaciones
verbales o escritos que cualquiera de las Cámaras solicite al Poder
Ejecutivo.
|
12. Të miratojë dekretet që ushtrojnë
kompetencat e deleguara nga Kongresi, të cilat do t'i nënshtrohen kontrollit
të Komisionit të Përhershëm Dy Dhoma Bicamere.
|
12. Refrendar los decretos que ejercen
facultades delegadas por el Congreso, los que estarán sujetos al control de
la Comisión Bicameral Permanente.
|
13. Së bashku me ministrat e tjerë për të
ratifikuar dekretet e domosdoshmërisë dhe urgjencës dhe dekretet që miratojnë
ligjet pjesërisht. Ai duhet të paraqesë personalisht dhe brenda dhjetë ditësh
nga sanksioni i tij këto dekrete për shqyrtimin e Komisionit të Përhershëm Dy
Dhoma.
|
13. Refrendar conjuntamente con los demás
ministros los decretos de necesidad y urgencia y los decretos que promulgan
parcialmente leyes. Someterá personalmente y dentro de los diez días de su
sanción estos decretos a consideración de la Comisión Bicameral Permanente.
|
Kreu i kabinetit të ministrave nuk mund të
kryejë njëkohësisht një ministri tjetër.
|
El jefe de gabinete de ministros no podrá
desempeñar simultáneamente otro ministerio.
|
Neni 101 - Kreu i Kabinetit të Ministrave
duhet të marrë pjesë në Kongres të paktën një herë në muaj, në mënyrë
alternative në secilën prej Dhomave të saj, për të raportuar mbi ecurinë e
qeverisë, pa paragjykuar dispozitat e nenit 71. A mund të merret në pyetje
për efektet e trajtimit të një mocioni të censurës, me votën e shumicës
absolute të tërësisë së anëtarëve të njërës nga Dhomat, dhe të hiqet me votën
e shumicës absolute të anëtarëve të secilës prej Dhomave.
|
Artículo 101.- El jefe de gabinete de
ministros debe concurrir al Congreso al menos una vez por mes,
alternativamente a cada una de sus Cámaras, para informar de la marcha del
gobierno, sin perjuicio de lo dispuesto en el Artículo 71. Puede ser
interpelado a los efectos del tratamiento de una moción de censura, por el
voto de la mayoría absoluta de la totalidad de los miembros de cualquiera de
las Cámaras, y ser removido por el voto de la mayoría absoluta de los
miembros de cada una de las Cámaras.
|
Neni 102.- Çdo ministër është përgjegjës për
veprimet që ai legalizon; dhe në solidaritet me ata që pajtohen me kolegët e
tyre.
|
Artículo 102.- Cada ministro es responsable
de los actos que legaliza; y solidariamente de los que acuerda con sus
colegas.
|
Neni 103.- Ministrat në asnjë rast nuk mund
të marrin vendime, përveç atyre që kanë të bëjnë me regjimin ekonomik dhe
administrativ të departamenteve përkatëse.
|
Artículo 103.- Los ministros no pueden por
sí solos, en ningún caso, tomar resoluciones, a excepción de lo concerniente
al régimen económico y administrativo de sus respectivos departamentos.
|
Neni 104. Pasi Kongresi të hapë sesionet e
tij, ministrat e zyrës duhet të paraqesin një raport të hollësishëm mbi
gjendjen e Kombit në lidhje me bizneset e departamenteve të tyre përkatëse.
|
Artículo 104.- Luego que el Congreso abra
sus sesiones, deberán los ministros del despacho presentarle una memoria
detallada del estado de la Nación en lo relativo a los negocios de sus
respectivos departamentos.
|
Neni 105.- Ata nuk mund të jenë senatorë
ose deputetë, pa dhënë dorëheqjen nga puna e tyre si ministra.
|
Artículo 105.- No pueden ser senadores ni
diputados, sin hacer dimisión de sus empleos de ministros.
|
Neni 106.- Ministrat mund të marrin pjesë
në seancat e Kongresit dhe të marrin pjesë në debatet e tyre, por jo të
votojnë.
|
Artículo 106.- Pueden los ministros
concurrir a las sesiones del Congreso y tomar parte en sus debates, pero no
votar.
|
Neni 107 .- Ata do të gëzojnë për shërbimet
e tyre një pagë të përcaktuar me ligj, e cila nuk mund të rritet ose
zvogëlohet në favor apo paragjykim të atyre që janë në stërvitje.
|
Artículo 107.- Gozarán por sus servicios de
un sueldo establecido por la ley, que no podrá ser aumentado ni disminuido en
favor o perjuicio de los que se hallen en ejercicio.
|
SEKSIONI I TRETË
|
SECCIÓN TERCERA
|
E PUSHTETIT GJYQËSOR
|
DEL PODER JUDICIAL
|
KAPITULLI I PARË
|
CAPÍTULO PRIMERO
|
Nga natyra dhe kohëzgjatja e tij
|
De su naturaleza y duración
|
Neni 108.- Fuqia gjyqësore e kombit
ushtrohet nga një Gjykatë e Lartë e Drejtësisë dhe nga gjykatat e tjera më të
ulëta që Kongresi vendos në territorin e Kombit.
|
Artículo 108.- El Poder Judicial de la
Nación será ejercido por una Corte Suprema de Justicia, y por los demás
tribunales inferiores que el Congreso estableciere en el territorio de la
Nación.
|
Neni 109 .- Në asnjë rast Presidenti i
Kombësisë nuk mund të ushtrojë funksione gjyqësore, të mbrojë njohurinë për
rastet në pritje ose t'i rivendosë ato të ndërprera.
|
Artículo 109.- En ningún caso el presidente
de la Nación puede ejercer funciones judiciales, arrogarse el conocimiento de
causas pendientes o restablecer las fenecidas.
|
Neni 110.- Gjykatësit e Gjykatës Supreme
dhe të gjykatave më të ulëta të Kombit e mbajnë vendin e punës gjatë
kohëzgjatjes së sjelljes së tyre të mirë dhe marrin për shërbimet e tyre një
kompensim të përcaktuar me ligj dhe që nuk mund të zvogëlohen në asnjë mënyrë,
mbeten në funksionet e tyre.
|
Artículo 110.- Los jueces de la Corte
Suprema y de los tribunales inferiores de la Nación conservarán sus empleos
mientras dure su buena conducta, y recibirán por sus servicios una
compensación que determinará la ley, y que no podrá ser disminuida en manera
alguna, mientras permaneciesen en sus funciones.
|
Neni 111. - Askush nuk mund të jetë anëtar
i Gjykatës Supreme të Drejtësisë, pa qenë avokat i Kombit me tetë vjet
ushtrimesh dhe ka cilësitë e kërkuara për të qenë senator.
|
Artículo 111.- Ninguno podrá ser miembro de
la Corte Suprema de Justicia, sin ser abogado de la Nación con ocho años de
ejercicio, y tener las calidades requeridas para ser senador.
|
Neni 112 .- Në instalimin e parë të
Gjykatës Supreme, individët e emëruar duhet të betohen në duart e Presidentit
të Kombit, të kryejnë detyrat e tyre, të administrojnë drejtësinë mirë dhe
ligjërisht dhe në përputhje me atë që përcakton Kushtetuta. Në të ardhmen,
ata do t'ia japin atë presidentit të së njëjtës gjykatë.
|
Artículo 112.- En la primera instalación de
la Corte Suprema, los individuos nombrados prestarán juramento en manos del
Presidente de la Nación, de desempeñar sus obligaciones, administrando
justicia bien y legalmente, y en conformidad a lo que prescribe la
Constitución. En lo sucesivo lo prestarán ante el presidente de la misma
Corte.
|
Neni 113.- Gjykata Supreme do të diktojë
rregulloret e saj të brendshme dhe do të emërojë punonjësit e saj.
|
Artículo 113.- La Corte Suprema dictará su
reglamento interior y nombrará a sus empleados.
|
Neni 114. Këshilli i Magjistraturës, i
rregulluar me ligj të veçantë me shumicë absolute absolute të të gjithë
anëtarëve të secilës dhomë, do të jetë përgjegjës për përzgjedhjen e
gjyqtarëve dhe administratën e pushtetit gjyqësor.
|
Artículo 114.- El Consejo de la
Magistratura, regulado por una ley especial sancionada por la mayoría
absoluta de la totalidad de los miembros de cada Cámara, tendrá a su cargo la
selección de los magistrados y la administración del Poder Judicial.
|
Këshilli do të integrohet në mënyrë
periodike për të balancuar përfaqësimin e organeve politike që rezultojnë nga
zgjedhjet popullore, gjyqtarët e të gjitha instancave dhe avokatët e
regjistrimit federal. Ai gjithashtu do të integrohet nga persona të tjerë të
fushës akademike dhe shkencore, në numrin dhe formën e përcaktuar me ligj.
|
El Consejo será integrado periódicamente de
modo que se procure el equilibrio entre la representación de los órganos
políticos resultantes de la elección popular, de los jueces de todas las
instancias y de los abogados de la matrícula federal. Será integrado,
asimismo, por otras personas del ámbito académico y científico, en el número
y la forma que indique la ley.
|
Atributet e tyre do të jenë:
|
Serán sus atribuciones:
|
1. Për të zgjedhur me anë të konkurseve
publike postulantët tek magjistratët më të ulët.
|
1. Seleccionar mediante concursos públicos
los postulantes a las magistraturas inferiores.
|
2. Propozimi i propozimeve në listat
detyruese për emërimin e magjistratëve të gjykatës më të ulët.
|
2. Emitir propuestas en ternas vinculantes,
para el nombramiento de los magistrados de los tribunales inferiores.
|
3. Administron burimet dhe ekzekuton
buxhetin që ligji i cakton administratës së drejtësisë.
|
3. Administrar los recursos y ejecutar el
presupuesto que la ley asigne a la administración de justicia.
|
4. Ushtroni kompetenca disiplinore ndaj
magjistratëve.
|
4. Ejercer facultades disciplinarias sobre
magistrados.
|
5. Të vendosë për hapjen e procedurës për
largimin e magjistratëve, nëse është e nevojshme të urdhërojë pezullimin dhe
të formulojë akuzën përkatëse.
|
5. Decidir la apertura del procedimiento de
remoción de magistrados, en su caso ordenar la suspensión, y formular la
acusación correspondiente.
|
6. Diktoni rregullat që kanë të bëjnë me
organizimin gjyqësor dhe të gjitha ato që janë të nevojshme për të siguruar
pavarësinë e gjyqtarëve dhe ofrimin efektiv të shërbimeve të drejtësisë.
|
6. Dictar los reglamentos relacionados con
la organización judicial y todos aquellos que sean necesarios para asegurar
la independencia de los jueces y la eficaz prestación de los servicios de
justicia.
|
Neni 115.- Gjykatësit e gjykatave më të
ulëta të Kombit do të hiqen për arsyet e përmendura në nenin 53, nga një juri
e prokurorisë e përbërë nga ligjvënësit, magjistratët dhe avokatët e
regjistrimit federal.
|
Artículo 115.- Los jueces de los tribunales
inferiores de la Nación serán removidos por las causales expresadas en el
Artículo 53, por un jurado de enjuiciamiento integrado por legisladores,
magistrados y abogados de la matrícula federal.
|
Vendimi i tij, i cili do të jetë i
pakundërshtueshëm, nuk do të ketë efekt tjetër përveç shkarkimit të të
akuzuarit. Por pala e dënuar megjithatë do t'i nënshtrohet akuzës, gjykimit
dhe dënimit sipas ligjeve para gjykatave të rregullta.
|
Su fallo, que será irrecurrible, no tendrá
más efecto que destituir al acusado. Pero la parte condenada quedará no
obstante sujeta a acusación, juicio y castigo conforme a las leyes ante los
tribunales ordinarios.
|
Ajo do të korrespondojë me paraqitjen e
procedurës dhe nëse është e aplikueshme, rimbushja e gjyqtarit të pezulluar,
nëse një ditë e njëqind e tetëdhjetë ditë ka kaluar nga vendimi për të hapur
procedurën e largimit, pa nxjerrë vendimin.
|
Corresponderá archivar las actuaciones y,
en su caso, reponer al juez suspendido, si transcurrieren ciento ochenta días
contados desde la decisión de abrir el procedimiento de remoción, sin que
haya sido dictado el fallo.
|
Në ligjin e veçantë të përmendur në nenin
114, do të përcaktohet integrimi dhe procedura e këtij jurie.
|
En la ley especial a que se refiere el
Artículo 114, se determinará la integración y procedimiento de este jurado.
|
KAPITULLI I DYTË
|
CAPÍTULO SEGUNDO
|
Atributet e Fuqisë Gjyqësore
|
Atribuciones del Poder Judicial
|
Neni 116 .- Gjykata e Lartë dhe gjykatat më
të ulëta të Kombit, njohja dhe vendimi i të gjitha çështjeve që kanë të bëjnë
me pikat e rregulluara me Kushtetutë dhe me ligjet e Kombit, me rezervën e
bërë në shk. 12 të nenit 75: dhe me traktate me kombet e huaja: nga shkaqet
që kanë të bëjnë me ambasadorët, ministrat publikë dhe konsullët e huaj: nga
shkaqet e admiralitetit dhe juridiksionit detar: të çështjeve në të cilat
Kombi është palë: nga shkaqet që lindin midis dy ose më shumë provincave;
midis një krahine dhe fqinjëve të një tjetri; midis fqinjëve të provincave të
ndryshme; dhe midis një krahine ose fqinjëve të saj, kundër një shteti ose
një shtetasi të huaj.
|
Artículo 116.- Corresponde a la Corte
Suprema y a los tribunales inferiores de la Nación, el conocimiento y
decisión de todas las causas que versen sobre puntos regidos por la
Constitución, y por las leyes de la Nación, con la reserva hecha en el inc.
12 del Artículo 75: y por los tratados con las naciones extranjeras: de las
causas concernientes a embajadores, ministros públicos y cónsules
extranjeros: de las causas de almirantazgo y jurisdicción marítima: de los
asuntos en que la Nación sea parte: de las causas que se susciten entre dos o
más provincias; entre una provincia y los vecinos de otra; entre los vecinos
de diferentes provincias; y entre una provincia o sus vecinos, contra un
Estado o ciudadano extranjero.
|
Neni 117.- Në këto raste, Gjykata Supreme
ushtron juridiksionin e saj me anë të ankesës sipas rregullave dhe
përjashtimeve që përshkruan Kongresi; por në të gjitha çështjet që kanë të
bëjnë me ambasadorët e huaj, ministrat dhe konsujt, dhe në të cilën një
krahinë është palë, ajo do ta ushtrojë atë ekskluzivisht dhe ekskluzivisht.
|
Artículo 117.- En estos casos la Corte
Suprema ejercerá su jurisdicción por apelación según las reglas y excepciones
que prescriba el Congreso; pero en todos los asuntos concernientes a
embajadores, ministros y cónsules extranjeros, y en los que alguna provincia
fuese parte, la ejercerá originaria y exclusivamente.
|
Neni 118.- Të gjitha gjykimet e zakonshme
penale, të cilat nuk rrjedhin nga e drejta e akuzës që i jepet Dhomës së
Deputetëve, do të ndërpriten nga juritë, pasi ky institucion të jetë
themeluar në Republikë. Veprimi i këtyre gjykimeve do të bëhet në të njëjtën
krahinë ku është kryer krimi; por kur kjo është kryer jashtë kufijve të
Kombit, kundër ligjit të kombeve, Kongresi do të përcaktojë me një ligj të
veçantë vendin ku duhet ndjekur gjykimi.
|
Artículo 118.- Todos los juicios criminales
ordinarios, que no se deriven del derecho de acusación concedido a la Cámara
de Diputados se terminarán por jurados, luego que se establezca en la
República esta institución. La actuación de estos juicios se hará en la misma
provincia donde se hubiere cometido el delito; pero cuando éste se cometa
fuera de los límites de la Nación, contra el derecho de gentes, el Congreso
determinará por una ley especial el lugar en que haya de seguirse el juicio.
|
Neni 119.- Tradhtia kundër Kombit përbëhet
vetëm nga marrja e armëve kundër saj, ose në bashkimin me armiqtë e saj, duke
u dhënë atyre ndihmë dhe ndihmë. Kongresi do të vendosë me një ligj të
veçantë dënimin e këtij krimi; por ajo nuk do të kalojë nga personi i
delinquent, as nuk do të transmetohet fama e të burgosurit për të afërmit e
tij të çdo shkallë.
|
Artículo 119.- La traición contra la Nación
consistirá únicamente en tomar las armas contra ella, o en unirse a sus
enemigos prestándoles ayuda y socorro. El Congreso fijará por una ley
especial la pena de este delito; pero ella no pasará de la persona del
delincuente, ni la infamia del reo se transmitirá a sus parientes de
cualquier grado.
|
Seksioni i katërt
|
SECCIÓN CUARTA
|
Nga ministria publike
|
Del ministerio público
|
Neni 120.- Ministria Publike është një
organ i pavarur me autonomi funksionale dhe vetë-mjaftueshmëri financiare që
ka për detyrë të promovojë kryerjen e drejtësisë në mbrojtje të ligjshmërisë
së interesave të përgjithshme të shoqërisë në koordinim me autoritetet e
tjera të Republikës.
|
Artículo 120.- El Ministerio Público es un
órgano independiente con autonomía funcional y autarquía financiera que tiene
por función promover la actuación de la justicia en defensa de la legalidad
de los intereses generales de la sociedad en coordinación con las demás
autoridades de la República.
|
Ajo është e integruar nga një avokat i
përgjithshëm i Kombit dhe një mbrojtës i përgjithshëm i Kombit dhe anëtarëve
të tjerë që përcakton ligji.
|
Está integrado por un procurador general de
la Nación y un defensor general de la Nación y los demás miembros que la ley
establezca.
|
Anëtarët e saj gëzojnë imunitete
funksionale dhe paprekshmërinë e shpërblimit.
|
Sus miembros gozan de inmunidades
funcionales e intangibilidad de remuneraciones.
|
TITULLI I DYTË
|
TITULO SEGUNDO
|
QEVERITË E PROVINCES
|
GOBIERNOS DE PROVINCIA
|
Neni 121 .- Provincat ruajnë të gjitha
fuqitë që nuk janë të deleguara nga kjo Kushtetutë në qeverinë federale dhe
ato që ato i kanë rezervuar shprehimisht me akte të veçanta në kohën e
inkorporimit të tyre.
|
Artículo 121.- Las provincias conservan
todo el poder no delegado por esta Constitución al Gobierno federal, y el que
expresamente se hayan reservado por pactos especiales al tiempo de su
incorporación.
|
Neni 122.- Ata japin institucionet e tyre
lokale dhe udhëhiqen prej tyre. Ata zgjedhin guvernatorët e tyre, ligjvënësit
e tyre dhe zyrtarë të tjerë provincialë, pa ndërhyrjen e qeverisë federale.
|
Artículo 122.- Se dan sus propias
instituciones locales y se rigen por ellas. Eligen sus gobernadores, sus
legisladores y demás funcionarios de provincia, sin intervención del Gobierno
federal.
|
Neni 123 1. Secila provincë dikton
kushtetutën e saj, në përputhje me dispozitat e nenit 5, duke siguruar
autonomi komunale dhe duke rregulluar fushëveprimin dhe përmbajtjen e saj në
rendin institucional, politik, administrativ, ekonomik dhe financiar.
|
Artículo 123.- Cada provincia dicta su
propia constitución, conforme a lo dispuesto por el Artículo 5° asegurando la
autonomía municipal y reglando su alcance y contenido en el orden
institucional, político, administrativo, económico y financiero.
|
Neni 124 .- Krahinat mund të krijojnë
rajone për zhvillim ekonomik dhe social dhe të krijojnë organe me kompetenca
për përmbushjen e qëllimeve të tyre dhe mund të hyjnë në marrëveshje
ndërkombëtare për aq kohë sa nuk janë në kundërshtim me politikën e jashtme
të Kombit dhe nuk ndikojnë në kompetencat e deleguara për qeverinë federale
ose për kredi publike të Kombit; me njohuri të Kongresit Kombëtar. Qyteti i
Buenos Aires do të ketë regjimin e krijuar për këtë qëllim.
|
Artículo 124.- Las provincias podrán crear
regiones para el desarrollo económico y social y establecer órganos con
facultades para el cumplimiento de sus fines y podrán también celebrar
convenios internacionales en tanto no sean incompatibles con la política
exterior de la Nación y no afecten las facultades delegadas al Gobierno
federal o el crédito público de la Nación; con conocimiento del Congreso
Nacional. La ciudad de Buenos Aires tendrá el régimen que se establezca a tal
efecto.
|
Provincat kanë domenin origjinal të burimeve
natyrore që ekzistojnë në territorin e tyre.
|
Corresponde a las provincias el dominio
originario de los recursos naturales existentes en su territorio.
|
Neni 125. Provincat mund të lidhin traktate
të pjesshme për qëllime të administrimit të drejtësisë, interesave ekonomike
dhe punëve të shërbimeve të përbashkëta, me njohuri të Kongresit Federal; dhe
të promovojë industrinë e saj, emigracionin, ndërtimin e hekurudhave dhe
kanaleve të lundrueshëm, kolonizimin e tokave në pronësi të krahinës, futjen
dhe krijimin e industrive të reja, importimin e kapitalit të huaj dhe
eksplorimin e lumenjve të tij, me ligje mbrojtëse për këto qëllime , dhe me
burimet e veta.
|
Artículo 125.- Las provincias pueden
celebrar tratados parciales para fines de administración de justicia, de
intereses económicos y trabajos de utilidad común, con conocimiento del
Congreso Federal; y promover su industria, la inmigración, la construcción de
ferrocarriles y canales navegables, la colonización de tierras de propiedad
provincial, la introducción y establecimiento de nuevas industrias, la
importación de capitales extranjeros y la exploración de sus ríos, por leyes
protectoras de estos fines, y con sus recursos propios.
|
Provincat dhe qyteti i Buenos Aires mund të
mbajnë agjencitë e sigurimeve shoqërore për punonjësit dhe profesionistët
publikë; dhe për të promovuar progresin ekonomik, zhvillimin njerëzor,
krijimin e punësimit, arsimin, shkencën, njohurinë dhe kulturën.
|
Las provincias y la ciudad de Buenos Aires
pueden conservar organismos de seguridad social para los empleados públicos y
los profesionales; y promover el progreso económico, el desarrollo humano, la
generación de empleo, la educación, la ciencia, el conocimiento y la cultura.
|
Neni 126 .- Provincat nuk ushtrojnë fuqinë
e deleguar në Kombi. Ata nuk mund të lidhin traktate të pjesshme të një
natyre politike; as të nxjerrë ligje për tregti, ose navigim të brendshëm ose
të jashtëm; as të krijojë zakone krahinore; as paratë e monedhës; as të
krijojë banka me fuqi për lëshimin e kartëmonedhave, pa autorizim nga
Kongresi Federal; as të diktojë Kodi Civil, Tregtar, Penal dhe Minierave,
pasi Kongresi i ka sanksionuar ato; as të diktojnë veçanërisht ligjet mbi
shtetësinë dhe natyralizimin, falimentimet, monedhën e falsifikuar ose
dokumentet e Shtetit; as të vendosë të drejtat e tonazhit; as për të
armatosur anijet luftarake apo për të rritur ushtritë, përveç në rastin e
pushtimit të huaj ose të një rreziku aq të afërt që të mos pranojë
zvarritjen, atëherë duke i dhënë llogari Qeverisë federale; as të emërojë apo
të marrë agjentë të huaj.
|
Artículo 126.- Las provincias no ejercen el
poder delegado a la Nación. No pueden celebrar tratados parciales de carácter
político; ni expedir leyes sobre comercio, o navegación interior o exterior;
ni establecer aduanas provinciales; ni acuñar moneda; ni establecer bancos
con facultad de emitir billetes, sin autorización del Congreso Federal; ni
dictar los Códigos Civil, Comercial, Penal y de Minería, después que el
Congreso los haya sancionado; ni dictar especialmente leyes sobre ciudadanía
y naturalización, bancarrotas, falsificación de moneda o documentos del
Estado; ni establecer derechos de tonelaje; ni armar buques de guerra o
levantar ejércitos, salvo el caso de invasión exterior o de un peligro tan
inminente que no admita dilación dando luego cuenta al Gobierno federal; ni
nombrar o recibir agentes extranjeros.
|
Neni 127. - Asnjë krahinë nuk mund të
deklarojë ose të bëjë luftë kundër një province tjetër. Ankesat tuaja duhet
të dorëzohen në Gjykatën Supreme të Drejtësisë dhe të zgjidhen nga ajo.
Armiqësitë e tyre janë në fakt aktet e luftës civile, të përshkruara si
kryengritje ose trazira, të cilat qeveria federale duhet të mbysin dhe të
shtypin sipas ligjit.
|
Artículo 127.- Ninguna provincia puede
declarar, ni hacer la guerra a otra provincia. Sus quejas deben ser sometidas
a la Corte Suprema de Justicia y dirimidas por ella. Sus hostilidades de
hecho son actos de guerra civil, calificados de sedición o asonada, que el
Gobierno federal debe sofocar y reprimir conforme a la ley.
|
Neni 128 .- Guvernatorët provincialë janë
agjentë natyrorë të Qeverisë federale për të zbatuar Kushtetutën dhe ligjet e
Kombit.
|
Artículo 128.- Los gobernadores de
provincia son agentes naturales del Gobierno federal para hacer cumplir la
Constitución y las leyes de la Nación.
|
Neni 129 .- Qyteti i Buenos-Ajres do të
ketë një regjim të qeverisë autonome me kompetencat e veta të legjislacionit
dhe juridiksionit dhe kreu i qeverisë i tij do të zgjidhet direkt nga qyteti
i qytetit.
|
Artículo 129.- La ciudad de Buenos Aires
tendrá un régimen de Gobierno autónomo con facultades propias de legislación
y jurisdicción, y su jefe de gobierno será elegido directamente por el pueblo
de la ciudad.
|
Një ligj do të garantojë interesat e
shtetit kombëtar, ndërsa qyteti i Buenos Aires është kryeqyteti i vendit.
|
Una ley garantizará los intereses del
Estado nacional mientras la ciudad de Buenos Aires sea capital de la Nación.
|
Brenda kuadrit të dispozitave të këtij
neni, Kongresi i Kombit do të thërrasë banorët e qytetit të Buenos Aires në
mënyrë që, nëpërmjet përfaqësuesve që ata zgjedhin për këtë qëllim, diktojnë
statusin organizativ të institucioneve të tyre.
|
En el marco de lo dispuesto en este
artículo, el Congreso de la Nación convocará a los habitantes de la ciudad de
Buenos Aires para que, mediante los representantes que elijan a ese efecto,
dicten el estatuto organizativo de sus instituciones.
|
DISPOZITA KALIMTARE
|
DISPOSICIONES TRANSITORIAS
|
First. Argjentina ratifikon sovranitetin e
saj të ligjshëm dhe të papërshkrueshëm mbi Malvinas, Georgias Jugore dhe
Ishujt Jugorë të Sandviçit dhe hapësirave korresponduese detare dhe insulare,
pasi ajo është një pjesë integrale e territorit kombëtar.
|
Primera. La Nación Argentina ratifica su
legítima e imprescriptible soberanía sobre las islas Malvinas, Georgias del
Sur y Sandwich del Sur y los espacios marítimos e insulares correspondientes,
por ser parte integrante del territorio nacional.
|
Rimëkëmbja e këtyre territoreve dhe
ushtrimi i plotë i sovranitetit, duke respektuar mënyrën e jetës së banorëve
të saj dhe në përputhje me parimet e së drejtës ndërkombëtare, përbëjnë një
qëllim të përhershëm dhe të parevokueshëm të popullit argjentinas.
|
La recuperación de dichos territorios y el
ejercicio pleno de la soberanía, respetando el modo de vida de sus
habitantes, y conforme a los principios del derecho internacional,
constituyen un objetivo permanente e irrenunciable del pueblo argentino.
|
Të dytë. Veprimet pozitive të përmendura në
nenin 37 në paragrafin e fundit nuk mund të jenë më të ulëta se ato që janë
në fuqi në kohën e miratimit të kësaj Kushtetute dhe do të zgjasë ashtu siç
është përcaktuar me ligj.
|
Segunda. Las acciones positivas a que alude
el Artículo 37 en su último párrafo no podrán ser inferiores a las vigentes
al tiempo de sancionarse esta Constitución y durarán lo que la ley determine.
|
(Korrespondon me nenin 37)
|
(Corresponde al Artículo 37)
|
Tretë. Ligji që rregullon ushtrimin e
iniciativës popullore duhet të miratohet brenda 18 muajve të këtij sanksioni.
|
Tercera. La ley que reglamente el ejercicio
de la iniciativa popular deberá ser aprobada dentro de los dieciocho meses de
esta sanción.
|
(Korrespondon me nenin 39)
|
(Corresponde al Artículo 39)
|
Katërt. Anëtarët e tanishëm të Senatit të
Kombit do të mbajnë detyrën deri në mbarimin e mandatit që i korrespondon
secilit prej tyre.
|
Cuarta. Los actuales integrantes del Senado
de la Nación desempeñarán su cargo hasta la extinción del mandato
correspondiente a cada uno.
|
Me rastin e rinovimit të një të tretës së
Senatit në nëntëmbëdhjetë e nëntëdhjetë, deri në fund të mandatit të të
gjithë senatorëve të zgjedhur në nëntëmbëdhjetë e tetëdhjetë e gjashtë, një
senator i tretë do të emërohet nga rrethi për çdo legjislaturë. Vendodhja e
senatorëve për secilin qark do të integrohet aty ku është e mundur, në mënyrë
që dy vende të korrespondojnë me partinë politike ose aleancën zgjedhore që
ka numrin më të madh të anëtarëve në legjislaturë dhe partinë e mbetur
politike ose aleancën zgjedhore që vijon në numrin e anëtarëve të saj. Në
rast të një lidhjeje, do të mbizotërojë partia politike ose aleanca zgjedhore
që do të fitonin më shumë vota në zgjedhjet e menjëhershme legjislative
provinciale.
|
En ocasión de renovarse un tercio del
Senado en mil novecientos noventa y cinco, por finalización de los mandatos
de todos los senadores elegidos en mil novecientos ochenta y seis, será
designado además un tercer senador por distrito por cada Legislatura. El
conjunto de los senadores por cada distrito se integrará, en lo posible, de
modo que correspondan dos bancas al partido político o alianza electoral que
tenga el mayor número de miembros en la legislatura, y la restante al partido
político o alianza electoral que le siga en número de miembros de ella. En
caso de empate, se hará prevalecer al partido político o alianza electoral
que hubiera obtenido mayor cantidad de sufragios en la elección legislativa
provincial inmediata anterior.
|
Zgjedhja e senatorëve që zëvendësojnë ata
të cilëve u skadon mandati në nëntëmbëdhjetë nëntëdhjetë e tetë, si dhe
zgjedhja e kujt i zëvendëson ndonjë senator aktual në rast të zbatimit të
nenit 62, do të bëhet nga të njëjtat rregulla të emërimit. Megjithatë, partia
politike ose aleanca zgjedhore që ka numrin më të madh të anëtarëve në
legjislaturën në kohën e zgjedhjes së senatorit, do të ketë të drejtën të
zgjedhë kandidatin e vet, me të vetmin kufizim që tre senatorët e së njëjtës
parti nuk do të zgjidhen. politike ose aleance elektorale.
|
La elección de los senadores que reemplacen
a aquellos cuyos mandatos vencen en mil novecientos noventa y ocho, así como
la elección de quien reemplace a cualquiera de los actuales senadores en caso
de aplicación del Artículo 62, se hará por estas mismas reglas de
designación. Empero, el partido político o alianza electoral que tenga el
mayor número de miembros en la Legislatura al tiempo de la elección del
senador, tendrá derecho a que sea elegido su candidato, con la sola
limitación de que no resulten los tres senadores de un mismo partido político
o alianza electoral.
|
Këto rregulla gjithashtu do të jenë të
zbatueshme për zgjedhjen e senatorëve nga qyteti i Buenos Aires, në
nëntëmbëdhjetë e nëntëdhjetë e pesë nga trupi zgjedhor, dhe në nëntëmbëdhjetë
nëntëdhjetë, nga organi legjislativ i qytetit.
|
Estas reglas serán también aplicables a la
elección de los senadores por la ciudad de Buenos Aires, en mil novecientos
noventa y cinco por el cuerpo electoral, y en mil novecientos noventa y ocho,
por el órgano legislativo de la ciudad.
|
Zgjedhja e të gjithë senatorëve të
përmendur në këtë klauzolë do të bëhet me një parashikim prej jo më pak se
gjashtëdhjetë e as më shumë se nëntëdhjetë ditë në momentin kur senatori
duhet të marrë funksionin e tij.
|
La elección de todos los senadores a que se
refiere esta cláusula se llevará a cabo con una anticipación no menor de
sesenta ni mayor de noventa días al momento en que el senador deba asumir su
función.
|
Në të gjitha rastet, kandidatët për senatorë
do të propozohen nga partitë politike ose aleancat zgjedhore. Përmbushja e
kërkesave ligjore dhe statutore për t'u shpallur kandidat do të vërtetohet
nga Drejtësia Kombëtare Zgjedhore dhe do t'i komunikohet Legjislaturës.
|
En todos los casos, los candidatos a
senadores serán propuestos por los partidos políticos o alianzas electorales.
El cumplimiento de las exigencias legales y estatutarias para ser proclamado
candidato será certificado por la Justicia Electoral Nacional y comunicado a la
Legislatura.
|
Sa herë që zgjidhet një senator kombëtar,
do të emërohet një zëvendës, i cili do të marrë në rastet e nenit 62.
|
Toda vez que se elija un senador nacional
se designará un suplente, quien asumirá en los casos del Artículo 62.
|
Mandatet e senatorëve të zgjedhur me
zbatimin e kësaj klauzoleje kalimtare do të zgjasin deri më 9 dhjetor të dy
mijë e një.
|
Los mandatos de los senadores elegidos por
aplicación de esta cláusula transitoria durarán hasta el nueve de diciembre
del dos mil uno.
|
(Korrespondon me nenin 54)
|
(Corresponde al Artículo 54)
|
Quinta. Të gjithë anëtarët e Senatit do të
zgjidhen në mënyrën e treguar në nenin 54 brenda dy muajve para dhjetorit
dhjetërtën e dy mijë e një, duke vendosur për fatin, pasi të takohen të
gjithë, të cilët duhet të largohen në bienn e parë dhe të dytë .
|
Quinta. Todos los integrantes del Senado
serán elegidos en la forma indicada en el Artículo 54 dentro de los dos meses
anteriores al diez de diciembre del dos mil uno, decidiéndose por la suerte,
luego que todos se reúnan, quienes deban salir en el primero y segundo
bienio.
|
(Korrespondon me nenin 56)
|
(Corresponde al Artículo 56)
|
Gjashte. Një regjim i bashkë-pjesëmarrjes
sipas dispozitave të ligjit nr. 2 të nenit 75 dhe rregulloreve të agjencisë
federale fiskale, do të themelohet para fundit të vitit 1996; shpërndarja e
kompetencave, shërbimeve dhe funksioneve në fuqi për sanksionimin e kësaj
reforme, nuk mund të modifikohet pa miratimin e krahinës në fjalë; as do të
jetë e mundur të modifikohet shpërndarja e burimeve në fuqi për sanksionimin
e kësaj reforme në kurriz të provincave, dhe në të dyja rastet deri në
miratimin e regjimit të bashkë-pjesëmarrjes në fjalë.
|
Sexta. Un régimen de coparticipación
conforme lo dispuesto en el inc. 2 del Artículo 75 y la reglamentación del
organismo fiscal federal, serán establecidos antes de la finalización del año
1996; la distribución de competencias, servicios y funciones vigentes a la
sanción de esta reforma, no podrá modificarse sin la aprobación de la
provincia interesada; tampoco podrá modificarse en desmedro de las provincias
la distribución de recursos vigente a la sanción de esta reforma y en ambos
casos hasta el dictado del mencionado régimen de coparticipación.
|
Kjo klauzolë nuk ndikon në pritje të
kërkesave administrative ose gjyqësore që rrjedhin nga dallimet në
shpërndarjen e kompetencave, shërbimeve, funksioneve apo burimeve ndërmjet
Kombit dhe provincave.
|
La presente cláusula no afecta los reclamos
administrativos o judiciales en trámite originados por diferencias por
distribución de competencias, servicios, funciones o recursos entre la Nación
y las provincias.
|
(Korrespondon me nenin 75, paragrafi 2).
|
(Corresponde al Artículo 75 inc. 2).
|
Shtatë. Kongresi do të ushtrojë në qytetin
e Buenos Aires për sa kohë që është kryeqyteti i kombit atributet
legjislative që i mban në përputhje me nenin 129.
|
Séptima. El Congreso ejercerá en la ciudad
de Buenos Aires mientras sea capital de la Nación las atribuciones
legislativas que conserve con arreglo al Artículo 129.
|
(Korrespondon me nenin 75 inc 30).
|
(Corresponde al Artículo 75 inc. 30).
|
Tetë. Legjislacioni para-ekzistues i
deleguar që nuk përmban një periudhë të caktuar për ushtrimin e saj do të
përfundojë pesë vjet pas datës efektive të kësaj dispozite, me përjashtim të
atij që Kongresi i Kombeve ratifikon shprehimisht me një ligj të ri.
|
Octava. La legislación delegada
preexistente que no contenga plazo establecido para su ejercicio caducará a
los cinco años de la vigencia de esta disposición excepto aquella que el
Congreso de la Nación ratifique expresamente por una nueva ley.
|
(Korrespondon me nenin 76).
|
(Corresponde al Artículo 76).
|
Novena. Mandati i presidentit në ushtrim në
momentin e sanksionimit të kësaj reforme duhet të konsiderohet si periudha e
parë.
|
Novena. El mandato del presidente en
ejercicio al momento de sancionarse esta reforma deberá ser considerado como
primer período.
|
(Korrespondon me nenin 90)
|
(Corresponde al Artículo 90)
|
Tenth. Mandati i Presidentit të Kombit i
cili merr detyrën më 8 korrik 1995 do të përfundojë më 10 dhjetor 1999.
|
Décima. El mandato del Presidente de la
Nación que asuma su cargo el 8 de julio de 1995 se extinguirá el 10 de
diciembre de 1999.
|
(Korrespondon me nenin 90)
|
(Corresponde al Artículo 90)
|
Njëmbëdhjeti. Skadimi i emërimeve dhe
kohëzgjatja e kufizuar e parashikuar në nenin 99 inc. 4 do të hyjë në fuqi
pesë vjet pas miratimit të kësaj reforme kushtetuese.
|
Undécimo. La caducidad de los nombramientos
y la duración limitada previstas en el Artículo 99 inc. 4 entrarán en
vigencia a los cinco años de la sanción de esta reforma constitucional.
|
(Korrespondon me nenin 99 inc 4)
|
(Corresponde al Artículo 99 inc. 4)
|
Dymbëdhjetë. Recetat e vendosura në art.
100 dhe 101 të kapitullit të katërt të seksionit të dytë të pjesës së dytë të
kësaj Kushtetute, i referuar kreut të Kabinetit të Ministrave, do të hyjë në
fuqi më 8 korrik 1995.
|
Duodécima. Las prescripciones establecidas
en los arts. 100 y 101 del capítulo cuarto de la sección segunda de la
segunda parte de esta Constitución referidas al jefe de gabinete de
ministros, entrarán en vigencia el 8 de julio de 1995.
|
Kreu i kabinetit të ministrave do të
emërohet për herë të parë më 8 korrik 1995 deri në atë datë, kompetencat e
tyre do të ushtrohen nga Presidenti i Republikës.
|
El jefe de gabinete de ministros será
designado por primera vez el 8 de julio de 1995 hasta esa fecha sus
facultades serán ejercitadas por el Presidente de la República.
|
(Korrespondon me nenet 99, 7, 100 dhe 101.)
|
(Corresponde a los arts. 99 inc. 7, 100 y
101.)
|
Trembëdhjetë. Prej treqind e gjashtëdhjetë
ditësh nga vlefshmëria e kësaj reforme, magjistratët më të ulët mund të
emërohen vetëm me procedurën e parashikuar në këtë Kushtetutë. Derisa sistemi
aktual të zbatohet paraprakisht.
|
Decimotercera. A partir de los trescientos
sesenta días de la vigencia de esta reforma los magistrados inferiores
solamente podrán ser designados por el procedimiento previsto en la presente
Constitución. Hasta tanto se aplicará el sistema vigente con anterioridad.
|
(Korrespondon me nenin 114)
|
(Corresponde al Artículo 114)
|
Katërmbëdhjetë. Rastet në proces para
Dhomës së Deputetëve në momentin e instalimit të Këshillit të Magjistraturës,
do t'u dërgohet atyre për qëllimet e inc. 5 të nenit 114. Ata që pranohen në
Senat do të vazhdojnë atje deri në përfundimin e tyre.
|
Decimocuarta. Las causas en trámite ante la
Cámara de Diputados al momento de instalarse el Consejo de la Magistratura,
les serán remitidas a efectos del inc. 5 del Artículo 114. Las ingresadas en
el Senado continuarán allí hasta su terminación.
|
(Korespondon me nenin 115)
|
(Corresponde al Artículo 115)
|
Pesëmbëdhjetë. Derisa të krijohen
kompetencat që dalin nga regjimi i ri i autonomisë së qytetit të Buenos
Aires, Kongresi do të ushtrojë legjislacion ekskluziv në territorin e tij, në
të njëjtat kushte si deri në sanksionimin e kësaj.
|
Decimoquinta. Hasta tanto se constituyan
los poderes que surjan del nuevo régimen de autonomía de la ciudad de Buenos
Aires, el Congreso ejercerá una legislación exclusiva sobre su territorio, en
los mismos términos que hasta la sanción de la presente.
|
Kreu i qeverisë do të zgjidhet gjatë vitit
njëmijë e nëntëqind e nëntëdhjetë e pesë.
|
El jefe de Gobierno será elegido durante el
año mil novecientos noventa y cinco.
|
Ligji i parashikuar në paragrafin e dytë
dhe të tretë të nenit 129, do të sanksionohet brenda një periudhe prej dyqind
e shtatëdhjetë ditëve nga data e hyrjes në fuqi të kësaj Kushtetute.
|
La ley prevista en los párrafos segundo y
tercero del Artículo 129, deberá ser sancionada dentro del plazo de
doscientos setenta días a partir de la vigencia de esta Constitución
|
Deri në nxjerrjen e statutit organizativ,
emërimi dhe largimi i gjyqtarëve nga qyteti i Buenos Aires do të qeveriset
nga dispozitat e arteve. 114 dhe 115 të kësaj Kushtetute.
|
Hasta tanto se haya dictado el estatuto
organizativo la designación y remoción de los jueces de la ciudad de Buenos
Aires se regirá por las disposiciones de los arts. 114 y 115 de esta
Constitución.
|
(Korrespondon me nenin 129)
|
(Corresponde al Artículo 129)
|
Gjashtëmbëdhjetë. Kjo reformë hyn në fuqi
ditën pas botimit të saj. Anëtarët e Konventës Kushtetuese, Presidenti i
Argjentinës, Presidentët e Dhomave Legjislative dhe Presidenti i Gjykatës
Supreme të Drejtësisë bëjnë betimin në të njëjtin akt më 24 gusht 1994, në
Palacio San José, Concepción e Uruguait, provincës Entre Ríos.
|
Decimosexta. Esta reforma entra en vigencia
al día siguiente de su publicación. Los miembros de la Convención
Constituyente, el presidente de la Nación Argentina, los presidentes de las
Cámaras Legislativas y el presidente de la Corte Suprema de Justicia prestan
juramento en un mismo acto el día 24 de agosto de 1994, en el Palacio San
José, Concepción del Uruguay, provincia de Entre Ríos.
|
Çdo pushtet i Shtetit dhe autoritetet
provinciale dhe komunale caktojnë atë që është e nevojshme për anëtarët dhe
zyrtarët e saj për të betuar këtë Kushtetutë
|
Cada poder del Estado y las autoridades
provinciales y municipales disponen lo necesario para que sus miembros y
funcionarios juren esta Constitución
|
Shtatëmbëdhjetë. Teksti kushtetues i
urdhëruar, i sanksionuar nga kjo Konventë Kushtetuese, zëvendëson atë që
është aktualisht në fuqi.
|
Decimoséptima. El texto constitucional
ordenado, sancionado por esta Convención Constituyente, reemplaza al hasta
ahora vigente.
|
DHËNË NË SESIONIN E KONVENTËS KOMBËTARE TË
KONSTITUENTIT, NË QYTETIN E SANTA FE, NË KËTË DY DYTË TË MUAJIT TË MUAJIT TË
MUAJIT TË GUSHTË NË NJËZËNËN, NËNTË SHKURT DHE NËNË NËNË KATËR.
|
DADA EN LA SALA DE SESIONES DE LA
CONVENCIÓN NACIONAL CONSTITUYENTE, EN LA CIUDAD DE SANTA FE, A LOS VEINTIDÓS
DÍAS DEL MES DE AGOSTO DEL AÑO MIL NOVECIENTOS NOVENTA Y CUATRO.
|
Neni 2.- Teksti i transkriptuar në nenin 1
të këtij ligji përfshin të gjitha dispozitat kushtetuese të sanksionuara nga
Konventa Kombëtare Kushtetuese të mbledhura në qytetet Santa Fe dhe Paraná në
vitin 1994, duke përfshirë si nenin 77, pjesën e dytë, miratimin e miratuar
në seancën e 1 gushtit 1994, ku thuhet:
|
ARTICULO 2º.- El texto transcripto en el
Artículo 1º de la presente ley incluye todas las disposiciones constitucionales
sancionadas por la Convención Nacional Constituyente reunida en las ciudades
de Santa Fe y Paraná en el año 1994, comprendiendo como Artículo 77, segunda
parte, la aprobada en la sesión del primero de agosto de 1994 que expresa:
|
Projektligjet që modifikojnë regjimin
zgjedhor dhe partitë politike duhet të miratohen me shumicë absolute të
anëtarësisë së përgjithshme të Dhomave.
|
Los proyectos de ley que modifiquen el
régimen electoral y de partidos políticos deberán ser aprobados por mayoría
absoluta del total de los miembros de las Cámaras.
|
NENI 3º.- Botimi në Buletinin Zyrtar.
|
ARTICULO 3º.- Publíquese en el Boletín
Oficial.
|
NENI 4º- Komunikoni me fuqinë ekzekutive
|
ARTICULO 4º.- Comuníquese al Poder Ejecutivo
|
DHËNË NË SESIONIN E KONGRESIT ARGENTIN, NË
BUENOS AIRES, PËR DITËN E PESËM TË MUAJIT TË DHJETOR TË VITIT NËNË NËNË DHE
NËN KËTË NËNË.
|
DADA EN LA SALA DE SESIONES DEL CONGRESO
ARGENTINO, EN BUENOS AIRES, A LOS QUINCE DIAS DEL MES DE DICIEMBRE DEL AÑO
MIL NOVECIENTOS NOVENTA Y CUATRO.
|
March 03, 2019
albanés-español KUSHTETUTA E KOMUNËS ARGENTINE - CONSTITUCION DE LA NACION ARGENTINA
More bilingual texts:
-
日本語 (Japanese) English 中東の平和のための米国の計画は、ヨルダンの混乱をもたらすかもしれません。計画の詳細は、密接に開催されているが、それが伴うかもしれないものについての報告は、国のアラームを引き起こしています。 U.S. plan for peace in...
-
हिंदी (Hindi) 中文 (Chinese) बोइंग 737-900ER: 737 मैक्स 9 ब्लोआउट के बाद दूसरा मॉडल का निरीक्षण किया जाना चाहिए। अमेरिकी नियामक का कहना है कि ...
-
हिंदी (Hindi) English फ्रांस: टीवी कीमत त्रुटि के बाद पुलिस स्पष्ट सुपरमार्केट। € 399 के बजाय - दक्षिणी फ्रांस में सुपरमार्केट टीवी पर एक € ...
-
Русский (Russian) 日本語 (Japanese) Европа карабкается, чтобы спасти Иран сделку, предупреждая, что это «очень близко» к разгадке. Министры ино...
-
tagalo español KONSTITUSYON NG ARGENTINE NATION CONSTITUCIÓN DE LA NACIÓN ARGENTINA ...
-
Deutsch Español Die G7 befürwortet "Pausen und humanitäre Läufer" in Gaza und bekräftigt seine Unterstützung für die Ukraine. - De...